Кіріспе

АҚШ бейне ойындары индустриясының сауда қауымдастығы.

Entertainment Software Association (ESA) – АҚШ-тағы бейне ойын индустриясының сауда қауымдастығы. Ол 1994 жылғы сәуірде Interactive Digital Software Association (IDSA) деп құрылды және 2003 жылғы 21 шілдеде қайта аталды. Штаб-пәтері Вашингтон қаласында орналасқан. Ойын индустриясының ірі баспагерлерінің көпшілігі (немесе олардың американдық еншілес компаниялары) ESA мүшелері болып табылады. ESA сонымен қатар Лос-Анджелесте (Калифорния) жыл сайынғы Electronic Entertainment Expo (E3) сауда көрмесін ұйымдастырды. ESA саясаты ESA-ның үш жұмыс тобындағы мүше компаниялардың жұмысына негізделген: "Интеллектуалдық меншік жұмыс тобы", "Мемлекеттік саясат комитеті" және "Қоғаммен байланыс жұмыс тобы".

Тарих

IDSA/ESA концепциясы Mortal Kombat видео ойынында бейнеленген зорлық-зомбылықтан туындаған даулардан пайда болды. Бұл 1993 жылдың соңында АҚШ Конгресінің тыңдауына әкелді, онда видео ойын индустриясы Mortal Kombat және Night Trap сияқты ойындардағы зорлық деңгейіне қатысты сынаққа ілікті. Тыңдаулар барысында Sega және Nintendo ойыншылар үшін ойын мазмұнына баға беру тәсілдеріндегі айырмашылықтарды келтіре отырып, бір-бірін кінәлады. Тыңдаулардан кейін конгрессмен Джо Либерман 1994 жылғы Видео ойындарды бағалау туралы заң жобасын ұсынды, ол видео ойындарға бағалау жүйесін құру үшін үкімет бақылауындағы комиссияны құруды көздеді және егер видео ойын индустриясы өз еркімен жүйе ұсынбаса, оны заңмен қабылдауға уәде берді. Үкіметтік бақылау қаупін сезінген компаниялар IDSA-ны бірыңғай күш ретінде құруға және осы деңгейде барлық видео ойын компанияларын өкілдік етуге шешім қабылдады, содан кейін видео ойындарға ерікті, бірақ біркелкі бағалау тәсілін жасау үшін Entertainment Software Ratings Board (ESRB) құрылды. Бастапқыда Sega IDSA-ға Videogame Rating Council бағаларын пайдалануды ұсынды, бірақ Nintendo бұл ұсынысты қабылдамады, оның орынсыз екенінен қорқып. 1994 жылдың шілдесінде IDSA өкілдері ESRB-ны Конгреске ұсынды, Конгресс оны қабылдады және американдық индустрия үшін стандартқа айналды. IDSA 2003 жылдың 21 шілдесінде өзін Entertainment Software Association (ESA) деп атады. Атау өзгертілуі компаниялардың негізгі қызметі ойын-сауық бағдарламалық жасақтамасын жасау саласында екенін көрсету мақсатында жасалды, ал жаңа атау индустрияны нақтырақ анықтау үшін таңдалды. Дуг Лоуэнштейн ESA-ны құрды. 2006 жылдың 14 желтоқсанында Kotaku ойын блогы оның қаржы саласында жұмыс істеу үшін отставкаға кететінін хабарлады. 2007 жылдың 17 мамырында Майк Галлахер Дуг Лоуэнштейннің орнына ESA президенті болды. 2019 жылы Variety басылымы Галлахердің алдыңғы жылдары бірқатар мәселелерге байланысты директорлар кеңесінің сенімін жоғалтқанын хабарлады. Оның кеңсесі уытты жұмыс ортасы ретінде сипатталды, онда ол өзінің бағыныстарын бір-біріне қарсы қойып, оларға қорлайтын хабарламалар жіберді. Сондай-ақ ол тәжірибелі жоғары деңгейдегі қызметкерді жұмыстан босатып, өзіне ұнайтын жаңа қызметкерді тағайындады. 2016 жылы Дональд Трамптың сайлануымен Галлахер ESA-ны Трамптың саясатын, мысалы, 2017 жылғы Салықты қысқарту және жұмыс орындары туралы заңмен байланыстыруға тырысты, бұл заң қауымдастық мүшелері арасында танымал болған жоқ. Роберт А. Алтман және Фил Спенсер, сол кездегі басқарма төрағасы және төрағасының орынбасары, Галлахердің іс-әрекетін зерттеу үшін ішкі тергеуді бастады. Галлахер 2018 жылдың 3 қазанында президенттік лауазымнан кететінін мәлімдеді; ESA аға вице-президенті Стэнли Пьер Луис ESA тұрақты президентті іздеу кезінде уақытша президент болып қызмет етті. Ақырында, ESA 2019 жылдың мамыр айында Пьер Луисті тұрақты президент және бас директор етіп сайлады.

