Одо IV Бургундский: Герцог, граф және титулды король
Odo IV, Duke of Burgundy
Одо IV Бургундский (1295-1349): герцог, граф Бургундии и Артуа. Защищал права племянницы Жанны, был титулярным королем Фессалоники. История и генеалогия.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Эдо IV немесе Эюд IV (1295 – 3 сәуір 1349) – 1315 жылдан өліміне дейін Бургундия герцогы, 1330 және 1347 жылдар аралығында Бургундия және Артуа графы, сондай-ақ 1316 жылдан 1320 жылға дейін Тессалониканың титулды королі болды. Ол герцог Роберт II және Францияның Агнесінің екінші ұлы еді.
Odo IV or Eudes IV (1295 – 3 April 1349) was Duke of Burgundy from 1315 until his death and Count of Burgundy and Artois between 1330 and 1347, as well as titular King of Thessalonica from 1316 to 1320. He was the second son of Duke Robert II and Agnes of France.
Мұрагерлік
1315 жылы Одо ағасы Гуг V қайтыс болғаннан кейін билікке келді. 1316 жылы Людовик X қайтыс болғаннан кейін Одо, тағы бір ағасы – Филипп Тальға қарсы, қызы немересі Жоаннаның құқықтарын қорғады. 1318 жылы Одо Филипптің үлкен қызы Жанна III Бургундия графинесіне (1308 – 1347) үйленді. Осылайша Франция патшасы болған Филипп V-ке одақтасты. 1316 жылы ағасы Людовик қайтыс болғаннан кейін Одо Салониканың титулды патшасы атанды. 1320 жылы Одо папаға Анжуліктердің Салониканы басып алғанын шағымдады, бірақ кейін Салоника патшасы және Ахея князі ретіндегі құқықтарын Клермон графы Луиге сатты. Одоның әйелі 1330 жылы анасынан Артуа графтығы мен Бургундия графтығы, сондай-ақ еркін графтық мұраға алды. Оның Артуа графтығына талап етуіне Филипп VI патшаның жақын досы және кеңесшісі Артуа графы Роберт III қарсы шықты. 1330 жылдың желтоқсанында Роберт Артуаның талабын қолдау үшін пайдаланған құжаттар оның тапсыруымен жасалған деген факті анықталғанда, дау күрт аяқталды.
Odo succeeded his elder brother, Hugh V, in 1315. Odo defended the rights of his niece Joan against Philip the Tall, another uncle, after Louis X's death in 1316. In 1318, Odo married Philip's eldest daughter, Joan III, Countess of Burgundy (1308 – 1347). Thus allying himself with Philip V, who had become king of France. On the death of his brother, Louis in 1316, Odo became titular king of Thessalonica. By 1320, Odo was complaining to the pope of the Angevins' usurpation of Thessalonica, yet later sold his rights as King of Thessalonica and Prince of Achaea to Louis, Count of Clermont. Odo's wife inherited the domains of her mother in 1330: the county of Artois and the county of Burgundy, the so called Free County. Her claim to the County of Artois was challenged by Robert III of Artois, who at that time was a close friend and advisor of King Philip VI. The dispute ended abruptly when in December 1330 the documents used by Robert of Artois to support his claim were found to be forged on his instructions.
