Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Тайн және Уэрдегі қала, Англия
Town in Tyne and Wear, England
Хеттон-ле-Хол – Англияның Тайн және Уэр, Сандерленд қаласында орналасқан қала және азаматтық округ. Ол Даремнің тарихи графтығына жатады. A182 тас жолы қаладан өтеді, Хоутон-ле-Спринг пен Иссингтон-Лейн арасында (соңғысы Дарем округімен шектеседі), A690-нан және A1(M) тас жолына жақын орналасқан. Иссингтон Лейн және Уорден Лоу ауылдарын қамтитын округтің 2001 жылғы халқы 14 402 адамды құрады. Округке Хеттонның өзінен басқа, Шығыс Рейнтон, Орта Рейнтон (Батыс Рейнтон жеке округ), Төменгі Мурсли және Жоғары Мурсли кіреді. Ұлы Эпплтон жел электр стансасы, бастапқыда төрт екі қанатты генератордан тұрған, электр энергиясын Ұлттық желіге жібереді. Бастапқы жел турбиналары үлкен үш қанатты үлгілермен алмастырылды. Турбиналар жергілікті үйлерге естілетін шу тудырмайтындай алысқа орналасқан.
Hetton le Hole is a town and civil parish in the City of Sunderland, Tyne and Wear, England. It is in the historic county of Durham. A182 runs through the town, between Houghton le Spring and Easington Lane (the latter borders the County Durham District), off the A690 and close to the A1(M). The parish, which includes the villages of Easington Lane and Warden Law, had a population of 14,402 in 2001 The parish also includes Hetton proper, along with East Rainton, Middle Rainton (West Rainton is a separate parish), Low Moorsley and High Moorsley. Great Eppleton Wind Farm, a wind farm originally of four dual bladed alternators, provides electricity to the National Grid. The original wind turbines have been replaced by larger three bladed versions. The turbines are far enough away from local houses not to cause any audible disturbance.
Тарих
Хеттон аймағының тарихы мың жылға дейін созылады. Хеттон-ле-Хоул атауы екі англосаксон сөзінен құралған, олар "Хеппун" деп біріктіріліп жазылған, яғни Қалқаншақ төбе. Бұл атауды жергілікті жер иелері – Ле Гепдонс отбасы қабылдады, олар осы Елді мекеннің бір бөлігіне иелік еткен. Елемормен шектесетін ежелгі поместье екі бөлікке бөлінді: Хеттон төбесінде және Хеттон ойда. Соңғысы, көбірек қорғалған жер, осы жерде ауыл пайда болды. 14 ғасырға дейін поместье иелері туралы көптеген жазбалар сақталған. 1363 жылы Уильям де Хепдон поместьенің жартысын, ал 1380 жылы Уильям де Далден қалған жартысын иемденді. Одан да ертерек шарттар 1187 жылға дейін жетеді және Хеппун ауылының, оның халқының, үйлерінің, шағын егістіктерінің, жұмыстық малдарының және елді мекенді қоршаған үш үлкен егістіктегі ауыл тұрғындарына бөлінген жер участаларының алғашқы жазбаларын қамтиды. 1187 жылы Бертрам де Хеппун король үшін поместьеге иелік етті; ал басқа де Хепдондар оның ұрпақтары болды.
The history of the Hetton area can be traced back for up to a thousand years. The name of Hetton le Hole derives from two Anglo Saxon words which were spelt together "Heppedune", meaning Bramble Hill. The name was adopted by a local landowning family, the le Hepdons, who owned part of the Manor. The ancient manor, which was bounded by that of Elemore, was divided into two parts known as Hetton on the Hill and Hetton in the Hole. The latter, a more sheltered vicinity, was where the village arose. Records exist of the many holders of the manor back to the 14th century. William de Hepdon held half the Manor by deed in 1363 and in 1380 William de Dalden held the other half. Even earlier charters go back to 1187 and mention the early village of Heppedune, its people, houses, crofts, oxgangs and strips of land for the villagers in the three great fields around the settlement. In 1187 Bertram de Heppedune held the manor for the King; other de Hepdons were his descendants.
