Кіріспе

Канадалық саясаткер

Нил МакЛеод (15 желтоқсан 1842 – 19 қазан 1915) – Принс-Эдвард аралының заңгері, судьясы, саясаткері, бесінші премьер-министрі және Принс-Эдвард аралы заң шығарушы органы біріккен кездегі Оппозиция жетекшісі. Ол Шотландиядағы Скай аралынан келген баптист иммигранттары Родерик МакЛеод пен Флора МакДональдтың отбасында Уигг қаласында дүниеге келді. Ол Уигг грамматикалық мектебінде және Новая Шотландияның Вольфвилл қаласында білім алды, Шарлоттаун қаласында заңгерлік мамандықты оқыды және 1873 жылы адвокаттық алқаға шақырылды. Төрт жылдан кейін оның сүйікті Изабелла Джейн Аделия Хейденге, ирландтық католик иммигранты және саудагер Джон Роуч Бурктың методист немересіне, үйленуі аралдық мәдени анклавтар арасындағы гэль тілінің қиылысуын арттырды. МакЛеод Скай аралынан келген иммигранттардың баласы болды және оны 1886 жылы Ангус МакЛеодтың сайлауынан кейін басылымдарда және заңдық құжаттарда "Нил МакЛеод" және "Нил МакЛеод" деп атады. Тарихшылар оның 1882 жылы француз тіліндегі мәтіндерді француз акдиандықтары үшін екі тілді оқырмандармен ауыстыру, он тоғызыншы ғасырдың аяғында канадалық гэль тілінде тыйым салу және Принс-Эдвард аралы мектептеріндегі дене жазасына қатысты ұстанымдарын зерттеуді жалғастыруда. Осы кезеңде МакЛеод, МакЛеод, Морсон және МакКварри заң фирмасына қосылғанға дейін серіктесі Эдвард Джарвис Ходжсонмен заңгерлік қызмет атқарды. Ол сондай-ақ кедейлер үйінің комиссары және Принс-Эдвард аралындағы психикалық аурухананың "сенімгері" ретінде қызмет етті, ол үлкен сот тергеуінен кейін Аңғалдар үйін алмастырды. 2019 жылы психикалық денсаулық сақтау қызметкері және еңбек терапевті Тина Прайнджер Хиллсборо ауруханасының қазіргі және өткенін қарап, тарихшылар мен кураторлардың тергеудің алдыңғы бағалауларының қорытындысын берді.

Принс Эдвард аралы Консервативтік партиясының басшысы және премьер-министр

Нейл МакЛеод 1879 жылы партиялық саясатқа қатысып, консерватор ретінде провинциялық заң шығарушы жиналыста мандат алды. Ол 1882 жылы қайта сайланды және Дэвис үкіметінің отставкаға шығуынан кейін Уильям Уилфред Салливанның көпшілік үкіметінде хатшы-қазынашы, сосын портфелі жоқ министр болды. Рим-католик премьер-министрі Салливан, либералдар 1877 жылғы Мемлекеттік мектептер заңында "кіші дінге" (мысалы, рим-католик) жеке мектептерге мемлекеттік қаржыландыруды қысқартуды бастағанда консерваторлық партияға өтті. Сайлау кампаниялары барысында МакЛеод еңбек ұйымдарының қолдауын алды, себебі ол заң шығарушы жиналыста қабылданған Механиктердің талап ету туралы заң жобасын, сондай-ақ мұқтаж борышкерлер туралы заң жобасын және борыштарға қатысты жазалау шараларын шектеу туралы ережелерді жақтады. 1889 жылы Салливан провинцияның Жоғарғы сотының төрағасы болып тағайындалды, ал МакЛеод партия жетекшісі және премьер-министр болды. Ол провинциялық тыйым салу заңнамасының қабылданылмауынан кейін құрлықтағы туннель құрылысын және алкогольге лицензия беру заңдарын қолдады. МакЛеод, бірнеше белгілі либералдық делегаттармен бірге, "сабырлылық" оқулықтарын төмендетілген бағамен таратуды жақтағандай көрінді. Оның үкіметі, тек бір делегатпен көпшілікке ие болғандықтан, 1891 жылы үш депутаттың Канаданың Өкілдер палатасына өту үшін отставкаға кеткенінен кейін үш қосымша сайлауда жеңіліске ұшырады. 1891 жылдың 17 сәуірінде МакЛеодтың кабинеті (Атқару кеңесі) бюджет тапшылығы және заң шығару "бірігуі" деп аталған мәселелерді талқылауға мүмкіндік беру үшін таратылу туралы өтініш жасады. Лейтенант-губернатор Джедедия Сласон Карвелл бас тартқанмен, бес күннен кейін үкіметке сенімсіздік білдіру туралы ұсыныс енгізілуі МакЛеодты келесі заң шығару сессиясының алдындағы күні телефон арқылы отставкаға кетуге мәжбүр етті. Осылайша ол Канада Конфедерациясында және кейіннен Ұлттар Достастығында үкіметтен қысқа телефон арқылы отставкаға кеткен алғашқы сайланған лауазымды тұлға болды.

