Индонезияның көші-қон бағдарламасы: Жава аралдарынан халықты сирек қоныстанған аймақтарға орын ауыстыру, мақсаты – халық тығыздығын азайту және ресурстарды пайдалану.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Индонезиялық көші-қон бағдарламасы
Indonesian migration program
Трансмиграция бағдарламасы (голланд тілінен аударғанда transmigratie) – Голландия отаршылдық үкіметінің бастамасы, кейіннен Индонезия үкіметі жерсіз қалған адамдарды Индонезияның тығыз қоныстанған аймақтарынан елдің аз қоныстанған аймақтарына көшіруді жалғастырды. Бұл Ява аралынан, сондай-ақ Бали және Мадурадан Калимантан, Суматра, Сулавеси, Малуку және Папуа сияқты халық азырақ аймақтарға тұрақты түрде адамдарды көшіруді қамтиды. Бағдарламаны қазіргі уақытта Ауыл шаруашылығы, кемтар аймақтарды дамыту және көші-қон министрлігі үйлестіреді. Бұл бағдарламаның мақсаты – Явадағы елеулі кедейлік пен халық санының артуын азайту, еңбекқор кедей адамдарға мүмкіндік беру және сыртқы аралдардың табиғи ресурстарын тиімді пайдалану үшін жұмыс күшін ұсыну еді. Алайда, бағдарлама даулы болып келді, себебі жергілікті халықтың "жавандықтандыру" және "исламизациялау" қаупінен сепаратистік қозғалыстар мен қауымдық зорлық-зомбылық күшейді.
The transmigration program (, from Dutch, transmigratie) was an initiative of the Dutch colonial government and later continued by the Indonesian government to move landless people from densely populated areas of Indonesia to less populous areas of the country. This involved moving people permanently from the island of Java, but also to a lesser extent from Bali and Madura to less densely populated areas including Kalimantan, Sumatra, Sulawesi, Maluku and Papua. The program is currently coordinated by Ministry of Villages, Development of Disadvantaged Regions, and Transmigration. The stated purpose of this program was to reduce the considerable poverty and overpopulation on Java, to provide opportunities for hard working poor people, and to provide a workforce to utilize better the natural resources of the outer islands. The program, however, has been controversial as fears from native populations of "Javanization" and "Islamization" have strengthened separatist movements and communal violence.
Голландияның тұсында
Бұл саясатты алғаш рет голландтық отаршылдық үкіметі XIX ғасырдың басында халық тығыздығын азайту және Суматрадағы плантациялар үшін жұмыс күшін қамтамасыз ету мақсатымен бастады. Голланд үкіметінің соңғы жылдарында (1940 жылдардың басында) бағдарламаның қарқыны төмендеді, бірақ Индонезия тәуелсіздік алғаннан кейін қайта жанданды. Бұл бағдарлама екінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі екі онжылдықта Сукарно президенттігі кезінде азық-түлік тапшылығы мен нашар экономикалық көрсеткіштерді жеңілдетуге бағытталған болатын. 1929 жылы, ең жоғары деңгейде Суматраның шығыс жағалауына 260 000-нан астам шартты жұмысшы әкелінді, олардың 235 000-ы Явадан. Жұмысшылар бірнеше жылға созылатын шартқа «көлі» ретінде қол қойды; егер жұмысшы компанияда шартты мерзімінен бұрын бұзуды («дезертирлік») сұраса, қатаң еңбекпен жазалануы мүмкін еді. Көлілер арасындағы өлім-жітім көрсеткіші өте жоғары болды және зорлық-зомбылық кең таралған.
The policy was first initiated by the Dutch colonial government in the early nineteenth century to reduce crowding and to provide a workforce for plantations on Sumatra. The program diminished during the last years of the Dutch era (the early 1940s) but was revived following Indonesian independence, in an attempt to alleviate the food shortages and weak economic performance during Sukarno's presidency in the two decades following World War II. In the peak year of 1929, in the Sumatra's east coast, more than 260,000 contract workers were brought, 235,000 of them from Java. Workers entered into a contract several years long as coolie; if a worker asked for the early termination of the contract in the company ('desertion'), he could be punished with hard labour. The mortality rate was very high among the coolies and abuse was common.
