Мерзімі белгілі салым шарттары

Кіріспе

Банктік шотқа байланысты белгілі мерзімге салынған депозит

Депозит сертификаты (CD) – АҚШ-тағы банктер, жинақ мекемелері және несиелік одақтар сататын мерзімді депозит. CD-лер жинақ шоттарынан өзгеше, себебі CD-де ақшаны айыппұлсыз алуға болатын нақты, белгіленген мерзім болады және әдетте жоғары пайыздық мөлшерлемелер ұсынылады. Банк CD-ні мерзімі біткенше сақтауды күтеді, содан кейін оны қайтарып алуға және пайыз төлеуге болады. АҚШ-та CD-лерді банктер үшін Федералдық депозиттерді сақтандыру корпорациясы (FDIC), ал несиелік одақтар үшін Ұлттық несиелік одақ әкімшілігі (NCUA) сақтайды. Клиент ақшаны белгіленген мерзімге сақтағаны үшін мекемелер, әдетте, клиенттердің кез келген уақытта ақша ала алатын шоттарына қарағанда жоғары пайыздық мөлшерлемелер ұсынады (бірақ кері өнімділік қисығының жағдайында бұл қағида қолданылмауы мүмкін). CD-лер үшін ең көп таралған ұсыныс – тұрақты ставкалар, бірақ кейбір мекемелер өзгермелі ставкалармен CD-лер ұсынады. Мысалы, 2004 жылдың ортасында пайыздық мөлшерлемелердің өсуі күтілді, сондықтан көптеген банктер мен несиелік одақтар «ставканы арттыру» мүмкіндігі бар CD-лерді ұсына бастады. Бұл мүмкіндік CD мерзімі ішінде тұтынушы таңдаған уақытта пайыздық мөлшерлемені бір рет түзетуге мүмкіндік береді. Кейде қаржы ұйымдары қор нарығына, облигация нарығына немесе басқа да индекстерге индекстелген CD-лерді ұсынады. CD-лердің кейбір ерекшеліктері: Ірі сомаға жоғары пайыздық мөлшерлеме берілуі мүмкін. Ұзақ мерзімді депозиттер, әдетте, жоғары пайыздық мөлшерлемемен ұсынылады, егер кері өнімділік қисығы болмаса (мысалы, экономикалық дағдарысқа дейін). Кіші банктер үлкен банктерге қарағанда жоғары пайыздық мөлшерлемелер ұсынады. Жеке CD шоттарына, әдетте, бизнес CD шоттарына қарағанда жоғары пайыздық ставкалар қолданылады. FDIC немесе NCUA сақтандыруы жоқ банктер мен несиелік одақтар көбінесе жоғары пайыздық мөлшерлемелер ұсынады. CD-лерде әдетте ең төменгі депозит мөлшері белгіленеді және ірі сомалар үшін жоғары ставкалар ұсынылуы мүмкін. Ең жақсы ставкалар, әдетте, «Жұмбо CD» деп аталатын, кемінде 100 000 АҚШ доллары көлеміндегі депозиттерге ұсынылады. «Жұмбо CD»-лерді көбінесе банктер мен зейнетақы қорлары сияқты ірі институционалдық инвесторлар сатып алады, олар төмен тәуекелді және тұрақты инвестициялық мүмкіндіктерге қызығушылық танытады. «Жұмбо CD»-лер «көзбен көрінетін депозиттік сертификаттар» деп те аталады және иесіне беріледі. Олар дәстүрлі депозиттік сертификаттар сияқты жұмыс істейді, яғни белгілі бір мерзімге негізгі соманы бекітеді және мерзімі біткенде төленеді. CD ашқан тұтынушы қағаз сертификат алуы мүмкін, бірақ қазір CD көбінесе жазба ретінде жүргізіледі және тұтынушының банктік шоттағы бір элемент ретінде көрсетіледі. Яғни, көбінесе жеке «шағымдама» болмайды. CD сатып алуын растайтын қағаз түріндегі құжатты қалаған тұтынушылар банктен шот-фактура сұрауы немесе қаржы институтының онлайн-банкинг қызметінен оны басып ала алады.

