Халықаралық ғарыш станциясына STS-105 миссиясы

Кіріспе

2001 жылы америкалық экипажбен Халықаралық ғарыш станциясына (ISS) жасалған ғарышқа ұшу.

STS-105 – 2001 жылғы 10 тамызда Флорида штатындағы Кеннеди ғарыш орталығынан ұшырылған «Дискавери» ғарыш кемесінің Халықаралық ғарыш станциясына (ISS) арналған миссиясы. Бұл миссия «Дискаверидің» STS-114 миссиясына дейінгі соңғы миссиясы болды, себебі «Дискавери» жаңарту үшін тоқтатылды, ал «Колумбия» апатынан кейін барлық шаттлдар тоқтатылды. Жаңарту жұмыстарына ұшу палубасын «Атлантис» және «Колумбия» ғарыш кемелерінде орнатылған шыны пилот кабинасымен үйлестіру кірді.

Миссияның басты оқиғалары

STS 105-тің негізгі мақсаты Халықаралық ғарыш станциясы экипажының алмастырылуы және Италияда жасалған көп мақсатты логистикалық модуль (MPLM) Леонардоны екінші рет (STS 102, STS 105) пайдалану арқылы жабдықтарды жеткізу болды. Экипаж екі рет ашық ғарышқа шығып, ғылыми эксперименттер жүргізді. STS 105 рейсімен жеткізілген көп мақсатты логистикалық модульде (MPLM) қосымша ғылыми сөрелер, жабдықтар мен керек-жарақтар болды. Оның ұзындығы және диаметрі ал ең ауыр салмағы 100 кг-нан астам. Леонардода алты қайта толықтау контейнері, төрт қайта толықтау платформасы және станцияның америкалық "Destiny" зертханасы үшін екі жаңа ғылыми эксперименттік сөрелер болды. Екі жаңа ғылыми сөре (EXPRESS Rack 4 және 5) станцияның ғылыми мүмкіндіктерін арттырды. EXPRESS – ғарыш станциясына эксперименттерді жылдам жеткізуді білдіреді. EXPRESS Rack 4-тің салмағы ал, EXPRESS Rack 5-тің салмағы әрбір EXPRESS сөресінің бос салмағы шамамен 200 кг. EXPRESS Rack 1 және 2A 2001 жылдың сәуірінде STS 100/6A рейсі кезінде "Raffaello" жүк модулімен жеткізілді. EXPRESS Rack 3 2002 жылы STS 111 рейсінде станцияға әкелінді. Сөрелер ғарыш станциясын өңдеу кешенінде жасалды. Жабдықты қайта толықтау контейнерлері мен платформалары станцияға қажетті жабдықтар мен керек-жарақтарды қамтитын жүк тасымалдау қаптарымен толтырылды. Алты қайта толықтау контейнері шамамен жүк ал, төрт қайта толықтау платформасы шамамен жүк салмағын құрады, жүк тасымалдау қаптарының, жүкті қорғау үшін қолданылған көбіктің және қаптарды бекітуге арналған белбеулер мен қоршаулардың салмағы ескерілмеген. Леонардодағы жүк, сөрелер мен орама материалдарының жалпы салмағы 100 кг-нан асты. Жүктік бөлімшесінде сондай-ақ Ерте аммиак қызметімен және MISSE PEC 1 және 2 жүктелген Интеграцияланған жүк тасымалдағышы (ICC) болды. Борттағы тағы бір жүк – Материалдардың Халықаралық ғарыш станциясындағы эксперименттері (MISSE). Бұл жоба NASA/Лэнгли зерттеу орталығы басқарған, ғарыш станциясында материалдарды және басқа да ғарыштық сынақтарды жүргізуге бағытталған ынтымақтастық шара болды. Мақсаты – болашақ ғарыш кемелерінде қолданылатын ғарыш материалдары мен компоненттерін сынау үшін жылдам, төмен құнмен және бұзусыз мүмкіндіктер жасау. Джонсон ғарыш орталығы, Маршалл ғарыш ұшу орталығы, Гленн зерттеу орталығы, Әуе күштері зерттеу зертханасының Материалдар зертханасы және Boeing Phantom Works Лэнглимен бірге жобаға қатысты. MISSE эксперименттері – ХҒС-те жүргізілген алғашқы сыртқы эксперименттер. Эксперименттер 1996 жылы "Мир" бағдарламасы кезінде "Мир" станциясында жүргізілген эксперимент үшін әзірленген және қолданылған төрт пассивті эксперименттік контейнерінде (PEC) жүргізілді. PEC-тер STS-76 рейсімен "Мирге" жеткізілді. 18 айлық ғарышқа ұшырылғаннан кейін, олар STS 86 рейсінде қайтарылды. PEC – эксперименттерді ғарыш кемесіне және одан тасымалдауға арналған чемодан сияқты контейнерлер. Орбитаға шыққаннан кейін және қабылдаушы ғарыш кемесіне бекітілгеннен кейін, PEC-тер ашылады және эксперименттерді ғарыш ортасына ұсыну үшін сөрелер ретінде қолданылады. Борттағы басқа да жүктер Годдард ғарыш ұшу орталығының Валопс ұшу базасының шағын жүктер жобасының бөлігі болды. SSPP жүйесі төмен құнмен ғылыми зерттеулер жүргізу үшін Hitchhiker, Getaway Specials және ғарыш эксперименттік модульдері сияқты жүк тасымалдау жүйелерін пайдаланады. STS 105 рейсіндегі SSPP жүктеріне "Simplesat" жүгі, "Микрогравитациядағы жасушалар өсуі" (G 708) газы, "Микрогравитациядағы тұтанған жану эксперименті" (MSC) және "Ауылша" технологиясын жетілдіруге арналған ғарыш эксперименттік модулі 10 жүгі кірді. Бұл ХҒС-пен кездесу үшін 10 минуттық терезеде жоспарланған уақыттың ортасынан немесе соңынан емес, бастапқыдағы уақыттан бұрын ұшырылған жалғыз шаттл рейсі болды. Ол ерте ұшырылды, себебі жақындап келе жатқан дауыл жүйесі белгіленген уақытта ұшыру шарттарын бұзу қаупін тудырды.