Англиямен соғыс
Одо Франция тағына Филипп VI ретінде отырғаннан кейін, өзінің күйеу інісі Филипп Валуаның адал вассалы болды. Ол Филипп VI-ның сенімді кеңесшілерінің шағын тобына кірді. Ол француз соғыстарының көптеген майдандарында: Төменгі елдерде, Бретаньде, Аквитанияда шайқасты. Фламандтармен соғысып, 1328 жылы Кассель шайқасында жараланды. 1340 жылы Одо алғаш рет Энода шайқасты, Антуан қаласын басып алуға көмектесті, кейіннен сол жерде Артуа графы Роберт III-ке қарсы шайқаста Сент-Омерді қорғады. Жаз бойы француз үкіметі Роберт де Артуа басқаратын ағылшын-фламанд әскерінің Сент-Омерге шабуыл жасау жоспарларын білді. Герцог 15 шілдеде бірнеше мың қарулы адаммен Сент-Омерге кірді және қаланың қорғанысын дайындауға кірісті. Ағылшын әскерінің баяу ілгерілеуі Арманьяк графы Жан I басқаратын қосымша күштердің келуіне мүмкіндік берді. 26 шілдеде Артуа графы Роберт Сент-Омер гарнизонымен шайқасқа шықты. Бұйрыққа бағынбаған бірқатар шайқасқа құмарлар шабуыл жасады, олардың шабуылы тойтарылды, бірақ олардың қашуы фламандтарды қорғаныс бекіністерін тастап, қууға мәжбүр етті. Бургундия герцогы енді Арманьяк графымен бірге шайқасқа шығуға шешім қабылдады. Шайқас барысында герцог ағылшын және Брюгге жасақтарымен қатысты шайқаста болды және қамалдың қабырғаларына мүжілдеп қайта шегінді. Осы уақытта Арманьяк графы жаудың сол қанатын шашыратты. Фламанд әскерлерінің көп бөлігін жоғалту Роберт де Артуаны Фландрияға қашуға мәжбүр етті. Ол Бреттондық мұрагерлік соғысына Карл де Блуаның жақтасы ретінде қатысты, сондай-ақ Нормандия герцогы Жанның кеңесшісі болды. 1344 жылдың жазында ол Нормандия герцогымен және Франция канцлері Гийом Флотемен бірге Авиньондағы бейбітшілік конференциясына француз елшісі ретінде қатысты. Алайда, конференцияны ағылшындар белсенді түрде саботаж жасады. Англиялық делегацияның басшысы ретінде жарияланған Дерби графы Генрих Авиньонға келгеннен кейін, ол тек жеке себептермен, діни мақсатта келгенін мәлімдеді, ал ресми түрде келген кішігірім ағылшын шенеуніктеріне ешқандай нұсқау берілмеген. 1346 жылы ол Гвиеннада ағылшындармен шайқасты. Сол жылдың көктемінде француз үкіметі оңтүстік-батыстағы ең күшті әскерді майданға шығаруға шешім қабылдады. Бургундия герцогы Нормандияның Жанмен бірге солтүстік ақсүйектерімен, Бриеннің графы Рауль II, Францияның констеблі, екі маршал және арбалетшілер шебері сияқты салтанатты тұлғалармен оңтүстікке беттеді. Сәуір айында Нормандия Лот және Гаронна өзендерінің қосылған жерін бақылаған Эгийон қаласын қоршауға алды. Олар тамыз айына дейін сол жерде қалды, сол кезде Нормандия герцогы Нормандияға шабуыл жасаған Эдуард III-ті тоқтатуға көмектесу үшін шұғыл түрде солтүстікке қайтарылды. Француздардың 1346 жылғы оңтүстікке жасаған жорысы ештеңеге қол жеткізбей аяқталды. Қыркүйекте Эдуард III Кале қаласын қоршауға алды. Артуа соғыстың негізгі майданына айналған кезде герцог пен король Филипп VI арасындағы қарым-қатынас күрт нашарлады. Герцог Артуаны әйелінің атынан басқарды, бірақ корольдік үкімет жергілікті билік өкілдерін елеусіз қалдырып, тіпті өз тағайындауларын жасауды бастады. 1346 жылдың желтоқсан айында Филип герцогтың үкіметін тоқтатты.
