Алан Гарнер: Британдық фольклор мен қиял-ойдың шебері

Кіріспе

Алан Гарнер (17 қазан 1934 жылы туған) – ағылшын романисі, ең белгілісі балаларға арналған фантастикалық романдарымен және дәстүрлі британдық халық ертегілерін қайта жазуымен танымал. Оның көптеген туындылары туған жері Чеширдің (Солтүстік-Батыс Англия) ландшафтысы, тарихы және фольклорына тікелей байланысты, олар осы аймақта өріліп, жергілікті чешир диалектін пайдаланады. Конглетон қаласында дүниеге келген Гарнер, жастық шағын жақын орналасқан Алдерли Эдж қаласының маңында өткізді және "Едж" деп аталатын орманды аймақта көп уақыт өткізіп, аймақтың фольклорына ерте қызығушылық танытты. Манчестер грамматикалық мектебінде оқығаннан кейін, ол қысқа мерзімге Оксфорд университетіне түсті. 1957 жылы Блэкден ауылына көшіп, 1590 жылға жуық салынған "Тод Холл" деп аталатын ғимаратты сатып алып, жаңартып жаңа өмірге келтірді. Оның алғашқы романы "Бризингменнің таңғажайып тасы" 1960 жылы жарық көрді. "Едж" аймағында өрілген балаларға арналған фантастикалық роман, сюжеті мен кейіпкерлеріне жергілікті фольклор элементтерін енгізді. Гарнер "Гомраттың айы" (1963) атты жалғасын және "Бонланд" (2012) атты үшінші кітабын жазды. Ол "Элидор" (1965), "Көкөріш қызметі" (1967) және "Қызыл ауысу" (1973) сияқты бірнеше фантастикалық роман жазды. Фантастика жанрынан қол үзген Гарнер 1979 жылы "Тас кітап квартеті" атты төрт повестьтен тұратын цикл шығарды, онда отбасысының төрт буынының бір күндік өмірі бейнеленген. Ол сонымен қатар "Алтын ертегілер" (1979), "Британдық халық ертегілері" (1984) және "Ай шарабының қапшығы" (1986) атты кітаптар сериясында қайта жазған британдық халық ертегілерінің жинағын жариялады. "Strandloper" (1996) және "Thursbitch" (2003) атты келесі романдарында ол Чешир айналасындағы әңгімелерді жазуды жалғастырды, бірақ бұл туындыларында бұрынғы жұмыстарына тән фантастикалық элементтер жоқ.

