Қан қысымын төмендетуге арналған препараттар: антигипертензивтер, түрлері, пайдасы. Инсульт, жүрек жеткіліксіздігінен сақтау. Денсаулық туралы мағлұмат!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жоғары қан қысымын емдеу үшін қолданылатын дәрілік заттар класы
Class of drugs used to treat high blood pressure
Антигипертензивтер – гипертензияны (жоғары қан қысымын) емдеу үшін қолданылатын дәрілік заттар класы. Антигипертензивті терапия жоғары қан қысымының салдары, мысалы, инсульт, жүрек жеткіліксіздігі, бүйрек жеткіліксіздігі және миокард инфарктісін болдырмауға бағытталған. Деректерге сәйкес, қан қысымын 5 мм рт. ст. төмендету инсульт қаупін 34%-ға, ишемиялық жүрек ауруын 21%-ға азайтады, сондай-ақ деменция, жүрек жеткіліксіздігі және жүрек-қан тамырлары ауруларынан болатын өлім-жітімді төмендетуге мүмкіндік береді. Қан қысымын әртүрлі механизмдер арқылы төмендететін антигипертензивтердің көптеген кластары бар. Ең маңызды және кеңінен қолданылатын препараттарға тиазидтік диуретиктер, кальций арналарын блокаторлар, АПФ ингибиторлары, ангиотензин II рецепторларының антагонисттері (АРБ) және бета-блокаторлар жатады. Гипертонияны емдеу үшін қандай препаратты бастапқыда қолдану керектігі туралы бірнеше ірі зерттеулер жүргізіліп, ұлттық ережелер жасалды. Емдеудің басты мақсаты – жүрек шабуылы, инсульт және жүрек жеткіліксіздігі сияқты гипертонияның маңызды салдарының алдын алу болуы керек. Пациенттің жасы, қоса жүретін клиникалық жағдайлар және зақымдалған органдар да дозаны және қолданылатын препараттың түрін анықтауда маңызды рөл атқарады. Антигипертензивтердің әртүрлі кластары жанама әсерлердің сипаттамасы, салдарды болдырмау қабілеті және құны бойынша ерекшеленеді. Арзан препараттардың тиімділігімен салыстырылатын қымбат препараттарды таңдау ұлттық денсаулық сақтау бюджетіне кері әсер етуі мүмкін. 2018 жылғы мәліметтерге сәйкес, ең жақсы дәлелдер препараттар қажет болған жағдайда жоғары қан қысымын емдеу үшін бірінші таңдау ретінде тиазидтік диуретиктерді қолдануды ұсынады. Клиникалық зерттеулер кальций арналарын блокаторлар мен тиазидтік диуретиктердің көптеген адамдар үшін тиімділік және құн тұрғысынан бірінші таңдау препараттары екенін көрсетсе де, Ұлыбританиядағы NICE 55 жасқа дейінгі пациенттерге АПФ ингибиторларын ұсынады.
Antihypertensives are a class of drugs that are used to treat hypertension (high blood pressure). Antihypertensive therapy seeks to prevent the complications of high blood pressure, such as stroke, heart failure, kidney failure and myocardial infarction. Evidence suggests that reduction of the blood pressure by 5 mmHg can decrease the risk of stroke by 34% and of ischaemic heart disease by 21%, and can reduce the likelihood of dementia, heart failure, and mortality from cardiovascular disease. There are many classes of antihypertensives, which lower blood pressure by different means. Among the most important and most widely used medications are thiazide diuretics, calcium channel blockers, ACE inhibitors, angiotensin II receptor antagonists (ARBs), and beta blockers. Which type of medication to use initially for hypertension has been the subject of several large studies and resulting national guidelines. The fundamental goal of treatment should be the prevention of the important endpoints of hypertension, such as heart attack, stroke and heart failure. Patient age, associated clinical conditions and end organ damage also play a part in determining dosage and type of medication administered. The several classes of antihypertensives differ in side effect profiles, ability to prevent endpoints, and cost. The choice of more expensive agents, where cheaper ones would be equally effective, may have negative impacts on national healthcare budgets. As of 2018, the best available evidence favors low dose thiazide diuretics as the first line treatment of choice for high blood pressure when drugs are necessary. Although clinical evidence shows calcium channel blockers and thiazide type diuretics are preferred first line treatments for most people (from both efficacy and cost points of view), an ACE inhibitor is recommended by NICE in the UK for those under 55 years old.