Іс-шаралар

ЕҚҚК-ны қадағалаумен қатар, ESA Electronic Entertainment Expo (E3) көрмесін ұйымдастырды. IDSA құрылғаннан кейін, видео ойын индустриясы соңғы Тұтынушы Электроникасы Көрмелерінде алған қарым-қатынасынан алаңдады және басқа сауда көрмесінің орнын іздеді. IDSA International Data Group (IDG) компаниясымен серіктестік құрып, 1995 жылдың мамыр айында Лос-Анджелесте өткен алғашқы E3 көрмесін ұйымдастырды. Бірінші E3 күтілгеннен асып түсетін сәттілікке ие болды, сондай-ақ IDSA IDG-мен E3 мен оның зияткерлік меншігіне иелік ету үшін келіссөздер жүргізді, ал IDG іс-шараны жүзеге асыруға көмектесуге міндеттенді. ESA видео ойын индустриясына зиян келтіретін заңнамаға қарсы күресте және ESRB аясындағы видео ойын рейтингтеріне қатысты дауларды шешуде, сондай-ақ индустрияға пайдалы заңнаманы қолдау арқылы жетекші рөл атқарады. Атап айту керек, ESA 2012 жылы Жоғарғы Сотта қарастырылған «Браун против. Ойын-сауық саудагерлері қауымдастығы» ісінде видео ойындар Бірінші түзетуге сәйкес қорғалған туындылар екеніне үкім шығарылды және 1996 жылғы Ақпараттық технологиялар келісіміне ойын-сауық бағдарламалық құралдарын енгізуге көмектесті. ESA бастапқыда пираттыққа қарсы SOPA және PIPA заңдарын қолдады, бірақ Red 5 Studios бас директоры Марк Керн оған жауап ретінде бәсекелес сауда ұйымы League For Gamers (LFG) құрды. 2012 жылдың қаңтар айында ESA SOPA және PIPA заңдарын қолдауын тоқтатты, сонымен қатар Конгрессті авторлық құқықтарға қатысты теңдестірілген тәсілді жасауға шақырды. Нью-Йорк заң фирмасының Интерактивті ойын-сауық тобының төрағасы Грегори Бойд: «Лоббилік қызметке келгенде, жеке компаниялардың сенетін «негізгі индустрия тобы» – Ойын-сауық бағдарламалық қамтамасыз ету қауымдастығы (ESA), ол 2012 жылы 4,83 миллион доллар жұмсады, бұл Facebook, Google және тіпті Ұлттық мылтық қауымдастығынан (NRA) көп». ESA өкілдік ететін компаниялар үшін видео ойындарға қатысты туындылардың авторлық құқығын бұзумен күреседі және оны азайтуға жұмыс істейді. Әдетте, бұл құқық бұзушылықты қамтитын сайттарға материалды алып тастау немесе тоқтату туралы хабарламалар жіберу және Google сияқты іздеу жүйелерімен құқық бұзушылықты файлдарды орналастыратын сайттарды тізімнен шығару арқылы жүзеге асырылады. Олар сондай-ақ құқық қорғау органдарымен авторлық құқықты бұзуды қалай жоюға үйрету үшін бірлесіп жұмыс істейді. ESA олжалық қораптар механизмін қолдап, оның құмарлыққа жатпайтынын мәлімдеді.

Сын-пікірлер мен даулар

2019 жылдың 3 тамызында ЕҚА сайтында қатысушылардың жеке деректерінен құралған, қорғалмаған тізімнің көпшілікке ашық екені анықталды. Тізімде 2000-нан астам адам туралы ақпарат болды, олардың көп бөлігі E3 2019 көрмесіне қатысқан журналистер мен әлеуметтік желілерде ықпал ететін адамдар еді. ESA тізімді көпшікке көрінетін болғаннан кейін жойды және ақпараттың жария болуына рұқсат бергені үшін өтініш айтты. Бірақ, 2019 жылғы деректерге қол жеткізу үшін ұқсас тәсілдерді қолданған пайдаланушылар, олардың веб-сайтының пайдаланушы куәландырылған бөлімдерінде бұрынғы E3 іс-шараларының 6000-нан астам қатысушысы туралы ұқсас деректерді тапты, олар да ESA хабарланғаннан кейін жойылды.