Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мексикалық көп күндік мереке
Мексикалық мереке
Mexican multi day holiday
the Mexican holiday
Мерекеге байланысты дәстүрлерге кекпен және цемпазучитль деп аталатын барқыт гүлдерін пайдаланып, қайтыс болғандарды құрметтеу, өлгендердің сүйікті тағамдары мен сусындарымен үйдегі құрбандық орындарын (офренда) жасау және осы заттарды қайтыс болғандарға сыйлық ретінде қабірлерге алып бару кіреді. Мереке тек өлгендерге ғана арналған емес, сонымен қатар достарға қанттан жасалған бас сүйектері сияқты сыйлықтар беру, отбасы мен достарымен дәстүрлі "пан де муэрто" бөлісу және тірі достары мен таныстарына арналған әзіл-қалжың эпитафиялар түрінде жеңіл және көбінесе құрметсіз өлеңдер жазу да бар, бұл әдеби форма "Әдеби кекпен" деп белгілі. 2008 жылы бұл дәстүр ЮНЕСКО-ның Адамзаттың материалдық емес мәдени мұрасының тізіміне енгізілді.
Traditions connected with the holiday include honoring the deceased using calaveras and marigold flowers known as cempazúchitl, building home altars called ofrendas with the favorite foods and beverages of the departed, and visiting graves with these items as gifts for the deceased. The celebration is not solely focused on the dead, as it is also common to give gifts to friends such as candy sugar skulls, to share traditional pan de muerto with family and friends, and to write light hearted and often irreverent verses in the form of mock epitaphs dedicated to living friends and acquaintances, a literary form known as [[Literary Calavera. In 2008, the tradition was inscribed in the Representative List of the Intangible Cultural Heritage of Humanity by UNESCO.
Басқа мерекелермен ұқсастығы, шығу тегі мен тарихы
Мексикалық ғалымдар мерекенің испандықтарға дейінгі түпнұсқалық тамыры бар ма, әлде бұл 20-ғасырдағы испан дәстүрінің жаңадан таныстырылған нұсқасы ма, жоқ па, деген мәселеде екіге бөлінген. Бұл Лазаро Карденастың президенттік кезінде мексикалық ұлтшылдықты «ацтек» идентитігі арқылы ынталандыру мақсатымен жасалған. Мереке соңғы онжылдықтарда ұлттық символға айналды және елдің мектептерінде оның жергілікті тегі туралы айтылады. 2008 жылы ЮНЕСКО бұл дәстүрді Адамзаттың материалдық емес мәдени мұрасының өкілдік тізіміне енгізді. Гонсалес мексикалық ұлтшылдықтың дәстүрдің белгісімен әртүрлі мәдени көріністерді дамытқанын түсіндіреді, бірақ олар негізінен ата-бабалық сипаттарға ие болған әлеуметтік құрылымдар. Олардың бірі – католиктік «Día de Muertos», ол 20-ғасырда ежелгі пұтқа табынушылық рәсімдерінің элементтерін қабылдады. Рубен Кордова испандықтардың жергілікті діни сенімдер мен тәжірибелерді жоюға тырысқан ынтасын баса көрсетті, сондықтан олардың негізгі ерекшеліктерін қайта құру қиын. Уақыт өте келе, жергілікті тұрғындардың дінге бет бұруы артып, олардың көпшілігі шын ниетпен католиктерге айналды. Мексика жаңару кезеңін басынан өткенде, испандықтар Америкаға әкелген дәстүрлі тәжірибелер ең көп сақталған орындар – жергілікті және метис халқының көп шоғырланған ауылдық және төмен кірісті аймақтар болды. Осылайша, шеткері аймақтардағы ескірген испан діни тәжірибелері қате түрде «туған жерлік» Өлілер күні мерекелерінің «таза» ядросы ретінде қарастырылды. Ацтектер өлілерге арналған екі жиырма күндік айды бөліп берді: тоғызыншы ай балаларға, ал оныншы ай ересектерге арналды. Кордованың пікірінше, осы мерекелер туралы естеліктер «католиктік литургиялық күнтізбесінде екі күнге дейін қысқартылып, құпия түрде тойланды», сондықтан Мексикада «Өлілер күні дәстүрі бар Латын Америкасының басқа елдерінен айырмашылығы бар – Балалар күні балаларға, ал Барлық жанұя күні ересектерге арналған».
