Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Неміс теологы, философы және салыстырмалы дін танушы (1869–1937) неміс суретшісі.
German theologian, philosopher and comparative religionist (1869–1937)
the German painter
Рудольф Отто (25 қыркүйек 1869 – 7 наурыз 1937) – көрнекті неміс лютеран теологы, философы және салыстырмалы дін танушы. Ол ХХ ғасырдың басындағы дін саласындағы ең ықпалды ғалымдардың бірі саналады және әлемдік діндердің мәнінде жатқан, терең эмоционалдық сезім – нуминус тұжырымымен танымал. Оның еңбектері либералды христиан теологиясы саласында басталғанмен, негізгі мақсаты дінді табиғаттанушылық сыннан қорғауға бағытталған апологетикалық сипатта болды. Отто өз жұмысын дін туралы ғылымның бір бөлігі деп санады, ол дін философиясы, дін тарихы және дін психологиясы болып бөлінеді. Ол Хилдесхайм қаласындағы Андреанум гимназиясында оқыды, содан кейін Эрланген және Геттинген университеттерінде білім алды, онда Мартин Лютердің Киелі Рух туралы түсінігі (Die Anschauung von heiligen Geiste bei Luther: Eine historisch dogmatische Untersuchung) және Кант туралы (Naturalistische und religiöse Weltansicht) диссертацияларын қорғады. 1906 жылы ол ерекше профессор қызметіне тағайындалды, ал 1910 жылы Гиссен университетінен құрметті доктор ғылымы дәрежесін алды. Оттоның христиан емес діндерге деген қызығушылығы 1911–1912 жылдары Солтүстік Африка, Палестина, Британдық Үндістан, Қытай, Жапония және АҚШ арқылы жасаған ұзақ сапарында оянды. Ол 1911 жылы Мароккодағы синагогқа жасаған сапарын кейінірек дамытатын Киелілік тақырыбының маңызды шабыты деп атады.
Rudolf Otto (25 September 1869 – 7 March 1937) was an eminent German Lutheran theologian, philosopher, and comparative religionist. He is regarded as one of the most influential scholars of religion in the early twentieth century and is best known for his concept of the numinous, a profound emotional experience he argued was at the heart of the world's religions. While his work started in the domain of liberal Christian theology, its main thrust was always apologetical, seeking to defend religion against naturalist critiques. Otto eventually came to conceive of his work as part of a science of religion, which was divided into the philosophy of religion, the history of religion, and the psychology of religion. He attended the Gymnasium Andreanum in Hildesheim and studied at the universities of Erlangen and Göttingen, where he wrote his dissertation on Martin Luther's understanding of the Holy Spirit (Die Anschauung von heiligen Geiste bei Luther: Eine historisch dogmatische Untersuchung), and his habilitation on Kant (Naturalistische und religiöse Weltansicht). By 1906, he held a position as extraordinary professor, and in 1910 he received an honorary doctorate from the University of Giessen. Otto's fascination with non Christian religions was awakened during an extended trip from 1911 to 1912 through North Africa, Palestine, British India, China, Japan, and the United States. He cited a 1911 visit to a Moroccan synagogue as a key inspiration for the theme of the Holy he would later develop.