Бір палаталы үкімет және оппозиция басшысы

1891 жылдан 1893 жылға дейін Нил МакЛеод Принс-Эдвард аралының 31-ші Бас Ассамблеясында Оппозиция жетекшісі болды. Либералдық партия консерваторлардың дефицитін, саудагерлік метрополияны (космополисті айыптамады), материкке тоннель салу әрекеттерін, жер кеңсесінің ипотекаларын және АҚШ-пен Конфедерацияның «доминиондық» емес, Принс-Эдвард аралының АҚШ федералды үкіметімен «провинциялық өзара іс-қимылын» ұнатты. Ұлы жақындасу алдында АҚШ Демократиялық партиясының «еркін сауда» Кобденизмін пайдалануы британдық тоқыма өнеркәсібінің импортын қолдады, британдық саудагерлер оны АҚШ-тың жалға берілген экспорттық өнімдерімен және өндірісімен алмастырды. Провинциялық Либералдық партия «провинциялық өзара іс-қимыл» арқылы АҚШ-қа Принс-Эдвард аралының сиыр еті, қоян еті және сүт өнімдерін Атлант мұхитына таратуға, сондай-ақ түрлі тауарлардың импорттық арнасына айналуы мүмкін екенін көрсетті. Бұл «провинциялық өзара іс-қимыл» мақсаттары, Маккинли тарифтерінің «өзара іс-қимыл» идеяларынан өзгеше болды, топыраққа күтім жасауға қатысқан аграрлық меншік иелері мен острицалық мидиялы саз қазушылардың қолдауын алды, бұл өз кезегінде сағалар мен провинциялық экологияны өзгертті. Керісінше, «кедей фермерлер» қыста шөп тапшылығы кезінде «бірігудің» маңызды кезеңінде мал басын көбінесе аграрлық меншік иелеріне сататын. 1892 жылғы «Заңнаманы құрметтеу туралы заң жобасы» аграрлық меншік иелеріне және ипотекалық несие иелеріне ұсынылған заңнамаға толық дауыс беруге мүмкіндік берді, бірақ қалған жалға алушы фермерлерге, бау-бақшашыларға, малшыларға және пайдалану құқығы бар иелерге 30 депутаттың он бес дауысын беру құқығы шектелді. Соңғысының партиялық саясаты әлі де зерттеушілердің зерттеу тақырыбы болып табылады. Балықшылардың екі партияға да берген дауыстары көбінесе маусымдық өнімге және көпшілік үкіметтерге байланысты болды, әсіресе Айзек С. Холлдың 1890-93 жылдардағы АҚШ консулы ретінде индустрияны қиын жағдайға түсірген дауылдар кезінде. Оппозиция жетекшісі ретінде Нил МакЛеодтың диалектикасы төменгі палата мен Заң шығарушы кеңестің прогрессивті «бірігуіне» консерваторлардың қолдауымен либералдық сынды қабылдады. Бұл «бірігу» пікірталастары арал жұртшылығының бірпалаталық түсініктерінің құлдырауы мен көтерілуін және ақырында Заңнамалық Ассамблеяның құрылуын көрсетті. Фракциялықтар француздық акадиялық қауымдастықты, рим-католик шіркеулерін және Леннокс аралындағы Микмактар үшін Леннокс аралындағы және одан тыс жерлерде Доминион мен Корольдік юрисдикциясындағы Леннокс аралы 1, Морелл 2 және Скочфорт 4 пайдаланушы резерваттарын қамтыды (екі Абегвайт алғашқы ұлтының резерваттары Леннокс аралынан 1972 жылы бөлінді). Рим-католик шіркеуі ешқашан құрылмаған және Доминион ешқашан Принс-Эдвард аралында үнді мектептерін өз меншігіне алмаған, бірақ қазіргі уақытта ғалымдар зерттеу жұмыстарын жүргізіп, егер егерменші ғасырдың кез келген балалары П. Бірінші ұлт өкілдері Новая Шотландиядағы 1930-67 жылдардағы Шүбенкадие үнділік интернатына жеткізілді ме екенін аныстауға тырысуда. «Африкалық» ерлер мен әйелдер дауыс беру тізімдерінде де кездеспейді және 1881 жылғы санақта 165-181 адам ғана осындай деп танылды (1891 жылғы санақта күрт төмендеумен). Олардың көпшілігі Шарлоттаун сайлау округінің Нил МакЛеод білдірген «Батпақ» қауымдастығында өмір сүрді және қайтыс болды, бұл афро-евроамерикалық ұрпақ пен белсенді пассивтік азаматтықтың жасыруы бірпалаталық идеяларды жариялады. 