Кіріспе
Авангардтық Юнионисттік Прогрессивтік Партия (VUPP), жай ғып Ольстер Авангарды деп белгілі, 1972 және 1978 жылдар аралығында Солтүстік Ирландияда болған унионисттік саяси партия. Уильям Крейг басқарған партия Ольстер Юнионисттік Партиясының (UUP) ішіндегі бөлістен туындады және бірнеше лоялистік жартылай әскери ұйымдармен тығыз байланыста болды. Партия Ирландия ұлттық партияларымен билікті бөлісуге қарсы құрылды. Ол Саннингдейл келісіміне қарсы шықты және келісімге қарсы парламенттік емес әрекеттерге қатысты. Дегенмен, 1975 жылы конституциялық конвенцияда Солтүстік Ирландияның конституциялық мәртебесін талқылау кезінде Уильям Крейг ұлттық Социал-демократиялық және Лейбористік партиямен ерікті түрде билікті бөлісу мүмкіндігін ұсынды. Осының салдарынан партия бөлінді, наразылар Біріккен Ольстер Юнионисттік Партиясын құрды. Содан кейін Авангардтың ықпалы азайды және 1977 жылғы жергілікті өкімет сайлауларындағы нашар нәтижелерден кейін Крейг 1978 жылдың ақпан айында Авангардтың қалған бөлігін UUP-ке қосты.
Шығу тегі
Ол өзінің тамырын Альстер Юнионисттік партиясының авангардтық немесе Альстер авангардтық қанатында тапты, олар партияның көшбасшысы және Солтүстік Ирландияның соңғы премьер-министрі Брайан Фолкнердің саясатына қарсы болды. Альстер авангардтық қозғалысы бастапқыда UUP ішіндегі саяси қысым тобы болды. Ол 1972 жылдың 9 ақпанында құрылды және оны Уильям Крейг (Стормонттағы бұрынғы Ішкі істер министрі) және оның жетекші орынбасарлары пастор Мартин Смит және Каррик округінен бұрынғы Стормонт депутаты капитан Остин Ардилл басқарды. 1972 жылдың 13 ақпанында Лизбурнде өткен алғашқы отырысында Крейг "Біздің жолымызға кедергі келтіргендерге Құдай көмектессін, өйткені біз бұл іске мұқият дайындалғанбыз" деп мәлімдеді. Стормонт Парламенті тоқтатылғаннан кейін Фолкнер Саннингдейл келісімі аясында ұлтшыл және діни ағымға бөлінбеген саясаткерлермен билікті бөлісу саясатын ұстанды. Оған қарсылық білдірген көптеген Альстер одағының мүшелері бөлініп, Уильям Крейгтің басшылығымен жеке Авангард партиясын құрды.
Идеология
Авангард көбінесе оңшыл партия саналды. Құрмет сақшылары мен ортақ салют сияқты белгілерінің болуы оппозицияны оны фашистік деп айыптауға әкелді. Бастапқыда ол фалангисттік партияларға тән стильді – құрметті қарауыл, ортақ салют және лента тағуды қабылдады. Бұл оның Мослишіл, тіпті неонацистік сипаттама алуына себеп болды, ал Стормонттың одақтас депутаты Уильям Макконнелл Авангард митингтерінде "белгілі бір гитлерлік типтегі тұлға қатар бойымен жүріп, өзінің сорақы әскерлерін тексеріп отырады" деді. Бірақ Крейг партияның неонацистік немесе жартылай әскери емес екенін мәлімдеді. Ulster Vanguard әртүрлі лоялисттік ұйымдарға біріктіруші ұйым болуы тиіс еді. Оның лоялисттік жартылай әскери топтармен тығыз байланысы мен күшті қолдауы болды. Авангардтың өз жартылай әскери тобы – Vanguard Service Corps (USC) болды, оның басты міндеті Авангард спикерлері митингтерге қатысқанда оларға қауіпсіздік қызметін көрсету болып көрінеді.
