Кіріспе
1955 жылы Альфред Хичкок түсірген фильм, «Гарримен қиындықтар» – 1955 жылы режиссер Альфред Хичкок түсірген американдық Technicolor қара комедиялық фильмі. Джон Майкл Хейздің сценарийі Джек Тревор Сторидің 1950 жылғы романы негізінде жазылған. Басты рөлдерде Эдмунд Гвенн, Джон Форсайт, Милдред Натвик, Джерри Мэтерс және Ширли Маклейн (оның кинодағы дебюті) ойнаған. «Гарримен қиындықтар» фильмі АҚШ-та 1955 жылдың 30 қыркүйегінде көрсетілді, ал 1984 жылы Universal Pictures тарату құқығын сатып алғаннан кейін қайта шығарылды. «Гарримен қиындықтар» фильмінің оқиғасы Вермонт ауыл жанындағы күнге толы күзге қатысты. Күзгі жапырақтардың әдемі түсі мен пейзаж, сондай-ақ Бернард Херманның лирикалық музыкасы, керемет атмосфераны құрайды. Оқиға Вермонттағы шағын ауылдың тоғыз тұрғыны Гарри есімді адамның денесі төбеде табылғанда қандай реакция білдіретінін көрсетеді. Алайда, бұл фильм детективтік оқиға емес: ол романтикалық элементтері бар жеңіл комедиялық драма, онда мәйіт – маңызды элемент (MacGuffin) қызметін атқарады. Төрт ауыл тұрғыны Гарримен не істеу керектігін шешу үшін бірігіп жұмыс істейді. Осы процесте екі жас адам (суретші мен екі рет күйеуін жоғалтқан жас әйел) ғашық болып, үйленуге дайындалады. Екі ересек тұрғын (капитан мен бойжеткен) де бір-біріне ғашық болады. Бұл Хичкок түсірген нағыз комедиялардың бірі (дегенмен оның көптеген фильмдерінде әзіл-қалжың мен қара юмор элементтері кездеседі). Фильмде сол заманға сай ашық диалогтар да бар. Мысалы, Джон Форсайттың кейіпкері Маклейннің кейіпкеріне оның жалаңаш суретін салуға ниеттенгенін ашық айтады. Бұл сол кездегі фильмдер үшін өте еркін мәлімдеме болды.
the album by Dirty Harry
The Trouble with Harry is a 1955 American Technicolor black comedy film directed by Alfred Hitchcock. The screenplay by John Michael Hayes was based on the 1950 novel by Jack Trevor Story. It starred Edmund Gwenn, John Forsythe, Mildred Natwick, Jerry Mathers and Shirley MacLaine in her film debut. The Trouble with Harry was released in the United States on September 30, 1955, then re released in 1984 once the distribution rights had been acquired by Universal Pictures. The action in The Trouble with Harry takes place during a sun filled autumn in the Vermont countryside. The fall foliage and the beautiful scenery around the village, as well as Bernard Herrmann's light filled score, all set an idyllic tone. The story is about how nine residents of a small Vermont village react when the dead body of a man named Harry is found on a hillside. The film is, however, not a murder mystery: it is a light comedy drama with a touch of romance, in which the corpse serves as a MacGuffin. Four village residents end up working together to solve the problem of what to do with Harry. In the process, the younger two (an artist and a very young, twice widowed woman) fall in love and become a couple, soon to be married. The older two residents (a captain and a spinster) also fall in love. The film was one of Hitchcock's few true comedies (though most of his films had some element of tongue in cheek or macabre humor). The film also contained what was, for the time, frank dialogue. One example of this is when John Forsythe's character unabashedly tells MacLaine's character that he would like to paint a nude portrait of her. The statement was extremely explicit for the time.
Сюжет
Вермонт штатының Хайвотер деген шағын ауылының ерекше, бірақ қарапайым тұрғындары Гарри Уорптың жаңа ғана қайтыс болған денесімен бетпе-бет келіп, қаланың үстіндегі төбеде пайда болғанмен қысырқалады. Оның кім екені, кім оның кенеттен қайтысына кінәлі және мәйітпен не істеу керек деген мәселе – "Гарримен қиындық". Капитан Уайлс аң аулау кезінде мылтығынан шыққан оқпен оны өлтіргеніне сенімді, бірақ ол шын мәнінде қоянды атқан екені дәлелденгенше. Гарридің бұрынғы әйелі Дженифер Роджерс, Гарриді сүт бөтелкесімен қатты ұрғандықтан өлтірді деп санайды. Мисс Грейвлидің айтуынша, ол жігіт оған бұталардан шабуыл жасағанда, оның бут киімінің өкшесімен соққы алғаннан кейін қайтыс болды, ал ол Дженифердің соққысынан әлі де әлсіреп жатқан еді. Ұсынысқа құштар және қалыпты емес суретші Сэм Марлоу оқиғаға ашық көзқараспен қарап, көршілеріне және жаңа танысқан достарына бар күшімен көмектесуге дайын. Дегенмен, Гарридің өліміне ешкім ашуланбады. Бірақ олардың барлығы бұл мәйіттің суыққан, әзілге келмейтін шериф орынбасары Кальвин Виггстің назарына түспеуін қалайды, ол әр тұтқындалған адам үшін табақ жинайды. Капитан, Дженифер, Мисс Грейвли және Сэм мәйітті көміп, күні бойы бірнеше рет қайтадан қазып шығарады. Содан кейін олар мәйітті ваннаға жасырып, оны алғаш пайда болған төбеге қайта қояды, осылайша оны жаңа ғана табылғандай көрсету үшін. Ақырында Гарри табиғи себептерден қайтыс болғаны белгілі болады; ешқандай қылмыс жасалмаған. Осы уақыт аралығында Сэм пен Дженифер ғашық болып, үйленгісі келеді, ал капитан мен Мисс Грейвли де бірге болыпты. Сэм барлық суреттерін кешіп бара жатқан миллионерге сата алды, бірақ Сэм ақшаны қабылдамай, достары мен өзі үшін бірнеше қарапайым сыйлықтарды сұрайды.