Жас кезі: 193456

Гарнер 1934 жылғы 17 қазанда Чешир графтығының Конглтон қаласында әжесінің үйінің алдыңғы бөлмесінде дүниеге келді. Ол жақын маңдағы Алдерли-Эджде өсті, ол Манчестердің шағын қалашығына айналған көрнекті ауыл болды. Оның "ауылдық жұмысшы отбасысы" кем дегенде XVI ғасырдан бері Алдерли-Эджге байланысты болды және оның тарихын 1592 жылы Уильям Гарнер қайтыс болғанға дейін табуға болады. Гарнер отбасы "нағыз ауызша дәстүрді" сақтап, Едж туралы халық аңыздарын жеткізгенін айтады, олардың ішінде төбесінде патша мен оның рыцарьлар әскері ұйықтаған, сиқыршы күзеткен оқиқасы бар. XIX ғасырдың ортасында Аланның арғы атасы Роберт жергілікті тұрғындар "Сиқыршы құдығы" деп білетін құдықтың жанындағы жартасқа сақалды сиқыршының бейнесін ойып салған. Роберт Гарнер және оның туыстарының барлығы қолөнершілер болған, Гарнердің айтуынша, әрбір ұрпақ "алдыңғы ұрпақтан жақсартуға немесе басқаша жасауға" тырысқан. Гарнердің әкесі Джозеф Гарнер "оқи білген, бірақ оқымағандықтан, жартылай сауатты болған". Оның орнына ол немересіне Едж туралы халық аңыздарын үйреткен. Гарнер кейін бала кезінде "Едждің сиқырына" куә болғанын және достарымен бірге онда жиі ойнағанын айтты. Төбе астында тұратын патша мен сиқыршының оқиғасы оның өмірінде маңызды рөл атқарды, ол "оның санасына терең сіңіп" және оның келешек романдарына үлкен әсер етті. Гарнер бала кезінде өміріне қауіп төндіретін бірнеше ауруға шалдықты, сондықтан көп уақытын төсекке жатып өткізді. Ол жергілікті ауыл мектебінде оқыды, онда оның зиялылығы мақталғанмен, туған Чешир диалектісінде сөйлегені үшін жазаланды; мысалы, алты жасында бастауыш мектеп мұғалімі оның аузын сабынды сумен шайып тастады. Гарнер кейін Манчестер грамматикалық мектебіне түсіп, орта білім алды; қабылдау шарты тексерілді, нәтижесінде оның оқу ақысы алынып тасталды. Ол шығармашылық жазуға қызығушылық танытудың орнына, жүгіруде өте жақсы нәтижелер көрсетті. Ол тас жол бойымен жүгіріп жүретін, кейін математик Алан Тьюринг онымен бірге жүгіргенін айтты, олар екеуі Диснейдің "Аққу ханшайым және жеті нан" фильміне деген құмарлықтарын бөлісті. Гарнер содан кейін әскерге шақырылып, Оңтүстік-Шығыс Лондондағы Вулвичке жіберілген кезде Корольдік артиллерияда қызмет етті. Мектепте Гарнер Эсхил мен Гомердің шығармаларына, сондай-ақ ежелгі грек тіліне қызығушылық танытты. Сондықтан ол Оксфордтағы Магдален колледжінде классикалық білім алып, 1953 жылдың қаңтарында емтихан тапсырды; ол осы кезде кәсіби ғалым болуды ойлады. Ол отбасының білім алған алғашқы мүшесі болды және бұл оны "мәдени ортасынан" алыстатқанын және отбасының басқа мүшелерімен арадағы қарым-қатынастың уақытша тоқтағанын айтты, олар "мені түсінбеді, мен де оларды түсінбедім". Еске алғанда, ол "ішкі жағдайды жақсартуға тырысқанда үйге қайтып келгенде, ешқандай қиындықтарды талқыламау керектігін білдім" деді. 1955 жылы ол университет театр қоғамына қосылып, Уильям Шекспирдің "Антоний мен Клеопатра" пьесасында Марк Антоний рөлін ойнады, онда оның серігі Дудли Мур болды, ал сахналық менеджер Кеннет Бейкер болды. 1956 жылдың тамызында ол өмірін роман жазуға арнауға шешім қабылдады және бітірмей-ақ университетті тастап, 1956 жылдың соңында Оксфордтан кетті. Дегенмен ол университетте алған білімінің "өмір бойына сақталатын күшті күш" екенін айтты.