Mexican academics are divided on whether the festivity has genuine indigenous pre Hispanic roots or whether it is a 20th century rebranded version of a Spanish tradition developed during the presidency of Lázaro Cárdenas to encourage Mexican nationalism through an "Aztec" identity. The festivity has become a national symbol in recent decades and it is taught in the nation's school system asserting a native origin. In 2008, the tradition was inscribed in the Representative List of the Intangible Cultural Heritage of Humanity by UNESCO. Gonzalez explains that Mexican nationalism developed diverse cultural expressions with a seal of tradition but which are essentially social constructs which eventually developed ancestral tones. One of these would be the Catholic Día de Muertos which, during the 20th century, appropriated the elements of an ancient pagan rite. Ruben C. Cordova emphasizes the zeal with which the Spanish attempted to extinguish indigenous religious beliefs and practices, such that it is often difficult to reconstruct their main features. Over time, indigenous converts became extremely devout Catholics. As Mexico modernized, the traditional practices that the Spanish had brought to the Americas survived most robustly in rural and less affluent communities, which had high concentrations of indigenous and mestizo populations. Thus archaic Spanish religious practices in marginal areas came to be mistakenly regarded as the "pure" core of primarily "indigenous" Day of the Dead festivities. The Aztecs devoted two twenty day months in their ritual calendar to the dead: the ninth and tenth months, which were for children and adults, respectively. Cordova argues that some recollection of these festivals "was compressed down to two days and cryptically celebrated within the Catholic liturgical calendar", which is why, in Mexico, "unlike other Latin American countries with Day of the Dead traditions — All Saints' Day is dedicated to children, and All Souls' Day is dedicated to adults."
Алтарлар ()
Өлгендер күнінде дәстүр бойынша жеке құрбандық орындары (“офрендалар”) тұрғызылады. Оларға марқұмдардың сүйікті тағамдары мен сусындары, сондай-ақ фотосуреттері мен естелік заттары қойылады. Мақсаты – жандардың келуін қоздыру, осылайша олар тірілердің оларға арнаған дұғаларын және сөздерін естиді. Мұндай құрбандық орындары көбінесе үйде немесе мектептер мен кітапханалар сияқты қоғамдық орындарда орналастырылады, бірақ зираттарға барып, марқұмдардың қабірлеріне осы құрбандық орындарын қою да кең таралған. Көптеген адамдар жақындары жерленген зираттарға барады және қабірлерін құрбандықтармен (алталармен) безендіреді, олардың құрамында көбінесе мексикалық қызғалдақтар (Tagetes erecta) болады. Қазіргі Мексикада бұл гүлді кейде “Флор де Муерто” (“Өлілер гүлі”) деп атайды. Осы гүлдер өлгендердің рухтарын құрбандыққа тартады деп есептеледі. Сондай-ақ, оның күшті иісі бар жарқын жапырақтары жандарды зираттан үйлеріне жол сілтейді деген сенім бар. Бұл гүлдің атауы – “marigold” – алғаш еуропалық Calendula officinalis өсімдігіне қатысты қолданылған, ол “Мэридің алтыны” деп аталған. Өлген балаларға (“los angelitos” немесе “кішкентай періштелер”) ойыншықтар, ал ересектерге текила, мескаль немесе пульке бөтелкелері немесе атоль құмыралары әкелінеді. Отбасылар сондай-ақ марқұмның сүйікті дәмдемелерін немесе әшекейлерін қабірге ұсынады. Кейбір отбасыларда үйде құрбандық орындары болады, оларға әдетте қантталған тығырша, “пан де муэрто” (“өлілер наны”) және қант бас сүйектері қойылады, сондай-ақ атоль сияқты сусындар да дайындалады. Бұл – өлгендерді құттықтау рәсімі. Тамале – осы күнді тойлау үшін дайындалатын ең көп таралған тағамдардың бірі. “Пан де муэрто” және “калавералар” Өлгендер күнімен тығыз байланысты. “Пан де муэрто” – қантпен жабылған және көбінесе сүйек пішіндес безендірілген тәтті нан. “Калавералар”, яғни қант бас сүйектері, марқұмның өмірлік күшін және жеке ерекшеліктерін көрсететін түрлі-түсті суреттермен безендіріледі. Юкатан түбегінде “мукбил польо” (пииб тауығы) дәстүрлі түрде 31 қазан күні немесе 1 қарашада дайындалады және келесі күндері отбасы мүшелері жейді. Ол үлкен тамалеге ұқсас, масса мен шошқа майынан жасалады және шошқа еті, тауық, помидор, сарымсақ, бұрыш, пияз, эпазоте, ахиоте және дәмдеуіштермен толтырылады. Толтырылғаннан кейін “мукбил польо” ет сорпасы, хабанеро бұрышы және жүгері массасынан жасалған көк соусқа малып, банан жапырақтарына оралып, бірнеше сағат бойы жер астындағы пеште бумен пісіріледі. Пісірілгеннен кейін оны қазып шығып, ашып жейді.