Көмір өндіру
1896 жылға қарай Хеттон-ле-Хоул өз алдына жеке кеншілер ауылына айналды; Эпплтон аудандық шіркеуі Хеттон-ле-Хоулдан құрылды, ол кезде Хеттон-ле-Хоулдың "Даунс" деп аталатын бөлігі де оған кірді. Ауыл "512 акр жерді алып, 5000 халқы бар" еді. Аймақта рим дәуірінен бері көмір қазылып келеді. Алғашқыда көмір ашық әдіспен өндірілді, бірақ 14 ғасырға қарай шахталар пайдаланыла бастады. 1819 жылы Хеттон көмір компаниясы құрылды және оның алғашқы шахтасы бір жылдан кейін қазылды. Бұл жобаға қатысты көп дау болды, геологтар онда қандай да бір құнды көмірдің болуын күмәнданды. Хеттон көмір компаниясының иелері жаңа Хеттон кенішінен Сандерлендтегі Уэр өзеніне дейін вагондар жолын салуға шешім қабылдады. 8 мильдік (13 км) желіні салуға Джордж Стивенсон шақырылды. Пойыздардың қозғалысы көлбеулерде гравитация күшімен, ал тегіс және көтерілген учаскелерде локомотивтермен жүзеге асырылды. Бұл жануарлар күші қолданылмаған алғашқы темір жол болды. Осы әдістер 1959 жылға дейін, сондай-ақ кейбір бастапқы жабдықтар да қолданылды. Осы жерде 1831 жылдың 26 ақпанында темір жол апаты болды – "Хеттон вагондар жолы апаты". Екі примитивтік методист пасторы Хеттонға қарай вагондар жолымен бара жатқанда, өздері жүріп жатқан жолда бірнеше вагондардың келе жатқанын көрді. Олар басқа жолға көшкенімен, қарсы бағыттан келе жатқан вагондарды көрмеген. Джон Хьюсон сол жерде қаза тапты, ал Джон Бранфут бірнеше сағаттан кейін көз жұмды. Осы оқиғалар Хеттонның қарқынды өсуіне әкелді және кеншілер үшін бірден 200-ден астам үй салынды. Бұл үйлердің көбі қазір жоқ, бірақ қаланың Хеттон Даунс ауданындағы Фрэнсис көшесіндегі бұрынғы кеншілер үйлерінің он екісі Бэмиш ашық ауа мұражайында, Стэнлиде, Честер-ле-Стрит маңында таспен тасқа қайта орнатылды. 1984–1985 жылдарғы Ұлыбритания кеншілер ереуілі көптеген жұмысшыларға қиындықтар әкелді. Екі жергілікті, аты-жөні белгісіз топ ("The Pigeon Fanciers" және "Haswell Crisis") отбасыларға көмектесу үшін және аймақтағы кеншілердің еңбегін құрметтеу үшін бір сингл жазды. Олардың Боб Диланның классикалық әніне жасаған өңдеуі хит-парадқа ілесе алмады, бірақ жоба аздаған пайда тапты, себебі басқа кеншілер қауымдастықтарының жергілікті қолдауы "Хеттонның есігін қағу" (Knocking on Hetton's Floor) 1000-нан астам данада сатылуын қамтамасыз етті. Хеттон кеніші 1950 жылы, Элемор кеніші 1974 жылы, ал Эпплтон кеніші 1986 жылы жабылды. Бүгінде Хеттондағы кен орындарынан ештеңе қалмады; бұрынғы кен кешендері жойылды, қалдық үйінділері алынып тасталды, бірақ кейбіреулері жақын маңдағы Хасвеллде сақталған. Хеттон кенішінің айналасындағы аумақ абаттандырылып, қазір көл мен демалыс орындары орналасқан. Эпплтон кеніші де абаттандырылды, және қазірде Хеттон орталығы (бұрынғы кеншілер үйі) және Эпплтон кеніші үйі (Eppleton Colliery Welfare Ground), Сандерленд Әйелдер футбол клубы мен Сандерленд U23 командасының үй ойындарын қабылдайды. Сондай-ақ, құм өндірілетін карьер бар. Қазір бұл жерді қайта құру жұмыстары жүргізілуде, оның шамамен 15%-ы тегістеліп, көгалдандырылған. Фронт-стриттегі Санкт-Николай шіркеуі 2006 жылдың қараша айында өртеніп кетті. Өрттің себебі әдейі жасалған өрт пеуі ме, жоқ па, белгісіз. Бұрын архитектуралық маңыздылығы үшін тізімге алынған еді.