Тәуелсіздік алғаннан кейінгі кезең
1949 жылы тәуелсіздік алғаннан кейін, президент Сукарно басшылығымен бағдарлама жалғасты және Папуа сияқты архипелагтың басқа да аймақтарына көшіп келушілерді жіберу үшін кеңейтілді. 1979-1984 жылдар аралығындағы ең жоғары деңгейде бағдарлама бойынша 535 000 отбасы (шамамен 2,5 миллион адам) көшірілді. Бұл кейбір аймақтардың демографиялық құрамына елеулі әсер етті; мысалы, 1981 жылы Оңтүстік Суматраның Лампунг провинциясындағы үш миллион адамның 60% трансмигранттар болды. 1980-ші жылдары бағдарламаны Дүниежүзілік банк және Азия даму банкі, сондай-ақ Сухартоның антикоммунистік саясатын қолдаған көптеген батыс елдері қаржыландырды. Алайда, 1979 жылғы энергетикалық дағдарыс және көліктік шығындардың өсуі салдарынан трансмиграцияға арналған бюджет және жоспарлар күрт қысқартылды. 1997 жылғы Азия қаржы дағдарысынан және «Жаңа тәртіптің» құлауынан кейін, 2000 жылдың тамызында Индонезия үкіметі қаржы тапшылығына байланысты трансмиграция бағдарламасының көлемін тағы да азайтты. Индонезия үкіметі қайта құрылған Еңбек және көші-қон министрлігі (индонезия тілінде: Departemen Tenaga Kerja dan Transmigrasi) арқылы трансмиграция бағдарламасын сақтап отыр, бірақ бұл бағдарлама алдыңғы онжылдықтарға қарағанда әлдеқайда кішкентай көлемде жүзеге асырылуда. Министрлік жыл сайын шамамен 15 000 отбасыны, яғни 60 000-ға жуық адамды көшіруге көмектеседі. Соңғы жылдары қаржыландыру көлемі 270 миллион долларға (2,3 триллион ИДР) жетті және 2006 жылы 20 500 отбасын көшіру жоспарланған, нәтижесінде көрсеткіш біртіндеп өсуде. 2019 жылы бағдарлама қайтадан күшейтілді.
After independence in 1949, under President Sukarno, the program continued and was expanded to send migrants to more areas of the archipelago such as Papua. At its peak between 1979 and 1984, 535,000 families (almost 2.5 million people) moved under the program. It had a significant impact on the demographics of some regions; for example, in 1981, 60% of the three million people in the southern Sumatra province of Lampung were transmigrants. During the 1980s, the program was funded by the World Bank and Asian Development Bank as well as by many Western governments who appreciated Suharto's anti communist politics. However, as a result of the 1979 energy crisis and increased transportation costs, the budget and plans for transmigration were severely reduced. In August 2000, after the 1997 Asian financial crisis and the fall of the New Order, the Indonesian government again reduced the scale of the transmigration program due to a lack of funds. Under the restructured Department of Manpower and Transmigration (Indonesian: Departemen Tenaga Kerja dan Transmigrasi) the Indonesian government maintains the transmigration program, although on a far smaller scale than in previous decades. The department assists in annually relocating approximately 15,000 families, or nearly 60,000 people. The rate has shown gradual increases in recent years with funding for transmigration activities at $270 million (2.3 trillion IDR) and a target of relocating 20,500 families in 2006. The program again intensified in 2019.
Мақсаттары
Индонезия үкіметі мен даму қауымдастығының қолдаушыларының пікірінше, бағдарламаның мақсаты миллиондаған индонезиялықтарды Жава, Бали және Мадура аралдарының тығыз қоныстанған ішкі аралдарынан, сирек қоныстанған сыртқы аралдарға көшіру болып табылды. Бұл, кедей шаруаларға жер және табыс табудың жаңа мүмкіндіктерін ұсыну арқылы кедейлікті азайтуға бағытталған. Сонымен қатар, бұл аз қоныстанған аралдардың табиғи ресурстарын тиімді пайдалану арқылы бүкіл елге пайда әкелер еді. Бағдарламаның мақсаты, аймақтық ерекшеліктерді күшейту немесе алмастыру үшін біртұтас индонезиялық ұлттық сананы қалыптастыру арқылы елдің бірігуіне көмектесу болуы мүмкін. Индонезия үкіметінің ресми ұстанымы бойынша, Индонезияда "түпкі халықтар" мен қоныс аударушылардың арасында ешқандай айырма жасалмайды, себебі Индонезия – "түпкі халықтардың елі, олардың өзі басқаратын және олар үшін басқарылатын" ел. Оның орнына, "әсіресе осал топтарды" пайдалану ұсынылады, оларға тайпалық топтар мен қалалық кедейлер де кіруі мүмкін.