Garner was born in the front room of his grandmother's house in Congleton, Cheshire, on 17 October 1934. He was raised in nearby Alderley Edge, a well to do village that had effectively become a suburb of Manchester. His "rural working class family", had been connected to Alderley Edge since at least the sixteenth century and could be traced back to the death of William Garner in 1592. Garner has stated that his family had passed on "a genuine oral tradition" involving folk tales about The Edge, which included a description of a king and his army of knights who slept under it, guarded by a wizard. In the mid nineteenth century Alan's great great grandfather Robert had carved the face of a bearded wizard onto the face of a cliff next to a well, known locally at that time as the Wizard's Well. Robert Garner and his other relatives had all been craftsmen, and, according to Garner, each successive generation had tried to "improve on, or do something different from, the previous generation". Garner's grandfather, Joseph Garner, "could read, but didn't and so was virtually unlettered". Instead, he taught his grandson the folk tales he knew about The Edge. Garner later remarked that as a result, he was "aware of [the Edge's] magic" as a child, and he and his friends often played there. The story of the king and the wizard living under the hill played an important part in his life, becoming, he explained, "deeply embedded in my psyche" and heavily influencing his later novels. Garner faced several life threatening childhood illnesses, which left him bed ridden for much of the time. He attended a local village school, where he found that, despite being praised for his intelligence, he was punished for speaking in his native Cheshire dialect; for instance, when he was six his primary school teacher washed his mouth out with soapy water. Garner then won a place at Manchester Grammar School, where he received his secondary education; entry was means tested, resulting in his school fees being waived. Rather than focusing his interest on creative writing, it was here that he excelled at sprinting. He used to go jogging along the highway, and later claimed that in doing so he was sometimes accompanied by the mathematician Alan Turing, who shared his fascination for the Disney film Snow White and the Seven Dwarfs. Garner was then conscripted into national service, serving for a time with the Royal Artillery while posted to Woolwich in Southeast London. At school, Garner had developed a keen interest in the work of Aeschylus and Homer, as well as the Ancient Greek language. Thus, he decided to pursue the study of Classics at Magdalen College, Oxford, passing his entrance exams in January 1953; at the time he had thoughts of becoming a professional academic. He was the first member of his family to receive anything more than a basic education, and he noted that this removed him from his "cultural background" and led to something of a schism with other members of his family, who "could not cope with me, and I could not cope with" them. Looking back, he remarked, "I soon learned that it was not a good idea to come home excited over irregular verbs". In 1955, he joined the university theatrical society, playing the role of Mark Antony in a performance of William Shakespeare's Antony and Cleopatra where he co starred alongside Dudley Moore and where Kenneth Baker was the stage manager. In August 1956, he decided that he wished to devote himself to novel writing, and decided to abandon his university education without taking a degree; he left Oxford in late 1956. He nevertheless felt that the academic rigour which he learned during his university studies has remained "a permanent strength through all my life".

