Кіріспе

Анатомиялық аймақ алдыңғы жағынан бетпен, екі жағынан және артқы жағынан мойынмен шектеледі. Бас терісі – шаш өсетін бас бөлігі. Ол теріден, байланыстырылған және талшықты тіндердің қабаттарынан және бас сүйегінің қабығынан құралған. Анатомиялық тұрғыдан бас терісі – бас сүйегін жабатын құрылымдар жиынтығы, эпикраниумның бір бөлігі болып табылады. Бас терісі алдыңғы жағынан бетпен, екі жағынан және артқы жағынан мойынмен шектеледі. Шаш және бас терісін зерттейтін ғылым трихология деп аталады.

Лимфалық дренаж

Бас терісінің артқы жартысынан лимфа арналары төбе және артқы құлақ түйіндеріне ағады. Бас терісінің алдыңғы жартысынан лимфа арналары сілекей безі түйіндеріне ағады. Лимфа соңында мойын асты және терең мойын түйіндеріне жетеді.

Инфекция

Бас шағының қауіпті аймағы – бос дәнекер тінінің аймағы. Себебі, ірің мен қан оның ішінде оңай таралады және шығу тамырлары арқылы бас сүйегі қуысына өте алады. Сондықтан инфекция бас терісінен жұмбаққа (менингитке) таралуы мүмкін, бұл жұмбаққа (менингитке) әкелуі мүмкін.

Жарақат

Клиникалық тұрғыдан маңызды қабат – апоневроз. Осы қабат арқылы бас терісінің жаралануы беткі қабаттардың "бекітілуін" жоғалтып, жараның айқасуына себеп болады, сондықтан тігу қажет. Бұл қарапайым немесе тік матрац тігістерімен, сіңірілмейтін материалды қолдана отырып жасалады, және шамамен 7-10 күннен кейін алынып тасталады.

Шаш трансплантациясы

Қазіргі кезде қолданылатын шаш трансплантациясының барлық әдістері пациенттің өзінің шашын пайдаланады. Хирургиялық араласудың мақсаты – осы шашты мүмкіндігінше тиімді қолдану. Бұл типтегі операцияға өзінің басының бүйір және артқы бөлігінде сау шашы бар адамдар жарайды, себебі трансплантация үшін шаш сол аймақтардан алынады. Көзге көрінерлік нәтижелерге қол жеткізу үшін әртүрлі техникалар қолданылады; шаштың түсі, құрылымы, иілуі сияқты факторлар ескеріледі. Ең көп қолданылатын техника – микрографтау, себебі ол табиғи нәтижелер береді. Бұл фолликулярлық бірліктерді алуға ұқсас, бірақ одан кем дамыған. Донорлық аймақтан тінді алып тастау үшін бірнеше жағы бар пышақ қолданылады. Алынған тіндер тікелей қарау арқылы (яғни микроскопсыз) кішірек бөліктерге бөлінеді.

Қоғам және мәдениет

Бас терісі бет әдемілігінде маңызды рөл атқарады. Андрогендік алопеция, немесе еркектерде шаш түсу, көптеген еркектерді алаңдататын кең таралған мәселе. Оны дәрі-дәрмектермен (мысалы, финастерид, миноксидил) немесе шаш трансплантациясы арқылы әртүрлі деңгейде сәтті емдеуге болады. Егер бас терісі салмақты және бос болса, бұл қартаюмен байланысты жиі кездесетін өзгеріс, маңдай төмен, салмақты және терең сызықтармен жабылуы мүмкін. Бұл мәселелерді шешу үшін маңдай көтеру процедурасы жасалады. Скальпинг – адамның бас терісін, әдетте шашымен бірге, трофей ретінде алып тастау амалы. Көбінесе Солтүстік Америка тарихымен байланыстырылатын скальпинг, бірнеше континентте тәуелсіз түрде дамыған және оның тарихы ежелгі заманға дейін жетеді.