Саясат
Vanguard тікелей басқаруды қатты сынға алды және 1972 жылғы сәуірде жарық көрген «Ulster – A Nation» атты кітапшасында «демократиялық емес және британдық емес үкіметке қарсы тұруға» уәде берді, сондай-ақ Британ аралдарының федерация болу мүмкіндігін ұсынды. 1972 жылдың қыркүйегінде Солтүстік Ирландияның конституциялық опцияларын талқылау үшін өткізілген Дарлингтон конференциясында олар Солтүстік Ирландия Парламентін барлық партиялардың қатысуын арттыру үшін комитет жүйесімен жабдықталған, бір палаталы ассамблея ретінде қайта құруды ұсынды. Ішкі қауіпсіздікке жауапкершілік қайтадан беріледі. Дегенмен, азшылықтардың құқықтарын қорғау үшін құқықтар туралы заң қабылдануы керек еді. Олар Уақытша Ирландия Республикалық Армиясын «жоюды» және Брайан Фолкнер мен оның ізашары енгізген реформаларды кері қайтаруды талап етті. 1972 жылдың соңында «Британ аралдарының қауымдастығы» атты кітапшада олар тіпті Солтүстік Ирландияның толық тәуелсіздігі идеясын қарастырды, бірақ бұл Ұлыбритания мен Ирландия Республикасын да қамтитын құрылымда болуы керек еді. 1973 жылдың соңында олар ирланд ұлтшылдарымен міндетті түрде билікті бөлісу идеясын қабылдамады және осы себепті Саннингдейл келісіміне әкелген конференцияларға қатысудан бас тартты. 1974 жылғы Вестминстер манифестінде олар Солтүстік Ирландияның одақтас опциясы ретінде толық қауіпсіздік жауапкершілігімен жүзеге асырылатын өкілеттік үкіметті немесе Ұлыбританияға толық интеграцияны ұсынды.
Парламенттен тыс қызмет
"Авангард" өз мақсаттарына жету үшін тікелей әрекет түрінде парламенттік емес қызметті белсенді қолдады. 1972 жылдың 26 қаңтарында Крейг Солтүстік Ирландияның ірі қалаларында ірі митингтер ұйымдастыру жоспарларын жариялады. Осының шыңы 1972 жылдың 18 наурызында Белфасттың Ормо паркінде өткен, 60 000-ға дейін адам қатысқан үлкен митинг болды. Онда Крейг: «Біз осы елге қауіп келтіретін ерлер мен әйелдер туралы мәліметтерді жинақтауымыз керек, себебі бір күні, мырзалар мен ханымдар, саясаткерлер еңбек етсе, жауды жою біздің міндетіміз болады» деді. 1972 жылдың наурыз айында Стормонттың қызметі тоқтатылып, тікелей басқару енгізілгеннен кейін «Авангард» 27-29 наурыз аралығында жалпы ереуіл ұйымдастырды. Ол электрмен жабдықтауға әсер етіп, кәсіпорындардың жабылуына және қоғамдық көліктің тоқтауына себеп болды. Шамамен 190 000 адам қатысты, ал «Авангард» мүшелері Портадаун қаласын баррикадалап, тиімді бақылауға алды. 1973 жылдың ақпанында ол протестанттардың ұсталуына қарсы наразылық ретінде Лоялист жұмысшылар қауымдастығы ұйымдастырған екі күндік жалпы ереуілді қолдаған жалғыз партиялардың бірі болды. Бұл ереуіл келесі жылы Ольстер жұмысшылар кеңесінің ереуілінің алғы күші болды, онда VUPP қайтадан маңызды рөл атқарды, Белфасттағы Хоторнден жолындағы штаб-пәтерін ереуіл жетекшілеріне ұсынды. Крейгтің UWC үйлестіру комитетінің жетекші мүшесі болуымен қатар, «Авангард» ірі митингтерден өзге де тактикаларды қолданып, британ үкіметіне қысым көрсетуге тырысты. 1972 жылдың шілдесінде олар жалға алу және салық ереуілін жариялады, бұл ұсыныс оларды басқа юнионисттік партиялармен келіспеушілікке түсірді және DUP тарапынан сынға ілікті. Бірнеше айдан кейін, 1972 жылдың 19 қазанында Крейг оңшыл консервативті «Дүйсенбі клубының» отырысында сөйлеген кезде «шығып, атып өлтіруге дайын» 80 000 адамды жұмылдыра алатынын мәлімдеді.
In addition to large rallies, Vanguard used other tactics to try to put pressure on the British Government. In July 1972, they called for a rent and rate strike, a proposal which put them at odds with other unionist parties and which was criticised by the DUP. Several months later, on 19 October 1972, Craig addressed a meeting of the right wing Conservative Monday Club during which he claimed he could mobilise 80,000 men "who are prepared to come out and shoot and kill."