The stated purpose of the program, according to proponents in the Indonesian government and the development community, was to move millions of Indonesians from the densely populated inner islands of Java, Bali and Madura to the outer, less densely populated islands to achieve a more balanced population density. This would alleviate poverty by providing land and new opportunities to generate income for poor landless settlers. It would also benefit the nation as a whole by increasing the utilization of the natural resources of the less populous islands. The program may have been intended to encourage the unification of the country through the creation of a single Indonesian national identity to augment or replace regional identities. The official position of the Indonesian government is that there is no separation of "indigenous people" and settlers in Indonesia, because Indonesia is a country "of indigenous people, run and governed by and for indigenous people". It argues instead for the use of "vulnerable population groups" which can include both tribal groups and the urban poor.
Экономикалық
Көптеген жағдайларда бағдарлама көшіп келгендердің жағдайын жақсарту мақсатына жете алмады. Олардың жаңа қоныстандарының топырағы мен климаты, көбінесе, Ява мен Балидегі вулканилік топырақтай өнімді болған жоқ. Қоныс аударушылардың көпшілігі жерсіз, сондай-ақ шаруашылық тәжірибесіз адамдар еді, тіпті жаңа жерге лайықты дағдылары да болмады, осылайша өздерінің сәттілік мүмкіндіктерін төмендетіп алды.
In many examples, the program failed in its objective to improve the situation of the migrants. The soil and climate of their new locations were generally not nearly as productive as the volcanic soil of the Java and Bali. The settlers were often landless people lacking in farming skills, let alone skills appropriate to the new land, thus compromising their own chances of success.
Қоршаған орта
Трансмиграция сонымен қатар, бұрын сирек қоныстанған аймақтарда халық санының күрт өсуіне байланысты, сезімтал тропикалық орман аймақтарының орманды кесу процесін жеделдеткеніне айыпталды. Көші-қоншылар көбінесе адам қызметінің ықпалы аз болған аймақтарда салынып жатқан жаңа "трансмиграциялық ауылдарға" көшірілді. Осы жерлерге қоныстану арқылы табиғи ресурстар тозығып, жерлер мал жайылымына тым көп толып, нәтижесінде орманды жоюға соқтырды.
Transmigration has also been blamed for accelerating the deforestation of sensitive rainforest areas, as formerly sparsely populated areas experienced considerable increases in population. Migrants were often moved to entirely new "transmigration villages", constructed in regions that had been relatively unimpacted by human activity. By settling on this land, natural resources were used up, and the lands became overgrazed, resulting in deforestation.
Әлеуметтік және саяси
Бағдарламаның нәтижесінде трансмиграция арқылы байланысқа түскен этникалық топтар арасында қауымдық қақтығыстар туды. Мысалы, 1999 жылы Самбас көтерілісі кезінде жергілікті даяктар мен малайлар көшіп келген мадуралықтармен қақтығысты, ал 2001 жылы Сампит қақтығысы барысында даяктар мен мадуралықтар қайтадан қақтығысты, нәтижесінде мыңдаған адам қаза болып, мыңдаған мадуралықтар қоныс аударды. Трансмиграция Папуа және Батыс Папуа провинцияларында қырғи дау тудырып отыр, онда халықтың көп бөлігі христиан дінін ұстанады. Кейбір папуалықтар үкіметті трансмиграция арқылы исламдастыру саясатын жүргізуде айыптайды.
The program has resulted in communal clashes between ethnic groups that have come into contact through transmigration. For example, in 1999, the local Dayaks and Malays clashed against the transmigrant Madurese during the Sambas riots and the Dayaks and Madurese clashed again in 2001 during the Sampit conflict, resulting in thousands of deaths and thousands of Madurese being displaced. Transmigration is controversial in the provinces of Papua and West Papua, where the majority of the population is Christian. Some Papuans accuse the government of Islamisasi, or Islamization through transmigration.
Сандар
Жава мен Мадурадан көшіп келу нәтижесінде басқа аймақтарда, әсіресе Суматра, Борнео және Папуада халық саны артып, көптеу болды. 2010 жылғы халық санауының мәліметтеріне және этникалық құрамына сәйкес, шамамен 4,3 миллион трансмигрант және олардың ұрпақтары Солтүстік Суматрада, 200 мың Батыс Суматрада, 1,4 миллион Риауда, шамамен 1 миллион Джамбиде, 2,2 миллион Оңтүстік Суматрада, 0,4 миллион Бенгкулуда, 5,7 миллион Лампунгта, 100 мың Банка-Белитунгте, 400 мың Риау аралдарында тұрады, барлығы Суматрада 15,5 миллион адамды құрайды. Калимантан аймағында Батыс Калимантан облысында 700 мыңға жуық, Орталық Калимантан облысында 400 мың, Оңтүстік Калимантан облысында 500 мыңға жуық және Шығыс Калимантан облысында 1 миллионнан астам трансмигранттар мен олардың ұрпақтары тұрады, барлығы 2,6 миллион адамды құрайды. Сандар мемлекеттік құпия саналғанымен, Папуа мен Батыс Папуада 1 миллионнан астам трансмигрант тұрады деп есептеледі. Индонезиядағы жавалықтар мен басқа да трансмигранттардың жалпы саны ел бойынша шамамен 20 миллионға жетеді. Трансмигранттар тек явандықтар және/немесе мұсылмандар ғана емес. Мысалы, 1994 жылы Шығыс Тимор әлі Индонезияның құрамында болғанда, ең көп көшіп келген топ – балилік индуистер (1634 адам), одан кейін католик явандықтар (1212 адам) болды.
