Кіріспе

"God Save Ireland" ирланд көтерілісшілер әні, 1867 жылы атқыланды үш фенианды еске алады. 1870-1910 жылдар аралығында ирланд ұлтшылдарының бейресми әнұраны қызметін атқарды.

Құрамы

1867 жылдың 18 қыркүйегінде 20-30 адам екі фениан тұтқынының Манчестердегі Белл-Вью түрмесіне апарып бара жатқан каретасына шабуыл жасап, олардың қашуына көмектесті. Карета есігінің құлыпты атуға тырысу салдарынан полиция күзетшісі қаза тапты. Келесі апталарда 28 адам тұтқындалды, 26-сы сотқа жіберілді, ал бесеуі 29 қазанда сотталды. Ешқайсысы өлімге себеп болған оқ атқан жоқ; барлығы ортақ мақсат және қылмыстық құқық бұзушылық негізінде кісі өлтіруде айыпталды. Бесеудің бірі, Эдвард О'Мейджер Кондон, соттағы сөзін "Құдай Ирландияны сақтасын" деген сөздермен аяқтады, бұл ұранды көрершілер қолдады. Бесеуі де кінәлі деп танылып, өлім жазасына кесілді, олар да "Құдай Ирландияны сақтасын" деп жауап берді. Біреуі апелляцияда ақталды, себебі дәлелдердің сенімсіз екені анықталды; басқалары да сол куәгерлердің көрсетуімен кінәлі деп танылса да, олардың үкімдері күшінде қалды, бірақ Кондонның жазасы жеңілдетілді. Қалған үшеуі, Майкл Ларкин, Уильям Филипп Аллен және Майкл О'Брайен, 1867 жылдың 23 қарашасында дарға асылып, "Манчестер шейіттері" деп аталды, оларды тек күш қолдану арқылы Ирландияны тәуелсіздікке жеткізуді жақтағандар ғана емес, сонымен қатар әділдік бұзылғанын сезінген ирланд ұлтшылдары да құрметпен еске алды. Тимоти Дэниел Салливан жазған "God Save Ireland" әнінің мәтіні алғаш рет 1867 жылдың 7 желтоқсанында, шейіттердің жерленуінен бір күн бұрын жарияланды. Салливанның әнінен бұрын осы атпен тағы екі ән шыққан. "Не аспанға шығып өлеміз, не соғыс алаңында" деген жолдар Майкл Джозеф Барридің 1843 жылы "The Nation" журналында жарияланған "Адам өлтінуі тиіс орын" атты өлеңімен ұқсас.

Ұлттық әнұран

19 ғасырдың соңы мен 20 ғасырдың басында "God Save Ireland" әні Ирландияда және шетелде ирланд ұлтшылдарының бас қосуларында жиі орындалған; ол, әсіресе Ирландия парламенттік партиясының, үй билігі қозғалысының әнұраны саналды және "Ирландияның ұлттық әнұраны" деп аталды. 1890 жылдардағы Парнелиттердің бөлінісі кезінде "God Save Ireland" анти-Парнелиттік Ирландия Ұлттық Федерациясының әнұраны болды. АҚШ-та тұратын ирланд теноры Джон МакКормак бұл әнді өте танымал етіп, 1906 жылы оның алғашқы фонографтық жазбаларына енгізді. Бұл ән 1916 жылғы Пасха көтерілісі кезінде көтерілісшілермен шырқатылды, бірақ содан кейін құрметтен шықты. Ауыр жарақат алған және қаза тапқан деп есептелген Катал Бругха комендант Эамонн Ценнт тарапынан қолында тапаншасымен ән айтып жатқан күйде табылған. Ирландия парламенттік партиясы мен жасыл арфа туы Синн Фэйн және ирланд үш түсті флагына қарағандағыдай, "God Save Ireland" әні де "The Soldiers' Song" әніне көлеңке түсірді, ол 1926 жылы 1922 жылы құрылған Ирландия еркін мемлекетінің ресми әнұраны ретінде қабылданды.

Спортта

Ән Селтик ФК және Ирландия Республикасы құрамасының жанкүйерлері футбол матчтарында орындады. Хордың әуені 1978 жылғы ФИФА әлем чемпионатында Шотландия ұлттық футбол құрамасының әнұраны болған "Ally's Tartan Army" үшін бейімделді, ал ол өзі 1990 жылғы ФИФА әлем чемпионатында Ирландия Республикасы құрамасының әнұраны болған "Put 'Em Under Pressure" әнінің хоры ретінде қолданылды.