Тарих

Көне римдік порты және Ягодже ауылының жанында, қазіргі қаланың оңтүстік-батысында орналасқан Халиэтум елді мекені б.з.б. 2 ғасырына дейін сақталған. Изола қаласы 7 ғасырда Аквилеядан келген босқындармен шағын аралда құрылды. 9 ғасырда Истрияның жағалау аймақтары Венецияның ықпалына түсті. Елді мекен алғаш рет 932 жылы «Liber albus» атты венециялық құжатта Инсула деп тіркелді. 1267 жылы ол Венеция Республикасының құрамына кірді, және венециялық биліктің ғасырлар бойғы әсері аймақта терең із қалдырды. 1797 жылы Кампо-Формио шарты бойынша жарты аралының венециялық бөлігі Герман ұлтының Киелі Рим империясына өтті. 1805 жылдан 1813 жылға дейін Наполеон билігі кезінде Истрия Наполеон империясының Ильрия провинцияларының бір бөлігі болды. Осы қысқа мерзім ішінде Изоланың қабырғалары бұзылып, аралды материктен бөлетін каналды толтыруға пайдаланылды. Жаңа құрылған Австрия империясы 1918 жылдың қарашасына дейін Истрияны басқарды. Сен-Жермен шарты бойынша Изола және Истрия аймағының қалған бөлігі Италияға берілді. 1900 жылғы Аустро-Мажарстан халық санағына сәйкес, итальян тілінде сөйлейтін халық басым болды: 5,363 тұрғынының 5,326-сы итальян, 20-сы словен және 17-сі неміс тілінде сөйледі. Истрия 1943 жылдың қыркүйегінде Италия капитуляция жасағанға дейін Италия Корольдігінің құрамында болды, содан кейін басқару Германияға өтті. Изола 1945 жылдың сәуір айының соңында Коперден келген теңіз күштерінің бір бөлімімен босатылды. Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан кейін Изола уақытша тәуелсіз Триест еркін аумағының B аймағына кірді. 1954 жылы еркін аумақ де-факто таратылғаннан кейін ол Словенияға қосылды, ол Югославияның бір бөлігі болды. Жаңадан белгіленген итальян-югослав шекарасы көптеген адамдардың бір жақтан екінші жаққа көшіп кетуіне себеп болды. Изоланың жағдайында көптеген итальян тілінде сөйлейтін адамдар эмиграцияға кетті, ал олардың орнына көрші ауылдардан словен тілінде сөйлейтін адамдар қоныс аударды. 1820 жылы Изолада термалдық су көзі табылды, бұл қаланың алғашқы туристік дамуына әкелді. 1902 жылдан 1935 жылға дейін Parenzana тары темір жол желісі қаланы Триест және Пореч (1947 жылға дейін Паренцо деп аталған) қалаларымен байланыстырды.