Брисингэменнің таңғажайып тасы және Гомраттың ай: 195764

22 жасында Гарнер велосипедпен келе жатқанда, Тод Холлдағы шаруашылық үйінің – Блэкденде, Алдерли Эджінен жеті шақырым қашықтықта орналасқан орта ғасырлық құрылыстың – 510 фунтқа сатылып жатқанын жариялаған қолмен боялған жарнаманы көріп қалды. Өзі жеке төлей алмайтындықтан, ол жергілікті Oddfellow ложасынан қарыз алып, 1957 жылдың маусым айында үйді сатып алып, көшіп кірді. 19 ғасырдың соңында зал екі шаруашылық жұмысшысының үйіне бөлінген еді, бірақ Гарнер шамамен бір жылдан кейін екіншісін 150 фунтқа сатып ала алды; ол арадағы қабырғаларды бұзып, екі бөлігін қайтадан біртұтас үйге айналдырды. Гарнер өзінің алғашқы романы «Брисингменнің таңғажайып тасы: Алдерли жөніндегі әңгіме» романын 1956 жылдың қыркүйегінде жаза бастады. Дегенмен, ол осы кітапты Тод Холлда аяқтады. Оқиға Альдерли Эджінде өтеді, онда екі бала – Сьюзан мен Колин анасының бұрынғы күтімшісі Бесс пен оның күйеуі Гоутер Моссокпен бірге тұруға жіберіледі. Олар Эджді зерттегенде, Эдждің тасталып қалған шахталарында тұратын және оларды тұтқындауға ниеттенген зұлым жаратылыстар – svart alfar кездеседі. Оларды сиқыршы Каделлин құтқарады, ол қараңғы күштердің «Брисингменнің таңғажайып тасы» деп аталатын құдіретті сиқырлы талисманды іздеу үшін Эджге жинала бастағанын айтады. Бос уақытында жазумен айналысып жүрген Гарнер мұғалім болып жұмыс істеуге тырысты, бірақ көп ұзамай «Мен жазу мен оқытуды бірге жасай алмаймын, энергиялары тым ұқсас» деп ойлап, одан бас тартты. Оның орнына ол төрт жыл бойы кездейсоқ жұмысшы болып жұмыс істеді, осы уақыттың көп бөлігінде жұмыссыз қалды. Гарнер өзінің тұңғыш романын Collins баспасына жіберді, онда оны компания басшысы сэр Уильям Коллинз қабылдады. Ол Ж.Р.Р. Толкиннің «Сақиналардың иесі» (1954–55) романының коммерциялық және сындық сәттілігінен кейін жаңа фантастикалық романдарды іздеп жүрген еді. Кейіннен Коллинзбен жақын дос болған Гарнер кейінірек «Билли Коллинз қордағы әдемі емес сөздері бар атауды көріп, оны басып шығаруға шешім қабылдады» деді. 1960 жылы жарық көрген «Брисингменнің таңғажайып тасы» сыншылар тарапынан да, коммерциялық тұрғыдан да сәтті болды, кейіннен ол «қиялдың керемет туындысы, балаларға арналған романдарда неге қол жеткізуге болатынын көрсеткен роман» деп сипатталды. Алайда Гарнер өзі 1968 жылы өзінің алғашқы романын «жақсы емес кітап» деп мойндады. Бірінші кітабы жарық көргеннен кейін Гарнер жұмысшылық жұмысынан бас тартып, «қолдан ауызға» тіршілік ететін, «шағын бюджетпен» фриланс тележурналисі болып жұмыс істеді. Ол сондай-ақ «Брисингменнің таңғажайып тасы» романының жалғасын – «Гомраттың айы» романын жаза бастады. «Гомраттың айы» романы да Колин мен Сьюзанның оқиғаларын қамтиды, соңғысы жұмысшылар жер асты түрмесінен босатып, әлемге жаңадан келген Броллахан атты зұлым жаратылысқа ие болады. Сиқыршы Каделлиннің көмегімен Броллаханнан құтылады, бірақ Сьюзанның жаны да денесінен шығып, басқа өлшемге жіберіледі, Колин оны қайтарудың жолын табуға мәжбүр болады. Сыншы Нил Филип оны «көркемдік прогресс» деп сипаттады, бірақ «қанағаттандырарлық оқиға емес» деді. 1989 жылғы сұхбатында Гарнер Колин мен Сьюзанның оқиғасын жалғастыратын үшінші кітапқа мүмкіндік қалдырғанын, трилогияны жоспарлағанын, бірақ оны жазудан бас тартып, басқа нәрсе жазуға шешім қабылдағанын айтты. Алайда «Бонленд» романы, оқиғалар тізбегінің соңғы бөлігі, 2012 жылдың тамызында жарық көрді.