By 1896, Hetton le Hole was a mining village in its own right; the district parish of Eppleton had been formed from Hetton le Hole which, by then, included that part of Hetton le Hole known as the "Downs". The village "comprised an area of 512 acres, with a population of 5,000". Coal has been mined in the surrounding area since Roman times. Coal was then obtained by drift mining, but by the 14th century shafts were used. In 1819 the Hetton Coal Company was formed and its first shaft was sunk a year later. It was a highly controversial undertaking, with geologists doubtful as to whether coal of any value existed there. The Hetton Coal Company's owners also decided to build a wagonway from their new Hetton colliery to the River Wear at Sunderland. George Stephenson was hired to build the 8 mile (13 km) line. The trains were powered by gravity down the inclines and by locomotives for its level and upward stretches. It was the first railway to use no animal power at all. These methods were used until 1959, as was some of the original machinery. This was the scene of one of the earliest fatalities on railway lines, the "Hetton Wagonway Disaster" of Saturday 26 February 1831. Two Primitive Methodist Ministers were walking along the wagonway to Hetton when they saw some wagons approaching on the line on which they were walking. They moved to the adjacent line but had not seen wagons approaching from the other direction. John Hewson was killed outright, John Branfoot died a few hours later. These activities led to a rapid increase in the size of Hetton and over 200 houses for the miners were built at once. These have all but gone now, but twelve of these former mining cottages from Francis Street in the Hetton Downs area of the town were re erected stone by stone at Beamish Open Air Museum, Stanley, near Chester le Street. The UK miners' strike (1984–1985) brought about hardship for many of the workers. Two local unsigned bands (The Pigeon Fanciers and Haswell Crisis) recorded and released a single to raise money for the families and to recognise the contribution made by miners over the years in their locality. Their adapted version of a Bob Dylan classic failed to chart, but the project made a slight profit as local support from other mining communities ensured that 'Knocking on Hetton's Floor' sold more than 1000 copies. Hetton Colliery closed in 1950, Elemore Colliery closed in 1974 and Eppleton Colliery closed in 1986. Today, nothing exists of the mines in Hetton; the former mine complexes have disappeared and spoil tips have been removed, although some remain in nearby Haswell. The area surrounding Hetton Colliery has been landscaped and is now occupied by a lake and leisure facilities. Eppleton Colliery has been landscaped, and all that remains is the Hetton Centre (the former Colliery Welfare building) and the Eppleton Colliery Welfare Ground which hosts the home games of Sunderland A. F. C. Women and Sunderland U23s. There is also a quarry where sand is mined. This is now undergoing a reformation; around 15% of it has been smoothed and grassed over. The decommissioned St Nicholas' Church in Front Street was destroyed by fire in November 2006. It is unknown if arson was the cause. It had previously been listed due to its architectural significance.
Азаматтық енші
Хеттон-ле-Хоул 1866 жылы азаматтық приходқа айналды. 1937 жылдың 1 сәуірінде "Хеттон-ле-Хоул" приходы таратылып, Шығыс Рейтон, Үлкен Эпплтон, Кішкентай Эпплтон, Мурсли және Питтингтонмен бірігіп, жай ғана "Хеттон" деп аталатын приход құрылды. 1931 жылы "Хеттон-ле-Хоул" приходының халқы 17 665 адамды құрады.
Hetton le Hole became a civil parish in 1866, on 1 April 1937 the parish of "Hetton le Hole" was abolished and merged with East Rainton, Great Eppleton, Little Eppleton, Moorsley and Pittington to form a parish called simply "Hetton". In 1931 the parish of "Hetton le Hole" had a population of 17,665.