Кіріспе

Француз саясаткері (1901–1993)

Рене Жан Плевен (ʁəne pləvɛ̃; 15 сәуір 1901 – 13 қаңтар 1993) – Төртінші Республиканың көрнекті француз саясаткері. Бос Франция қозғалысының мүшесі болған ол, соғыс кезіндегі қарсылық қозғалысының жалғасы болуы тиіс саяси партия – Демократиялық және социалистік қарсылық одағын (UDSR) құруға көмектесті. 1950 жылдардың басында ол екі рет премьер-министр қызметін атқарды, оның ең маңызды еңбегі – Франция, Италия, Батыс Германия және Бенилюкс елдері арасындағы Еуропалық қорғаныс қауымдастығын құруды көздеген Плевен жоспарын ұсыну болды.

Ерте өмір

Рене Плевен 1901 жылғы 15 сәуірде Ренн қаласында офицердің және Сент-Сир арнайы әскери мектебінің оқу бөлімінің директорының ұлы ретінде дүниеге келді. Париж университетінде заңды оқығаннан кейін, мемлекеттік қызметтегі қаржы корпусына емтиханды өтпеді, сондықтан ол АҚШ, Канада және Ұлыбританияға барып жұмыс істеуге шешім қабылдады. Ол телефон компаниясының басшысы болды. 1924 жылы ол Энн Бомпардқа үйленді.

Соғыс уақыты

Екінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін ол АҚШ-та одақтастар үшін ұшақ құрылысын ұйымдастырумен және Франция үшін ұшақтар сатып алумен айналысты. Бірақ бір жыл өткен соң Шарль де Гольдің «Еркін Франция» күштеріне қосылды, олар нацистермен одақтас Виши режиміне қарсы күресті. Плевен Ұлыбритания мен Францияның саяси одағын, егемендік пен қорғаныс күштерін біріктіруді ұсынды. Уинстон Черчилль, Пол Рейно және Шарль де Гольль қолдаған бұл жоспар Германиямен жасалған француз келісіміне қарсы болғандықтан мақұлданбады. Плевен Француздық Экваторлық Африкада «Еркін Франция» үшін қолдау жинауға көмектесті. 1941 жылы де Голь мен оның күштері қуғынға ұшырап Лондонға қайтып келгеннен кейін, ол Франция Ұлттық Комитетінің экономика, қаржы, колониялар және сыртқы істер жөніндегі ұлттық комиссары болды. Осы қызметінде ол 1944 жылы Бразавильде өткен конференцияға төрағалық етті, онда колонияларға қатысты көбірек либералды саясат қабылдады. Кейін ол қайтадан Қорғаныс министрі болды. Оның «Плевен жоспары» деп аталған, қайта қаруланған Германияны біріктіретін Еуропалық қорғаныс қауымдастығын құру туралы ұсынысын голлистер, коммунистер және социалистер қабылдамады. Ол сондай-ақ Индокитайдағы француз колониялық үстемдігін қорғауда қатаң шаралар қолдануды жақтады. 1953 жылы партиясы Вьетнамдағы бейбіт келіссөздерді қолдағаннан кейін, ол UDSR төрағасы лауазымынан кетті. 1952-1954 жылдары Қорғаныс министрі болған ол француздардың Диен-Бьен-Фу шайқасында жеңіліске ұшырауына және бүкіл аймақта француз гегемониясының күйреуіне жауапты болды. Оның орнына 1958 жылы Төртінші Республиканың соңғы Сыртқы істер министрі болды. 1966 жылы Плевеннің әйелі қайтыс болды. Олар Франсуаза және Николь есімді екі қызын қалдырды. 1969 жылдан 1973 жылға дейін Жак Шабан Делмас және Пьер Месмер үкіметтерінде Әділет министрі болып жұмыс істеді, 1970 жылы әйгілі қашқын Анри Шарриерге кешірім берді. 1973 жылы депутат сайлауында жеңіліске ұшырап, туған жері Бретаньдегі аймақтық даму кеңесінің президенті болды. 1993 жылдың 13 қаңтарында 91 жасында жүрек жеткіліксіздігінен қайтыс болды.