Aged 22, Garner was out cycling when he came across a hand painted sign announcing that an agricultural cottage in Toad Hall – a late medieval building situated in Blackden, seven miles from Alderley Edge – was on sale for £510. Although he personally could not afford it, he was lent the money by the local Oddfellow lodge, enabling him to purchase and move into the cottage in June 1957. In the late nineteenth century the Hall had been divided into two agricultural labourers' cottages, but Garner was able to purchase the second for £150 about a year later; he proceeded to knock down the dividing walls and convert both halves back into a single home. Garner had begun writing his first novel, The Weirdstone of Brisingamen: A Tale of Alderley, in September 1956. However it was while at Toad Hall that he finished the book. Set in Alderley Edge, it revolves around two children, Susan and Colin, who are sent to live in the area with their mother's old nursemaid, Bess, and her husband, Gowther Mossock. While exploring the Edge, they encounter a race of malevolent creatures, the svart alfar, who dwell in the Edge's abandoned mines and who seem intent on capturing them. They are rescued by the wizard Cadellin, who reveals that the forces of darkness are massing at the Edge in search of a powerful magical talisman, the eponymous "weirdstone of Brisingamen". Whilst writing in his spare time Garner attempted to gain employment as a teacher, but soon gave that up, believing that "I couldn't write and teach; the energies were too similar." Instead, he worked off and on as a general labourer for four years, remaining unemployed for much of that time. Garner sent his debut novel to the publishing company Collins, where it was picked up by the company's head, Sir William Collins, who was on the lookout for new fantasy novels following the recent commercial and critical success of J. R. R. Tolkien's The Lord of the Rings (1954–55). Garner, who went on to become a personal friend of Collins, would later relate that "Billy Collins saw a title with funny looking words in it on the stockpile, and he decided to publish it." On its release in 1960, The Weirdstone of Brisingamen proved to be a critical and commercial success, later being described as "a tour de force of the imagination, a novel that showed almost every writer who came afterwards what it was possible to achieve in novels ostensibly published for children." Garner himself however would later denounce his first novel as "a fairly bad book" in 1968. With his first book published, Garner abandoned his work as a labourer and gained a job as a freelance television reporter, living a "hand to mouth" lifestyle on a "shoestring" budget. He also began a sequel to The Weirdstone of Brisingamen, which would be known as The Moon of Gomrath. The Moon of Gomrath also revolves around the adventures of Colin and Susan, with the latter being possessed by a malevolent creature called the Brollachan who has recently re entered the world, having been freed from its underground prison by workmen. With the help of the wizard Cadellin, the Brollachan is exorcised, but Susan's soul also leaves her body, being sent to another dimension, leaving Colin to find a way to bring it back. Critic Neil Philip characterised it as "an artistic advance" but "a less satisfying story". In a 1989 interview, Garner stated that he had left scope for a third book following the adventures of Colin and Susan, envisioning a trilogy, but that he had intentionally decided not to write it, instead moving on to write something different. However Boneland, the conclusion to the sequence, was belatedly published in August 2012.

Элидор, Құс қызметі және Қызыл ауысу: 196473

1962 жылы Гарнер «Элидор» атты радиоспекльге жұмыс істей бастады, ол кейін сол атпен романға айналды. Қазіргі Манчестерде өтетін «Элидор» төрт баланың қираған викториялық шіркеуге кіріп, Элидор сиқырлы әлеміне апаратын порталды табатын оқиғасын баяндайды. Элидорда олар патша Малеброннан зұлым күштер ұрлаған төрт қазынаны құтқаруға тапсырыс алады, ол күштер патшалықты басып алуға тырысады. Балалар сәттілікке жетеді және қазынамен Манчестерге оралады, бірақ жеңісін бекіту үшін бұл заттар қажет болатын зұлым күштер оларды қуалайды. «Элидорды» жазудан бұрын Гарнер гүлдер мен сұрғындардың суретін жасауға болатын кешкі ас жинағын көрген. Осыдан шабыттанған Гарнер өзінің төртінші романын – «Сұрғыш қызметін» жазды. Ортағасырлық Уэльс жырлары жинағы «Мабиногионнан» алынған Матонви туралы аңызға көп ден қойылған бұл туынды сыншылар тарапынан жоғары бағаланып, Карнеги медалін және Guardian балалар әдебиеті сыйлығын жеңіп алды. Бұл кітап, әсіресе, ересек оқырмандарға да бірдей қолайлы деп табылғандықтан, Гарнерді балалар жазушысы деп санау керек пе, жоқ па деген пікірталас тудырды. Гарнердің келесі романы – «Қызыл ығысуды» жазуға алты жыл кетті. Кітап үш өрілген махаббат оқиғасын қамтиды: біреуі – қазіргі заманда, екіншісі – Англия азамат соғысы кезінде, ал үшіншісі – біздің эрамыздың екінші ғасырында. Филип оны «күрделі емес, бірақ күрделі кітап: оқиғаның және сезімдердің негізгі сызықтары айқын» деп сипаттады. Балалар әдебиеті саласындағы маман Мария Николаева «Қызыл ығысуды» дайын емес оқырман үшін «қиын кітап» деп атады, оның басты тақырыптары – «жалғыздық және қарым-қатынас орнатудағы сәтсіздік» екенін айтты. Оның пікірінше, романды қайта-қайта оқығаннан кейін, оның «шынайы өмірден алынған, жасөспірімдерге арналған ең «шынайы» романдардан да терең және психологиялық тұрғыдан сенімді» екеніне көз жеткізесіз.

