Кіріспе
Chevrolet Lumina – 1989 жылдан 2001 жылға дейін General Motors компаниясының Chevrolet бөлімшесі өндірген және сатқан орта өлшемді седан, купе және минивэн.
the North American market sedan and coupe sold from 1989 until 2001
The Chevrolet Lumina is a mid size car that was produced and marketed by the Chevrolet division of General Motors from 1989 until 2001. TOC
Өмірбаян
Lumina бірінші буыны Chevrolet Celebrity және Chevrolet Monte Carlo модельдерін бір атаумен алмастырды; механикалық жағынан байланысты емес Chevrolet Lumina APV минивэны Celebrity универсалының ізбасары болды. Модельдік қатар алдыңғы жетектегі GM10 платформасына (кейін GM W платформасы деп аталды) негізделген, оны Buick, Oldsmobile және Pontiac маркаларымен бөлісті. 1995 жылы екінші буын Lumina ұсынылды, ол алдыңғы буынның сыртқы дизайнында маңызды өзгерістер енгізді (екі есікті купе Монте-Карло деп қайта аталды). 2000 модельдік жылға қарай Lumina Chevrolet Impalaмен алмастырылды; модельдік қатар 2016 модельдік жылға дейін W платформасын сақтап қалды. Өндіріс кезеңінде Lumina-ның екі буыны да General Motors Canada компаниясының Oshawa Car Assembly (Ошава, Онтарио) зауытында құрастырылды. Солтүстік Америкадан тыс нарықтар үшін Chevrolet Lumina басқа ірі GM седандарының негізінде жасалған. 1998 жылдан 2013 жылға дейін Lumina Таяу Шығыста және Оңтүстік Африкада Chevrolet маркасымен Австралияда өндірілген Holden Commodore модельдері ретінде сатылды. 2005 жылдан 2006 жылға дейін GM Филиппин Lumina-ны Buick Regal-дің Chevrolet маркасымен шығарылған нұсқасы ретінде сатты (оның көп бөлігі американдық баламасымен ортақ).
Бірінші буын (1990)
Солтүстік Америкалық Chevrolet Lumina орта өлшемді GM10 платформасына негізделген, ортақ пайдаланылған Pontiac Grand Prix, Oldsmobile Cutlass Supreme және Buick Regal көліктерімен. Lumina танымал сатушыға айналғанмен, GM Ford Taurus-қа тікелей аэродинамикалық үлгіде бәсекелес көлікті ұсынуда кешіккені үшін автокөлік прессасы тарапынан кеңінен сынға ұшырады. "Lumina" атауын Ford компаниясы Taurus өндірісінің бастапқы кезеңінде қарастырған. Екі кузов стилі де базалық және спорттық Euro комплектациясында қол жетімді болды, бұл Celebrity Eurosport-тың жалғасы болды. Әуе қаптамалары (airbags) енгізілген кезде қол жетімді болмағандықтан, алдыңғы есіктерге "пассивті қауіпсіздік жүйесі" ретінде қауіпсіздік белбеулері орнатылды. Бұл белбеулер алдыңғы есіктердің жоғарғы және төменгі бөліктеріне бекітілген, алдыңғы жолаушыларға оларды шешіп тастамай көлікке кіруге және шығуға мүмкіндік беріп, құлыпталып тұратын. Бұл АҚШ үкіметінің жолаушылар қауіпсіздігіне қатысты талаптарын техникалық тұрғыдан қанағаттандырды. GM Lumina-да әуе қаптамаларының болмауы үшін қатты сынға ұшырады, 1993 жылға қарай Ford Taurus, Honda Accord және Toyota Camry көліктері кем дегенде бір алдыңғы әуе қаптамасымен жабдықталды. Купе және седан MacPherson алдыңғы тіректерімен жабдықталған, ал артқы аспап Chapman тіректері мен көлденең орнатылған шыны талшықтан жасалған серіппелерді пайдаланды, Chevrolet Corvette (C4) артқы аспабынан алынған тәсілді қолданып.