A certificate of deposit (CD) is a time deposit sold by banks, thrift institutions, and credit unions in the United States. CDs typically differ from savings accounts because the CD has a specific, fixed term before money can be withdrawn without penalty and generally higher interest rates. The bank expects the CDs to be held until maturity, at which time they can be withdrawn and interest paid. In the United States, CDs are insured by the Federal Deposit Insurance Corporation (FDIC) for banks and by the National Credit Union Administration (NCUA) for credit unions. In exchange for the customer depositing the money for an agreed term, institutions usually offer higher interest rates than they do on accounts that customers can withdraw from on demand (though this may not be the case in an inverted yield curve situation). Fixed rates are the most common offering for CDs, but some institutions offer CDs with variable rates. For example, in mid 2004, interest rates were expected to rise, and many banks and credit unions began to offer CDs with a "bump up" feature. These allow for a single readjustment of the interest rate at a time of the consumer's choosing during the term of the CD. Sometimes, financial institutions introduce CDs indexed to the stock market, bond market, or other indices. Some features of CDs are:
A larger principal should or may receive a higher interest rate. A longer term usually earns a higher interest rate, except in the case of an inverted yield curve (e. g., preceding a recession). Smaller institutions tend to offer higher interest rates than larger ones. Personal CD accounts generally receive higher interest rates than business CD accounts. Banks and credit unions that lack FDIC or NCUA insurance typically provide higher interest rates. CDs typically require a minimum deposit, and may offer higher rates for larger deposits. The best rates are generally offered on "Jumbo CDs" with minimum deposits of $100,000. Jumbo CDs are commonly bought by large institutional investors, such as banks and pension funds, that are interested in low risk and stable investment options. Jumbo CDs are also known as negotiable certificates of deposit and come in bearer form. These work like conventional certificates of deposit that lock in the principal amount for a set timeframe and are payable upon maturity. The consumer who opens a CD may receive a paper certificate, but it is now common for a CD to consist simply of a book entry and an item shown in the consumer's periodic bank statements. That is, there is often no "certificate" as such. Consumers who want a hard copy that verifies their CD purchase may request a paper statement from the bank, or print out their own from the financial institution's online banking service.

Жабылу

Мерзімінен бұрын ақша алу әдетте айтарлықтай айыппұлға соқтырады. Бес жылдық CD үшін бұл көбінесе он екі айлық сыйақының толық жоғалтылуымен байланысты. Мұндай айыппұлдар, егер иесінің әлдеқайда жоғары кіріс әкелетін басқа инвестициясы болса немесе ақшаға шұғыл қажеттілік туса, ақшаны мерзімінен бұрын алудың тиімді еместігін қамтамасыз етеді. Көбінесе, мекемелер CD мерзімі бітуге аздай қалғанда CD иесіне нұсқау сұрап хабарлама жібереді. Хабарламада әдетте негізгі соманы және жинақталған сыйақыны алу немесе оны "жаңа CD-ге аудару" (жаңа CD ашу) мүмкіндігі ұсынылады. Әдетте, CD мерзімі біткеннен кейін айыппұлсыз ақша алуға болатын белгілі бір "уақыт терезесі" қарастырылады. Егер ешқандай нұсқау берілмесе, мекеме CD-ні автоматты түрде жаңа CD-ге аударып, ақшаны тағы да белгілі бір мерзімге тоқтап тұруға мәжбүрлейді (бірақ CD ашылған кезде иесі CD-ні автоматты түрде жаңартпау туралы шарт қоюға құқылы).

