Кіріспе

Неміс автомобильдерін дамытушы, күйеуі Карл Бенц

Берта Бенц (;; 3 мамыр 1849 – 5 мамыр 1944) – неміс автомобильдерін дамытушы. Ол автомобиль өнертапқышы Карл Бенцтің серіктесі, инвесторы және әйелі болды. 1888 жылдың 5 тамызында ол ішкі жану қозғалтқышы бар автомобильді ұзақ қашықтыққа тізгіндей алған, Бенц Патент Моторвагенін сынақтан өткізген, тежегіш қабаттарын ойлап тапқан және 105 км (65 миль) сапар барысында бірнеше практикалық мәселелерді шешкен алғашқы адам болды. Осылайша ол «Патент Моторваген» автокөлігін бүкіл әлемге таныстырып, компанияның алғашқы сатуына мүмкіндік жасады. Берта Бенцке Баденнің Ұлы Герцогтігінде оқуға рұқсат берілмеген, ал оның қаржылық және практикалық инженерлік еңбегі 21-ші ғасырға дейін ұзақ жылдар бойы ескерілмей келді.

Ерте өмір және білім

Сейцили Берта Рингер 1849 жылғы 3 мамырда Пфорцхайм қаласында бай ағаш шебері отбасында дүниеге келді. Ол тоғыз баланың үшіншісі болған. Оның әкесі Карл Фридрих Рингер, шебер құрылысшы және ағаш шебері, ал оның 20 жас кіші анасы Аугуст Фридрих, балаларының біліміне көп қаржы салған бай адамдар еді. Бұл Баденнің Ұлы Герцогтігіндегі Пфорцхайм қаласында болды. Оның әкесі жылжымайтын мүлікке инвестиция жасау арқылы байлыққа ие болды. Әйел ретінде үйленбегендіктен ол мұны істей алды; алайда, Бенцке үйленгеннен кейін, неміс заңына сәйкес, Берта инвестор ретінде әрекет етуге заңдық құқығынан айырылды.

Жас кезі

20 шілдеде 1872 жылы Берта Рингер Карл Бенцке үйленді. II модель сынақ мақсатымен төрт дөңгелекті машинаға айналдырылды, осы модельдің жалғыз данасы болды. 3 шілдеде 1886 жылы Карл Бенц Мангеймде "Patent Motorwagen" автокөлігін көпшілікке таныстырды. Оның артқы дөңгелектері сақиналы болаттан және қатты резеңкеден жасалған, алдыңғы дөңгелегі басқарылатын, отыратын орындары мен жиналмалы шатыры болды. Сапардың негізгі мақсаты анасына бару болғанымен, Берта Бенцтің басқа да ниеттері болды – өзінің өнертабысын тиімді сатуды ойламаған күйеуіне, олар екеуі көп инвестиция салған автомобильдің пайдалы екені дәлелденгеннен кейін қаржылық сәттілікке жететінін көрсету және күйеуіне оның құрылыстарының болашағы бар екеніне сенім сыйлау. Ол таңертең Мангеймнен жолға шығып, жол бойында көптеген қиындықтарды шешті. Берта осы саяхатында өте жоғары техникалық біліктілігін көрсетті. Отын бакі жоқ, карбюраторда тек 4,5 литр бензин болғандықтан, машинаны іске қосу үшін қажетті лигроинді, мұнай еріткішін табуға мәжбүр болды. Бұл еріткіш тек дәріханаларда сатылатын, сондықтан ол Вислох қаласындағы дәріханада отын сатып алу үшін тоқтады. Сол кезде бензин мен басқа да отынды тек химия дүкендерінен ғана алуға болады. Сондықтан Вислох дәріханасы әлемдегі алғашқы жанармай құю станциясы болды. Бірде тізбекті жөндеуге ұстаны қолдау керек болды. Ағаш тежегіштері нашарлағанда Бенц аяқ киім шеберінен былғары орнатуын сұрады, осылайша әлемдегі алғашқы тежегіш қаптамасы жасалды. Жылдам булануға негізделген салқындату жүйесі қозғалтқышты салқындату үшін қолданылды, сондықтан сапар бойы сумен қамтамасыз ету үлкен мәселе болды. Үшеуі де тоқтаған сайын су қорын толықтырып отырды. 1926 жылы Benz & Cie. Готтлиб Даймлер мен Вильгельм Майбахтың компаниясымен бірігіп, Daimler Benz компаниясын құрды, ол Мерседес Бенцке айналды. Карл Бенц 1929 жылы Ұлы экономикалық дағдарыстың басталуымен қайтыс болды. 1944 жылы 3 мамырда 95 жасқа толған күні ол Карлсруэ Техникалық университетінің құрметті профессоры атағын алды, онда оның күйеуі оқыған, ал оның жастық шағында әйелдерге оқуға рұқсат берілмеген. Берта Бенц 95 жасында 1944 жылы 5 мамырда Ладенбургтегі ауылында қайтыс болды. Оның 1888 жылы автокөлікпен жасаған әлемдегі алғашқы ұзақ сапарының жолы адамзаттың өнеркәсіптік мұрасының ресми маршруты ретінде бекітілді. Қазір Мангеймнен Хайдельберг арқылы Пфорцгеймге (Қара орманына) және кері бағытталған 194 шақырымдық маршрут бойынша жол белгілерін ұстауға болады. 2011 жылғы 10 және 11 қыркүйекте Карл Бенцтің автомобильді ойлап табуының құрметіне өткен, Германияның ірі ресми шарасы және туған күнін тойлау аясында Берта Бенцтің естелік жолында "Берта Бенц сынағы" өтті. Бұл жаңа автомобильдік жетістіктерге әлемдік деңгейде белгі берді және тек тұрақты қозғалысқа арналды – гибридтік және электрлік, сутегілік және отын жасушалық және басқа да өте экономикалық көліктер сияқты болашаққа бағытталған көліктер. Слоганы: "Берта Бенц сынағы – әлемдегі ең көне автомобиль жолындағы тұрақты қозғалыс!". 2011 жылғы 25 қаңтарда Deutsche Welle (DW TV) "Германияда жасалған" сериясы аясында Карл Бенцтің автомобильді ойлап табуы туралы теледокументалды фильм көрсетті, онда оның әйелі Берта Бенцтің маңызды рөлі айрықша атап өтілді. Бұл баяндамада автомобильдің тарихы ғана емес, сонымен қатар оның болашағы да көрсетілді, оны 2011 жылғы 10 және 11 қыркүйекте өткен Берта Бенц сынағы көрсетті. 2016 жылы ол күйеуінен 42 жыл өткен соң Автомобильдер залының мүшесі атанды. Бенцтердің үйі тарихи ескерткіш ретінде тағайындалды және коммерциялық емес Daimler және Benz қорының ғылыми кездесулер орталығы ретінде пайдаланылады, ол адам, қоршаған орта және технология арасындағы байланысты жақсырақ түсіну үшін ғылымды және зерттеулерді дамытуға бағытталған.

Танымал мәдениетте

2011 жылы Карл мен Берта Бенцтің өміріне арналған драмалық телефильм түсірілді, ол 11 мамырда тұсаукесерге ие болды және 23 мамырда Das Erste арнасында көрсетілді. Фильмнің трейлері мен "жасалу процесі" туралы арнайы видео YouTube-та жарияланды.