Кіріспе

Израильдің 1968 жылы өңделген уран рудасын алу үшін жүргізген жасырын операциясы. "Пломбат" операциясы – Израильдің ядролық қару бағдарламасын қолдау үшін 1968 жылы желті торт (өңделген уран рудасы) алуға бағытталған деген күдік тудырған жасырын операция. Франция 1967 жылғы Араб-Израиль соғысынан кейін Димона ядролық реакторы үшін Израильге уран отыны жеткізуді тоқтатты. Көптеген дереккөздер 1968 жылы Израильдің бельгиялық "Union Minière" тау-кен компаниясынан 200 тонна желті торт алғанын айтады. Конгода өңделген уран Антверпеннен Генуяға Еуропалық фирма үшін тасымалданды, ол кенді теңізде басқа кемеге ауыстырып әкелді. Бұл Моссадтың жасырын операциясы Евратомның ядролық материалдарды бақылау ережелерін бұзды. "Пломбат" операциясының атауы латын тіліндегі "plumbum" сөзінен шыққан, ол "қорғасын" деген мағынаны білдіреді және желті тортты тасымалдауға қолданылған барабандарға қойылған белгілерге сілтеме жасайды.

Моссад операторының мойындауы

1973 жылы Норвегияда Моссад оператившісі деп күдіктелген Дэн Эрт (Дэн Эрбел) тұтқындалды, ол 1972 жылы Мюнхендегі Олимпиада ойындарында он бір израильдік спортшыны өлтірген палестиналық террористердің бірі деп жаңылысқан официант Ахмет Бучихиді өлтіруге көмектескені айыпталды. Ерт түрмеде отырғанда норвегиялықтарға өзінің Моссад оператившісі екенін дәлелдеу үшін осы оқиғаны баяндады. Ерттің Либерияның Scheersberg A кеме компаниясын сатып алу үшін пайдаланылған компанияның президенті болғаны анықталғаннан кейін оқиғаға сенім арту мүмкіндігі артты. 1977 жылы Пол Левентал, АҚШ Сенатының бұрынғы адвокаты, қарусыздандыру конференциясында Пломбат ісін жариялады. Ол ұрланған сары уран Димона сияқты реакторды он жылға дейін іске қосуға жететінін мәлімдеді. Израильдік шенеуніктер бастапқыда сұрақтарға жауап бермеді, кейін Израильге қатысты оқиғаның барлық аспектілерін жоққа шығарды.