Қайта қаржыландыру

Сақтану ережесі DD бойынша сақтандырылған CD-лерде есепшот ашқан кезде мерзімінен бұрын ақша алу үшін салынған айып мөлшері көрсетілуі тиіс. Бұл айып мөлшерін депозитарий мерзімі біткенге дейін өзгертуге болмайтыны қабылданған. Дегенмен, кейбір жағдайларда кредиттік одақтар мерзімінен бұрын ақша алу айыбын өзгертіп, оны қолданыстағы есепшоттарға кері күшпен қолданған жағдайлар болды. Екінші рет Техас штатының Main Street банкі CD-лердің бір тобын толық пайыз төлемей жапқан кезде орын алды. Банк бұл оларға рұқсат етілгенін мәлімдеді. Мерзімінен бұрын ақша алу үшін салынған айып мөлшері салымдарды CD мерзімі ішінде пайда болатын жақсырақ инвестициялық мүмкіндіктерді пайдаланудан тоқтатуға бағытталған. Пайыздық ставкалардың өсуі кезінде бұл айып мөлшері салымдарды өтеуден және тиісті айып мөлшерін төлегеннен кейін түскен қаражатты қайта инвестициялаудан тоқтату үшін жеткіліксіз болуы мүмкін. Жаңа, жоғары табыс беретін CD-ден алынған қосымша пайыздар ертерек ақша алу үшін төленген айып мөлшерінің құнын асып түсуі мүмкін.

Сатылар

Ұзақ мерзімді инвестициялар жоғары пайыздық ставканы қамтамасыз етеді, бірақ өсіп келе жатқан пайыздық экономикада жоғары ставканы бекіту мүмкіндігінен айырылуы да мүмкін. Осы мүмкіндіктің құнын азайтудың кең таралған стратегиясы – «CD сатысы» стратегиясы. Сатылы стратегияда инвестор депозиттерін бірнеше жылға бөліп салады, мақсаты – барлық ақшаны ең ұзақ мерзімге (демек, жоғары ставкамен) сақтау, бірақ оның бір бөлігі жыл сайын мерзіміне жететіндей ету. Осылайша, салымшы ең ұзақ мерзімді ставкалардың артықшылықтарын пайдаланады, сонымен бірге ақшаны қысқа мерзімде қайта инвестициялау немесе алу мүмкіндігін сақтайды. Мысалы, үш жылдық сатылы стратегияны бастаған инвестор 3 жылдық CD, 2 жылдық CD және 1 жылдық CD-ге тең сомада ақша салады. Осыдан кейін әр жыл сайын CD-нің мерзімі бітіп, инвестор ақшаны 3 жылдық мерзімге қайта инвестициялай алады. Осы циклдің екі жылынан кейін инвестордың барлық ақшасы үш жылдық ставкамен депозитте болады, бірақ депозиттердің үштен бірі әр жыл сайын мерзіміне жетеді (инвестор оны қайта инвестициялай, арттыра алады немесе ала алады). Сатыны ұстап тұру жауапкершілігі салымшыда, емес қаржы институтында. Саты пайыздық экономикаға тәуелді болмағандықтан, салымшылар оны бірнеше банкке бөліп орналастыра алады. Бұл тиімді болуы мүмкін, себебі кіші банктер ірі банктер ұсынатын ұзақ мерзімді депозиттерді ұсынбауы мүмкін. Laddering көбінесе CD-лермен қолданылса да, инвесторлар осы стратегияны ұқсас шарттары бар кез келген мерзімдік депозиттік шотта пайдалана алады.

Күштілікпен шақырылатын CD

Step Up Callable CD-лер – CD-нің мерзімі аяқталғанға дейін пайыздық мөлшерлеме бірнеше рет өсетін CD түрі. Мұндай CD-лер көбінесе 15 жылға дейін мерзімімен шығарылады, пайыздық мөлшерлеме 5-ші және 10-шы жылдары артады. Әдетте, бастапқы пайыздық мөлшерлеме қысқа мерзімді CD-лердегіге қарағанда жоғары болады, ал әрбір кезеңде мөлшерлеме өседі. Бұл CD-лерде "қайтару" мүмкіндігі бар, ол эмитентке белгілі бір уақыт өткен соң, әдетте кем дегенде бір жылдан кейін, салымды инвесторға қайтаруға мүмкіндік береді. CD қайтарылғанда, инвесторға депозиті қайтарылады және ол енді ешқандай пайыздық төлем алмайды. Қайтару мүмкіндігінің болуына байланысты пайыздық тәуекел эмитент емес, инвесторға жүктеледі. Бұл тәуекелді эмитенттен инвесторға ауыстыру Step Up Callable CD-лерге қазіргі уақытта қайтаруға болмайтын CD-лерге қарағанда жоғары пайыздық мөлшерлеме ұсынуға мүмкіндік береді. Егер нарықтағы пайыздық мөлшерлеме төмендесе, эмитент CD-ні қайтаруға шақырып, төмен пайыздық мөлшерлемемен жаңа борыш шығарады. Егер CD мерзімінен бұрын қайтарылса, инвестор қайта инвестициялау тәуекеліне тап болады. Егер нарықтағы пайыздық мөлшерлемелер өссе, эмитент CD-нің мерзіміне дейін толуына рұқсат береді.