Өндіріс
Негізгі түсіру орны Вермонт штатының Крафтсбери қаласында болды. Қала толық жапырақтандырылған болады деп есептеген компания, 1954 жылдың 27 қыркүйегінде ашық ауада түсірілімге келді. Бірақ фильм жасаушыларды таң қалдырғандай, ағаштарда жапырақтардың көбі қалмаған еді. Толық эффект алу үшін жапырақтар ағаштарға жабыстырылды. Көбінесе жаңбыр жауғандықтан, фильмнің бірнеше сахнасы жалға алынған мектеп спорт залында түсірілуге тиіс болды. Спорт залында 226 кг салмақты камера биік түсіп, Хичкокқа шамалы жетпеді, ал спорт залы төбесінен жауған жаңбырдың дыбысы постпродакшн кезеңінде дыбысты қайта жазуды талап етті. Басқа түсірілім орындары – Моррисвилл және Барре. Дереккөздің сенімділігі күмәнді: 2018 жылғы мамыр, түсірілім сол жылдың желтоқсанына дейін жалғасты. Фильмнің түсірілуі туралы толық мәліметтер Стивен ДеРозаның «Хичкокпен бірге жазу» кітабында келтірілген. Сэм Марлоу кейіпкерінің суреттерін американдық абстрактілі экспрессионист суретші Джон Феррен салған, ол Вермонттағы түсірілім кезінде болған. Ол сол жерде Джон Форсайтқа экран үшін сурет салудың дұрыс әдісін үйреткен. Хичкок Ферреннің жұмысына, әсіресе оның жарқын түс қолдануына қызығушылық танытты, себебі ол бұл түстердің Жаңа Англияның күзгі түстерімен үйлесетінін ойлады. Гарри Ворптың денесінің суретін Ферреннің әйелі Рей Феррен салған, ол да суретші. Хичкок пен Ферреннің бірлескен жұмысы өте ұнады, соның нәтижесінде бірнеше жылдан кейін ол 1958 жылғы Хичкок фильмі «Алқызыл» фильміне «ерекше сахнаны» жобалауға шақырылды. Ашылу титрлеріндегі панорамалық суретті Саул Штайнберг салған. Альфред Хичкоктын эпизодтық ролі оның көптеген фильмдерінде кездеседі. «Гарридің қиындықтары» фильмінде оны 22:14 минутта тоқтаған лимузиннің қасынан өтіп бара жатқанда көруге болады, ал қарт адам жол жиегінде сатылатын суреттерге қарап тұр. Гарри Ворптың денесін Филип Труэкс (1911–2008) сомдаған, ол кейіпкер актер Эрнест Труэкстің ұлы болған.
Музыкалық ұпай
Гарримен болған қиындық Хичкоктың мансабындағы маңызды кезең ретінде белгілі, себебі ол композитор Бернард Херманмен жасалған бірнеше жоғары бағаланған ынтымақтастықтың біріншісі болды. 1971 жылғы 18 маусымда «Нью-Йорк Таймс» газетіне берген сұхбатында Хичкок бұл музыканың өзінің барлық фильмдерінің арасындағы ең сүйіктісі екенін мәлімдеді. Херман фильмнің негізгі бөлімдерінен жаңа аранжировка жазып, оны «4-кезеңдік стерео» форматында шығарды және аранжировканы «Хитчтің портреті» деп атады. Джон Форсайттың кейіпкері орындаған "Flaggin' the Train to Tuscaloosa" әнін Раймонд Скотт пен Мак Дэвид жазған. Бірақ Форсайт оны өзі орындамаған. «Гарримен болған қиындық» деген атпен «кассалық табысқа жетуге арналған» әнді Флойд Хаддлстон, Херб Уайзман және Марк Макинтайр бірлесіп жазды. Росс Багдасариан аға (саудалық атауы «Альфи және Гарри») орындаған әннің жазбасы 1956 жылдың басында сингл ретінде шығарылып, АҚШ Billboard чартында 44-орынды, ал Ұлыбританияда 15-орынды иеленді. Лес Бакстердің бәсекелес нұсқасы Billboard чартында 80-орынға жетті. Атауынан басқа, бұл пластинка фильммен ешқандай байланысы жоқ.