During Día de Muertos, the tradition is to build private altars ("ofrendas") containing the favorite foods and beverages, as well as photos and memorabilia, of the departed. The intent is to encourage visits by the souls, so the souls will hear the prayers and the words of the living directed to them. These altars are often placed at home or in public spaces such as schools and libraries, but it is also common for people to go to cemeteries to place these altars next to the tombs of the departed. most visit the cemeteries where their loved ones are buried and decorate their graves with [[ofrenda (ritual offering) (altars), which often include orange Mexican marigolds (Tagetes erecta) called cempasúchil (originally named cempōhualxōchitl, Nāhuatl for 'twenty flowers'). In modern Mexico the marigold is sometimes called Flor de Muerto ('Flower of Dead'). These flowers are thought to attract souls of the dead to the offerings. It is also believed the bright petals with a strong scent can guide the souls from cemeteries to their family homes. The common name in English, marigold, is derived from Mary's gold, a name first applied to a similar plant native to Europe, Calendula officinalis. Toys are brought for dead children (los angelitos, or 'the little angels'), and bottles of tequila, mezcal or pulque or jars of atole for adults. Families will also offer trinkets or the deceased's favorite candies on the grave. Some families have ofrendas in homes, usually with foods such as candied pumpkin, pan de muerto ('bread of dead'), and sugar skulls; and beverages such as atole. The ofrendas are left out in the homes as a welcoming gesture for the deceased. Tamales are one of the most common dishes prepared for this day for both purposes. Pan de muerto and calaveras are associated specifically with Day of the Dead. Pan de muerto is a type of sweet roll shaped like a bun, topped with sugar, and often decorated with bone shaped pieces of the same pastry. Calaveras, or sugar skulls, display colorful designs to represent the vitality and individual personality of the departed. In the Yucatán Peninsula, mukbil pollo (píib chicken) is traditionally prepared on October 31 or November 1, and eaten by the family throughout the following days. It is similar to a big tamale, composed of masa and pork lard, and stuffed with pork, chicken, tomato, garlic, peppers, onions, epazote, achiote, and spices. Once stuffed, the mukbil pollo is bathed in kool sauce, made with meat broth, habanero chili, and corn masa. It is then covered in banana leaves and steamed in an underground oven over the course of several hours. Once cooked, it is dug up and opened to eat.
Калаверлар
Мерекенің ең көп таралған символы – бас сүйек (испан тілінде calavera), мерекелеушілер оны calacas деп аталатын (қаңқаға қатысты қолданылатын сөз) маскаларда бейнелейді, сондай-ақ шоколадтан жасалған немесе қанттан жасалған бас сүйектерді пайдаланады, олардың маңдайына сыйлық алатын адамның есімі жазылады. Қант бас сүйектерін тірілерге де, қайтыс болғандарға да сыйлық ретінде беруге болады. Мерекелік тағамдардың ішінде "пан де муэрто" (Pan de muerto) да бар – түрлі пішіндерде (қарапайым дөңгелектен бастап бас сүйек пішініне дейін) жасалған тәтті жұмыртқалы нан, көбінесе бұрылып өрген сүйектерге ұқсас болу үшін ақ глазурьмен безендіріледі.
A common symbol of the holiday is the skull (in Spanish calavera), which celebrants represent in masks, called calacas (colloquial term for skeleton), and foods such as chocolate or sugar skulls, which are inscribed with the name of the recipient on the forehead. Sugar skulls can be given as gifts to both the living and the dead. Other holiday foods include pan de muerto, a sweet egg bread made in various shapes from plain rounds to skulls, often decorated with white frosting to look like twisted bones.
Жергілікті дәстүрлер
Өлгендер күнін тойлаудағы дәстүрлер мен шаралар әртүрлі, көбінесе қаладан қалаға өзгеше болады. Мысалы, Мичоакан штатындағы Пацкуаро көліндегі Пацкуаро қаласында, қайтыс болған адам ересек емес, бала болса, дәстүр мүлдем басқаша. Баланың қайтыс болған жылының 1 қарашасында, оның тәрбиешілері ата-анасының үйіне тәттілер, жемістер, "пан де муэрто" наны, крест, раушан (Бейбітшілік анасынан олар үшін дұға етуді сұрау үшін), және шамдардан үстел жасайды. Бұл баланың өмірін ата-анасына деген құрмет пен алғыспен тойлау мақсатында жасалады. Қала алаңында немесе бақта түрлі-түсті костюмдермен, көбінесе бассүйек пішіндес маскалармен және шайтан маскаларымен би де толады. 2 қараша күні түнгі сағат 12-де адамдар шамдарды жағып, "марипоса" (көшпірқосақ) деп аталатын қанатты қайықтармен көлдің ортасындағы зират орналасқан Яниццо аралына барады, онда қайтыс болғандарды құрметтеп, олардың өмірін тойлайды. Ал, Морелос штатындағы Куернавакадан солтүстікке қарай орналасқан Окотепек қаласы, жақында қайтыс болғандарға құрмет көрсету үшін келушілерге "веладора" (кішкентай балауыз шамдар) ұсынып, есіктерін ашады. Қонақтар бұл сыйлыққа орнында "тамале" мен "атоле" алады. Мұндай шара тек соңғы жылда отбасында қайтыс болған адам болған үй иелері ғана өткізеді. Айналасындағы ауылдардан келген көптеген адамдар, тегін тамақтанып, келушілерді күтіп алу үшін арнайы безендірілген құрбандық үстелдерін тамашалау үшін ерте келеді. Балаларға қатысты тағы бір ерекше дәстүр – "La Danza de los Viejitos" (Ақсақалдар биі), онда ұлдар мен жас жігіттер ағалардай киініп, иіліп, қарқынды билейді. 2015 жылғы Джеймс Бондтың "Спектр" фильмінің басында Мексика қаласында Өлгендер күні шеруі көрсетілген. Бірақ сол кезде Мексика қаласында мұндай шеру өткізілмеген. Бір жылдан кейін, фильмге деген қызығушылық пен мексикалық мәдениетті насихаттау ниетімен, федералды және жергілікті билік 2016 жылдың 29 қазанында Paseo de la Reforma және Centro Histórico арқылы 250 000 адам қатысқан нағыз Día de Muertos шеруін ұйымдастыруға шешім қабылдады. Бұл "пицца әсерінің" мысалы ретінде қарастырылуы мүмкін. Үлкен мереке идеясы Дисней-Пиксардың "Коко" мультфильмінде де танымал болды.