1892 жылы «Заңнаманы құрметтеу туралы заң жобасы» (көбінесе «Бірігу заң жобасы» деп аталады) туралы талқылаулар кезінде МакЛеод провинциялық сайлау құқығын үйленбеген, бірақ үйленген емес әйелдерге беруге тырысты. Микмак және «африкалық» халықтар, сондай-ақ әйелдер үшін ата-ана болу, қамқорлық, келісім, сайлау құқығы және көпшілік үкіметінің заңдылығы гипердесценттің биосаясатына кіріп кетті. Бұл Оппозиция Принс-Эдвард аралы тарихындағы маңызды кезеңді ашты, өйткені пассивті және белсенді аралдық партизандар заң шығару «бірігуі» идеясының шығу тегі туралы әңгімеледі және оған қарсы шықты. Шығу тегіне баса назар аударған Нейл МакЛеодты «кіші» провинцияға және оның көпшілігіне бірпалаталық идеялардың көпполярлық берілуін баяндаудан бас тартқан жоқ. Мысалы, Принс-Эдвард аралының 31-ші Бас Ассамблеясының үшінші сессиясының басында МакЛеод палатаға «заңнамалық «бірігу» шарасы шығарылғанға дейін шыдамдылықпен күтетінін» сендірді. Егер ол ақылға қонымды болса, Оппозиция оны қолдайды. Сессияның алғашқы апталарында МакЛеод консерваторлық партизандардың «бірнеше жылдар бойы Заң шығарушы орган тым ауыр екенін сенгенін және оны азайтуға тырысқанын» еске алды. Біз бір палата жеткілікті деп есептедік. Үлкен Онтарио провинциясы бір ғана палатамен жақсы өмір сүре алатын болса, кішкентай Принс-Эдвард аралы да солай істей алады деп ойламаймын». Оның бағалауынша, бірпалаталыққа қарсылық либералдық партиядан келді. Мысалы, Александр Уорбертон «екі палата елдің қауіпсіздігі үшін қажет екенін» бірнеше рет айтты. «Осы елдегі жағдайдың қиындығына байланысты, бұл жақсы болар еді». Онтариодағы «Clear Grit» бірпалаталық идеялары үшін МакЛеод Уорбертонға, Принс-Эдвард аралының Patriot Publishing Company директорына Торонтодағы «Globe газетінің редакторына хабарласып, бір палатамен өмір сүруге көндіруі мүмкін екенін» ұсынды. Ол сондай-ақ Принс-Эдвард аралының «бірігуін» Манитобадағы (1876) және Нью-Брансуиктегі (1891) бірпалаталықпен салыстырды. Бұл салыстырулар көбінесе Clear Grit қозғалысы (Георг Браунды қоса) және провинциялық бірпалаталыққа шақырулармен аяқталды, 1791 жылғы Конституциялық актінің бекітілуі мен Үстіңгі Канаданың құрылуы Конфедерацияға қарайғысыз жолдың белгісі ретінде қарастырылмады. Доминион судьялары, журналистер, ақындар және авторлар Конфедерацияның мұндай шығу тегін XIX ғасырдың соңында жариялады. Провинциялық бірпалаталық естелігінің Конфедерация туралы әңгімелермен байланысы зерттеушілердің зерттеу тақырыбы болып қалады. МакЛеод көбінесе «әмбебап» сайлау құқығына қадам ретінде «бірігудің» шығу тегін баяндады, барлық провинциялық сайлау округтеріндегі гипердесцентке негізделген. Ол осы санаттағы «бірігу» әңгімесінің мысалын Принс-Эдвард аралының 31-ші Бас Ассамблеясының үшінші сессиясындағы азшылық үкіметтің арнайы комитетінің ұсынысы туралы қызу пікірталас кезінде келтірді: «1879 жылы біз [консерваторлар] сайланғаннан кейін Заң шығарушы кеңесті тарату туралы заң жобасын ұсындық және ол көп қолдау алды, бірақ Заң шығарушы органның екінші жағы мен [Либералдық] Оппозицияның салдарынан ол заңға айналмады. Біз 1980 жылы Кеңесті тарату мақсатымен тағы бір заң жобасын ұсындық және ол да сол тағдырға ұшырады. 1981 жылы бізде Кеңесті тарату туралы заң жобасы болды, 1982 жылы сол заң жобасының шамалы өзгертілген түрі болды. Бір жылда оны ғимараттың екінші жағына ұнату үшін өзгерістер енгізілді, бірақ олар заң жобасын қабылдамайтындықтары белгілі болды. Содан кейін [Либералдық] Оппозиция бізге мұндай маңызды заң жобасын қабылдауға рұхсат бергісі келмеді». Жоғарғы палатаны тарату мен екіпалаталы заң шығарушы органды «біріктіру» арасындағы айырмашылығына қарамастан, Нил МакЛеод Эпохалық Викториялық Clear Grit идеяларынан соңғы Викториялық бірпалаталыққа дейінгі мәдени естелік жұмысын Принс-Эдвард аралының соңында байқады. Бұл идеялар «Онтарионың» «Доминионның жетекші провинциясы» ретінде көтерілуін, «еркін сайлау құқығы бар, дерлік ер адамдардың сайлау құқығы» және «өзінің сайлау құқығы Канада Доминионынан гөрі көбірек екендігімен мақтанатын» жүйені белгіледі. Егер олар бір палатамен және осылай либералды сайлау құқығымен өмір сүре алса, кішкентай Принс-Эдвард аралы да солай істей алады деп ойламаймын.