NASCAR
1989 жылы Lumina NASCAR жарысында Chevrolet-тің өкілдігіне айналды, бұл модель жұртшылыққа сатыла бастағанға бір жылдан астам уақыт бұрын болды. Осының салдарынан, NASCAR Chevrolet-тің "алюминийден" жасалған машинамен жарысқа қатысуының теңсіздігіне байланысты көптеген шағым хаттарын алды.
Lumina Z34
1990 жылдан бастап Chevrolet Lumina-ның жоғары өнімділік нұсқасын ұсынды, Lumina Z34. Ол стандартты FE3 спорттық аспасымен, Lumina Euro 3.4 (седан) үлгісімен бірдей LQ1 V6 қозғалтқышымен, 5 жылдамдықты Getrag 284 қолмен берілісімен, қос түтік жүйесімен және 4 дөңгелекті құлыптауға қарсы тежегіштермен жабдықталды. Z34 өнімділікті арттырумен қатар ерекше алдыңғы және артқы панельдер, бүйірлік юбкалар, артқы спойлер, тесікшелі капот, бірегей руль, спорттық қалыптасқан орындықтар және опциялық Bose аудио жүйесі сияқты косметикалық өзгерістерді де ұсынды. Өнімділік көрсеткіштері: 0-60 миль/сағ (0-97 км/сағ) уақыты – 7.1 секунд, 1/4 миль (~400 м) уақыты – 15.5 секунд, (шектелген) ең жоғары жылдамдығы – 113 миль/сағ және бүйірлік үдеуі – 0.79 g (7.7 м/с²). Опциялық Hydramatic 4T60 E автоматты берілісі ат күшін және 0-60 уақытын 0.5 секундқа төмендетті. Z34 үшін қол жетімді жалғыз бояу түстері: ақ, қызыл, қара, сұр, күміс және мауи көк (1993 жылы қосылды). 1995 жылы Lumina Z34 Chevrolet Monte Carlo Z34 үлгісімен алмастырылды.
Екінші буын (1995)
General Motors 1989 жылы бас инженер Норм Шоллер басшылығымен жаңартылған Lumina-ны әзірлеуді бастады, 1992 жылдың соңында іске қосу жоспарланды. 1991 жылы соңғы конструкция бекітілді. Даму жоспарланғаннан ұзаққа созылды, іске қосу 18 айға кешіктірілді. Жаңа дизайндағы Lumina 1994 жылдың қаңтарында Лос-Анджелес автосалонында 1995 жылғы модель ретінде таныстырылды. 1995 жылғы Lumina дөңгелектелген формаға ие болды, оның көлемі ұлғайды, сондай-ақ интерьері жаңартылды. Басқа W платформасындағы модельдерден айырмашылығы, Lumina бірінші буын шассиін сақтады. Lumina екі есікті купесінің орнына қайта жандандырылған Monte Carlo келді. LH0 V6 қозғалтқышы 3100 SFI деп аталатын L82 V6 қозғалтқышына алмастырылды; соңғысы өңделген сорғы коллекторы мен цилиндр бастарының арқасында бірдей көлемде 20 ат күшіне қосымша қуат берді. Бастапқы комплектациялар негізгі және LS болды; соңғысы "Euro" комплектациясын ығыстырды. Опцияларға электрлі люк, былғарыдан жасалған креслолар, электр терезелер, электрмен басқарылатын жүргізуші креслосы және CD плеері бар AM/FM радиосы кірді. Бұл Lumina полиция (9C3 коды) және таксиге арналған пакеттермен де қолжетімді болды, себебі Chevrolet Caprice 1996 жылғы модельден кейін өндірістен алынды. Monte Carlo купелерінің өндірісі 1994 жылдың ақпанында, ал Lumina седандарының өндірісі 1994 жылдың 7 наурызында GM-нің Ошавадағы зауытында басталды. 