Odo was a loyal vassal of his brother in law, Philip of Valois, after he succeeded to the French throne as Philip VI. He belonged to Philip VI’s small circle of trusted advisors. He fought in many theatres of French warfare: the Low Countries, Brittany, Aquitaine. He fought the Flemings and was wounded at the Battle of Cassel in 1328. In 1340, Odo first fought in Hainaut, helped capture the town of Antoing and later defended Saint Omer in the battle there against Robert III of Artois. During the summer the French government became aware of plans for an Anglo Flemish army under Robert of Artois to attack on Saint Omer. The Duke entered Saint Omer 15 July with several thousands men at arms and begun preparing the defences of the city. The slow progress of the English army also allowed further reinforcements led by John I, Count of Armagnac to arrive. On 26 July Robert of Artois offered battle to the garrison of Saint Omer. Contrary to orders some hotheads charged out, their attack was beaten off, but their flight caused the Flemings to abandon their defensive works in pursuit. The Duke of Burgundy now decided to sally with the Count of Armagnac. During the battle the Duke got into a fierce fight with the English and Brugeois contingents and barely escaped back behind the walls. Meanwhile, however the Count of Armagnac had scattered the enemy left flank. The loss of most of his Flemish troops forced Robert of Artois to flee back to Flanders. He took part in the War of the Breton Succession as a partisan of Charles of Blois serving as advisor to his nephew John, Duke of Normandy, during the latter’s campaign in Brittany autumn 1341. He served together with the Duke of Normandy and the Chancellor of France, Guillaume Flote, as French ambassadors to a peace conference at Avignon in the summer 1344. The conference was however actively sabotaged by the English. Henry, Earl of Derby who had been announced as the head of the English delegation, claimed once he arrived at Avignon to be there only in a private capacity for devotional reasons and the minor English officials who were officially there had no instructions. In 1346, he was in Guyenne combatting the English. In spring that year, the French government decided to field so far the strongest army in the south west. The Duke of Burgundy followed John of Normandy south together with a substantial number of northern nobles and such dignitaries as Raoul II of Brienne, Count of Eu, the Constable of France, both Marshals and the Master of Crossbowmen. In April, Normandy laid siege to the town of Aiguillon, which controlled the confluence between the Lot and the Garonne. There they still remained in August, when John of Normandy was urgently recalled to the north to help stop Edward III, who had landed in Normandy. The French 1346 campaign in the south ended, having accomplished nothing. In September, Edward III laid siege to Calais. As Artois became the main theatre of the war, relations between the Duke and King Philip VI plummeted. The Duke governed Artois on behalf of his wife, but the royal government increasingly disregarded local officials and even began making its own appointments. In December 1346, Philip suspended the Duke’s government altogether.
Өлім және мұра
Одо 1342 жылдың 19 мамырында Авиньонда Папа Клемент VI-ның тәж кию рәсіміне қатысты. Одо IV-тің ең маңызды мұрасы, болжам бойынша, Валуа герцогтарының Бургундия сарайында көрінеді, себебі Одо өнер мен шіркеуді қолдады және көптеген жас суретшілерге демеушілік жасады. Ол сонымен қатар жақсы саяси байланыстар орнатуға тырысты және француз патшасының қызына үйлену арқылы патшамен жақсы қарым-қатынасты қамтамасыз етті. Ұлы Филипптің мерзімінен бұрын қайтыс болуы оның төрт жасар немересін мұрагер етіп белгіледі. Одо IV обадан қайтыс болғаннан кейін ол Филипп I болып тақтыға отырды. Көптеген дереккөздер оның 1349 жылдың 3 сәуірінде Сенс қаласында қайтыс болғанын көрсетеді. Ал кейбір дереккөздерде 1350 жыл деп көрсетілген.
Odo was present at the coronation of Pope Clement VI at Avignon 19 May 1342. Perhaps the greatest legacy of Odo IV is seen in the subsequent Burgundian court of the Valois dukes, for Odo was a patron of the arts and the church and sponsored many young artists. He also endeavoured for good political connections and by marrying a French royal princess assured the good relations with the king. The premature death of his son Philip made his four year old grandson the heir presumptive. He succeeded Odo IV as Philip I after Odo died of the plague. Most sources place his death at Sens, on Friday, 3 April 1349. Some sources give the year as 1350.
Фильмдегі сурет
Одо (Эюд ретінде) – Морис Дрюонның «Атаулы патшалар» (Les Rois maudits) француз тарихи романдары сериясының көмекші кейіпкері. Ол 1972 жылғы француз мини-сериалында, ал 2005 жылғы бейімделуінде К. Флореску бейнелеген.
Odo (as Eudes) is a supporting character in Les Rois maudits (The Accursed Kings), a series of French historical novels by Maurice Druon. He was portrayed by in the 1972 French miniseries adaptation of the series, and by C. Florescu in the 2005 adaptation.