Адренергиялық рецепторлардың антагонисттері
Бета-блокаторлар бета-1 адренергиялық рецепторларды және/немесе бета-2 адренергиялық рецепторларды блоктауы мүмкін. Бета-1 адренергиялық рецепторларды блоктаушы препараттар эндогендік катехоламиндердің (эпинефрин және норадреналин сияқты) байланысуын тежейді, бұл ақырында ренин бөлінуінің және жүрек шығысының төмендеуі арқылы қан қысымын төмендетеді. Бета-2 адренергиялық рецепторларды блоктаушы препараттар тегіс бұлшық еттердің босаңсуын арттыру арқылы қан қысымын төмендетеді. Альфа-блокаторлар альфа-1 адренергиялық рецепторларды және/немесе альфа-2 адренергиялық рецепторларды блоктауы мүмкін. Қантамырлардың тегіс бұлшық еттеріндегі альфа-1 адренергиялық рецепторларды блоктаушы препараттар тамырлардың тарлуын болдырмайды. Атап айтқанда, бета-блокаторлар басқа дәрілермен салыстырғанда инсульт және 2-типті қант диабетінің пайда болу қаупі жоғары болғандықтан, бірінші таңдау ретінде ұсынылмайды. 35 000-нан астам қатысушыны қамтыған 63 клиникалық зертхаудың жүйелі шолуы бета-блокаторлардың басқа антигипертензиялық терапиялармен салыстырғанда өлім-жітім рискінің жоғары екенін көрсетті. Дегенмен, олар жүрек талмасы болған адамдарда жүрек талмасының алдын алуда маңызды рөл атқарады. Ұлыбританияда Ұлттық денсаулық сақтау және клиникалық тәжірибе институтының 2006 жылғы маусымдағы "Гипертония: ересектердегі гипертонияны басқару" нұсқаулығы бета-блокаторлардың 2-типті қант диабетін тудыру қаупіне байланысты рөлін төмендетті. Қан қысымын төмендеткеніне қарамастан, альфа-блокаторлар басқа антигипертензиялық препараттарға қарағанда нәтижелер бойынша айтарлықтай нашар, сондықтан гипертонияны емдеуде бірінші таңдау ретінде ұсынылмайды. Алайда, олар простата ауруының белгілері бар кейбір еркектерге көмектесуі мүмкін.
Beta blockers can block beta 1 adrenergic receptors and/or beta 2 adrenergic receptors. Those that block beta 1 adrenergic receptors prevent the binding of endogenous catecholamines (such as epinephrine and norepinephrine), which ultimately reduces blood pressure through decreasing renin and cardiac output release. Those that block beta 2 adrenergic receptors reduce blood pressure through increased relaxation of smooth muscle. Alpha blockers can block alpha 1 adrenergic receptors and/or alpha 2 adrenergic receptors. Those that block alpha 1 adrenergic receptors on vascular smooth muscle cells prevent vasoconstriction. In particular, beta blockers are no longer recommended as first line treatment due to relative adverse risk of stroke and new onset of type 2 diabetes when compared to other medications, A systematic review of 63 trials with over 35,000 participants indicated β blockers increased the risk of mortality, compared to other antihypertensive therapies. They do, however, have an important role in the prevention of heart attacks in people who have already had a heart attack. In the United Kingdom, the June 2006 "Hypertension: Management of Hypertension in Adults in Primary Care" guideline of the National Institute for Health and Clinical Excellence, downgraded the role of beta blockers due to their risk of provoking type 2 diabetes. Despite lowering blood pressure, alpha blockers have significantly poorer endpoint outcomes than other antihypertensives, and are no longer recommended as a first line choice in the treatment of hypertension. However, they may be useful for some men with symptoms of prostate disease.
Қан тамырларын кеңейтетін заттар
Вазодилататорлар артериялардың тегіс бұлшық еттеріне тікелей әсер етеді, олардың қабырғаларын босаңсытады, соның нәтижесінде қан артериялар арқылы оңайрақ ағып өтеді; олар тек қана гипертониялық жағдайларда немесе басқа дәрілер тиімсіз болған кезде ғана қолданылады, тіпті олар көбінесе жеке қолданылмайды. Натрий нитропруссиді – өте күшті, әсері қысқа уақытқа созылатын вазодилататор, көбінесе шұғыл жағдайларда (мысалы, қатерлі гипертония немесе аортаның жарылуы) қан қысымын жылдам және уақытша түрде төмендету үшін қолданылады. Гидралазин және оның туындылары да қатерлі гипертонияны емдеу үшін қолданылады, бірақ оларды шұғыл жағдайларда қолдану ұсынылмайды.
Vasodilators act directly on the smooth muscle of arteries to relax their walls so blood can move more easily through them; they are only used in hypertensive emergencies or when other drugs have failed, and even so are rarely given alone. Sodium nitroprusside, a very potent, short acting vasodilator, is most commonly used for the quick, temporary reduction of blood pressure in emergencies (such as malignant hypertension or aortic dissection). Hydralazine and its derivatives are also used in the treatment of severe hypertension, although they should be avoided in emergencies.