1995 жылғы модель 1994 жылдың 6 маусымында сатылымға шықты. LTZ комплектациясы 1996 жылы 1997 модельдік жылға енгізілді, себебі Impala SS және Caprice өндірісі тоқтатылды. Стандартты жабдықтарға 16 дюймдік алюминий дискілер, қара қабырғалы радиалды спорттық шиналар, спорттық аспа, 3.1 литрлік V6 және 3.4 литрлік V6 қозғалтқыштары, артқы спойлер, жаңа дизайнмен жасалған алдыңғы және артқы бөліктері (Monte Carlo Z34 сияқты), тахометр және еденге орнатылған ауыстырғыш кірді. 1998 жылы 3.4 литрлік V6 қозғалтқышы 3800 Series II қозғалтқышымен ауыстырылды, ол жоғарырақ момент беретін болды. Моменті артқанына қарамастан, 3.8 литрлік LTZ төмен ат күшіне байланысты сәл нашар өнімділік көрсетті, 0-60 миль/сағ (0-97 км/сағ) уақыты 7.5 секунд (LQ1 үшін 7.2 секундке қарағанда) және 1/4 миль (~400 м) уақыты 15.7 секунд (LQ1 үшін 15.5 секундке қарағанда) болды. Көліктің компьютерлік шектеулі ең жоғары жылдамдығы бар, ал 3.8 литрлік қозғалтқыш үшін айналым шектеуіші 5,800 айналымда, ал 3.4 литрлік LQ1 үшін 7,000 айналымда іске қосылады. Сондай-ақ 1997 жылы 1998 жылғы модельдік жылға арналған Lumina көліктері екінші буын қауіпсіздік қаптарымен жабдықталды. 2000 жылы Lumina-ны ауыстыру үшін Chevrolet Impala алдыңғы жетекпен шығарылды, бірақ GM 2001 жылғы модельдік жылға арналған Lumina көліктерін жалдау автопарктері үшін ғана шығарды. Lumina-ның бөлшек саудасы Канадада 1999 жылы, ал АҚШ-та бір жылдан кейін тоқтатылды. Автопарк үшін өндіріс 2001 жылдың 26 сәуірінде аяқталды. Кейбір Азия елдерінде Lumina қайта таңбаланған Buick Century/Regal ретінде сатылды.
Маркетинг
Chevrolet компаниясы The Walt Disney Company компаниясымен келісім шарт жасасты, оған сәйкес 1990 жылғы Lumina 1989 жылы ашылған Disney MGM Studios паркінің ресми көлігі болды. Бұл акцияның аясында Дисней фильмдерінен кейіпкерлер Lumina машинасының алғашқы жарнамаларында пайда болды.
Холденге негізделген модельдер
Австралиялық GM еншілес компаниясы Холден, Commodore (VX, VZ және VE сериялары) седаны мен Ute купе-пикаптарының негізінде үшінші және төртінші буын Lumina модельдерін өндірді. Бұл модель негізінен Таяу Шығыс және Оңтүстік Африкаға экспорттау үшін ғана жасалған. Бұл седандардың жайлы нұсқалары Бразилияға Chevrolet Omega деп экспортталды. Кейбір Таяу Шығыс нарықтарында 3-ші буын Commodore негізіндегі Lumina, 2-ші буын W Body Lumina-ның ізбасары болды. Жоғары қуатты модельдер Chevrolet V8 қозғалтқыштарымен жабдықталды, соның ішінде VE сериясына негізделген және АҚШ-қа экспортталған Pontiac G8 жоғары техникалық жарақталған нұсқасы да бар еді.