The main purpose of STS 105 was the rotation of the International Space Station crew and the delivery of supplies utilizing the Italian built Multi Purpose Logistics Module (MPLM) Leonardo on its second flight (STS 102, STS 105). The crew also performed two spacewalks and conducted scientific experiments. The Multi Purpose Logistics Module (MPLM) taken on STS 105 contained additional scientific racks, equipment and supplies. It is long and in diameter and has a dry mass of over An identical module named Raffaello has flown twice (STS 100 and, later, STS 108). Aboard Leonardo were six Resupply Stowage Racks, four Resupply Stowage Platforms, and two new scientific experiment racks for the station's U. S. laboratory Destiny. The two new science racks (EXPRESS Racks 4 and 5) added further science capability to the station. EXPRESS stands for Expedite the Processing of Experiments to the Space Station. EXPRESS Rack 4 weighs and EXPRESS Rack 5 weighs The empty weight of each EXPRESS rack is about EXPRESS Racks 1 and 2A were delivered aboard the Raffaello cargo module during STS 100/6A in April 2001. EXPRESS Rack 3 was brought to the station during STS 111 in 2002. The racks were manufactured at the Space Station Processing Facility. The Resupply Stowage Racks and Resupply Stowage Platforms were filled with Cargo Transfer Bags that contain equipment and supplies for the station. The six Resupply Stowage Racks contained almost of cargo and the four Resupply Stowage Platforms contained about of cargo, not including the weight of the Cargo Transfer Bags, the foam packing around the cargo or the straps and fences that held the bags in place. The total weight of cargo, racks and packing material aboard Leonardo was just over Total cargo weight was about
Also carried in the payload bay was an Integrated Cargo Carrier (ICC) carrying the Early Ammonia Servicer and MISSE PECs 1 & 2. Another payload on board is the Materials International Space Station Experiments (MISSE). This project was a NASA/Langley Research Center managed cooperative endeavor to fly materials and other types of space exposure experiments on the space station. The objective was to develop early, low cost, non intrusive opportunities to conduct critical space exposure tests of space materials and components planned for use on future spacecraft. Johnson Space Center, Marshall Space Flight Center, Glenn Research Center, the Materials Laboratory at the Air Force Research Laboratory and Boeing Phantom Works were participants with Langley in the project. The MISSE experiments were the first externally mounted experiments conducted on the ISS. The experiments were in four Passive Experiment Containers (PECs) that were initially developed and used for an experiment on Mir in 1996 during the Shuttle Mir Program. The PECs were transported to Mir on STS 76. After an 18 month exposure in space, they were retrieved on STS 86. PECs are suitcase like containers for transporting experiments via the space shuttle to and from an orbiting spacecraft. Once on orbit and clamped to the host spacecraft, the PECs are opened and serve as racks to expose experiments to the space environment. Other payloads on board were part of the Goddard Space Flight Center's Wallops Flight Facility Shuttle Small Payloads Project. The SSPP system utilizes payload carrier systems such as the Hitchhiker, Getaway Specials and Space Experiment Modules to provide a low cost scientific research environment. SSPP payloads on STS 105 include the Hitchhiker payload Simplesat, The Cell Growth in Microgravity GAS Canister (G 708), the Microgravity Smoldering Combustion experiment (MSC), and the Hitchhiker Experiment Advancing Technology Space Experiment Module 10 payload). This was the only Shuttle launch to go before the scheduled launch time, at the beginning, rather than the optimal middle or later, of the 10 minute launch window to rendezvous with ISS. It launched early because an approaching storm system threatened to violate launch criteria at the appointed time.