The traditions and activities that take place in celebration of the Day of the Dead are not universal, often varying from town to town. For example, in the town of Pátzcuaro on the Lago de Pátzcuaro in Michoacán, the tradition is very different if the deceased is a child rather than an adult. On November 1 of the year after a child's death, the godparents set a table in the parents' home with sweets, fruits, pan de muerto, a cross, a rosary (used to ask the Virgin Mary to pray for them), and candles. This is meant to celebrate the child's life, in respect and appreciation for the parents. There is also dancing with colorful costumes, often with skull shaped masks and devil masks in the plaza or garden of the town. At midnight on November 2, the people light candles and ride winged boats called mariposas (butterflies) to Janitzio, an island in the middle of the lake where there is a cemetery, to honor and celebrate the lives of the dead there. In contrast, the town of Ocotepec, north of Cuernavaca in the State of Morelos, opens its doors to visitors in exchange for veladoras (small wax candles) to show respect for the recently deceased. In return the visitors receive tamales and atole. This is done only by the owners of the house where someone in the household has died in the previous year. Many people of the surrounding areas arrive early to eat for free and enjoy the elaborate altars set up to receive the visitors. Another peculiar tradition involving children is La Danza de los Viejitos (the Dance of the Old Men) where boys and young men dressed like grandfathers crouch and jump in an energetic dance. In the 2015 James Bond film Spectre, the opening sequence features a Day of the Dead parade in Mexico City. At the time, no such parade took place in Mexico City; one year later, due to the interest in the film and the government desire to promote the Mexican culture, the federal and local authorities decided to organize an actual Día de Muertos parade through Paseo de la Reforma and Centro Historico on October 29, 2016, which was attended by 250,000 people. This could be seen as an example of the pizza effect. The idea of a massive celebration was also popularized in the Disney Pixar movie Coco.
Америка Құрама Штаттары
Мексика тұрғындары бар көптеген АҚШ қауымдастықтарында Өлгендер күні тойлаулары Мексикадағы тойлауларға өте ұқсас. Кейбір қауымдастықтарда, Техас, Нью-Мексико және Аризона штаттарындағыдай, тойлаулар көбінесе дәстүрлі болып келеді. "Барлық жандар" шеруі 1990 жылдан бері Аризона штатының Тусон қаласында жыл сайын өткізіліп келеді. Бұл шара Өлгендер күні тойлауларының дәстүрлі элементтерін және ежелгі егін жинау мерекелерінің элементтерін біріктіреді. Маска киген адамдар өлгендерді құрметтейтін плакаттарды және адамдар дұғаларын жазып, өртеу үшін салатын қағаздарды қоя алатын құмыраны алып жүреді. Сол сияқты, Калифорния штатының Сан-Диего қаласы жыл сайын дәстүрлі екі күндік тойлау өткізеді, ол тарихи El Campo Santo зиратына шаммен жүріп өтумен аяқталады. Фестиваль сондай-ақ Бостонның Ямайка Плейн ауданындағы тарихи Forest Hills зиратында жыл сайын өткізілді. Forest Hills Educational Trust және La Piñata фольклорлық тобының қолдауымен Өлгендер күні мерекесі өмір мен өлім циклын тойлады. Адамдар сүйіктілерінің естелігі үшін гүлдер, фотосуреттер, естелік заттар мен тағам әкеліп, әсем әшекейленген құрбандық тұғырына қойды. Шараға қатысушылар үшін дәстүрлі музыка мен биден тұратын бағдарлама да ұйымдастырылды. Ямайка Плейн қаласындағы тойлау 2011 жылы тоқтатылды. Смитсондар институты Техас университетінің Эль-Пасо қаласындағы филиалы және Second Life компаниясы бірлесіп Смитсондар латын американдық виртуалды мұражайын және "Día de los Muertos: Өлгендер күні" атты мультимедиалық электрондық кітабын жасады. Жобаның веб-сайтында Өлгендер күніне байланысты негізгі дәстүрлердің, соның ішінде негізгі сенімдер мен офренданың (қайтыс болған жақындарының естелігі үшін арналған арнайы тұғыр) пайда болуын түсіндіретін мәтін мен суреттер бар. Made For iTunes мультимедиалық электрондық кітабының нұсқасы қосымша мәліметтер, қосымша фотогалереялар, онжылдықтар бойы ықпалды латын американдық суретшілер мен мәдени қайраткерлердің профильдері, Día de Muertos тақырыбындағы туындыларды жасаған суретшілермен сұхбаттардың бейнежазбалары, ацтектер мен басқа да дәстүрлі билердің түсіндірмелері мен орындалуы, балаларға әдет-ғұрыптарды түсіндіретін анимациялық фильм, ағылшын және испан тілдерінде поэзия оқулары сияқты қосымша мазмұн ұсынады. 2021 жылы Байден-Харрис әкімшілігі Día de Muertos мерекесін атап өтті.
