Мюллер-Фоккер эффекті: 1970 жылғы сатиралық ғылыми фантастикалық роман
The Müller-Fokker Effect
Джон Слэдектың 1970 жылғы «Мюллер-Фоккер эффектісі» – әзіл-сықақ ғылыми фантастикалық романы. Сөз ойындары мен сатираға толы, қазірде табылмайтын туынды.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1970 жылы Джон Сладектің "Мюллер-Фоккер эффектісі" романы – Джон Сладек жазған 1970 жылғы сатирикалық ғылыми фантастика романы. Ұлыбританиядағы алғашқы басылымын "Hutchinson" баспасы, мұқабасын Билл Боттен жасаған күйінде шығарды. АҚШ-та 1973 жылы "Pocket Books" басылымында жарық көрген, бірақ қазірде қолжетімсіз. 1990 жылы "Carroll & Graf" баспасы қайта басылым жасады. Роман атауы – әдейі жасалған сөз ойыны, мағынасы жағынан қарапайым тілдегі ұғымға жақын, ал кітаптың өзі түрлі сөзжұмбақтарымен толы.
1970 novel by John Sladek
The Müller Fokker Effect is a satirical science fiction novel written by John Sladek in 1970. The first UK edition was published by Hutchinson with cover design by Bill Botten. It has long been out of print in the United States, having come out in a Pocket Books edition in 1973. A reprint was done in 1990 by Carroll & Graf. The title is a pun with the insult motherfucker, and the book itself is suffused with wordplay of all stripes.
Қысқаша мазмұны
Бұл оқиға "жақын арада", 1970-ші жылдардан бастап өтеді, және Боб Шейрп – адамның жеке ерекшеліктерін компьютерлік деректер түрінде сақтайтын жобадағы мемлекеттік қызметкер. Бұл роза түсті Мюллер Фокер таспаларында төрт таспаға толыққанды адамның жеке басын сақтауға болады. Таспаға жазылған адамдарды таспа деректерін вирусқа айналдырып, сол вируспен жұқтыру арқылы қайта жаңғыртуға болады (ақыл жүктеуге қараңыз). Әрине, сол адамның да резервтік көшірмесі болуы керек, осылайша "орындық алмастыру" ойыны басталады. Боб Шейрпті сынақ үшін жазып жатқанда апат болады, ол отырған кресло жарылып, денесі жойылды. Оны тек таспалардан ғана қайта тірілтуге болады. Бұл шартты ғылыми фантастикалық сюжет – бірнеше қосалқы сюжеттерде Мюллер Фокер таспасын иелену үшін күрескен романның басты кейіпкерлерінің мақсаты, бұл 1970-ші жылдардағы Американың әскери, діни уағыздау, ерлер журналдары және Джон Берч қоғамы сияқты радикалды антикоммунистік топтарды сатиралайды. Роман Сладек заманындағы оңшыл саясат пен нацизм арасындағы параллельдерге де назар аударады: басты кейіпкерлердің бірі Адольф Гитлердің прототипі болып табылады, ол афроамерикандықтарға жек көрушілікпен сауатсыз американдық расист ретінде бейнеленген.
The time is "somewhere in the near future" from the 1970s, and Bob Shairp is a government worker for a project in which a human being's individual qualities can be stored as computer data — on Müller Fokker tapes. These reel to reel tapes, flesh pink in color, can store an entire person's identity in four tapes. The people recorded on the tapes can be reconstructed by encoding the tapes' data into a virus and infecting someone with that virus (see mind uploading). Of course, that person would have to be backed up too, and a game of musical chairs is set in motion. Bob Shairp is being recorded for test purposes on the tapes when there is an accident and the chair he is sitting in explodes, destroying his body. Only from the tapes can he be resurrected. This somewhat conventional science fiction premise is something of a MacGuffin, as the novel's other major characters struggle to possess the Müller Fokker tape in numerous subplots that satirize various prominent forces in 1970s America, including the military, evangelism, men's magazines, and radical anticommunist groups such as the John Birch Society. The novel also focuses heavily on parallels between the right wing politics of Sladek's time and Nazism: one main character is closely based on Adolf Hitler, recast as a semi literate American racist obsessed with African Americans.
Қабылдау
Locus редакторы Чарльз Н. Браун оны «Воннегут стиліндегі қара юмор романы, өте жақсы басталатын, бірақ тым ұзаққа созылып, ішіне тым көп нәрсе сығырылған» деп сипаттады. Дегенмен, ол «алғашқы 100 беті шынымен тамаша» екенін айтты. 1970 жылы кітапқа қоғамның реакциясы төмен болды және Сладек сол онжылдықта ғылыми-фантастикалық романдар жазуын тоқтатты.
Locus editor Charles N. Brown described it as "a Vonnegut type black humor novel that starts out very well but goes on much too long with much too much crammed into it." However, he said "the first 100 pages are really excellent." In 1970 the public reception of the book however was low, and Sladek stopped writing science fiction novels that decade.
Аудармалар
Кітап 1970 жылы неміс тілінде "Der Müller Fokker Effekt" деген атпен W. Gebühr баспасынан шықты, ал 1974 жылы француз тіліне "L'Effet Müller Fokker" деп аударылып, "Éditions Opta" баспасында жарық көрді.
The book received an early German translation as Der Müller Fokker Effekt (1970), published by W. Gebühr and was also translated into French as L'Effet Müller Fokker (1974) and published by Éditions Opta.
Поп мәдениетінде
Камелот 3000 комикс сериясында бір кейіпкер осы романды оқып жатыр.
In the comic book series Camelot 3000, a character is seen reading the novel.
Қызықты деректер
Кітаптың түпнұсқа мақаласында былай делінген: "Осы, және тек осы ғана, біздің заманымыздың нағыз романы. Еліктемелерді қабылдамаңыз". Алдынан болжағандай, бірақ сатирикалық контексте, АҚШ президенті Рональд Рейган. "Опта" баспасынан шыққан кітаптың француз тіліндегі аудармасының обложкасында комикстердегі Өрмекші Адам кейіпкерінің героин есірткісін салған суреті бейнеленген.
The book's original blurb reads: "This, and only this, is the genuine novel of our time. Accept no imitations." Presciently, though in a satirical context, the US president is Ronald Reagan. The cover of the French translation of the book, published by Editions Opta, includes an image of comic book character Spider Man shooting heroin.