Кіріспе

Дувр-ла-Деливра́нд (duvʁ la delivʁɑ̃d) – Францияның Нормандия аймағындағы Кальвадос департаментіндегі коммуна. 1961 жылға дейін бұл жердің атауы жай ғана Дувр болған, кейін қалада орналасқан "Құтқарылу анамыз" (Notre Dame de la Délivrande) базиликасына байланысты кеңейтілді, ол қажылыққа барушылардың маңызды орны.

Екінші дүниежүзілік соғыс

Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Дувр-ла-Деливарденде Атлантикалық қабырғаның стратегиялық қорғанысының бір бөлігі болған маңызды неміс әуеді анықтау радары орнатылған. 1943 жылдың күзінде аяқталған станция Дуврден Бени-сюр-Мерге дейінгі жолмен екі аймаққа бөлінді және бункерлермен, пулеметтермен және миналы далалармен күшті нығайтылды. Солтүстік аймақта Siemens компаниясының үлкен "Wasserman" ұзақ қашықтыққа арналған радары және оған байланысты құрылыстар орналасқан. Үлкен Оңтүстік аймақта екі орташа қашықтықтағы Freya және екі қысқа қашықтықтағы Würzburg Riese радарлары, сондай-ақ басқару және медициналық бункерлер, гараждар мен артиллериялық позициялар болды. Станцияда 230-ға жуық Люфтваффе қызметкері, оның ішінде электриктер, инженерлер және 36 әуе бақылаушысы орналасқан. 1944 жылдың 5/6 маусым күні сағат 23:00-де одақтастар радар жиіліктерін қарқынды түрде бұза бастады, бұл Шербургтен Гаврге дейінгі неміс радар желісін толықтай істен шығарды. 6 маусым күні таңертең Довр-ла-Деливардендегі антенналар одақтас әскери-теңіз артиллериясының оқшалауынан жұмыс істемей қалды. Жақын маңдағы "Юно жағажайына" қонған канадалық әскерлер станцияны оқшаулады, бірақ немістер 12 күн бойы Panzers-тің қарсы шабуылын күтіп, табысты қорғады; бір рет Мон-де-Марсаннан түнгі парашютпен тасымалдау арқылы азық-түлікпен қамтамасыз етілді. 17 маусымда британдық 41-ші командосының шабуылы, артиллериялық оқшалау және 79-шы броньды дивизияның миналарды жою және бункерге қарсы танктерінің қолдауымен гарнизонның капитуляциясына қол жеткізілді.