Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Дыбыстық дірілдеу
Fluttering vocalization
Фурр немесе гуркіреу – бұл кейбір мысық тұқымдастарының, соның ішінде ірі, сыртқы мысықтар мен үй мысығының (Felis catus), сондай-ақ екі генет түрінің шығаратын тональды дірілдеуі. Ол түрлер арасында және бір жануардың өзінде де күші мен тоны бойынша әртүрлі болады. Кішкентай және үй мысықтарында бұл мұңқау деп аталады, ал пантера сияқты ірі мысықтарда – гуркіреу деп аталады. Нағыз мұңқау тек мысық және виверридтерге тән болғанымен, егершіктер сияқты басқа жануарлар да нағыз мұңқауға ұқсас дыбыстар шығарады. Мұңқауға ұқсас дыбыстарды шығаратын жануарларға мунгостар, кенгурулар, валлабилер, валларулар, борсықтар, қояндар және теңіз шошқалары жатады. Жануарлар мұңқауды түрлі себептермен шығарады, оның ішінде қуаныш немесе қорқыныш сезімін білдіру үшін, сондай-ақ қорғаныс механизмі ретінде. Сондай-ақ, мысықтар ауруды басу және өздерін тыныштандыру үшін мұңқауды пайдаланатыны дәлелденген. Мұңқау – бұл шамамен 25 Гц жиілігі бар, "р" әрпін домалатып айтуға ұқсас жұмсақ гулді дыбыс. Бұл дыбыс дене бетінде байқалатын дірілдеулермен бірге пайда болады, тыныс алу кезінде ырғақты түрде өзгереді және дем алу мен дем шығару кезінде үздіксіз жалғасады. Мұңқаудың қарқындылығы мен ұзақтығы жануардың қозғырғыштық деңгейіне байланысты өзгереді. Мысықтың миында маңызы әлі анықталмаған ерекше "нейроосциллятор" бар. Механизмі әлі толық түсіндірілмеген, бірақ соңғы зерттеулер оның орталық жүйке жүйесіндегі осцилляциялық механизмдердің нәтижесі болуы мүмкін екенін көрсетеді. Зерттеулер сонымен қатар мысықтың миының инфундибулярлық аймағын электрлік стимуляциялау мұңқауды тудыруы мүмкін екенін көрсетті, бұл орталық басқаруға ие екенін көрсетеді.
A purr or whirr is a tonal fluttering sound made by some species of felids, including both larger, outdoor cats and the domestic cat (Felis catus), as well as two species of genets. It varies in loudness and tone among species and in the same animal. In smaller and domestic cats it is known as a purr, while in larger felids, such as the panther, it is called a whirr. Although true purring is exclusive to felids and viverrids, other animals such as raccoons produce vocalizations that sound similar to true purring. Animals that produce purr like sounds include mongooses, kangaroos, wallabies, wallaroos, badgers, rabbits and guinea pigs. Animals purr for a variety of reasons, including to express happiness or fear, and as a defense mechanism. It has also been shown that cats purr to manage pain and soothe themselves. Purring is a soft buzzing sound, similar to a rolled 'r' with a fundamental frequency of around 25 Hz. This sound occurs with noticeable vibrations on the surface of the body, varies in a rhythmic pattern during breathing and occurs continuously during inhalation and exhalation. The intensity and length of the purr can also vary depending on the level of arousal of the animal. There is a unique "neural oscillator" in the cat's brain of uncertain significance. Although the mechanism has not yet been fully explained, recent studies have inferred it could be the result of oscillatory mechanisms in the central nervous system. Studies have also shown that purring can be caused through electrically stimulating the infundibular region of the cat's brain, suggesting central control.
Дауыстық қабырғалар/ларингиялық бұлшық еттер
Электромиографиялық зерттеулерге сүйенетін бір гипотеза бойынша, мысықтар дауыстық байланыстарды немесе көмекей бұлшықтарын пайдаланып, көмейдің (glottis) тез арада кеңеюі мен тарылуын қамтамасыз етеді, бұл тыныс алғанда және шығарғанда ауа тербелісін тудырады. Мысықтың тыныс алу кезіндегі үздіксіз тыныс алу және шығарумен үйлескенде, күшті гармоникалармен есімдей дыбыс пайда болады.
One hypothesis, backed by electromyographic studies, is that cats produce the purring noise by using the vocal folds or the muscles of the larynx to alternately dilate and constrict the glottis rapidly, causing air vibrations during inhalation and exhalation. Combined with the steady inhalation and exhalation of air as the cat breathes, a purring noise is produced with strong harmonics.