In many U. S. communities with Mexican residents, Day of the Dead celebrations are very similar to those held in Mexico. In some of these communities, in states such as Texas, New Mexico, and Arizona, the celebrations tend to be mostly traditional. The All Souls Procession has been an annual event since 1990 in Tucson, Arizona. The event combines elements of traditional Day of the Dead celebrations with those of pagan harvest festivals. People wearing masks carry signs honoring the dead and an urn in which people can place slips of paper with prayers on them to be burned. Likewise, Old Town San Diego, California, annually hosts a traditional two day celebration culminating in a candlelight procession to the historic El Campo Santo Cemetery. The festival also was held annually at historic Forest Hills Cemetery in Boston's Jamaica Plain neighborhood. Sponsored by Forest Hills Educational Trust and the folkloric performance group La Piñata, the Day of the Dead festivities celebrated the cycle of life and death. People brought offerings of flowers, photos, mementos, and food for their departed loved ones, which they placed at an elaborately and colorfully decorated altar. A program of traditional music and dance also accompanied the community event. The Jamaica Plain celebration was discontinued in 2011. The Smithsonian Institution, in collaboration with the University of Texas at El Paso and Second Life, have created a Smithsonian Latino Virtual Museum and accompanying multimedia e book: Día de los Muertos: Day of the Dead. The project's website contains some of the text and images which explain the origins of some of the customary core practices related to the Day of the Dead, such as the background beliefs and the offrenda (the special altar commemorating one's deceased loved one). The Made For iTunes multimedia e book version provides additional content, such as further details; additional photo galleries; pop up profiles of influential Latino artists and cultural figures over the decades; and video clips of interviews with artists who make Día de Muertos themed artwork, explanations and performances of Aztec and other traditional dances, an animation short that explains the customs to children, virtual poetry readings in English and Spanish. In 2021, the Biden Harris administration celebrated the Día de Muertos.
Калифорния
Санта-Ана (Калифорния) қаласы 2002 жылдан бері жыл сайын өткізілетін "Ноче де Альтарес" атты "Дья де Муэртос" мерекесін тойлау үшін "Оңтүстік Калифорниядағы ең ірі шара" деп саналады. Санта-Анадағы Өлгендер күнін тойлау екі ірі шараға дейін өсті. Басқа қауымдастықтарда мексикалық дәстүрлер мен американдық мәдениет арасындағы байланыс нәтижесінде мексикалық дәстүрлерді көркемдік немесе кейде саяси мәлімдемелер жасау үшін кеңейтетін тойлар пайда болды. Мысалы, Лос-Анджелестегі Self Help Graphics & Art мексикалық-американдық мәдени орталығы жыл сайын Өлгендер күнін тойлайды, онда дәстүрлі және саяси элементтер бар, мысалы, Ирак соғысының құрбандарын құрметтеу үшін құрбандық алтарьлары, латиноамерикандық сарбаздардың жоғары қаза тапқандар санына назар аудару. Өлгендер күнінің жаңартылған, мәдени-таралық нұсқасы Голливуд мәңгілік зиратында да дамып келеді. Бұл жерде жергілікті калифорниялық өнер, мексикалық дәстүрлер және Голливудтың сән-салтанаты бірігіп, дәстүрлі алтарьдар Джейн Мэнсфилд пен Джонни Рамонға арналған алтарьдармен қатар орналасқан. Түрлі-түсті бишілер мен музыканттар өнершілермен араласып, әуесқойлар дәстүрлі тақырыптармен әдемі ойындар ойнайды. Мексикалық мерекелердің ұқсас дәстүрлі және мәдени-таралық жаңартулары Сан-Францискода да өткізіледі. Мысалы, Galería de la Raza, SomArts мәдени орталығы, Миссиялық мәдени орталығы, de Young мұражайы және Гарфилд алаңындағы Marigold жобасының алтарьлары. Оклендте Фрутвейл ауданында Корасон Дель Пуэбло орналасқан. Коразон Дель Пуэблода мексикалық қолөнерден жасалған сыйлықтар сататын дүкен мен Өлгендер күніне арналған мұражай бар. Сонымен қатар, Оклендтегі Фрутвейл ауданы қазан айының