Transmigration from Java and Madura have resulted in large numbers of the population elsewhere, particularly in Sumatra, Borneo, and Papua. Based on 2010 census figures and ethnic prevalence, roughly 4.3 million transmigrants and their descendants live in North Sumatra, 200 thousand in West Sumatra, 1.4 million in Riau, almost a million in Jambi, 2.2 million in South Sumatra, 0.4 million in Bengkulu, 5.7 million in Lampung, 100 thousand in Bangka Belitung, almost 400 thousand in Riau Islands, totalling some 15.5 million in Sumatra alone. In Kalimantan, there are some 700 thousand transmigrants and their descendants in West Kalimantan, 400 thousand in Central Kalimantan, almost 500 thousand in South Kalimantan, and over a million in East Kalimantan, totalling 2.6 million for the whole area. Though numbers are a state secret, well over a million transmigrants are thought to reside in Papua and West Papua. Total Javanese and other transmigrants in Indonesia number roughly 20 million throughout the country. Transmigrants are not exclusively ethnic Javanese and/or Muslims. For example, in 1994, when East Timor was still part of Indonesia, the largest transmigrant group was Hindu Balinese (1,634 people) followed by Catholic Javanese (1,212 people).
Сын
Жергілікті халықтар бұл бағдарламаны Ява негізделген индонезиялық үкіметтің басқа аймақтарға экономикалық және саяси бақылауын кеңейтуге жасаған күш-жігерінің бір бөлігі деп қарады, Яваға жақын байланысы бар және Индонезия мемлекетіне адал адамдарды көшіру арқылы. Көші-қонды басқаруға жауапты мемлекеттік органдар жиі жергілікті әдет-ғұрыптарға немесе жер құқықтарына немқұрайлы қарағаны үшін айыпталып келді. Бұл әсіресе Борнеодағы даяк халқына қатысты болды. Жалпы сыннан басқа, қабылдаушы қауымдастықтардың жергілікті және түпкі халықтарының шеттетілу мүмкіндігі де көптеген әсер еткен қауымдардағы көші-қон бағдарламаларының ұзақ мерзімді әсерін зерттеуде айқындалды. Бұл жобалармен байланысты қоршаған ортаға келтірілген зиян көбінесе білімсіздіктен емес, назарсыздықтан, тиісті ілеспе шаралардың болмауынан және жобаны іске асыру кезінде жауапкершіліктің жетіспеуінен туындады. Жоба бағалау кезінде топырақ эрозиясының мүмкіндігі, топырақ құнарлылығының төмендеуі, зиянкестер мен аурулардан қорғау қажеттілігі, жабайы табиғатқа және орманды жоюға ықтимал кері әсерлер, жергілікті халыққа тигізетін әсер және қарыз алушының табиғи ресурстарды басқару қабілетін күшейту қажеттігі сияқты көптеген экологиялық мәселелер анықталды. Бірақ көбінесе аудиттер көрсеткендей, ұсынылған түзету шаралары шындыққа сай келмеді немесе үкімет тарапынан жеткілікті бақыланбады.
Indigenous peoples saw the program as a part of an effort by the Java based Indonesian government to extend greater economic and political control over other regions, by moving in people with closer ties to Java and loyalty to the Indonesian state. The government agencies responsible for administering transmigration were often accused of being insensitive to local customary or adat land rights. This was especially true on Borneo with the Dayak population. In addition to general public criticism, the potential marginalization of native and Indigenous members of the host communities has also been highlighted in research surveying long term effects of transmigration programs across a number of impacted communities. The environmental damage associated with these projects was caused less by ignorance than by inattention, poor follow up, and lack of accountability during project implementation. Many environmental issues were identified at project appraisal: the potential for soil erosion, the possibility of declining soil fertility, need for protection against pests and disease, possible adverse effects on wildlife and deforestation, impact on indigenous people, and the need to strengthen the borrower's capacity for managing natural resources. But often, the audits found, the proposed mitigatory measures were unrealistic or were insufficiently monitored by the government.
