Кіріспе

Шартты мәлімдеме, себебі алшарт орындалмайды. Математика мен логикада, бос шындық – шартты немесе жалпылама мәлімдеме (жалпылама мәлімдемені шартты мәлімдемеге айналдыруға болатын), себебі алшарты орындалмайды. Кейде мәлімдеме шын мәнінде ештеңе айтпағандықтан, бос шындық деп аталады. Мысалы, "бөлмедегі барлық ұялы телефон өшірілген" деген мәлімдеме, егер бөлмеде ұялы телефон болмаса, дұрыс болады. Осы жағдайда, "бөлмедегі барлық ұялы телефондар қосылған" деген мәлімдеме де бос шындық болып саналады, сондай-ақ, екеуінің біріктірілісі: "бөлмедегі барлық ұялы телефондар қосылған және өшірілген" де дұрыс, әйтпесе бұл тұжырым мәнсіз және жалған болар еді. Көбірек ресми тұрғыда, жақсы анықталған қолданыс жалған алшарты бар шартты (немесе жалпы шартты) мәлімдемеге қатысты. Мұндай мәлімдемеге мысал: "Егер Токио Испанияда болса, онда Эйфель мұнарасы Боливияда". Мұндай мәлімдемелер бос шындықтар деп есептеледі, себебі алшарттың жалғандығы мәлімдемені пайдаланып, соңынан келетін шындық туралы ештеңе шығаруға мүмкіндік бермейді. Қысқасы, материалдық шартқа негізделген шартты мәлімдеме, алшарты ("Токио Испанияда" мысалында) жалған болса, қорытындысы немесе салдары ("Эйфель мұнарасы Боливияда" мысалында) шын немесе жалған болса да, дұрыс болады, себебі материалдық шарт осылай анықталған. Күнделікті тілде жиі кездесетін мысалдарға "тозақ мұзына айналғанда" және "шошқалар қанатты болғанда" сияқты сенімсіздікті білдіретін идиомалық шартты тіркестер жатады, яғни берілген (мүмкін емес) жағдай орындалғанға дейін сөйлеуші тиісті (әдетте жалған немесе абсурдты) ұсынысты қабылдамайды. Таза математикада бос шындық мәлімдемелер өздерінен қызығушылық тудырмайды, бірақ математикалық индукция арқылы дәлелдеудің бастапқы жағдайы ретінде жиі кездеседі. Бұл ұғым таза математикада, сондай-ақ классикалық логиканы қолданатын кез келген сала үшін маңызды. Математикадан тыс, бос шындық ретінде сипатталатын мәлімдемелер қате түсінік тудыруы мүмкін. Мұндай мәлімдемелер бұл шындықта жоқ білікті нысандар туралы негізді айғақтар келтіреді. Мысалы, бала ата-анасына "Мен табақтағы барлық көкөністерді жедім" деп шындық айтуы мүмкін, бірақ баланың табағында көкөніс болмаған. Осы жағдайда, ата-ана баласының көкөніс жегеніне сене алады, бірақ бұл шындық емес.

Тұжырымдаманың қолданылу аясы

Мәлімдеме алдын ала жалған деп танылған жағдайда материалдық шартты мәлімдемеге ұқсас болса, "бос шындық" деп аталады. Python-да all функциясы, егер берілген итерацияланатын элементтердің бәрі True болса, True мәнін қайтарады. Сондай-ақ, функция нөлдік ұзындығы бар итерацияланатын берілген кезде де True мәнін қайтарады. Rust-та Iterator::all функциясы итератор мен предикатты қабылдайды және итератор жасаған барлық элементтер үшін предикат True мәнін қайтарса ғана True мәнін қайтарады, немесе егер итератор ешқандай элемент жасамаса да True мәнін қайтарады.