соңғы демалыс күндері өткізілетін жыл сайынғы Día de Muertos фестивалінің орталығы болып табылады. Бұл жерде мексикалық салт-дәстүрлер, ацтектердің дәстүрлі билері, мексикалық музыка және мексикалық шеберлер бірігіп, мерекені тойлайды. Мексикамен шекаралас Сан-Диего қаласында мерекелер бүкіл округ бойынша өткізіледі. Океансайд округтің ең солтүстік бөлігінде жыл сайынғы шараларын тойлайды, онда Океансайд азаматтық орталығы мен Пирс Вью Уэй маңында салынған қоғамдық және отбасылық алтарьдар, сондай-ақ Сан-Луис-Рей-де-Франция миссиясындағы шаралар бар. Сан-Диегоның орталық бөлігінде Сити Хайтс Джереми Хенвуд еске алу паркінде кем дегенде 35 алтарь, лоурайдерлер және ойын-сауықтар бар қоғамдық фестиваль арқылы тойланады, бәрі де тегін. Чула-Вистада үшінші және Дэвидсон көшелерінде "Коко" фильмін көрсету арқылы дәстүрді тойлайды. Бұл кинокеште қоғамдық алтарь, алтарь байқауы, catrin/catrina байқауы, сондай-ақ көптеген музыка, тағам және сатушылар бар. Жалпы, Сан-Диего округі бойынша ата-бабаларды құрметтеуге арналған түрлі-түсті мерекелер гүлденуде.
Santa Ana, California, is said to hold the "largest event in Southern California" honoring Día de Muertos, called the annual Noche de Altares, which began in 2002. The celebration of the Day of the Dead in Santa Ana has grown to two large events with the creation of an event held at the Santa Ana Regional Transportation Center for the first time on November 1, 2015. In other communities, interactions between Mexican traditions and American culture are resulting in celebrations in which Mexican traditions are being extended to make artistic or sometimes political statements. For example, in Los Angeles, California, the Self Help Graphics & Art Mexican American cultural center presents an annual Day of the Dead celebration that includes both traditional and political elements, such as altars to honor the victims of the Iraq War, highlighting the high casualty rate among Latino soldiers. An updated, intercultural version of the Day of the Dead is also evolving at Hollywood Forever Cemetery. There, in a mixture of Native Californian art, Mexican traditions and Hollywood hip, conventional altars are set up side by side with altars to Jayne Mansfield and Johnny Ramone. Colorful native dancers and music intermix with performance artists, while sly pranksters play on traditional themes. Similar traditional and intercultural updating of Mexican celebrations are held in San Francisco. For example, the Galería de la Raza, SomArts Cultural Center, Mission Cultural Center, de Young Museum and altars at Garfield Square by the Marigold Project. Oakland is home to Corazon Del Pueblo in the Fruitvale district. Corazon Del Pueblo has a shop offering handcrafted Mexican gifts and a museum devoted to Day of the Dead artifacts. Also, the Fruitvale district in Oakland serves as the hub of the Día de Muertos annual festival which occurs the last weekend of October. Here, a mix of several Mexican traditions come together with traditional Aztec dancers, regional Mexican music, and other Mexican artisans to celebrate the day. In San Diego, California, the city that borders Mexico, the celebrations range across the entire county. All the way up at the most northern part of the county, Oceanside celebrates their annual event which includes community and family altars built around the Oceanside Civic Center and Pier View Way, as well as events at the Mission San Luis Rey de Francia. In the more central area of San Diego, City Heights celebrates through a public festival in Jeremy Henwood Memorial Park that includes at least 35 altars, lowriders, and entertainment, all for free. Down in Chula Vista, they celebrate the tradition through a movie night at Third and Davidson streets where they will be screening "Coco." This movie night also consists of a community altar, an Altar contest, a catrin/catrina contest, as well as lots of music, food, and vendors. Overall, San Diego is booming with colorful celebrations honoring ancestors across the county.
