Кіріспе

Саксофонның түрі

Альт-саксофон – ағаштан жасалған үрмелі аспаптар отбасының мүшесі. Саксофонды 1840 жылдары бельгиялық аспап жасаушы Адольф Сакс ойлап тапты және 1846 жылы патент алды. Альт-саксофон Е тоналысында дыбысталады, тенор саксофонынан кішкентай, бірақ сопрано саксофонынан үлкен. Бұл ең көп таралған саксофон және ол поп-музыкада, концерттік ансамбльдерде, камералық музыкада, жеке орындау репертуарында, әскери оркестрлерде, марш-оркестрлерде, жанкүйерлер оркестрлерінде, карнатик музыкасында және джазда (мысалы, биг-бэндтер, джаз-комболар, свинг) қолданылады. Альт-саксофон джаздың дамуында маңызды рөл атқарды. Маңызды үлес қосқан белгілі джаз музыканттарының қатарында Дон Редман, Джимми Дорси, Джонни Ходжес, Бенни Картер, Чарли Паркер, Сонни Стит, Ли Кониц, Джеки Маклин, Фил Вудс, Арт Пеппер, Пол Десмонд және Каннонболл Аддерли бар. Альт-саксофонның оркестрлік музыкадағы рөлі шектеулі болғанымен, Марсель Муль, Сигурд Рашер, Жан-Мари Лондекс, Юджин Руссо және Фредерик Л. Хемке сияқты белгілі орындаушылар бар.

Ауқым

Көптеген саксофондар сияқты, альт саксофонның нотаға түсірілген диапазоны B3-тен F6-ға дейін (немесе F6), ал жоғары альтиссимо регистрі F6-дан (немесе G6-дан) басталады. Саксофонның альтиссимо регистрін басқа жұмыр аспаптарға қарағанда басқару қиын, және ол көбінесе тек тәжірибелі музыканттардан күтіледі. Альт саксофон – транспозициялық аспап, оның дыбысы нотаға түсірілгеннен үлкен секстіге төмен естіледі. Концерттік ноталар бойынша альт саксофонның диапазоны концерттік D3-тен (орталық C-нің төменгі D-сі – ғылыми нотацияны қараңыз) концерттік A5-ке дейін (немесе жоғары F клапаны бар альттарда A5-ке дейін) жетеді. Кейбір сирек альт саксофондар, мысалы, Selmer Mark VI модельдері, төменгі A-ға дейін нотаны алуға мүмкіндік береді, бұл баритон саксофондарға ұқсас жарты тон төмен.

Альт саксофонисттері

Белгілі джаз альт-саксофонистері Чарли Паркер, Каннонбол Аддерли, Джонни Ходжес, Сонни Стит, Пол Дезмонд, Бенни Картер, Орнет Коулман, Бобби Уотсон, Эрик Долфи, Маршалл Аллен, Арт Пеппер, Джулиус Хемфилл, Оливер Лейк, Энтони Бракстон, Генри Тредгилл, Карлос Уорд, Дэвид Санборн, Дейв Коз, Том Скотт, Пакито Д’Ривера, Джон Зорн, Тим Берн, Стив Уилсон, Стив Коулман, Грег Осби, Винсент Херринг, Марк Гросс, Кенни Гаррет және Джефф Коффин. Белгілі классикалық альт-саксофонистерге Тим МакАллистер, Жан Ив Фурмо, Лоуренс Гводз, Дональд Синта, Харви Питтель, Ларри Тил, Кеннет Цэ, Арно Борнкамп, Гарри Уайт, Отис Мерфи, Клод Делангел жатады. Қадри Гопалнат бұл аспап үшін карнатик музыкасын қадағалап дамытқан пионер. Рудреш Махантапа альт-саксофонда джаз және карнатик музыкасының элементтерін үйлестіреді.

Өндірушілер

Қазіргі уақытта саксофон өндіретін компаниялардың қатарында Buffet Crampon, KHS/Jupiter, Conn Selmer, Selmer Paris, Yamaha, Leblanc/Vito, Keilwerth, Cannonball және Yanagisawa компаниялары бар.