Тас кітаптар сериясы және фольклорлық жинақтар: 197494

1976-1978 жылдары Гарнер төрт повестьтен тұратын серия жариялады, ол «Тас кітап» квартеті деп белгілі болды: «Тас кітап», «Бабай Риардун», «Аймер қақпасы» және «Том Фобблдің күні». Әрқайсысы Гарнер отбасының баласының өміріндегі бір күнді, әртүрлі буыннан көрсетеді. 1989 жылғы сұхбатында Гарнер «Тас кітап квартетін» жазудың «күшті еңбекке» айналғанын, бірақ оның «осы күнге дейін жасаған ең құнды жұмысы» болғанын айтты. Филипп квартетті «өз мансабының бастапқы кезеңдерінен бері жұмыс істеп, қайта жұмыс істеген материалды толық меңгерген» деп сипаттады. Гарнер тілге ерекше назар аударады және қазіргі ағылшын тілінде Чешир диалектісінің ырғағын беруге тырысады. Ол мұны Сер Гавейн және Жасыл рыцарь туралы оқығанда сезінген ашумен түсіндіреді: оның әкесіне түсіндірмелердің қажеті болмас еді. 1981 жылы әдеби сыншы Нил Филип Гарнердің романдарына арналған «А Fine Anger» атты талдауын жариялады, ол 1980 жылы Лондон университеті үшін қорғалған докторлық диссертациясына негізделген. Осы зерттеуде ол «Тас кітап квартеті Гарнердің жазушылық жолындағы маңызды кезеңді белгілейді және оның осы уақытқа дейінгі еңбектерін бағалауға мүмкіндік береді» деп атап өтті.

Strandloper, Thursbitch, Boneland, Where Shall We Run To? және Treacle Walker: 1996 жылдан қазіргі уақытқа дейін

1996 жылы Гарнердің «Страндлопер» романы жарық көрді. 1997 жылы ол «Тундерлік дауыс» атты эсселер мен қоғамдық лекциялар жинағын жазды. Онда көптеген автобиографиялық материалдар (соның ішінде оның екіполярлық бұзылыспен күресінің айғағы), сондай-ақ фольклор мен тіл, әдебиет және білім, миф және уақыт табиғаты туралы сындық ойлар бар. «Тундерлік дауыс» кітабында ол «Страндлопер» романы жарық көрмес бұрынғы он жылдық құрғақшылық кезінде оған көрсетілген коммерциялық қысымды айтады, оның салдарынан «әдебиеттен бас тартып», орнына «халыққа танымал» жазушы болуға, бұрынғы кітаптарының жалғасын шығарып, сериялар жасау арқылы өзінің танымал есімін пайдалануға мәжбүр болды. Гарнер «сериялар жасау бұрынғы жұмыстың мәнін жойып, оны жаратқан өмірді құртып, менің көркемдік және рухани өліміме әкеледі» деп қорқып, осы талапқа келісе алмады. Гарнердің «Турсбич» романы 2003 жылы жарық көрді. «Бонланд» романы 2012 жылы жарық көрді, ол шамамен 50 жыл бұрын жазылған «Бризингменнің таңғажайып тасы» романымен басталған трилогияны аяқтады. 2018 жылдың тамызында Гарнер Екінші дүниежүзілік соғыс кезіндегі балалық шағын баяндайтын «Біз қайда қашамыз?» атты өзінің жалғыз естеліктерін жариялады. «Трикл Уокер» романы 2021 жылдың қазан айында жарық көрді және 2022 жылғы Букер сыйлығының финалдық тізіміне ілікті.

Жеке өмір

Бірінші әйелі Энн Кукпен оның үш баласы болды. 1972 жылы ол екінші рет үйленді, бұл жолы мұғалім және сыншы Грисэлда Гривспен, олардың екі баласы болды. 2014 жылы Майк Питтспен «Британдық археология» журналына берген сұхбатында Гарнер: «Мен әдеби ортамен ешқандай қатысым жоқ. Жазушылардан қашып жүремін. Мен оларды ұнатпаймын. Менің ең жақын достарымның көпшілігі – кәсіби археологтар».