Филиппин
Филиппин мен Мексиканың тығыз мәдени байланысы, оның тамыры Испания империясы дәуіріне дейін жетеді, сондықтан бұл испандық Азия елінде де Өлгендер күні тойланады. Филиппинде "Undás", "Araw ng mga Yumao" (тагалог тілінде: "Қайтыс болғандар күні") Рим-католик шіркеуінің Барлық Әулиелер күні мерекесімен бірге келеді және келесі күні – Барлық Жандар күнімен жалғасады. Филиппиндіктер дәстүрлі түрде Мексикадағыдай, туыстарының қабірлерін тазалап, жөндеуге барады. Олар дұғалар айтады, гүлдер, шамдар және тіпті тағамдар сыйлайды, ал қытай филиппиндіктері одан қоса джосс таяқшаларын және джосс қағазын (ким) жағады. Көптеген адамдар күні бойы және одан кейінгі түні зиратта жиналып, той жасап, көңіл көтереді.
Due to the close cultural connections of the Philippines and Mexico, with extensive links going back to the Spanish Empire, the Day of the Dead is celebrated in this Hispanic Asian country as well. In the Philippines "Undás", "Araw ng mga Yumao" (Tagalog: "Day of those who have died"), coincides with the Roman Catholic celebration of All Saints' Day and continues on to the following day: All Souls' Day. Filipinos traditionally observe this day by visiting the family dead to clean and repair their tombs, just as is done in Mexico. Offerings of prayers, flowers, candles, and even food, while Chinese Filipinos additionally burn joss sticks and joss paper (kim). Many also spend the day and ensuing night holding reunions at the cemetery, having feasts and merriment.
Чехия
Мексиканың Прагадағы (Чехия) елшілігінің XX ғасырдың соңынан бері жүргізіп келе жатқан акциясының арқасында, жергілікті азаматтардың кейбіреуі мексикалық стильдегі Арбауын тойлауға қатысады. Театр тобы шамдар, маскалар және люминесцентті бояумен жасалған қант бас сүйектері пішініндегі мерекелік шаралар ұйымдастырады.
As part of a promotion by the Mexican embassy in Prague, Czech Republic, since the late 20th century, some local citizens join in a Mexican style Day of the Dead. A theater group conducts events involving candles, masks, and make up using luminous paint in the form of sugar skulls.
Белиз
Белизде өлгендер күнін Юкатек майя этностық тобының өкілдері тойлайды. Бұл мереке олардың тілінде "жандарға арналған тағам" деген мағына беретін Ханал Пиксан деп аталады. Олар тағам, сусын, тәттілер мен шамдар қойылған тұғырлар (құрбандық үстелдері) тұрғызып, оларды безендіреді.
In Belize, Day of the Dead is practiced by people of the Yucatec Maya ethnicity. The celebration is known as Hanal Pixan which means 'food for the souls' in their language. Altars are constructed and decorated with food, drinks, candies, and candles put on them.
Боливия
Día de las Ñatitas ("Қалпыстың күні") – Боливияның Ла-Пас қаласында Барлық Әулиелер күнінен кейін, қараша айының басында тойланатын мереке. Колумбияға дейінгі дәуірде ежелгі Анд халқы жерленгеннен кейін үш жыл өткен соң ата-бабаларының сүйектерімен бір күн өткізу дәстүрін сақтаған. Бүгінде отбасылар мұндай рәсімдер үшін тек бас сүйектерін ғана сақтайды. Дәстүр бойынша, отбасы мүшелерінің бас сүйектері жыл бойы отбасын күзетіп, қорғау үшін үйде сақталады. 9 қарашада отбасы бас сүйектерді жаңа гүлдермен безендіреді, кейде түрлі киім кигізеді, сондай-ақ жыл бойы қорғағаны үшін ризашылық ретінде темекі, кока жапырақтары, алкоголь және басқа да түрлі сыйлықтар сыйлайды. Кейде бас сүйектер Ла-Пастағы орталық зиратқа арнайы мисса мен бата алу үшін әкелінеді.
Día de las Ñatitas ("Day of the Skulls") is a festival celebrated in La Paz, Bolivia, at the beginning of November after the celebrations of All Saints. In pre Columbian times indigenous Andeans had a tradition of sharing a day with the bones of their ancestors on the third year after burial. Today families keep only the skulls for such rituals. Traditionally, the skulls of family members are kept at home to watch over the family and protect them during the year. On November 9, the family crowns the skulls with fresh flowers, sometimes also dressing them in various garments, and making offerings of cigarettes, coca leaves, alcohol, and various other items in thanks for the year's protection. The skulls are also sometimes taken to the central cemetery in La Paz for a special Mass and blessing.
Бразилия
Бразилиялық мемлекеттік мереке – Диа де Финадос, Диа дос Мортос немесе Диа дос Фиес Дефунтос (португал тілінде: "Өлілер күні" немесе "Иманды өткендер күні") 2 қарашада тойланады. Басқа Өлілер күні тойлары сияқты, адамдар гүл мен шамдармен зираттарға және шіркеулерге барады, дұға оқиды. Бұл мереке қайтыс болғандарды жақсы есте сақтау және құрметтеу мақсатында өткізіледі. Қайтыс болғандарды еске алу дәстүрінің бастаулары ежелгі халықтар мен еуропалық католиктерге дейін жетеді.