1998 жылғы қайта жазу
Бастапқыда 1955 жылдың 3 қазанында жарық көрген түпнұсқа саундтрек 1998 жылы қайта жазылып, сол жылы Varèse Sarabande лейблімен CD форматында шығарылды. Барнард Херманның барлық түпнұсқа музыкасы 1998 жылдың 29 сәуірінде Шотландияның Глазго қаласындағы Сити-холлдарда Джоэл Макнилидің жетекшілігімен Шотландия Корольдік Ұлттық Оркестрінің орындауында қайта жазылды. Қайта жазылған саундтрек алғаш рет 1998 жылдың 27 шілдесінде Ұлыбританияда, ал 1998 жылдың 6 қазанында АҚШ-та CD форматында жарық көрді. Кейіннен ол Ұлыбританияда 2014 жылдың 16 мамырында және АҚШ-та 2014 жылдың 21 шілдесінде қайта шығарылды.
Қабылдау
"Гарримен қиындықтар" фильмінің әлемдік премьерасы Вермонт штатында (онда түсірілді), оның түсімінен түскен қаражат жақында болған су тасқынынан зардап шеккендерге қайырымдылыққа жұмсалды. Заманауи сын-пікірлер орташадан жоғары бағаланды. Босли Кроутер "The New York Times" газетінде былай деп жазды: "Джон Майкл Хейз Джек Тревор Сторидің романынан құрастырған сценарий аса тапқыр немесе епті емес, сондай-ақ мистер Хичкок режиссурасы да оны жарқыратпайды. Темп ақырын, тіпті баяу, ал юмор жиі күшпен жасалғандай, бірақ фильмнің өзі жұмсақ және көңілді көңіл-күйді сақтайды. Актерлер шапшаңдықпен жасалған стильде тартымды, әсіресе Мисс Маклейннің беймәлім, әзіл-қалжыңға толы мінезі ерекше көзге түседі". "Variety" басылымы фильмді "көңіл көтеретін шағын комедия" деп сипаттап, Эдмунд Гвеннің басты рөліндегі ойынын "керемет" деп бағалады. "Harrison's Reports" оны "жақсы режиссураланған, актерлік шеберлігі жоғары және қызықты фильм" деп атады, бірақ тақырыбына байланысты көрермендердің реакциясы әртүрлі болуы мүмкін екенін ескертті. "The Washington Post" газетінің Рихард Л. Коу фильмді "арсенмен және улы бөрене бұтағымен араласқан, көпірген алма шырыны" деп сипаттады. Оның кемшіліктерін мойындасам да, фильм мені қызықтырып, азғындыққа салыстырғым келеді. "The Monthly Film Bulletin" фильмді "күлкі мен жаман талғам арасындағы нәзік тепе-теңдікті сақтай білген қара комедия" деп атады, сондай-ақ: "Юмор тыныш және шоғырланған, қиындық тудыратын Гарридің денесі үнемі назарда, ал Джон Майкл Хейздің тапқыр сценарийі Хичкокқа әдеттегідей тапқыр, қараңғы және сарказмға толы ойлар жасауға мүмкіндік береді" деді. "The New Yorker" журналының Джон Маккартені фильмге теріс баға беріп, былай деп жазды: "Альфред Хичкок, Голливудқа келгеннен бері оның жұмысы бірте-бірте төмендеп келеді, "Гарримен болған қиындықтар" фильмінде ақылға сыймас тереңдікке түседі". Фильм АҚШ-та 3,5 миллион долларлық табыс тауып, кассада сәтсіздікке ұшырады. АҚШ-та қаржылық жағынан сәтсіз болғанына қарамастан, фильм Англия мен Римде бір жыл, ал Францияда бір жарым жыл көрсетілді. Фильмнің құқықтары алғашқы көрсетілімінен кейін Хичкокқа қайтарылды. Ол 30 жылға жуық уақыт бойы көрсетілмеді, тек 1960 жылдардың басында NBC телеарнасының "Saturday Night at the Movies" бағдарламасында көрсетілді, сондай-ақ 1963 жылы кинотеатрларда көрсетілді. Хичкок мұрагерлерімен ұзақ келіссөздерден кейін Universal Pictures 1983 жылы "Rear Window", "Vertigo" және "The Man Who Knew Too Much" фильмдерімен бірге оны қайта шығарды, бұл өз кезегінде VHS және ақырында DVD және Blu-ray нұсқаларын үй видео нарығына әкелді.