Қоғамдық көліктің бақташысы: ежелгі Грек қола мүсіні
Charioteer of Delphi
Ежелгі Грек мүсінкерлігінің шебері – Дельфидегі Шаршы (Хениохос). Б.з.д. 478/474 ж. Пифия ойындарында жеңіске жеткен Полизалустың құрметіне қойылған.🏛️🏆
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ежелгі қола мүсін
Ancient bronze sculpture
Дельфи арба жүргізушісі, сондай-ақ Хениох (Ἡνίοχος, жетектеуші) деп аталады, ежелгі Грекиядан сақталған мүсін және ежелгі қола мүсіннің үлгісі. 1896 жылы Дельфидегі Аполлон ғибадатханасынан 1.8 метрлік (шын мәніндегідей үлкен) арба жүргізушінің мүсіні табылды. Бұл мүсін Сицилиядағы Гелалық тиран Полизалдың және оның арбасының Пифия ойындарындағы (б.з.д. 478 немесе 474 жылдары) жеңісінің құрметіне орнатылған, ол ойындар Дельфиде Пифия Аполлонының құрметіне өткізілген. Сондай-ақ, бұл кешен Полизалдың ағасы Хиронның сол ойындардағы жеңісін еске түсірген болуы мүмкін, Олимпиада ойындарындағы жеңісінен кейін оның берген уәдесіне ұқсас. Бастапқыда мүсін үлкен мүсіндер тобының бір бөлігі болды, оның ішінде арба, кем дегенде төрт жылқы және мүмкін екі атты жігіт болған. Мүсінмен бірге жылқының кейбір бөліктері де табылған. Бұл шедевр Сицилияда өмір сүрген және жұмыс істеген Региондық Пифагор мүсіншісімен, Магна Грецимен, сондай-ақ Каламис мүсіншісімен байланысты. Сицилия қалалары Грекияның көптеген қалаларымен салыстырғанда өте бай болған, сондықтан олардың билеушілері құдайларға ең тамаша сыйлықтарды, сондай-ақ ең жақсы жылқыларды және арба жүргізушілерді алуға мүмкіндік алған. Дегенмен, мүсіннің өзі Сицилиядан шыққан дегенге сену қиын. Мүсіншінің аты белгісіз, бірақ стильдік ерекшеліктеріне байланысты мүсін Афинада құйылған деп есептеледі. Оның кейбір егжей-тегжейлері Афиналық шығу тегі бар Пирей Аполлоны мүсінімен ұқсас. Мүсіннің тас іргетасындағы жазу мүсіннің Полизалға арналғанын көрсетеді.
The Charioteer of Delphi, also known as Heniokhos (Ἡνίοχος, the rein holder), is a statue surviving from Ancient Greece, and an example of ancient bronze sculpture. The life size (1.8m) statue of a chariot driver was found in 1896 at the Sanctuary of Apollo in Delphi. to commemorate one of two victories of the tyrant Polyzalus of Gela in Sicily and his chariot in the Pythian Games of either 478 or 474 BC, which were held at Delphi in honor of Pythean Apollo. It has also been suggested that the complex was actually commemorating the victory of Polyzalos' brother, Hieron, at the same games in analogy to his ex voto after his victory at the Olympic Games. It was originally part of a larger group of statuary, including the chariot, at least four horses and possibly two grooms. Some fragments of the horses were found with the statue. The masterpiece has been associated with the sculptor Pythagoras of Rhegion who lived and worked in Sicily, Magna Graeci, as well as with the sculptor Calamis. The Sicilian cities were very wealthy compared with most of the cities of mainland Greece, and their rulers could afford the most magnificent offerings to the gods, as well as the best horses and drivers. It is unlikely, however, the statue itself comes from Sicily. The name of the sculptor is unknown, but for stylistic reasons it is believed that the statue was cast in Athens. It has certain similarities of detail to the statue known as the Piraeus Apollo, which is known to be of Athenian origin. An inscription on the limestone base of the statue shows that it was dedicated by Polyzalus,
Құрылыс және толықтығы