Киелілік туралы түсінік
Оттоның ең танымал еңбегі "Киелілік идеясы" ХХ ғасырдағы ең табысты неміс теологиялық кітаптарының бірі болды, ол ешқашан басылымнан шықпады және шамамен 20 тілде қолжетімді. Кітаптың негізгі аргументі Оттоның өзі енгізген "numinous" терминіне қатысты. Ол "numinous" терминін "рационалды емес, сезімдік емес тәжірибе немесе сезім, оның негізгі және тікелей нысаны өзінен тыс жатқан нәрсе" деп түсіндіреді. Бұл психикалық күй "өзін толығымен басқа, толығымен ерекше және теңдесі жоқ жағдай ретінде көрсетеді, оның арқасында адам өзін мүлдем әлсіз сезінеді". Марк Уинннің Стэнфорд философия энциклопедиясында айтқан пікірінше, "Киелілік идеясы" эмоция философиясының парадигмасына жатады, онда эмоциялар ойлар арқылы емес, физиологиялық факторларға жауап ретінде емес, ішкі эпистемиялық құндылығы бар қабылдау элементін қамтиды. Сондықтан Отто діни тәжірибені, құдайлық шындыққа сенімге жауап ретінде қарастырудың орнына, санаға тәуелсіз феноменологиялық мазмұн ретінде түсінеді. Отто бұл модельді, оның пікірінше, басқа эмоциялардан сапалық жағынан ерекшеленетін діни тәжірибелерге қолданды. Отто адамдардың Құдайды рационалды түрде зерттеуі керек деп есептеді, осы кітапта көрсеткендей, Құдайдың рационалды емес жағына жүгінуден бұрын.
Otto's most famous work, The Idea of the Holy was one of the most successful German theological books of the 20th century, has never gone out of print, and is available in about 20 languages. The central argument of the book concerns the term numinous, which Otto coined. He explains the numinous as a "non rational, non sensory experience or feeling whose primary and immediate object is outside the self". This mental state "presents itself as ganz Andere, wholly other, a condition absolutely sui generis and incomparable whereby the human being finds himself utterly abashed." According to Mark Wynn in the Stanford Encyclopedia of Philosophy, The Idea of the Holy falls within a paradigm in the philosophy of emotion in which emotions are seen as including an element of perception with intrinsic epistemic value that is neither mediated by thoughts nor simply a response to physiological factors. Otto therefore understands religious experience as having mind independent phenomenological content rather than being an internal response to belief in a divine reality. Otto applied this model specifically to religious experiences, which he felt were qualitatively different from other emotions. Otto felt people should first do serious rational study of God, before turning to the non rational element of God as he did in this book.
Христиандық емес теология және руханилық
Отоның идеялары христиан емес теология мен руханилыққа да әсер етті. Оларды православиелік еврей теологтары, соның ішінде Джозеф Соловейчик пен Елиезер Берковиц талқылады. Ирандық-американдық суфилік дінтанушы және қоғамдық зиялы Реза Аслан дінді "сенімді қауымның Құдайдың қадірлі күшімен кездесуін бір-бірімен бөлісе алатын символдар мен метафоралардың институционалды жүйесі" деп түсіндіреді. Оттоның еңбегіне Үндістанның тәуелсіздік жолындағы көшбасшысы Мохандас Ганди де ризашылық білдірді. Діни тәжірибе туралы әдебиетте таусылмас құпияның бір көрінісімен кенеттен бетпе-бет келгендерді қамшылаған ауырсыну мен үрей туралы көптеген сілтемелер бар. Теологиялық тұрғыдан алғанда, бұл қорқыныш адамның жекешелігі мен Құдайдың тазалығы арасындағы, адамның өзін-өзі қиын жағдайға түсіруі мен Құдайдың шексіздігі арасындағы үйлесімсіздікке байланысты.
Otto's ideas have also exerted an influence on non Christian theology and spirituality. They have been discussed by Orthodox Jewish theologians including Joseph Soloveitchik and Eliezer Berkovits. The Iranian American Sufi religious studies scholar and public intellectual Reza Aslan understands religion as "an institutionalized system of symbols and metaphors [ ] with which a community of faith can share with each other their numinous encounter with the Divine Presence." Further afield, Otto's work received words of appreciation from Indian independence leader Mohandas Gandhi. The literature of religious experience abounds in references to the pains and terrors overwhelming those who have come, too suddenly, face to face with some manifestation of the mysterium tremendum. In theological language, this fear is due to the in compatibility between man's egotism and the divine purity, between man's self aggravated separateness and the infinity of God.