Түйеқұйрықты сүйектің сүйекшелену дәрежесі
Ешбір мысық бір уақытта мүрілдеп, арыстандай айғайлай алмайды. Фелидтерді бір жағынан "мүрілдейтін мысықтар" (Felinae) және екінші жағынан "арыстандай айғайлайтын мысықтар" (Pantherinae) деп бөлу Оуэнге қатысты, ал Покок бұл жіктемені гиоид сүйегінің дауыс қуысының (ларинкстің) толық емес ("айғайлайтын") немесе толық ("мүрілдейтін") сүйектелуіне байланысты ресми түрде енгізді. Алайда, Weissengruber және авторлар тобы мысық түрінің мүрілдеу қабілеті гиоид сүйегінің анатомиясына байланысты емес екенін дәлелдеді. "Арыстандай айғайлайтын мысықтар" (арыстан, Panthera leo; жолбарыс, P. tigris; ягуар, P. onca; барыс, P. pardus) гиоид сүйегі толық емес сүйектелген, бұл гипотезаға сәйкес, оларға айғайлауға, бірақ мүрілдеуге мүмкіндік бермейді. Дегенмен, қар барысы (Uncia uncia немесе P. uncia) гиоид сүйегі толық емес сүйектелген бесінші фелид түрі ретінде мүрілдейді. Felidae отбасының қалған барлық түрлері ("мүрілдейтін мысықтар") толық сүйектелген гиоид сүйегіне ие, бұл оларға мүрілдеуге, бірақ айғайлауға мүмкіндік бермейді. Арыстай айғайлаудың техникалық акустикалық анықтамасына сәйкес, осы дауыс түрінің болуы дауыс шығару жолдарының ерекше қасиеттеріне және созылған дауыс жолына байланысты, бұл толық емес сүйектелген гиоид арқасында мүмкін болады.
No cat can both purr and roar. The subdivision of the Felidae into "purring cats" (Felinae) on one hand and "roaring cats" (Pantherinae) on the other goes back to Owen and was definitively introduced by Pocock, based on whether the hyoid bone of the larynx is incompletely ("roarers") or completely ("purrers") ossified. However, Weissengruber et al. argued that the ability of a cat species to purr is not affected by the anatomy of its hyoid. The "roaring cats" (lion, Panthera leo; tiger, P. tigris; jaguar, P. onca; leopard, P. pardus) have an incompletely ossified hyoid, which, according to this hypothesis, enables them to roar but not to purr. However, the snow leopard (Uncia uncia, or P. uncia), as the fifth felid species with an incompletely ossified hyoid, purrs. All remaining species of the family Felidae ("purring cats") have a completely ossified hyoid, which enables them to purr but not to roar. Based on a technical acoustic definition of roaring, the presence of this vocalization type depends on specific characteristics of the vocal folds and an elongated vocal tract, which is rendered possible by an incompletely ossified hyoid.
Жиілігі, амплитудасы және тыныс алудағы өзгерістері
Үй мысықтары секундына 20-30 тербеліс жиілігімен ырғайды. Schötz & Eklund төрт үй мысығында ырғуды зерттеді және негізгі жиіліктің шығару фазаларында 20,94 және 27,21 Гц аралығында, ал кіріс фазаларында 23,0 және 26,09 Гц аралығында өзгеретінін анықтады. Schötz & Eklund сондай-ақ төрт мысық арасында шығару және кіріс фазалары арасындағы салыстырмалы амплитуда, ұзақтығы және жиілігі бойынша елеулі айырмашылықтарды байқады, бірақ бұл айырмашылықтар бірдей жалпы диапазон шегінде болды. Ересек төрт гепардтың ырғуын зерттеу барысында Eklund, Peters, Weise & Munro барлық төрт гепардта шығару фазалары кіріс фазаларынан ұзақ екенін анықтады. Сондай-ақ, кіріс фазалары барлық төрт гепардта шығару фазаларынан жиілігі төмен болды. Орташа жиілік кіріс фазаларында 19,3–20,5 Гц, ал шығару фазаларында 21,9–23,4 Гц аралығында болды. Сонымен қатар, төрт гепардтың шығару фазаларында амплитуда күштірек болды. Eklund & Peters ересек, жас ересек және жас гепардтардың ырғуын салыстырып, талдау жүргізілген параметрлердің көпшілігі (амплитуда, фаза ұзақтығы, фазалық циклдар және негізгі жиілік) бойынша елеулі айырмашылықтар болғанын, бірақ бұл негізінен жануарлардың демалып немесе ойнап жатқан кездегі тынығу/қозғырғыштық деңгейімен байланысты екенін хабарлады. Бұрын хабарланған байқаулар кіріс фазаларының жиілігі төмен болуға бейім екендігін негізінен растады. Бұл параметрлерде жасқа байланысты маңызды айырмашылықтар байқалған жоқ.