Әдеби стилі

Гарнердің алғашқы туындылары көбінесе «балалар әдебиеті» деп аталғанымен, Гарнердің өзі мұндай сипаттаманы қабылдамайды, бір сұхбаттасушыға «Мен балалар үшін ешқашан жазған емеспін» деп, оның орнына әрқашан тек өзі үшін жазғанын айтады. Нил Филип Гарнердің шығармаларын сыни тұрғыдан зерттеуде (1981) осы уақытқа дейін «Алан Гарнер жариялаған барлық нәрсе балаларға арналған» деп түсіндірді, бірақ ол «Гарнердің жағдайы балалар мен ересектер әдебиеті арасындағы шекараның «мағынасыз» болатын жағдайлардың бірі болуы мүмкін» екенін, ал оның көркем шығармаларын «жасы ерекшелік етпейтін белгілі бір адамдар түрі» ләззаттана оқитынын қостырады. Ол былай деді: «Ересек адамның көзқарасы маған баланың көзқарасы сияқты жаңаша ойлауға мүмкіндік бермейді, себебі бала әлі де әлемді ашып жатыр, ал көптеген ересектер ондай емес». Филип «оның еңбегінің мәні» – «күрделіні қарапайым, айқын тілмен жеткізу; абстрактіліні нақты нысандармен байланыстырып, оқырманға тікелей жеткізу» деген пікірді білдірді. Ол Гарнердің туындылары «көптеген жайттарда айқын және жасырын түрде өмірбаяндық» екенін айтты. Гарнердің мифологиялық және фольклорлық көздерді пайдаланғанын атап өткен Филип, оның еңбегінде «миф және фольклордың символикасы арқылы жиырмасыншы ғасырдың қиын және алабұрлы психологиялық және эмоционалдық кеңістігін» зерттейтінін мәлімдеді. Ол сондай-ақ «Уақыт – Гарнердің ең тұрақты тақырыбы» деген пікірді білдірді. Ағылшын жазушысы және ғалымы Кэтрин Батлер Гарнердің «жертану, археология және мәдени тарихқа ерекше назар аударғанын, ал оның көркем шығармаларын беттен тысқары физикалық шындықпен үйлестіруге тырысқанын» атап өтті. Осыған байланысты Гарнер «Бризингменнің таңғажайып тасы» және «Гомраттың айы» кітаптарына Алдерли Еджінің карталарын қосты. Гарнер өзінің кітаптарында сөз болатын аймақтарды зерттеуге көп уақыт жұмсады; 1968 жылы Times Literary Supplement-те жазған Гарнер өзінің «Элидор» кітабын жазуға дайындық кезінде: Физика, кельт символизмі, бір мүйізділер, ортағасырлық су таңбалары, мегалиттік археология бойынша оқулықтарды жан-жақты оқып шығуға, Юнгтің еңбектерін зерттеуге, Платонды қайта қарастыруға, Авебери, Сильбури және Ковентри соборына баруға, қиратушылармен қиратылатын аудандарда көп уақыт өткізуге және Бриттеннің Соғыс реквиемін күнделікті тыңдауға тура келді.

