Кіріспе

Джон Миддлтон Клейтон (24 шілде 1796 – 9 қараша 1856) – американдық судья, заңгер және саясаткер. Ол Делавэр штатының Бас Ассамблеясында қызмет еткен, сондай-ақ Делавэр штатынан АҚШ сенаторы және АҚШ Мемлекеттік хатшысы болған Виг партиясының мүшесі. Осы атпен тағы басқа адамдар да бар.

Жас шағы мен отбасы

Делавэр штатының Дагсборо қаласында Сараның (құрметті аты Миддлтон) және Джеймс Клейтонның ұлы ретінде дүниеге келді. Оның інісі, доктор Джошуа Клейтон, Делавэрдің бұрынғы губернаторы болса, туысы Томас Клейтон белгілі заңгер, АҚШ сенаторы және сот судьясы еді. Джон М. Клейтон Берлин (Мэриленд штаты) және Милфорд (Делавэр штаты) қалаларында оқыды, ата-анасы сол жерлерге көшіп келген соң. Оның балалық шағының үйі, Парсон Торн сарайы деп белгілі, 1971 жылы Ұлттық тарихи орындар тізіміне енгізілді. 1815 жылы Йель университетін бітірді, онда «Бірліктегі бауырлар» қауымдастығының мүшесі болды, сосын Личфилд заң мектебінде заңды оқыды. 1819 жылы Делавэр штатының Довер қаласында заңгерлік тәжірибесін бастады. Осы шамада әкесі қайтыс болды, Клейтон жақын туыстарының жалғыз күнкөріс көзіне айналды, олардың қажеттіліктерін қамтамасыз ету үшін әр апта сайын Доверден Милфордқа жаяу баратын. 1822 жылы Салли Энн Фишерге үйленді. Ол бұрынғы губернатор Джордж Труиттің немере қызы еді. Олардың Джеймс және Чарльз есімді екі ұлы болды, бірақ Чарльз дүниеге келгеннен кейін екі аптадан соң Салли Энн қайтыс болды. Клейтон қайтадан үйленбеді және екі ұлын өзі тәрбиеледі. 1844 жылы Клейтон Нью-Касл (Делавэр штаты) маңындағы жерді өңдеп, оны Буэна Виста деп атады. Бұл жер 1971 жылы Ұлттық тарихи орындар тізіміне енгізілді. 1849 жылдың 8 наурызында Клейтон Закари Тейлордың вигтік үкіметінде АҚШ Мемлекеттік хатшысы болды. Оның ең маңызды жетістігі – британдық министр, сэр Генри Булвер Литтонмен 1850 жылғы Клейтон-Булвер шартын жасасу болды. Бұл шарт Панама тасмусы арқылы саяхат жасаудың бейтараптығы мен қолдауын қамтамасыз етті және Американың Панама каналын салуына негіз салды. Алайда, оның өкілеттігі қысқа болды, президент Тейлор қайтыс болғаннан кейін көп ұзамай, 1850 жылдың 22 шілдесінде аяқталды. Мемлекеттік хатшы ретінде Клейтон ұлтшылдыққа бойұсынған және коммерциялық кеңеюді ынтамен қолдаған, бірақ халықаралық құқықтың қатаң түсіндіруі Испания, Португалия және Франциямен дағдарыс тудырды. Клейтон 1853 жылы АҚШ Сенатына соңғы рет сайланды және 1853 жылдың 4 наурызынан 1856 жылдың 9 қарашасында қайтыс болғанға дейін қызмет етті. Ол Канзас-Небраска заңына қарсы болды. Сенатта оның айтқан ең танымал сөздерінің бірі – 1854 жылдың 15 маусымында АҚШ президенті Франклин Пирстің ақыл-сақасынан айырылғандарға көмек беру туралы заңға вето қоюына қарсы айтқан сөзі еді.

Өлім және мұра

Екінші ұлының қайтысынан кейін Клейтон тұрғын үйін қайтадан Дуверге көшірді. Ол сол жерде дүние салып, Делавэр мемлекеттік мұражайының аумағындағы, Дувердегі Ескі пресвитериандық бейістігіне жерленді. Оның замандастары Клейтонды Сенаттағы ең шебер дебатшы және шешендердің бірі деп есептеді. Ол әрқашан қолжетімді болды, мейірімді мінезімен және керемет әңгімелесу қабілетімен ерекшеленді. Делавэр университетіндегі Клейтон залы, сондай-ақ Делавэр, Нью-Йорк, Солтүстік Каролина штаттарындағы қалалар мен Айова штатындағы округтер оның құрметіне аталған. 1934 жылы Делавэр штаты Клейтонның мүсінін Ұлттық мүсіндер залының қорына табыс етті.

Суреттер

Капитолийдің архитекторы; суреті Ұлттық портрет галереясының әріптестігімен келген.