Сэр Джон Спарроу Дэвид Томпсон және оппозициялық аяқталулар

Доминионның әділет министрі сэр Джон Спарроу Дэвид Томпсон, Рим католик консерваторы, Нил МакЛеодтың, сондай-ақ Фредерик Петерстің және оның атқарушы кеңесінің «Заңнамаға қатысты заң жобасы» туралы есептемесін Канаданың генерал-губернаторы Лорд Фредерик Стэнли Престонға, Дербидің 16-шы графына және Ұлттық хоккей лигасының Стэнли кубогының негізін қалаушыға жолдады. Нил МакЛеод осы «Біріктіру туралы заңға» қатысты екі шағым жасады, олар «мүмкіндіксіздік» деп біріктірілді. Біріншіден, «Біріктіру туралы заңға» түзетулер енгізу үшін болашақтағы «Заң шығару жиналысының» кез келген отырысындағы көпшіліктің қолдауы қажет болды. МакЛеод мұндай талап сессияның көпшілігіне түзетулерді қабылдау үшін біртараптылық деңгейіне дейін көтеруге мүмкіндік беретінін, соның салдарынан болашақ түзетулерге тыйым салатын түзетуді жасауға болатынын айтты. Ол консерваторлардың 15 депутатты сайлауға қатысу үшін жылжымайтын мүлікті (соның ішінде ипотека несиесін ұстаушылардың) талаптарын жою туралы ұсынысына ерекше алаңдады, бұл «сайлау құқығын кеңейтуді мақсат еткен». Сонымен қатар, Британдық Солтүстік Америка заңының 92-тарауының 1-тармағы «әрбір провинциялық заң шығарушы органға халықтың өзгеретін жағдайларына сәйкес конституцияны өзгерту және түзету құқығын береді». Түзетулерге қатысты көпшіліктің қолдауының талабы аталған жағдайдың пайда болуына мүмкіндік жасады және «осылайша, конституцияға өзгеріс енгізу үшін провинциялық заң шығарушы орган мүшелерінің көпшілігіне кедеріс келтіретін немесе оларды шектейтін кез келген заң конституциялық емес». Екіншіден, «Біріктіру туралы заң жобасы» Кардиган, Сент-Питерс шығанағы, Мюррей порты (немесе Мюррей өзені), сондай-ақ Джорджтаун сайлау округтерінің шекараларын да өзгертті, «және бір діни конфессияның адамдары қоғамдық істердегі заңды ықпалын жоғалту үшін топтастырылды». Төрт округте де француз акадиялық қауымдастығының көп бөлігі және Принс-Эдвард аралындағы қосымша рим-католик дін өкілдері болды. 1893 жылдың қаңтар айында сэр Томпсон, өзінің Канада премьер-министріне үміткерлігінен кейін протестант сайлаушыларының наразылығынан қорқып, Лорд Стэнлиге «Біріктіру туралы заңға» қатысты «ешқандай шара қолданбауға» кеңес берді. Ол бұл кеңесті заңға вето қою үшін емес, керісінше, «қазір қаралып жатқан заң жобасы Принс-Эдвард аралының заңы ретінде қабылдалуы керек» деп сенгендіктен берді. Заң жобасы заңға айналғаннан кейін, Канаданың Әділет министрі «конституциялық құқық пен әдет-ғұрып негізінде оған ұсынылған шағымдарды қарастыру мүмкіндігіне ие болады». Лорд Стэнли осы кеңеске «келісті». 1894 жылы, өзінің өлімінен бірнеше ай бұрын, сэр Томпсон провинциялық заңды қарап шығып, генерал-губернатордың «мақұлдауын» ұсынды.