1974 жылғы ақпандағы Ұлыбританиядағы жалпы сайлау
Сайлау округі Үміткер Дауыс саны % Орын
Белфаст шығысы 27,817 48,4 1
Белфаст оңтүстігі 22,083 42,6 1
Орта Ольстер 26,044 39,0 1
1974 жылдың қазан айындағы Ұлыбританиядағы жалпы сайлау
Сайлау округі Үміткер Дауыс саны % Орын
Белфаст шығысы 31 594 59,1 1
Белфаст оңтүстігі 30 116 59,2 1
Орта Ольстер 30 552 47,4 1
Бөліну
Конституциялық конвенция Солтүстік Ирландия саясаткерлеріне провинцияның саяси болашағы үшін өз ұсыныстарын жасауға мүмкіндік беретін платформа ретінде құрылды, бірақ бұл жоба сәтті болмады. Дегенмен, бұл Уильям Крейгтің төтенше жағдай туындағанда ұлтшыл SDLP партиясымен ерікті коалиция құруын ұсынуына әкелді. Бұл қадам көпті таңқалдырды, ал үкіметтің құпия хаттамасында былай делінген: «Крейг мырза кейбіреулерге жылтыраған зәрулі рыцарь сияқты көрінеді. Шындығында, оның мақсаты – және қазір де солай – қысқа мерзімде қауіпсіздік саясатын бақылайтын, ал SDLP партиясы бір-екі жылға үкіметке қатысатын джентльмендік келісім негізінде үкімет құру». Бірақ билікті бөлісу идеясы 1975 жылғы Саннингдейлден кейінгі жағдайда көптеген одақтастар үшін қабылдаусыз болды. Шындығында, 1976 жылдың қаңтар айында партияның вице-лидері Эрнест Бэрд ескертті: «Егер Вестминстер протестанттардың билікті бөлісуден бас тартуын қабылдамаса, ол соңғы қақтығыстың қажетті салдарына тап болады». Осының салдарынан партия екіге бөлінді, тек Дэвид Тримбл мен Глен Барр Крейгті қолдады, ал қалған он бір конвенция мүшесі Крейгтің басшылығына қарсы шықты. Алайда Крейг партияның қарапайым мүшелерінің қолдауы бар екенін мәлімдеді, және бұл арнайы шақырылған отырыста партия мүшелерінің алпыс пайызы оны қолдағанда расталды. Содан кейін олар «Біріккен Ольстер Одақтастық Партиясын» құрды. 1975 жылдың 8 қыркүйегінде Крейгтің ұсыныстары UUUC отырысында 37 дауысқа қарсы, тек Крейг ғана қолдады.
Қалпына келтіру және таратылу
1977 жылғы жергілікті сайлауды Біріккен Юнионисттік Іс-қимыл Кеңесінің (UUAC) сәтсіз ереуілі көлеңкелеп қалды, оған негізінен DUP және UUUM қолдау көрсетті. 1974 жылы бұрынғы ереуілде маңызды рөл атқарған «Авангард» партиясы бұл ереуілді сынап, UUP және Orange Order-мен бірге оны тоқтатуға шақырды. 1977 жылғы кеңес сайлауы «Авангардтың» партия ретінде сақталу қабілетін сынау ретінде қарастырылды, бірақ партия бұл сынақтан өтпеді. 1973 жылы сайланған он үш кеңесші VUPP тізімімен қатысса да, сайлаудан кейін партияда тек бесеуі ғана қалды, ал олардан бөлініп шыққан қарсыластары UUUP 1977 жылы он екі кеңесші сайлады. Крейг 1978 жылдың ақпан айында UUP-ке қайта қосылуға өтініш берді, содан кейін «Авангардтың» қалған бөлігін Ulster Unionist Party-ге біріктірді. Ол UUP ішіндегі қысым тобы ретінде «Авангард» қозғалысы аталымын алды, бірақ ол да көп ұзамай жойылды. Демократиялық Юнионисттік Партиясы кейіннен Ольстер Юнионистеріне қарағанда оңшыл бағыттағы балама ұстаным ұсынатын басты Юнионисттік партияға айналды. 1982 жылы жаңа Солтүстік Ирландия Ассамблеясына өтетін сайлауда Крейг, Вестминстердегі мандатын жоғалтқаннан кейін, тағы да Ольстер Юнионистерінен кетіп, Шығыс Белфаста кандидат ретінде «Авангард» атауын қайта қолданды. Бірақ ол сайлануға қол жеткізбеді. Крейгтің қайта жаңғырған «Авангард» партиясы 1985 жылғы Англо-Ирландия келісіміне қол қойылған кезде әлі де бар болғандығы хабарланды.
Авангардтың танымал мүшелері
Қазіргі кездегі бірнеше көрнекті Ольстер Юнионист саясаткерлері «Авангард» мүшелері болды, оның ішінде болашақ UUP депутаты Дэвид Бернсайд (1974-1977 жылдар аралығында «Авангард» баспасөз хатшысы болған). 1975 жылы VUPP-тен сайланғандардың арасында болашақ UUP лидерлері Дэвид Тримбл (қайсысы қысқа мерзімге «Авангард» төрағасының орынбасары болды) және Рег Эмпей болды, ол 1974-1975 жылдары «Авангард» төрағасы қызметін атқарды. Солтүстік Ирландия Ассамблеясының бұрынғы вице-спикері Джим Уилсон 1975-1976 жылдары Ньютонбэби округі кеңесінде «Авангард» кеңесшісі болып қызмет етті, содан кейін UUP-ға қосылды. Пастор Мартин Смит, кейіннен UUP депутаты және Оранж орденінің бас шебері, «Авангард» қозғалысының орынбасары болды, бірақ партияға қосылудан бас тартты.