Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Томас Соуэллдің 1987 жылғы "Көріністер қақтығысы" кітабы.
1987 book by Thomas Sowell
"Көріністер қақтығысы" – Томас Соуэллдің кітабы. Ол алғаш рет 1987 жылы жарық көрді, ал 2007 жылы қайта жаңартылған басылымы шықты. Соуэллдің кіріспе тарауы, әртүрлі тақырыптарда және бір-бірімен байланысы шамалы көрінетін мәселелерде, адамдар неге жиі саяси қарсыластарға айналатынына жауап беруге тырысады. Соуэллдің пікірінше, мұндай қақтығыстардың түбінде адам табиғаты туралы адамдардың "көріністері" немесе интуитивті сезімдері жатыр; әртүрлі көріністер соғыстан бастап әділдікке дейін, барлық нәрсеге қатысты ойлаудың түбегейлі түрленген салдарларын білдіреді. Кітаптың қалған бөлігінде екі негізгі көрініс – "шексіз" және "шектелген" көріністер сипатталады. Бұл көріністер саяси ой-пікірдің үздіксіздігіндегі екі ұш жағын бейнелейді деп есептеледі, және соңғы ғасырлардағы батыстық көптеген адамдар мен олардың зиялы ата-бабаларын осы спектрге орналастыруға болады. Бұл кітапты Джордж Лакоффтың 1996 жылғы "Моральдық саясат" кітабымен салыстыруға болады, ол да осыған ұқсас сұраққа жауап беруді мақсат етеді. Соуэллдің кітабы "Саяси күрестің идеологиялық бастаулары" деген қосымша тақырыппен де, онсыз да жарық көрді. Стивен Пинкердің "Бос тақта" кітабында Соуэллдің түсіндірмесі бүгінгі күнге дейін берілген ең жақсы теория деп бағаланады. Пинкер өз кітабында "шексіз көріністі" "утопиялық көрініс", ал "шектелген көріністі" "трагикалық көрініс" деп атайды.
A Conflict of Visions is a book by Thomas Sowell. It was originally published in 1987; a revised edition appeared in 2007. Sowell's opening chapter attempts to answer the question of why the same people tend to be political adversaries in issue after issue, when the issues vary enormously in subject matter and sometimes hardly seem connected to one another. The root of these conflicts, Sowell claims, are the "visions", or the intuitive feelings that people have about human nature; different visions imply radically different consequences for how they think about everything from war to justice. The rest of the book describes two basic visions, the "unconstrained" and "constrained" visions, which are thought to capture opposite ends of a continuum of political thought on which one can place many contemporary Westerners, in addition to their intellectual ancestors of the past few centuries. The book could be compared with George Lakoff's 1996 book Moral Politics, which aims to answer a very similar question. Sowell's book has been published both with and without the subtitle "Ideological Origins of Political Struggles". Steven Pinker's book The Blank Slate calls Sowell's explanation the best theory given to date. In his book, Pinker refers to the "unconstrained vision" as the "utopian vision" and the "constrained vision" as the "tragic vision".
Бәсекелестік көзқарастар
Соуэлл осы ұғымдарды "Көріністердің қақтығысы" және "Жақсылықты білгендердің көрінісі" атты еңбектерінде жазып көрсеткен. Бұл екі көзқарас түрлі идеялар мен теорияларды қамтиды.
Sowell lays out these concepts in his A Conflict of Visions, and The Vision of the Anointed. These two visions encompass a range of ideas and theories.
Тоқтамайтын көрініс
Соуэллдің пікірінше, шектеусіз көзқарас адам табиғатының негізінен жақсы екендігіне деген сенімге тіреледі. Шектелмеген көзқараспен қараушылар тараптан таратылған процестерге сенімсіздік танытады және адамның іс-әрекетін шектейтін ірі институттар мен жүйелі процестерге шыдамсыздық көрсетеді. Олар әрбір мәселеге қатысты идеальды шешімнің бар екеніне және келісімге келудің қажеттігі жоқ екеніне сенеді. Кездейсоқ зардаптар – бұл кемелдікке қадам басқан жолдағы төлем. Соуэлл оларды "өзін-өзі тағайындағандар" деп атайды. Адам баласының моральдық тұрғыдан жетілуге қабілетті екеніне олардың сенімі мол. Осы себепті, олар моральдық даму жолында озысқа шыққан, жеке мүдделерінен арылған, биліктің ықпалына төтеп бере алатын және соның салдарынан, қалған қоғам үшін шешімдер қабылдауға лайық адамдардың бар екенін санайды.
Sowell argues that the unconstrained vision relies heavily on the belief that human nature is essentially good. Those with an unconstrained vision distrust decentralized processes and are impatient with large institutions and systemic processes that constrain human action. They believe there is an ideal solution to every problem, and that compromise is never acceptable. Collateral damage is merely the price of moving forward on the road to perfection. Sowell often refers to them as "the self anointed." Ultimately they believe that man is morally perfectible. Because of this, they believe that there exist some people who are further along the path of moral development, have overcome self interest and are immune to the influence of power and therefore can act as surrogate decision makers for the rest of society.
Көріністің бұзылуы
Соуэллдің пікірінше, шектеулі көзқарас адам табиғаты негізінен өзгермейтін және адамның, ең жақсы ниеттеріне қарамастан, табиғаты бойынша өзін-өзі қызықтыратынына деген сенімге тіреледі. Шектеулі көзқарас иелері заң үстемдігінің жүйелі процестерін және дәстүрдің тәжірибесін бағалайды. Идеалды шешімдер болмайтындықтан, тек құрбандықтар ғана бар екендігіне байланысты келісімге келу маңызды. Шектеулі көзқарас иелері араласу мен жеке тәжірибеден гөрі эмпириялық деректерге және уақытпен сынақтан өткен құрылымдар мен процестерге басымдық береді. Қорытындысы, шектеулі көзқарас тексерулер мен тепе-теңдікті қажет етеді және барлық адамдар өздерінің туа біткен жеке мүддесінен бас тарта алады дегенге келіспейді.
Sowell argues that the constrained vision relies heavily on the belief that human nature is essentially unchanging and that man is naturally inherently self interested, regardless of the best intentions. Those with a constrained vision prefer the systematic processes of the rule of law and experience of tradition. Compromise is essential because there are no ideal solutions, only trade offs. Those with a constrained vision favor empirical evidence and time tested structures and processes over intervention and personal experience. Ultimately, the constrained vision demands checks and balances and refuses to accept that all people could put aside their innate self interest.
Қабылдау
Джонатан Хайдт Соуэллдің еңбегін өзінің "Әділ ақыл: Неге жақсы адамдар саясат пен дінге қарама-қарсы тұрады" атты кітабында сілтеме жасады. Стивен Пинкер Соуэллдің (осы кітапта және кейіннен "Жақсылардың көрегендігі" кітабында) сипатталған ойларына өзінің "Тақта таза: Адам табиғатын қазіргі заманғы жоққа шығару" атты кітабында сілтеме жасады. Эдвард Юнкинс Соуэллдің еңбегіне кіріспе жазды "Әлеуметтік сыншы" журналында.
Jonathan Haidt referenced Sowell's work in his book The Righteous Mind: Why Good People are Divided by Politics and Religion. Steven Pinker referenced the ideas described by Sowell (in this book and the later book The Vision of the Anointed) in his book The Blank Slate: The Modern Denial of Human Nature. Edward Younkins wrote an introduction to Sowell's work in The Social Critic.