Ехуд бен-Гера: Құдайдың құлы және Моавты жеңген батыр

Кіріспе

Ехуд бен-Гера (, Тиберия ʾĒhūḏ ben-Gērāʾ) – Құдайдың Израиль халқын моабилік үстемдіктен босату үшін жіберген судья ретінде Китаптағы Төрешілер кітабының 3 тарауында сипатталған. Ол солқай және Бунямин тайпасының мүшесі екені айтылады.

Киелі кітаптағы оқиғалар

Билер жазбасының 3:12–30 тармақтарына сәйкес, израильдіктер Ехудты Моав патшасы Еглонға ізраилдіктердің жылдық салық-алымын жеткізу үшін жіберді. Ол екі қырлы, шамамен бір шынтақ (он сегіз дюйм) ұзындығындағы қысқа қылыш жасады, ол тікелей ұруға ыңғайлы болды. Сол жақ қолды болғандықтан, ол қылышты оң жамбасына жасыра алды, онда оны күтпеген еді. Сол жақ қолдылық маңызды, себебі дененің сол жағы көбінесе алдау-артықшылықпен немесе қараңғылықпен байланысты, көпшілігі оң жақ қолды болғандықтан соғыста тактикалық артықшылық береді, және ежелгі Израильдегі көшбасшылықтың қабылданған әлеуметтік нормасынан тыс болуының символы болып табылады. Ехуд Еглонға құпия хабар бар екенін айтты. Еглон өзінің қызметшілерін шығарып, Ехудты жеке кездесуге рұқсат берді. Жеке кездесу орнының ивритше атауы – בַּעֲלִיַּת הַמְּקֵרָה ba ʿăliyat ha məqērāh, «салқындату камерасы» деп аударылады, бұл, қызметшілер Еглон жеңілдеп жатыр деп ойлағандықтан, ванна бөлмесі болуы мүмкін (24-тарау). Ехуд: «Мен сен үшін Құдайдан хабар әкелдім», – деді, қылышын суырып алып, патшаның ішін тесіп жіберді. «Іш» деген сөзді білдіретін ивритше сөз – בְּבִטְנֽוֹ (beten), ол әйелдің жатырына да қолданылады. Бөлме, ішек және кірдің аудармалары сексуалдық мән береді және Еглонды әйелдеу арқылы оның мәртебесін төмендетіп көрсетеді. Қылыш жараға сіңіп кетті, ал Ехуд оны сол жерде қалдырып кетті. Ол патшаның бөлмесінің есігін жауып, кетіп қалды. Еглонның қызметшілері көп уақыт өткен соң оралып, есіктердің құлыпталғанын көрді. Патшаның «жетіспей, ұялып» есікті ашып, патшаның өлгенін көрді. Ехуд Ефремдегі Серая қаласына қашып кетті. Ол шофар тартып, ізраилдік тайпаларды біріктірді, моавтықтарды өлтірді, Иордан өзенінің өткелдерін жапты және Моав жеріне басып кірді, шамамен 10 000 моавтық сарбазды өлтірді. Еглонның өлімінен кейін, елде 80 жыл бойы бейбітшілік орнағаны хабарланды.

According to Judges 3:12 30 (NKJV), Ehud was sent by the Israelites to the Moabite King Eglon on the pretext of delivering the Israelites' annual tribute. He made a double edged shortsword about a cubit (eighteen inches) long, useful for a stabbing thrust. Being left handed, he could conceal the sword on his right thigh, where it was not expected. Left handedness is significant because the left side of the body is often associated with deception or darkness, it is a tactical advantage in war against the majority who are often right handed, and is symbolic for being outside of the culturally accepted social norm of leadership in ancient Israel. Once they met, Ehud told Eglon he had a secret message for him. Eglon dismissed his attendants and allowed Ehud to meet him in private. The Hebrew for the location of the private meeting is בַּעֲלִיַּת הַמְּקֵרָה ba ʿăliyat ha məqērāh, translated as cooling roof chamber, which was likely a bathroom given that the servants believed Eglon was relieving himself (v24). Ehud said, "I have a message from God for you", drew his sword, and stabbed the king in his abdomen. The Hebrew word for abdomen בְּבִטְנֽוֹ (beten), is the same word that is used for the womb of a woman. The translations of the room, abdomen, and dirt lend to a translation that implies sexual undertones and feminizes Eglon, demeaning him to a lower status. The sword disappeared into the wound and Ehud left it there. He locked the doors to the king's chamber and left. Eglon's assistants returned when too much time had elapsed and found the doors locked. Assuming that he was relieving himself, they waited "to the point of embarrassment" before unlocking the door and finding their king dead. Ehud escaped to the town of Seraiah in Ephraim. He sounded the shofar and rallied the Israelite tribes, who killed the Moabites, cutting off the fords of the Jordan River, and invaded Moab itself, killing about 10,000 Moabite soldiers. After the death of Eglon, the narrative reports that there was peace in the land for 80 years.

Киелі кітапты сынға алу

Куган Ехуд туралы оқиғаның жергілікті халық ертегісі болғанын, оны кейіннен Есімдер кітабының тарихшылары өңдегенін айтады. Есімдер кітабының тарихшылары "ертедегі Израильдегі өмір туралы баяндамаларына бұрыннан бар материалдарды қостырған". Бұл үлгі діннен тайып кету, қиындықтар, Раббыға шақыру және құтқарылудан тұрады және ол Ехудтың оқиғасында анық көрінеді: діннен тайып кету мен қиындықтар Билер кітабының 3:12 аятында айтылады: "Исраилдіктер қайтадан Раббының алдында жамандық жасады, ал Раббы Моав патшасы Еглонды Израильге қарсы күшейтті". "Исраилдіктер Раббыға шақырғанда, Раббы оларға Гера ұлы Ехудты құтқарушы ретінде жіберді" (Билер кітабы 3:15). Өте қызықты және керемет оқиға "жер сексен жыл тыныштыққа ие болды" (Билер кітабы 3:30) деген қайтыммен аяқталады, бұл Билер кітабындағы Ғидеон және басқа да "ірі" судьялар туралы оқиғаларға тән аяқтама.