Папуа
Папуа және Батыс Папуа провинцияларындағы бағдарлама нәтижесінде Меланезия тегінен шыққан Папуа халқының саны бірнеше аймақта Меланезия емес (көбінесе австронезиялық) текті халықтан кеміп қалды. Папуа тәуелсіздігі үшін күресушілердің мәлімдемесінше, папуалықтар Жаңа Гвинея аралында шамамен 50 000 жылдан бері өмір сүріп келеді, бірақ соңғы 50 жылда олардың санын, көбінесе явандық индонезиялықтар басып озды. Олар бұл бағдарламаны "Батыс Папуа халқын жайлап алуға жасалған баяу геноцид" деп сындырады. Мәдениеттердің, әсіресе басқару жүйесінің, сондай-ақ жалаңаштық, тағам және жыныстық қатынас сияқты мәдени мәселелердегі айырмашылықтар мигранттар, мемлекет және жергілікті тұрғындар арасында ашық қақтығысқа себеп болып отыр. Діни мәселе де бар: папуалықтардың көпшілігі христиан дінін ұстанады немесе дәстүрлі тайпалық сенімдерге адал, ал Папуа емес қоныс аударушылардың көп бөлігі мұсылман. Кейбір индонезиялықтар папуалық балаларды ислам діни мектептеріне жіберген. Көші-қонның нәтижесінде Папуада халық санының өсу қарқыны ерекше жоғары. Бағдарламаның қарсыластары, өмірді қамтамасыз ете алмайтын адамдарды қоныстандыруға көптеген ресурстар жұмсалды, бұл ортаға зиян келтіріп, тайпалық халықты өз ортасынан айырды деп санайды. Алайда, аралда және басқа индонезиялық аралдарда ірі американдық және англо-австралиялық кен өндіру келісімдері жасалды. Папуадағы көші-қон бағдарламасы 2015 жылдың маусым айында президент Джоко Видодо тарапынан ғана ресми түрде тоқтатылды.
In the provinces of Papua and West Papua, the program has resulted in the Papuan population of Melanesia origin totalling less than the population of non Melanesian (principally Austronesian) origin in several locations. According to Papuan independence activists, the Papuans have lived on the New Guinea island for an estimated 50,000 years, but have been outnumbered in less than 50 years by mostly Javanese Indonesians. They criticize the program as part of "an attempt to wipe out the West Papuans in a slow motion genocide". There is open conflict between migrants, the state, and indigenous groups due to differences in culture—particularly in administration, and cultural topics such as nudity, food and sex. Religion is also a problem as Papuans are predominantly Christian or hold traditional tribal beliefs while the non Papuan settlers are mostly Muslim. A number of Indonesians have taken Papuan children and sent them to Islamic religious schools. The recorded population growth rates in Papua are exceptionally high due to migration. Detractors of the program argue that considerable resources have been wasted in settling people who have not been able to move beyond subsistence level, with extensive damage to the environment and deracination of tribal people. However, very large scale American and Anglo Australian strip mining contracts have been developed on the island, as well as other Indonesian islands. The transmigration program in Papua was only formally halted by President Joko Widodo in June 2015.
Жалпы
Харджоно, Дж. 1989 жыл. Индонезияның трансмиграциялық бағдарламасы тарихи тұрғыдан. Халықаралық көші-қон 26:427–439. Холли, Памела. 1981 жыл. Жакарта Бали мен Явадағы тығыздықты азайтуға тырысады. "Нью-Йорк Таймс" 11 қаңтар. Ригг, Джонатан. 1991 жыл. Оңтүстік-Шығыс Азиядағы жерге қоныстану: Индонезияның трансмиграциялық бағдарламасы. Оңтүстік-Шығыс Азия: өзгерістердегі аймақ. Лондон: Унвин Хайман. 80–108 беттер. МакАндрюс, Колин. 1978 жыл. Индонезиядағы трансмиграция: болашағы мен мәселелері. Азиялық шолу 18(5):458–472.
Hardjono, J. 1989. The Indonesian transmigration program in historical perspective. International migration 26:427 439. Hollie, Pamela. 1981. Jakarta fights overcrowding Bali and Java. The New York Times January 11. Rigg, Jonathan. 1991. Land settlement in Southeast Asia: the Indonesian transmigration program. In: Southeast Asia: a region in transition. London: Unwin Hyman. 80 108. MacAndrews, Colin. 1978. Transmigration in Indonesia: prospects and problems. Asian Survey 18(5):458 472.