Көне заманнан қалған қола мүсіндердің көпшілігі шикізат алу үшін ерітіліп, немесе табиғи түрде тоттанып кеткен, бірақ Арбашы аман қалды, себебі ол Дельфидегі тас құлауының астында көмілген, бұл оқиға б.з.б. 373 жылы осы жерді қиратқан болуы мүмкін. Табылған кезде мүсін көгілдір түспен көзге түсті, бұл Плутархтың Дельфидегі Спарта монументінің «көк және жылтыр патинасы, киелі орынның ішкі ауасының ерекшелігінен туындаған» сипаттамасына сәйкес келді. Бір ғасыр бойында ішкі ортада тұрғаннан кейін Арбашының түсі жасылданды, бірақ төменгі денесі әлі де көгілдір бояны сақтап тұр. Мүсінге сол жақ қол-білегі және бас бөлігіндегі кейбір бөлшектер, соның ішінде еріндердегі мыс инкрустациясы, күміс кірпіктері мен бас киімінің көп бөлігі жоғалған. Бұл дәуір үшін ерекше жайт, Арбашы басынан аяғына дейін киіммен жабдықталған. Осы кезеңдегі көптеген спортшылар жалаңаш күйінде жарысқа қатысып, бейнеленген. Жас жігіт әрине, өзінің қожайыны Полизалостан төмен дәрежеде болған, ал Хонр мен Флеминг оның үй шаруасының құлы болуы мүмкін екенін болжады, сондықтан оны жалаңаш бейнелеуге болмайтын. (грек өнеріне қараңыз). Мүсін Архаикалық кезеңдегі куроидтерге қарағанда көбірек нақтылықпен жасалған, бірақ позасы кейінгі Классикалық кезеңдегі туындылармен салыстырғанда әлі де өте қатаң. Архаикалық стильден айырмашылығы – бас бір жаққа сәл еңкейтілген. Оның аяқтарының нақты бейнесі ежелгі заманда жоғары бағаланған. Ішкі сезімдерге толы мінезі ескі «архаикалық күлімсіреуді» жойды.
Most bronze statues from ancient times have long been melted down for their raw materials or were naturally corroded, but the Charioteer survived because it was buried under a rock fall at Delphi, which probably destroyed the site in 373 B. C On discovery the figure exhibited a bluish appearance which correlates with Plutarch's description of the Spartan Monument from Delphi having an "unusual blue and glossy patina, due to peculiarities of the air inside the sanctuary." After a century of indoor exposure the Charioteer has turned greenish, although the lower torso still preserves a bluish coloration. The statue is almost intact except that his left forearm and some details on the head are missing including the copper inlays on the lips and most of the silver eyelashes and headband. Unusually for this era, the Charioteer is clothed head to foot. Most athletes at this time would have competed, and been depicted nude. The young man would certainly have been of a lower status than his master Polyzalos, and Honour and Fleming have speculated that he may have been a household slave whom it was not appropriate to depict in the nude. (see Greek art). The statue is more naturalistic than the kouroi of the Archaic period, but the pose is still very rigid when compared with later works of the Classical period. One departure from the Archaic style is that the head is inclined slightly to one side. The naturalistic rendering of his feet was greatly admired in ancient times. The introverted expression does away with the old 'Archaic smile'.
Танымал мәдениетте
1907 жылы, Арбашы ашылғаннан кейін шамамен он жыл өткен соң, Венецияда тұратын испан суретші-дизайнері Мариано Фортуни и Мадрасо мұқият плисселенген жібек көйлек жасады және оны мүсіннің киіміне ұқсас болғандықтан Дельфос көйлегі деп атады. Бұл көйлектер 20 ғасыр басындағы сәндің маңызды туындылары және өнер нысандары ретінде қарастырылады. 2003 жылы Нью-Йорктегі Заманауи өнер мұражайының қорында Дельфос көйлегінен басқа сәндік киім болған жоқ.
In about 1907, some ten years after the discovery of the Charioteer, Mariano Fortuny y Madrazo, a Spanish artist designer based in Venice, created a finely pleated silk dress that he named the Delphos gown after the statue, whose robes it closely resembled. These gowns are considered important pieces of early 20th century fashion and art objects in their own right. A Delphos gown was, in 2003, the only fashion garment in the collection of the Museum of Modern Art, New York.