Депозиттерді сақтандыру

Сақтандыру сомасы жеке тұлға немесе отбасының есепшоттары мекемеде қалай құрылғандығына байланысты өзгереді. Сақтандыру деңгейі FDIC және NCUA кітапшаларында немесе онлайн режимінде қолжетімді күрделі FDIC және NCUA ережелерімен реттеледі. Қазіргі таңда стандартты сақтандыру сомасы жеке есепшоттар үшін иесі немесе салымшы басына 250 000 АҚШ доллары, ал бірлескен есепшоттар үшін әрбір бірлескен иесі басына 250 000 АҚШ доллары болып табылады. Кейбір мекемелер федералдық қолдаумен FDIC немесе NCUA сақтандыруына қоса немесе оның орнына жеке сақтандыру компаниясын пайдаланады. Мекемелер көбінесе клиенттерінің көбісінде қосымша шығындарды ақтауға жеткілікті қаражат болмаған жағдайда жеке қосымша сақтандыруды қолдануды тоқтатады. Депозиттерді тіркеу қызметі арқылы инвесторлар толық FDIC сақтандыруымен бір банк арқылы басқарылатын CD-ге 50 миллион долларға дейін инвестициялай алады. Дегенмен, бұл ең жоғары пайыздық ставкалар болмауы мүмкін.

Шарттар мен ережелер

CD-лердің шарттары мен талаптарында көптеген айырмашылықтар бар. CD-нің шарттарын көрсететін "Сақтаудағы шындық" туралы нұсқаулық немесе басқа да ақпараттық құжат, сатып алу алдында қолжетімді болуы тиіс. Бұл ақпарат мекеменің қызметкерлеріне көбінесе таныс болмайды, тек жазбаша құжат ғана заңдық күшке ие. Егер бастапқы шығарушы мекеме басқа мекемемен біріксе, немесе сатып алушы CD-ні мерзімінен бұрын жапса, немесе басқа да мәселе туса, сатып алушы келісімшарттың бастапқы шарттары сақталатынын қамтамасыз ету үшін шарттар мен талаптар құжатына жүгінуі керек. Шарттар мен талаптар өзгеруге жатады. Олар "Біз осы Шарттарға кез келген уақытта қосымша өзгерістер енгізе аламыз, жоя аламыз немесе өзгерте аламыз ("Өзгерістер")" сияқты сөздерді қамтуы мүмкін. CD-ні мерзімінен бұрын талап етуге болады. Шарттарда банк немесе несиелік одақ CD-ні мерзімі аяқталғанға дейін жаба алатыны көрсетілуі мүмкін. Сыйақы төлемі. Сыйақы жинақталған сайын төленіп, немесе CD-де жинақталуы мүмкін. Сыйақыны есептеу. CD депозит салған күнінен бастап, немесе келесі айдың немесе тоқсанның басынан бастап сыйақы жинауды бастауы мүмкін. Ақшаны алуды кейінге қалдыру құқығы. Мекемелер банкроттықтың алдын алу үшін белгілі бір мерзімге ақшаны алуды кейінге қалдыруға құқылы. Негізгі соманы қайтару. Қаржы институтының қалауынша болуы мүмкін. Негізгі соманың белгілі бір шектен төмен сомада алынуы немесе мүлдем алынбауы CD-нің толық жабылуын талап етуі мүмкін. АҚШ-тағы жеке зейнетақы шотының CD-сі IRA талаптарына сәйкес минималды төлемді жазасыз алуға мүмкіндік береді. Сыйақыны қайтару. CD ашылғаннан бері жинақталған сыйақыны алуға рұқсат етілуі мүмкін. Сыйақы ақшаны алу күніне дейін немесе соңғы айдың немесе соңғы тоқсанның соңына дейін есептелуі мүмкін. Мерзімінен бұрын ақшаны қайтару үшін айыппұл. Ол айлық сыйақымен өлшенуі мүмкін, мекеменің ақшаны ауыстырудың ағымдағы құнына тең болуы мүмкін немесе басқа формула қолданылуы мүмкін. Негізгі соманы азайтуы немесе азайтпауы мүмкін, мысалы, CD-ні ашқаннан кейін үш ай өткен соң алты айлық айыппұлмен негізгі сома алынса. Төлемдер. Ақшаны қайтару немесе жабу үшін, немесе куәландырылған чек беру үшін төлем талап етілуі мүмкін. Автоматты жаңару. Мекеме CD мерзімі аяқталғаннан кейін автоматты түрде жаңару туралы хабарлама жіберуге міндетті болуы мүмкін. Мекеме CD мерзімі аяқталғаннан кейін автоматты түрде жаңа CD-ге ауыстыру алдында белгілі бір кезеңді қарастыруы мүмкін. Кейбір банктер бастапқы CD-ге қарағанда төмен мөлшермен жаңаруы мүмкін.