Филиппин үлгісі
Қытайда жасалған Buick Regal 2005-2006 жылдары Филиппинде Chevrolet Lumina ретінде сатылды. GM 1985 жылы Fordпен бірге Филиппиннен саяси және экономикалық жағдайды қабылдауға келмейтін жағдай деп танып, елден шығып кетті. Бұл филиппин нарығында Nissan және Mitsubishi компанияларын ғана қалдырды. 1997 жылы GM Opel брендімен қайта оралды және Opel Vectra, Opel Omega, содан кейін Tigra және Astra модельдерін таныстырды. 2000 жылы Chevrolet Chevrolet Suburban және Chevrolet Savana көліктерін қайта ұсынды, ал GM дилерлік орталықтары GM AutoWorld деп қайта аталды. Дегенмен, Opel филиппин нарығында қиындықтарға тап болды, 2000 жылға қарай жапон автокөлік өндірушілері нарықтың 80% құрады. Omega модельінің өндірісі тоқтатылғаннан кейін Vectra Opel ұсынған ең үлкен седанға айналды. Vectra Nissan Cefiro, Honda Accord және Toyota Camry сияқты қарсыластармен күресті. GM 2003 жылы брендтің сатылымын тоқтатты, нәтижесінде олар орта кластағы көліктер сегментінде көліксіз қалды. 2005 жылы GM Chevrolet Lumina-ны өсіп келе жатқан орта кластағы седан нарығындағы бәсекелес ретінде ұсынды. Көлікке ұсынылған жалғыз қозғалтқыш – 152 ат күші және 154 фунт-фут айналым моментін беретін 2.5 литрлік V6 болды. Lumina қозғалтқышына төрт жылдамдықты автомат беріліс қосылды. Көліктің ең жоғары жылдамдығы 173 км/сағ, ал 0-100 км/сағ жылдамдыққа желу уақыты 12.8 секундты құрады. Көліктің шығарындыс жүйесі Euro 2 стандартына сәйкес катализатормен жабдықталған. Қауіпсіздік жүйесіне ABS-сы бар төрт дискілі тежегіш жүйесі, көлік диагностикасы жүйесі, дөңгелек қысымын бақылау, біріктірілген сигнал шамдары/фара корпусы, бес қауіпсіздік белбеуі және екі фронталды қауіпсіздік қапшығы кірді. Lumina корпусының құрылымы бүйірлік соққыдан қорғайтын темір конструкциядан жасалған. Қарқынды ұрлықтан қорғау үшін Lumina қозғалтқышты тоқтату және орталық құлыптау жүйесімен жабдықталған. Стандартты жабдыққа кілтсіз кіру, сегіз бағытта реттелетін жүргізуші орындығы, багаждың қашықтан ашылуы, жағымды көрініс айналары және гидравликалық күшпен басқарылатын, иілгіш руль кірді. Көліктің ішкі бөлігі былғары орындықтармен, жасанды ағаштан жасалған әрлеумен, артқы қол тіреуімен, электронды климат-бақылау жүйесімен және алты динамикті CD плеермен жабдықталған. Көлік үш түсте ғана қол жетімді болды: ақ, күміс және қара. Lumina – Филиппинде сатылатын екі қытайлық Buick-тің бірі, екіншісі Buick GL8 негізінде жасалған Chevrolet Venture. Екеуі де Шанхай GM компаниясынан әкелінген. Көліктің құны сол кезде шамамен P1.290M болды және ол Vectra-дан 20 дюйм ұзын және 5 дюйм кең болды. Бұл оны класындағы ең үлкен автомобильге айналдырды, ол негізгі бәсекелестері Honda Accord және Toyota Camry-ден де үлкен және кең болды. Көлік жайлылығымен, кеңдігімен және жабдықталуымен мақталып, бірақ дизайны "біршама қарапайым" деп сынға ұшырады. Lumina өмірге ұзақ соқпады. Оның өндірісі 2006 жылы тоқтатылды, ал қытайлық нарықтағы Regal модельінің өндірісі 2008 жылы тоқтатылды. Сату көрсеткіштері нашар болғандықтан, Lumina Филиппинде сирек кездесетін көлікке айналды. 2013 жылы Chevrolet Philippines Lumina-ның ізбасары ретінде Chevrolet Malibu-ны ұсынды. Ол 2021 жылы өндірістен алынды.