Дінтану
"Киелілік идеясы" және басқа да еңбектерінде Отто дінді жеке, азайтылмайтын, бастапқы категория ретінде тану қажеттігіне негізделген дінді зерттеудің парадигмасын ұсынды. Әйгілі румындық-американдық дін тарихшысы және философ Мирча Элиаде өзінің 1954 жылғы "Киелі және беймәлім" кітабында "Киелілік идеясынан" алынған тұжырымдамаларды бастапқы нүкте ретінде пайдаланды. Отто мен Элиаде ұсынған парадигма дінді sui generis категориясы ретінде қарастырғаны үшін көп сынға ұшырады. Америкалық епископ және діни қызметкер Джон А. Санфорд діни психотерапия туралы жазған еңбектерінде Отто мен Юнгтың идеяларын қолданды.
In The Idea of the Holy and other works, Otto set out a paradigm for the study of religion that focused on the need to realize the religious as a non reducible, original category in its own right. The eminent Romanian American historian of religion and philosopher Mircea Eliade used the concepts from The Idea of the Holy as the starting point for his own 1954 book, The Sacred and the Profane. The paradigm represented by Otto and Eliade was then heavily criticized for viewing religion as a sui generis category, The American Episcopal priest John A. Sanford applied the ideas of both Otto and Jung in his writings on religious psychotherapy.
Философия
Франкфурт мектебінің мүшесі, философ және әлеуметтанушы Макс Хоркхаймер өзінің 1970 жылғы "Die Sehnsucht nach dem ganz Anderen" ("толыққанды басқаны құштарлықпен іздеу") атты кітабында "толыққанды басқа" ұғымын қолданды. Уолтер Теренс Стейс өзінің "Уақыт және мәңгілік" атты кітабында: "Канттан кейін, мен Рудольф Оттоның "Киелілік туралы идеясы" кітабына басқа ешбір кітапқа қарағанда көбірек борышлымын" деп жазды. Оттоның ықпалында болған философтардың қатарында Мартин Хайдеггер, Лео Штраус, Ханс Георг Гадамер (жас кезінде сынға салған, бірақ қарт жасында құрметпен қараған), Макс Шелер, Эдмунд Гуссерл, Йоахим Вах және Ханс Йонас болды.
The philosopher and sociologist Max Horkheimer, a member of the Frankfurt School, has taken the concept of "wholly other" in his 1970 book Die Sehnsucht nach dem ganz Anderen ("longing for the entirely Other"). Walter Terence Stace wrote in his book Time and Eternity that "After Kant, I owe more to Rudolph Otto's The Idea of the Holy than to any other book." Other philosophers influenced by Otto included Martin Heidegger, Leo Strauss, Hans Georg Gadamer (who was critical when younger but respectful in his old age), Max Scheler, Edmund Husserl, Joachim Wach, and Hans Jonas.
Басқа
Соғыс ардагері және жазушы Эрнст Юнгер мен тарихшы және ғалым Джозеф Нидхам да Оттоның әсерін айтты.
The war veteran and writer Ernst Jünger and the historian and scientist Joseph Needham also cited Otto's influence.
Экуменикалық іс-шаралар
Отто христиан конфессиялары арасындағы және христиандық пен басқа діндер арасындағы экуменикалық қызметке белсенді қатысты. Ол лютерандық құлшыныққа квакерлердегідей үнсіздік сәтін қосып көріп, осылай ғибадат етушілерге құдайлықты сезіну мүмкіндігін жасады.
Otto was heavily involved in ecumenical activities between Christian denominations and between Christianity and other religions. He experimented with adding a time similar to a Quaker moment of silence to the Lutheran liturgy as an opportunity for worshipers to experience the numinous.
Шығармалары
Оттоның барлық еңбектерінің толық библиографиясы Роберт Ф. Дэвидсонның «Рудольф Оттоның дінді түсіндіруі» (Принстон, 1947), 207–209 беттерде келтірілген.
A full bibliography of Otto's works is given in Robert F. Davidson, Rudolf Otto's Interpretation of Religion (Princeton, 1947), pp. 207–9