There are many variations in the terms and conditions for CDs. The federally required "Truth in Savings" booklet, or other disclosure document that gives the terms of the CD, must be made available before the purchase. Employees of the institution are generally not familiar with this information; only the written document carries legal weight. If the original issuing institution has merged with another institution, or if the CD is closed early by the purchaser, or there is some other issue, the purchaser will need to refer to the terms and conditions document to ensure that the withdrawal is processed following the original terms of the contract. The terms and conditions may be changeable. They may contain language such as "We can add to, delete or make any other changes ("Changes") we want to these Terms at any time." The CD may be callable. The terms may state that the bank or credit union can close the CD before the term ends. Payment of interest. Interest may be paid out as it is accrued or it may accumulate in the CD. Interest calculation. The CD may start earning interest from the date of deposit or from the start of the next month or quarter. Right to delay withdrawals. Institutions generally have the right to delay withdrawals for a specified period to stop a bank run. Withdrawal of principal. May be at the discretion of the financial institution. Withdrawal of principal below a certain minimum—or any withdrawal of principal at all—may require closure of the entire CD. A US Individual Retirement Account CD may allow withdrawal of IRA Required Minimum Distributions without a withdrawal penalty. Withdrawal of interest. May be limited to the most recent interest payment or allow for withdrawal of accumulated total interest since the CD was opened. Interest may be calculated to date of withdrawal or through the end of the last month or last quarter. Penalty for early withdrawal. May be measured in months of interest, may be calculated to be equal to the institution's current cost of replacing the money, or may use another formula. May or may not reduce the principal—for example, if principal is withdrawn three months after opening a CD with a six month penalty. Fees. A fee may be specified for withdrawal or closure or for providing a certified check. Automatic renewal. The institution may or may not commit to sending a notice before automatic rollover at CD maturity. The institution may specify a grace period before automatically rolling over the CD to a new CD at maturity. Some banks have been known to renew at rates lower than that of the original CD.