Соммерсайд заңгері жеңілістің естелігінде

МакЛеод 1893 жылы консервативті саясаттан зейнеткерлікке шықты, бұл оқиғаны парламенттік тілшілер «Баспа пікірсайыстары» деп сипаттады. Содан кейін ол Принс округінің Сумерсайдтағы сотының судьясы қызметін атқару туралы ұсынысты қабылдады. Ол осы лауазымда жиырма екі жыл қызмет етті және 20 ғасырдың басындағы алғашқы он жылдықта күміс түлкі шаруашылығына қысқа ғана уақыт инвестициялады. Оның зейнеткерлікке шығуынан сегіз ай өткен соң Либералдық партия бірнеше күшті жеңіспен жалпы сайлауда жеңіске жетіп, либералдық үкіметтің қатарынан он сегіз жылдық үстемдігін бастады. Люси Мод Монтгомеридің «Авонлеялық Анна» (1909) және «Аннаның арман үйі» (1917) атты еңбектерінде провинциялық және Доминион саяси мәдениетіне қатысты аллегориялар мен сілтемелер кездеседі. МакЛеод 1891 жылдың сәуір айында премьер-министрліктен кеткен кезде Люси Мод Монтгомеридің әкесі МакЛеодтың консервативтік партиясынан либералдық «Гриттерге» ауысты, бірақ Доминион парламентіне өтуге тырысып сәтсіз аяқтады (биографиялық деректерге сәйкес, Люси Мод әкесінің жеңілісіне риза болған). МакЛеод 1915 жылы қайтыс болды, кіші қызы Сумерсайд орта мектебінде (қазіргі Парксайд бастауыш мектебі) оқуын аяқтамас бұрын дүние салды. Бұл мектеп Канаданың тарихи орындарының бірі болып саналады және «Желді аңғардағы Анна» (1936) романындағы сол аттас мектепке шабыт көзі болған болуы мүмкін. Саммерсайдтағы некрологында айтылғандай, «көптеген достары мен жанкүйерлерінен басқа, жесір, бір ұл, Артур, қазір Флоридада, және алты қызы бар, олардың барлығы Батыста тұрады, Франция майданындағы медбикелердің бірі болған Мари мысынан басқа, ол қазір демалыста». Принс округінің Саммерсайд газеттері оның балаларының қайда екені туралы ақпарат жариялауды жалғастырды, әсіресе «марқұм судья МакЛеодтың кіші қызы Мэри Роджерс МакЛеодтың Виктория, Британ Колумбиясының «Жүз күндік шабуыл» ардагері және филателист Джон Сесил Холмсқа үйленуінен кейін». 21-ші ғасырда Нил МакЛеодтың алты қызы мен бір ұлының тірі қалған шөберелері маңызды кезең мен Бірінші дүниежүзілік соғысқа қатысты жеке және қоғамдық құжаттарды, сондай-ақ материалдық мәдениетті Саммерсайд пен Шарлоттаун мұражайларына және мұрағаттарына тапсырды. Олардың құрметіне қорлар мен жинақтар құрылды. 2007 жылы МакЛеодтар отбасының үйі (1917 жылға дейін 18) 71 Гранвилл көшесінде Канаданың тарихи орындарының бірі ретінде танылды және Саммерсайд туристері үшін судья МакЛеод үйі ретінде тіркелді.