Эндотелий рецепторларын блокациялаушы препараттар
Босентан жаңа дәрілік заттар класына жатады және эндотелин рецепторларын бөгеу арқылы әрекет етеді. Ол еңбектейтін өкпе артериясы гипертензиясын емдеу үшін, орташа және ауыр жүрек жеткіліксіздігі бар пациенттерде ғана қолданылады.
Bosentan belongs to a new class of drugs and works by blocking endothelin receptors. It is specifically indicated only for the treatment of pulmonary artery hypertension in patients with moderate to severe heart failure.
Бастапқы дәрі-дәрмекті таңдау
Қан қысымының шамалы жоғарылауында консенсус бойынша нұсқаулар дәрігердің бақылауымен өмір салтын өзгерту және бақылауды, дәрілік емді бастау туралы ұсынымдардан бұрын қарастыруды талап етеді. Алайда, Американдық гипертония қауымдастығының мәліметінше, қан қысымының жоғарылауы байқалғанға дейін организмде тұрақты зақымдану белгілері болуы мүмкін. Сондықтан, гипертонияға қарсы препараттарды пайдалануды, сырттай қалыпты қан қысымы бар, бірақ гипертонияға байланысты бүйрек зақымдануы (нефропатия), зәрдегі белок (протеинурия), атеросклеротикалық қантамыр аурулары және гипертонияға байланысты басқа да мүшелік зақымдану белгілері бар адамдарда бастауға болады. Егер өмір салтын өзгерту тиімсіз болса, дәрілік ем басталады, көбінесе гипертонияны тиімді түрде төмендету үшін бірнеше препараттар қажет болады. Гипертонияға қарсы қай препаратты бастап қолдану керек деген мәселе көптеген ірі зерттеулер мен ұлттық нұсқаулардың тақырыбы болды. Мұнда жас, нәсіл және басқа да денсаулық жағдайлары сияқты факторлар қарастырылады. 2002 жылы жүргізілген ең ірі зерттеу, жүрек-қантамыр оқиғаларын болдырмау үшін антигипертензивтік және холестерин деңгейін төмендетуге бағытталған зерттеу (ALLHAT), хлорталидонның (тиазид тәрізді диуретик) лизиноприлге (ангиотензин конверттеуші фермент ингибиторы) немесе амлодипинге (кальций арналарын блокаторы) кемдегенін көрсетті. (ALLHAT зерттеуі доксазосиннің (альфа-адренергиялық рецептор блокаторы) жүрек жеткіліксіздігі оқиғаларының көбеюіне себеп болатынын көрсетті, сондықтан зерттеудің доксазосин бөлігі тоқтатылды.) Кейінгі, кішкентай зерттеу (ANBP2) ALLHAT зерттеуінде байқалған тиазидті диуретиктердің нәтижелеріндегі шамалы артықшылықтарды көрсетпеді, тіпті егде жастағы ақ нәсілді еркектерде АПЕ ингибиторларының нәтижелері жақсырақ болды. Тиазидті диуретиктер тиімді, гипертонияға арналған бірінші таңдау препараттары ретінде ұсынылады және басқа емдеуге қарағанда қолжетімдірек, бірақ кейбір жаңа препараттар сияқты жиі тағайындалмайды. Хлорталидон - өлімге қатысты тиімділігін дәлелдеген тиазид препараты; ALLHAT зерттеуінде 12,5 мг хлорталидон дозасы қолданылды, қан қысымын бақылауға қол жеткізбеген пациенттерге 25 мг-ға дейін арттырылды. Хлорталидонның гидрохлоротиазидке қарағанда қан қысымын төмендетуге күштірек әсері бар екені бірнеше рет анықталды, ал гидрохлоротиазид пен хлорталидонның гипокалемия және басқа да жағымсыз әсерлерге әкелу қаупі бірдей, әдеттегі клиникалық тәжірибеде тағайындалған дозаларда. Тиазидті диуретиктердің төмен дозасына күшті гипокалемиялық реакция көрсеткен пациенттерде екіншілік гипертонияның жиі себебі болып табылатын гиперальдостеронизм болуы мүмкін деген күдік тууы керек. Гипертонияны емдеуде басқа да препараттардың рөлі бар. Тиазидті диуретиктердің жанама әсерлеріне гиперхолестеролемия, глюкозаға төзімділіктің төмендеуі және 2-типті қант диабетіне шалдығу қаупінің артуы жатады. Тиазидті диуретиктер калийді үнемдейтін диуретикпен немесе қосымша калиймен біріктірілмесе, организмдегі калий деңгейін төмендетеді. Кейбір авторлар тиазидтерді бірінші таңдау емдеу ретінде сынады. Алайда, "Мерк гериатриялық нұсқаулығында" айтылғандай, "тиазидті диуретиктер егде жастағы адамдарда әсіресе қауіпсіз және тиімді". Қазіргі Ұлыбританиялық нұсқаулар 55 жастан асқан және африкалық/афро-карибтік шығу тегіндегі пациенттерге кальций арналарын блокаторларын немесе тиазидті диуретиктерді, ал басқа этникалық топтардың жас пациенттеріне АПЕ ингибиторларын бастауды ұсынады. Егер қос емдеу қажет болса, АПЕ ингибиторын кальций арналарын блокаторымен немесе (тиазидті) диуретикпен бірге қолдану керек. Үштік емдеу - бұл үш топтың барлығын қамтиды, ал қажет болған жағдайда төртінші препаратты (мысалы, спиронолактон немесе фуросемид), альфа-блокатор немесе бета-блокатор қосуды қарастыру керек. Бета-блокаторларды бірінші таңдау препараттары ретінде қолданудан бас тартылғанға дейін, Ұлыбританиядағы комбинациялық емдеу кезегі препараттар кластарының бас әрпін пайдаланды және "ABCD ережесі" деп аталды.