Шектеулер

CD пайыздық мөлшерлемелері мен инфляция арасында белгілі бір байланыс болуы мүмкін. Мысалы, бір жағдайда пайыздық мөлшерлеме 15% және инфляция 15% болуы мүмкін, ал екінші жағдайда пайыздық мөлшерлеме 2% және инфляция 2% болуы мүмкін. Әрине, бұл факторлар өзара теңеседі, сондықтан нақты пайыздық мөлшерлеме, яғни құнның сақталуын немесе жоғалуын көрсететін көрсеткіш, екі мысалда да нөлге тең. Дегенмен, CD-лерден алынатын нақты кіріс, басқа да белгілі мөлшерлемелі құралдар сияқты, айтарлықтай өзгеріп отыруы мүмкін. Мысалы, несие дағдарысы кезінде банктерге қаражат өте қажет болады, сондықтан CD пайыздық мөлшерлемесінің өсуі инфляциямен бірге жүрмей қалуы мүмкін. Жоғарыда айтылғандарға салықтар кірмейді. Салықтарды ескергенде, жоғары мөлшерлемелі жағдай нашарлайды, себебі нақты кіріс төмендейді (әлдеқайда теріс) болса да, салықтан бұрынғы нақты кіріс мөлшерлемелері бірдей болады. Инфляциядан және салықтан кейінгі кіріс маңызды. Автор Рик Эдельман: «Банктік шоттарда (нақты экономикалық тұрғыдан) ақша табу мүмкін емес, себебі ол осылай болуға тиіс емес», – деп жазды. Оның айтуынша, банк шоттары мен CD-лер ақшаны қысқа мерзімге сақтау үшін жарамды. Тіпті CD мөлшерлемелері инфляциямен байланысты болса да, бұл тек CD сатып алынған кезде күтілген инфляцияны көрсетеді. Нақты инфляция күтілгеннен төмен немесе жоғары болуы мүмкін. Мөлшерлемені ұзақ мерзімге бекіту инфляция өскен жағдайда жаман, ал инфляция төмендегенде жақсы болуы мүмкін. Мысалы, 1970 жылдары инфляция бұрынғыдан жоғары деңгейге көтерілді, бірақ бұл пайыздық мөлшерлемелерде толыққанды көрсілмеді. Бұл әсіресе ұзақ мерзімді облигациялар үшін маңызды, себебі мөлшерлеме белгілі бір уақытқа бекітіледі. Осы себепті CD-лерге әдемі лақап аттар берілді. Кейін жағдай өзгерді және инфляция төмендеді. Жалпы, басқа да белгілі мөлшерлемелі инвестициялар сияқты, CD-нің экономикалық құны нарықтық пайыздық мөлшерлемелер төмендегенде артады, ал керісінше – төмендейді. Кейбір банктер орташа мөлшерлемеден төмен, ал басқалары жоғары мөлшерлеме төлейді. АҚШ-та салымдар жасаушылар тәуекелді арттырмай, FDIC сақтандырған ең жақсы мөлшерлемелерден пайдалана алады. Басқа да инвестиция түрлері сияқты, инвесторлар ерекше жоғары кіріс ұсынатын CD-лерге күдіспен қарауы керек. Мысалы, Аллен Стэнфорд адамдарды өзінің Понци схемасына тарту үшін жоғары мөлшерлемелі жалған CD-лерді пайдаланды.

There may be some correlation between CD interest rates and inflation. For example, in one situation interest rates might be 15% and inflation 15%, and in another situation interest rates might be 2% and inflation may be 2%. Of course, these factors cancel out, so the real interest rate, which indicates the maintenance or otherwise of value, is both zero in these two examples. However the real rates of return offered by CDs, as with other fixed interest instruments, can vary significantly. For example, during a credit crunch banks are in dire need of funds, and CD interest rate increases may not track inflation. The above does not include taxes. When taxes are considered, the higher rate situation above is worse, with a lower (more negative) real return, although the before tax real rates of return are identical. The after inflation, after tax return is what is important. Author Ric Edelman writes: "You don't make any money in bank accounts (in real economic terms), simply because you're not supposed to." On the other hand, he says, bank accounts and CDs are fine for holding cash for a short amount of time. Even to the extent, that CD rates are correlated with inflation, this can only be the expected inflation at the time the CD is bought. Actual inflation may be lower or higher. Locking in the interest rate for a long term may be bad (if inflation goes up) or good (if inflation goes down). For example, in the 1970s, inflation increased higher than it had been, and this was not fully reflected in interest rates. This is particularly important, for longer term notes, where the interest rate is locked in for some time. This gave rise to amusing nicknames for CDs. A little later, the opposite happened, and inflation declined. In general, and similar to other fixed interest investments, the economic value of a CD rises when market interest rates fall, and vice versa. Some banks pay lower than average rates, while others pay higher rates. In the United States, depositors can take advantage of the best FDIC insured rates without increasing their risk. As with other types of investment, investors should be suspicious of a CD offering an unusually high rate of return. Such as Allen Stanford used fraudulent CDs with high rates to lure people into his Ponzi scheme.