Кіріспе

Фиджи класындағы жеңіл крейсер, Корольдік теңіз күштерінің крейсері. HMS Ньюфаундленд Ньюфаундленд доминионының құрметіне аталған, Екінші дүниежүзілік соғысқа қатысты және кейін Перу теңіз флотына сатылды. Ал ауруханалық кеме – мүлдем басқа кеме, ол да 1943 жылы Жерорта теңізінде торпедалық шабуылға ұшыраған.

Ерте мансап

Ньюфаундленд Swan Hunter компаниясымен салынды және 19 желтоқсан 1941 жылы сол кездегі британдық Еңбек министрі Эрнест Бевиннің әйелімен суға түсірілді. Кеме 1942 жылдың желтоқсан айында аяқталып, келесі айда қолданысқа берілді. Ньюфаундленд 10-шы крейсерлік эскадрильяға қосылды. 1943 жылдың басында кеме Жерорта теңізіндегі 15-ші крейсерлік эскадрильяның флагманы болды. 1943 жылдың 13/14 шілдесінде Сицилия операциясы кезінде Катания мен Сираны байланыстыратын Примасоле көпірін қорғауға көмектескен 1-ші парашют бригадасына тиімді қолдау көрсетті. 1943 жылдың 23 шілдесінде итальяндық «Асцианги» су асты кемесімен торпедаланды. Кейбір дереккөздерде торпедалық шабуылға бір экипаж мүшесі қаза болды делінеді. Кеменің рулі жарылып, Мальтада уақытша жөндеу жұмыстары жүргізілді. Кейіннен, тек қана қанаттарымен және түтіктер арасына орнатылған импровизациялық желкендердің көмегімен, кеме күрделі жөндеу үшін Бостон әскери-теңіз базасына бағытталды. 1944 жылы кеме алыс Шығысқа қайтадан жіберілді. Александриядағы порттағы торпедалық түтіктердің біріндегі ауа ыдысы жарылып, ауыр зақым келтіріп, бір адам қаза тапты. Жөндеу жұмыстары кеменің Ұлыбританияның Тынық мұхиты флотымен (БТФ) бірге алыс Шығысқа келуін кешіктірді. Ньюфаундленд Жаңа Гвинеяға Аитапе-Вейвак операциясында Австралияның 6-дивизиясын қолдау үшін барды. 1945 жылдың 14 маусымында, BPF жұмыс тобының құрамында Ньюфаундленд Каролин аралдарындағы Труктағы жапондық теңіз базасына шабуыл жасады. 6 шілдеде Ньюфаундленд BPF кемелерімен бірге Жапон аралдарына қарсы одақтастардың науқанына қатысу үшін Адмиралтейство аралдарындағы Манус алдыңғы базасынан шықты. 9 тамызда Камаиси қаласын бомбалауға қатысты. Ньюфаундленд Иокосукадағы теңіз базасын бақылауға алған Британ империясы күштерінің құрамында болды. 1945 жылдың 2 қыркүйегінде АҚШ-тың «Миссури» линкор бортында қол қойылған капитуляция туралы келісімге кеме Токио шығанағында куә болды. Содан кейін Ньюфаундлендке Британ империясының соғыс тұтқындарын елдеріне қайтару міндеті жүктелді. 1946 жылдың желтоқсан айында Ұлыбританияға оралды.

Соғыстан кейінгі

Ньюфаундленд бастапқыда резервте болды және 1951 жылы Плимутта 20 айлық қайта құруды бастамас бұрын, "стокерлердің" оқу мекемесі құрамында оқу кемесі ретінде пайдаланылды. 1952 жылы 5 қарашада қайтадан іске қосылды. 1953 жылдың желтоқсанынан бастап Ньюфаундленд Сингапурда үш айлық жөндеуден өтіп, 1954 жылы маусымда Қиыр Шығысқа бара жатқан кезде Пенанг маңындағы Малайзия Ұлттық азаттық армиясының нысаналарын атқылады. 1956 жылы 31 қазанда Мысыр фрегаты Домиат Қызыл теңізде Суэц каналынан оңтүстікке қарай жүргенде, Ньюфаундленд оны кездестіріп, тоқтауға бұйрық берді. Британия мен Мысыр арасындағы шиеленістің Суэц дағдарысына әкелетінін білген Домиат бас тартты және крейсерге оқ атып, біршама зақым және жарақаттар келтірді. Крейсер және эсминец содан кейін жауап беріп, қарсыласын батырып, апаттан 69 адамды құтқарып алды. Ньюфаундлендтен бір адам қаза тауып, бесеуі жарақат алды. Ньюфаундленд 1959 жылғы 24 маусымда Портсмуттегі резервке жіберілгенге дейін Қиыр Шығысқа оралды. 1959 жылы 2 қарашада Перу теңіз күштеріне сатылып, кейін "Almirante Grau" деп, ал 1973 жылы "BAP Capitán Quiñones" деп аталды. Крейсер 1979 жылы корпусынан айырылып, Кальяода стационарлық оқу кемесі ретінде пайдаланылды, содан кейін сол жылы жарамсыз деп жарияланып, мақұлданып таратылды.