Domestic cats purr at a frequency of 20 to 30 vibrations per second. Schötz & Eklund studied purring in four domestic cats and found that the fundamental frequency varied between 20.94 and 27.21 Hz for egressive phases and between 23.0 and 26.09 Hz for ingressive phases. Schötz & Eklund also observed considerable variation between the four cats as regards relative amplitude, duration and frequency between egressive and ingressive phases, but that this variation occurred within the same general range. In a follow up study of purring in four adult cheetahs, Eklund, Peters, Weise & Munro found that egressive phases were longer than ingressive phases in all four cheetahs. Likewise, ingressive phases had a lower frequency than egressive phases in all four cheetahs. Mean frequency were between 19.3 Hz and 20.5 Hz in ingressive phases, and between 21.9 Hz and 23.4 Hz in egressive phases. Moreover, the amplitude was louder in the egressive phases in four cheetahs. Eklund & Peters compared purring in adult, subadult and juvenile cheetahs and reported that while there was considerable variation across most of the parameters analyzed (amplitude, phase duration, cycles per phase and fundamental frequency) – mainly attributable to degree of relaxation/agitation in the animals resting or playing– previously reported observations that ingressive phases tend to be lower in frequency were largely confirmed. There were no major differences in these parameters as a function of age.
Мақсаты
Үй мысықтарында адамдармен өзара әрекеттесу кезінде пайда болатын көптеген сигналдар жануар анасына тәуелді болған кезден бастау алатын сияқты. Мысықтар өмірінің көп бөлігінде, жас кезінен бастап, анасынан сүт емген кезден бастап ырғалдайды. Ырғалдау аналық мысықтар мен бала мысықтар арасындағы сенімділік сигналы болуы мүмкін. Сүттен кейін мысықтар көңілділік белгісі ретінде, ласкаланғанда, демаланғанда немесе тамақтанғанда ырғалдайды. Кейбір ырғалдаулар басқа жануарға мысықтың қауіпті еместігін білдіруі мүмкін. Мысықтардың жағдайларға байланысты әртүрлі ырғалдау түрлері бар екені байқалды. Мысалы, мысықтар күтімшілерінен тамақ сұрағанда ырғалдау арқылы сигнал береді. Бұл ырғалдаудың жоғары жиілікті компоненті басқа ырғалдауларда кездеспейді. Мұндай ырғалдаулар сұраныс ырғалдауы (мысалы, мысық нәтиже күткенде) және сұраныссыз ырғалдау деп аталады, және екеуі де адамдар үшін ажыратылады. Бір зерттеуде 50 адамға сұраныспен және сұраныссыз жағдайларда жазылған ырғалдаулардың бірдей амплитудадағы үнтаспасы ойнатылды. Адамдар сұраныс ырғалдауын сұраныссыз ырғалдаудан гөрі жағымсыз және жедел деп бағалады. Сонымен қатар, мысықтардың ырғалдау жиілігі сүйек тығыздығын арттыруға және жараның жазылуын жеделдетуге көмектеседі деген дәлелдер бар.
In domestic cats, many signals that occur when interacting with humans seem to originate from when the animal was dependent on the mother. Cats have been observed to purr for most of their lifespan, starting from when they were young and suckling from their mother. Purring may be a signaling mechanism of reassurance between mother cats and nursing kittens. Post nursing cats often purr as a sign of contentment when being petted, becoming relaxed or eating. Some purring may be a signal to another animal that the purring cat does not pose a threat. Cats have been shown to have different types of purrs depending on situations. For example, purring appears to be a way for cats to signal their caretakers for food. This purring has a high frequency component not present in other purrs. These are called solicitation purrs (when the cat is seeking a result) and non solicitation purrs, and the two are distinguishable to humans. In a study, 50 humans were subjected to playbacks of purrs recorded in solicitation and non solicitation situations at the same amplitude. Humans regularly judged the solicitation purrs as less pleasant and more urgent than the non solicitation purrs. There is also some evidence that the frequency at which cats purr can help promote bone density and hasten healing.