Кіріспе

Халық мәдениетіндегі танымал тұлға немесе нысан

британдық телесериалы

Поп-икона – белгілі бір қоғамның немесе дәуірдің анықтамалық ерекшелігін құрайтын танымал тұлға, кейіпкер немесе нысан. Бұл терминнің қолданылуы көбінесе субъективті, себебі нақты объективті критерийлер жоқ. Сәйкестендіру әдетте ұзақ өмір сүруімен, кең таралғандығымен және ерекшелігімен байланысты. Сонымен қатар, "поп-икона" статусы поп-мәдениеттен тыс танымалдылықтан, мысалы, тарихи тұлғалардан ерекшеленеді. Кейбір тарихи тұлғалар өз дәуірінде "поп-икона" статусына жеткен деп есептеледі және бұл статус қазірге дейін сақталуы мүмкін. Алдыңғы дәуірлердің поп-иконаларының мысалы – Бенджамин Франклин және Моцарт.

Атрибуттары мен шығу тегі

Тарихшылар Аса Бриггс және Питер Берк "иконография" терминінің жоғары мәдениетке, ал кейіннен XX ғасырда халық мәдениетіне өтеріне, онда "икона" сөзі Мадонна сияқты діни емес атақты тұлғаны білдіретініне тоқталып өткен. Ол, әлдебір катализаторлық рөл атқарған болуы мүмкін, себебі Торонто университетінің семиотика және лингвистикалық антропология профессоры Марсель Данеси "Тіл, қоғам және жаңа медиа: социолингвистика" еңбегінде "икона" сөзінің "діни түбірден шыққан термин" екенін, ал "алғаш рет американдық поп-әнші Мадоннаны сипаттау үшін дәл осы мәдениетте қолданылғанын" айтады. Содан кейін келтірілген мәліметте бұл сөздің "қазір кез келген кең танымал ер немесе әйел тұлғаға қатысты қолданылатыны" делінеді. "The Advocate" журналы оны "ең ұлы гей-икона" деп атағаннан кейін, 2008 жылы "Xtra Magazine" журналынан Гай Бабино: "Мен адамдарды икона деп атамайтын кезді есімде сақтаймын" деді.

Ұзақ өмір сүру

Көбінесе, мәшһүр адамның поп-икона мәртебесі оның атының ұзақ сақталуына байланысты болады. Бұл, белгілі бір субмәдениетке ғана шешілген культ-иконалардан өзгеше. Кейбір поп-иконалар өздерінің қызмет саласында ұзаққа созылатын және естен шықпайтын із қалдырып, содан кейін жалпы қоғамда танылуға ие болды.

Барлық жерде

Поп-икона мәртебесінің жалпы белгісі – бейнелердің және осы иконалық тұлғаға сілтемелердің кең таралғандығы. #tag:ref|Kaku,

Айырмашылығы

Поп-икона статусы көбінесе қоғамдық идеал немесе архетиппен ерекше байланысты екенін білдіреді. Көзге түсетін тұлғалардың осы байланысын күшейту үшін лақап немесе есімдік қолданылуы жиі кездеседі. Кейде мұндай адамдардың есімі тіпті жалпы сөздердің немесе ұғымдардың синонимі ретінде қолданылады. Питер Пэн, Винни Пух, Микки Маус, Багс Банни, Том және Джерри, Аққартай, Супермен, Бэтмен, Өрмекші адам, Джеймс Бонд, Дарт Вейдер, Доктор Ким, Симпсон отбасы, Мэри Поппинс, Марио, Кермит Бақа, Губка Боб Квадрат шалбар, Пикачу, Элис, Вилли Вонка және Шерлок Холмс сияқты кейбір ойдан туған кейіпкерлер поп-иконалар деп есептеледі. Тіпті жансыз заттар да поп-икона ретінде танылуы мүмкін. Кейбір тұлғалар қоғамдық назарды аударатын белгілі бір оқиғаларға байланысты уақытша немесе жағдайға қарай "поп-икона" мәртебесіне ие болады, мысалы, О.Дж. Симпсон ісі сияқты.