Although Garner's early work is often labelled as "children's literature", Garner himself rejects such a description, informing one interviewer that "I certainly have never written for children" but that instead, he has always written purely for himself. Neil Philip, in his critical study of Garner's work (1981), commented that up until that point "Everything Alan Garner has published has been published for children", although he went on to relate that "It may be that Garner's is a case" where the division between children's and adults' literature is "meaningless" and that his fiction is instead "enjoyed by a type of person, no matter what their age." He said "An adult point of view would not give me the ability to be as fresh in my vision as a child's point of view, because the child is still discovering the universe and many adults are not." Philip offered the opinion that the "essence of his work" was "the struggle to render the complex in simple, bare terms; to couch the abstract in the concrete and communicate it directly to the reader". He added that Garner's work is "intensely autobiographical, in both obvious and subtle ways". Highlighting Garner's use of mythological and folkloric sources, Philip stated that his work explores "the disjointed and troubled psychological and emotional landscape of the twentieth century through the symbolism of myth and folklore." He also expressed the opinion that "Time is Garner's most consistent theme". The English author and academic Catherine Butler noted that Garner was attentive to the "geological, archaeological and cultural history of his settings, and careful to integrate his fiction with the physical reality beyond the page." As a part of this, Garner had included maps of Alderley Edge in both The Weirdstone of Brisingamen and The Moon of Gomrath. Garner has spent much time investigating the areas that he deals with in his books; writing in the Times Literary Supplement in 1968, Garner commented that in preparation for writing his book Elidor:

I had to read extensively textbooks on physics, Celtic symbolism, unicorns, medieval watermarks, megalithic archaeology; study the writings of Jung; brush up my Plato; visit Avebury, Silbury and Coventry Cathedral; spend a lot of time with demolition gangs on slum clearance sites; and listen to the whole of Britten's War Requiem nearly every day.

Танылу және мұра

Балалар әдебиеті қауымдастығының тоқсандық журналында жарияланған мақалада Мария Николаева Гарнерді қазіргі заманғы балалар әдебиетінің "ең даулы" авторларының бірі деп сипаттады. 2010 жылы HarperCollins баспасында жарық көрген «The Weirdstone of Brisingamen» кітабының 50 жылдық мерейтойына арналған басылымда бірнеше белгілі британдық фантаст жазушылар Гарнер мен оның туындыларын жоғары бағалады. Сьюзан Купер: «Алан Гарнердің керемет талантының күші мен ауқымы жазған әр кітабымен бірге өсті» деп жазды, ал Дэвид Алмонд оны Ұлыбританияның «ең ұлы жазушыларының» бірі деп атап, оның шығармаларының «шын мәнінде маңызды» екенін айтты. «Қараңғы заттар» трилогиясының авторы Филипп Пуллман одан да әрі барып былай деді:

Гарнер – сөзсіз ұлы бастамашы, Толкиеннен бері Ұлыбританияның ең маңызды фантастика жазушысы және көп жағынан Толкиеннен де жақсы, себебі ол тереңірек және шыншылырақ. Ұлыбританиядан басқа кез келген ел оның маңыздылығын бұрыннан танып, пошта маркаларымен, мүсіндермен және көше аттарымен құрмет көрсеткен болар еді. Бірақ бізде осылай: біздің ең ұлы пайғамбарларымыз саясаткерлер мен медиа империяларының иелерінен көрінбей қалады. Мен оған ең шын жүректен құрмет пен ықылас білдіремін. Тағы бір британдық фантастика жазушысы Нил Гейман «Гарнердің туындылары ерекше» екенін айтты, себебі олар «ақылды және күрделі, осы заманға және қазіргі уақытқа негізделген, аңыздардың көлеңкесінен шыққан нақты ағылшын жерлері мен адамдар мифтердің армандары мен үлгілері арқылы жүріп, өмір сүріп, күрескенін көрсетеді». Сондай-ақ, Гарнерді «Гарнер – осы елдің тудырған ең ұлы және ықпалды жазушыларының бірі» деп жариялаған HarperCollins балалар кітаптарының бас редакторы Ник Лейк мақтады. Эмма Донохью өспірім шағында «Қызыл ауысымды» оқығанын еске алады: «Бұл мен оқыған басқа Гарнерлерге ұқсады: балаларға арналған фантастика. Бірақ «Қызыл ауысым», жасөспірімдер арасындағы құмарлық пікірталас пен уақыт құдығына құлау, мен оны оқыған сайын жүрегімді дірілдетті және әлі де солай болады. Гарнер өткенді керемет, қорқынышты түрде шынайы етеді: ол өткеннің өзі емес».