Кіріспе

Гүлді өсімдіктер түрі

Матрикария шамыла (синоним: Matricaria recutita), көбінесе шамыла (кейде шамомиль деп те жазылады), неміс шамыласы – астра тұқымдасына жататын бір жылдық өсімдік. Көбінесе, M. recutita атауы шамыладан жасалған өнімге қолданылады, бірақ басқа да түрлер де шамыла ретінде қолданылады. Бұл сөз грек тіліндегі χαμαί (chamai) – "жерде", ал μήλον (mēlon) – "алма" деген сөздерден шыққан. Өсімдіктің иісі алмаға ұқсағандықтан осылай аталған. Латын тілінде "матрица" сөзінің бір мағынасы – жатыр; Matricaria атауы осы туысқа берілді, себебі Matricaria шамыласы ежелгі дәуірдегі шөп емшілерде етеккір алдындағы синдроммен байланысты ұйқысыздық пен құрысуды емдеу үшін қолданылған.

Қолданылуы

Баджан шәй жасау үшін көбінесе қолданылады.

Фитохимия

Қамыр гүлінде 120-дан астам химиялық құраушы заттар анықталды, олардың көпшілігі эфир майында кездеседі. Эфир майының химиялық құраушы заттарына мыналар жатады: терпендер – бисаболол, фарнезен және чамазулен; флавоноидтар – апигенин, кверцетин, патулетин және лютеолин; сонымен қатар кумарин.

Өртке қарсы және арамшөптерді жою

Балауса ромашканың жас өскіндерінің дамуы баяу болады, сондықтан жақсы арамшөптерді бақылау қажет. Егін алдында қалдық гербицидтерді қолдануға болады, себебі арамшөпсіз, дұрыс дайындалған топырақ болуы маңызды. Қазіргі уақытта селективті гербицидтердің болмауына байланысты, ромашканың белсенді вегетативтік өсуі басталғанға дейін өскеннен кейін тек механикалық арамшөптерді жою мүмкін. Ромашка үшін ең маңызды жағдай – арамшөпсіз тұқымдық төсек, ол егін алмасу арқылы қамтамасыз етілуі керек. Бұл әдетте қатарлы дақылдар (мысалы, картоп), бидай немесе жүгері егілгеннен кейін мүмкін болады. Ромашка егілімінен кейін туындаған үлкен мәселе – өздігінен шыққан ромашка тұқымдары. Орақ кезінде көптеген тұқымдар жерге түсіп, келесі егін кезінде өне бастайды. Сондықтан, келесі дақыл ромашкаға қарсы гербицидтерге төзімді болуы өте маңызды. Күн астында немесе шатыр астында табиғи кептіру, сондай-ақ үзіліспен кептіруге арналған құрылғылар, жартылай үздіксіз сөрелі кептіргіштер немесе үздіксіз конвейерлік кептіргіштер сияқты бірнеше кептіру жүйелері бар. Қандай жағдайда болса да, өнімді 40°C (104°F) жоғары қыздырмау өте маңызды.