For mild blood pressure elevation, consensus guidelines call for medically supervised lifestyle changes and observation before recommending initiation of drug therapy. However, according to the American Hypertension Association, evidence of sustained damage to the body may be present even prior to observed elevation of blood pressure. Therefore, the use of hypertensive medications may be started in individuals with apparent normal blood pressures but who show evidence of hypertension related nephropathy, proteinuria, atherosclerotic vascular disease, as well as other evidence of hypertension related organ damage. If lifestyle changes are ineffective, then drug therapy is initiated, often requiring more than one agent to effectively lower hypertension. Which type of many medications should be used initially for hypertension has been the subject of several large studies and various national guidelines. Considerations include factors such as age, race, and other medical conditions. The largest study, Antihypertensive and Lipid Lowering Treatment to Prevent Heart Attack Trial (ALLHAT) in 2002, concluded that chlorthalidone (a thiazide like diuretic) was as effective as lisinopril (an angiotensin converting enzyme inhibitor) or amlodipine (a calcium channel blocker). (ALLHAT showed that doxazosin, an alpha adrenergic receptor blocker, had a higher incidence of heart failure events, and the doxazosin arm of the study was stopped.) A subsequent smaller study (ANBP2) did not show the slight advantages in thiazide diuretic outcomes observed in the ALLHAT study, and actually showed slightly better outcomes for ACE inhibitors in older white male patients. Thiazide diuretics are effective, recommended as the best first line drug for hypertension, and are much more affordable than other therapies, yet they are not prescribed as often as some newer drugs. Chlorthalidone is the thiazide drug that is most strongly supported by the evidence as providing a mortality benefit; in the ALLHAT study, a chlorthalidone dose of 12.5 mg was used, with titration up to 25 mg for those subjects who did not achieve blood pressure control at 12.5 mg. Chlorthalidone has repeatedly been found to have a stronger effect on lowering blood pressure than hydrochlorothiazide, and hydrochlorothiazide and chlorthalidone have a similar risk of hypokalemia and other adverse effects at the usual doses prescribed in routine clinical practice. Patients with an exaggerated hypokalemic response to a low dose of a thiazide diuretic should be suspected to have hyperaldosteronism, a common cause of secondary hypertension. Other medications have a role in treating hypertension. Adverse effects of thiazide diuretics include hypercholesterolemia, and impaired glucose tolerance with increased risk of developing diabetes mellitus type 2. The thiazide diuretics also deplete circulating potassium unless combined with a potassium sparing diuretic or supplemental potassium. Some authors have challenged thiazides as first line treatment. However, as the Merck Manual of Geriatrics notes, "thiazide type diuretics are especially safe and effective in the elderly." Current UK guidelines suggest starting patients over the age of 55 years and all those of African/Afrocaribbean ethnicity firstly on calcium channel blockers or thiazide diuretics, whilst younger patients of other ethnic groups should be started on ACE inhibitors. Subsequently, if dual therapy is required to use ACE inhibitor in combination with either a calcium channel blocker or a (thiazide) diuretic. Triple therapy is then of all three groups and should the need arise then to add in a fourth agent, to consider either a further diuretic (e. g. spironolactone or furosemide), an alpha blocker or a beta blocker. Prior to the demotion of beta blockers as first line agents, the UK sequence of combination therapy used the first letter of the drug classes and was known as the "ABCD rule".