Кіріспе

Ослофьордты және Бохуслен жағалауын қоршаған Скандинавия аймағының тарихи атауы – Викен (Ескі норвеж: Vík немесе Víkin) немесе Вика. Викен, викингтер дәуірі мен Жоғарғы орта ғасырларда бастапқыда Ослофьордты қоршап, Бохуслен жағалауын қамтитын аймақтың тарихи атауы болған. Оның мағынасы уақыт өте өзгерді, ал орта ғасырлардан бастап Викен тек Бохусленді қамтыды. Викингтер дәуірінде Викен Норвегия мен Швецияның солтүстік-батыс жағалауы және Данияның Ютланд түбегі арасындағы бұғаз ретінде белгіленген. Қазіргі кезде ол Норвегияның оңтүстік-шығысы мен Швецияның солтүстік-батысындағы Бохуслен провинциясында орналасқан. Викингтер дәуірінде Викен Данияның ең солтүстік провинциясы еді. Орта ғасырларда Викенді басқару Дания және Норвегия патшалары арасында алмасып отырды, ал Дания 1241 жылға дейін Викенге талап етуін жалғастырды. Сонымен қатар, Викен Акершюс, Бускеруд және Остфолд округтерінің бірігуінен құралған әкімшілік аймаққа жаңадан тағайындалған атау ретінде де дау тудырды.

Тарих

Мәдени орталық Ослода орналасқан, бірақ бұл аймақтың бұрынғы астанасы Борре болған. Бұл аймаққа Тёнсберг, Осло, Сарпсборг және Конгхелле сияқты маңызды қалалар кірген. Викен деп аталатын географиялық аймақтың викинг дәуіріндегі шекарасы қайда болғаны туралы қазіргі тарихшылар арасында пікір таласы бар. Көптеген деректер бойынша, ол Вестфолд, Ранрике, Вингульмарк, Гренланд және Бåхуслен тарихи провинцияларын қамтыған. Тарихи тұрғыдан алғанда, Дания патшалары бұл аймаққа үстемдік құрған. Норвегия корольдік билігі король Олав Харальдссонмен, негізінен Дания корольдік билігінің әлсіреуіне байланысты Викенде нығайып бастады. Олав 1015 жылы Норвегияның патшасы деп жариялап, 1016 жылы Несжар шайқасында елді бақылауға алды. Олав патша кейіннен 1016 жылы Викенде Сарпсборг қаласын құрды. Норвегиядағы Азамат соғысы кезінде Баглер фракциясы жиі Викен аймағында бекінді. Викендегі, әсіресе байлар, Баглер партиясының негізін құрады. Норвегия патшалары 1314 жылы Норвегия королі Хакон V тұсында ұлттық астана Ослода орнатылған кезде толық билікке жетті, бұл дамулардың шыңы болды.

Этимология

Викен ескі норвег сөзі «vík»-тен туындаған, ол шығанақ немесе кіші өзенді (Ұлыбританияда) білдіреді. Ағылшын тіліндегі туыс сөз – көптеген жер аттарындағы «wich» (мысалы, Сэндвич). Қазіргі норвегиялық «Vika» түрі анықталған түрінен – «Víkin»-нен (Ескі норвегтің «in» > Орта норвегтің «ĩ» > Норвегтің «a») алынған, ал «Viken» түрі ішінара оның даниялық туысы «Vigen»-нен (Riksmål-де «Viken»-ге норвегияландырылған), және ішінара жергілікті жіктеу атауынан – «Viken»-нен (2-тонмен айтылады) шыққан. Әртүрлі теориялар бар, олар «викинг» сөзі осы жер атынан, «Викеннен келген адам» деген мағынаны білдіретін болжамды ұсынады. Осы теорияға сәйкес, бастапқыда «викинг» сөзі осы аймақтан шыққан адамдарды ғана сипаттаған, ал соңғы бірнеше ғасырларда ғана ол ерте орта ғасырлық скандинавиялықтарды жалпылама сипаттау үшін қолданыла бастады.