Соматотропты жасушалар және өсу гормонының реттелуі
Somatotropic cell
Соматотроптар – алдыңғы гипофиздің өсу гормоны өндіретін жасушалары. Гипоталамус гормондары олардың жұмысын реттейді. Артық өсу гормоны гигантизмге алып келуі мүмкін.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Соматотроптар (грек тілінен "sōma" – "дене" және "tropikós" – "бұрылуға немесе өзгертуге қатысты" деген мағынаны білдіреді) – алдыңғы гипофизде өсу гормоны өндіретін жасушалар.
Somatotropes (from the Greek sōmat meaning "body" and tropikós meaning "of or pertaining to a turn or change") are cells in the anterior pituitary that produce growth hormone.
Құрылымы
Соматотроптық жасушалар алдыңғы гипофиз жасушаларының шамамен 30-40% құрайды. Олар өсу гормонын босататын гормонға (GHRH, немесе соматокринин) жауап ретінде өсу гормонын (GH) бөліп шығарады, ал GHIH (соматостатин) оларды тежейді. Бұл екі гормон да гипоталамустан гипофизельдік порталдық жүйе арқылы вена және екінші торлы құрылым арқылы жеткізіледі.
Somatotropic cells constitute about 30−40% of anterior pituitary cells. They release growth hormone (GH) in response to Growth hormone releasing hormone (GHRH, or somatocrinin) or are inhibited by GHIH (somatostatin), both received from the hypothalamus via the hypophyseal portal system vein and the secondary plexus.
Гормонның артық мөлшері
Егер өсу гормонының деңгейі артық болса, көбінесе бұл алдыңғы гипофиз безіндегі соматотроп жасушаларының шамадан тыс секрециясынан болады. Жасөспірімдік шаққа дейін немесе жаңа сүйек тінінің өсуі аяқталмас бұрын соматотроптардың шамадан тыс бөлінуі гигантизмге алып келуі мүмкін – бұл ауру дене мөлшерінің артық өсуіне (мысалы, 2 метрден аса биіктікке) және тым ұзын аяқ-қолдарға себеп болады. Жасөспірімдік шақтан кейін өсу гормонының шамадан тыс секрециясы акромегалияға әкелуі мүмкін. Бұл ауру қолдардың, бас сүйегінің, жақ сүйегінің және тілдің қалыптан тыс өсуіне алып келеді. Акромегалиямен байланысты белгілердің кейбіреулері: күшті терлеу, майлы тері, тамақтан алынған қанттардың дұрыс сіңбеуі (диабет), жоғары қан қысымы, несепте кальцийдің артуы, қалқанша безінің ісінуі және артрит.
If there is an excess of growth hormone, it is usually because of over secretion of somatotrope cells in the anterior pituitary gland. A significant amount of excess somatotrope secretion before puberty or before the end of new bone tissue growth can lead to gigantism, a disease that causes excess growth of body (e. g. being over 7 ft. tall) and unusually long limbs. An excess of secretion of growth hormone after puberty can lead to acromegaly. This is a disease that causes abnormal growth in the hands, head, jaw, and tongue. Some symptoms associated with acromegaly include heavy sweating, oily skin, improper processing of sugars in the diet (diabetes), high blood pressure, increased calcium in urine and swelling of the thyroid gland and arthritis.
Басқа жануарлар
Ірі қара малдың соматотропині малдың гипофизінде кездеседі және адамның гипофизінің өсу гормонынан құрылымы бойынша өзгешеленеді, сондай-ақ адам организмінде биологиялық активті емес. Ірі қара малдың соматотропині сүт мөлшерін реттеуге көмектеседі. Рекомбинантты ірі қара малдың соматотропині (РБТ) – сиырларға сүт өндірісін арттыру үшін инъекцияланатын гормон.
Bovine somatotropin occurs in the pituitary of cattle and differs in structure from human pituitary growth hormone and is biologically inactive in the human being. Bovine somatotropin aids in regulating the amount of milk produced. Recombinant bovine somatotropin (rBST) is a hormone that is injected in cows that increases milk production.