The Brazilian public holiday of Dia de Finados, Dia dos Mortos or Dia dos Fiéis Defuntos (Portuguese: "Day of the Dead" or "Day of the Faithful Deceased") is celebrated on November 2. Similar to other Day of the Dead celebrations, people go to cemeteries and churches with flowers and candles and offer prayers. The celebration is intended as a positive honoring of the dead. Memorializing the dead draws from indigenous and European Catholic origins.
Коста-Рика
Коста-Рика 2 қарашада "Өлілер күнін" тойлайды. Бұл күн "Барлық қасиеттілер күні" (Día de Todos Santos) және "Барлық жандар күні" (Día de Todos Almas) деп те аталады. Католиктер шіркеуде мисса өткізеді және адамдар жақындарының қабірлеріне барып, гүлдер мен шамдармен безендіреді.
Costa Rica celebrates Día De Los Muertos on November 2. The day is also called Día de Todos Santos (All Saints Day) and Día de Todos Almas (All Souls Day). Catholic masses are celebrated and people visit their loved ones' graves to decorate them with flowers and candles.
Эквадор
Эквадорда өлгендер күнін қоғамның барлық топтары белгілі бір деңгейде тойлайды, бірақ бұл Квичва тайпасы үшін ерекше маңызды, олар ел халқының шамамен төрттен бірін құрайды. Тайпалық отбасылар қауымдық зиратта жиналып, ата-бабалары мен алыс жақындарының естелігі үшін тағамдық сыйлықтар ұсынады. Салтанатты тағамдардың ішінде Анд тауларында өсетін қара жидек пен фиолетті жүгеріден алынған, құлпынай тәрізді колада морада бар. Оны әдетте нәрестелердің (немесе жалпы адамдардың) пішініндегі нан – гуагуас де панмен жейді, бірақ оның көптеген түрлеріне шошқалар да кіреді – соңғысы Лоха қаласының дәстүрі. Бүгінде бидай ұнынан жасалған нан, Колумбияға дейінгі дәуірде масадан дайындалған, ішіне ірімшік қосылып тұзды немесе гуава жемісінен жасалған тәтті нан ретінде пісіріледі. Бұл дәстүрлер кеңінен тарап, тамақ орындары маусымдық мәзірлеріне колада морада мен гуагуас де пан қосады. Көптеген эквадорлықтар, тайпалық емес, қайтыс болғандардың қабірлеріне барып, гүлдермен күтім етеді немесе дәстүрлі тағамдар дайындайды.
In Ecuador the Day of the Dead is observed to some extent by all parts of society, though it is especially important to the indigenous Kichwa peoples, who make up an estimated quarter of the population. Indigena families gather together in the community cemetery with offerings of food for a day long remembrance of their ancestors and lost loved ones. Ceremonial foods include colada morada, a spiced fruit porridge that derives its deep purple color from the Andean blackberry and purple maize. This is typically consumed with guaguas de pan, bread shaped like infants (or, more generally, people), though variations include many pigs—the latter being traditional to the city of Loja. The bread, which is wheat flour based today, but was made with masa in the Pre Columbian era, can be made savory with cheese inside or sweet with a filling of guava paste. These traditions have permeated mainstream society, as well, where food establishments add both colada morada and guaguas de pan to their menus for the season. Many non indigenous Ecuadorians visit the graves of the deceased, cleaning and bringing flowers, or preparing the traditional foods, too.
Гватемала
Гватемалалықтардың 1 қарашадағы Артықтар күнін мерекелеуі ұлы жұп-жұп желкендер жасаумен және оларды ұшырумен ерекшеленеді. Рухтардың Жерге қайту жолын табуына көмектесу үшін желкендерді ұшыру дәстүрлі болып саналады. Кейбір желкендердің ісіне қайтыс болғандарға арналған хаттар бекітіледі. Желкендер түрлі құрылғы арқылы көкке хабар жіберу құралы ретінде пайдаланылады.
Guatemalan celebrations of the Day of the Dead, on November 1, are highlighted by the construction and flying of giant kites. It is customary to fly kites to help the spirits find their way back to Earth. A few kites have notes for the dead attached to the strings of the kites. The kites are used as a kind of telecommunication to heaven.
Оңтүстік Италия және Сицилия
Дәстүрлі бисквит тәрізді печенье, "өлгендердің сүйектері" (ossa di morto) деп аталады, олар қайтыс болған туыстарының киген аяқ киімдеріне салынады.
A traditional biscotti type cookie, ossa di morto or bones of the dead are made and placed in shoes once worn by dead relatives.