Кіріспе

Акулалар түрлері. Қара сүйір мұңдық (Mustelus canis), сондай-ақ жылтыр итті балық немесе итті акула деп те аталады, Triakidae тұқымдасына жататын акулалардың бір түрі.

Таксономия

M. canis тегіс иттің балығы, Атлантика тегіс иттің балығы, қоңыр тегіс иттің балығы, сұрғылт, мейірімді акула, тегіс ит немесе тегіс иттің балығы деп аталуы мүмкін. Алғашқыда оны Squalls canis деп атаған. Латын тілінде mustelus – мысық, ал canis – ит деген мағынаны білдіреді. M. canis M. mustelus (жалпы тегіс ит) және M. norrisi (тар қанатты тегіс ит) түрлерімен аллопатрикалық және симпатрикалық қатынаста болады.

Таралуы және мекендейтін ортасы

M. canis теңіз және тұзды суларда кездеседі, төменде тіршілік етеді (демерсальды) және теңізде көшіп жүреді (океанодромалық). Олар 42°N және 44°S, ал 100°W және 46°W аралығында таралған. Солтүстік Атлантикадағы M. canis температура өзгергенде көшіп-қонып жүреді. Қыс айларында оларды Каролинадан Чесапик шығанағының төменгі ағысына дейін, ал жаз айларында Атлантика ортасынан Жаңа Англияның оңтүстігіне дейін кездестіруге болады. Олардың ең көп саны Шығыс жағалауда, Массачусетстен Флоридаға, Бразилиядан Аргентинаға және Мексика шығанағында орналасқан.

Тіс тістеу

Жыртқыш акулалардың (эласмобранхтардың) басты ерекшелігі – олардың жоғарғы және төменгі жақ тістерін үздіксіз жаңару қабілеті.

Диета

M. canis көбінесе қыбыршақтылар, полихеттер және моллюскалармен қоректенеді. Жылтыраған иттік балықтар сонымен қатар кальмар, құрттар, ұсақ балықтар, жиектер және кейде қоқыс жейді. Олар түнгі уақытта ізденіп жейтін және мүмкіндікті пайдаланатын жыртқыштар. Жасы жетпеген аналықтары жіп тәрізді жатырларға, дамымаған ооциттері бар кішкентай жұмыртқа бездеріне, жұмыртқа жасушаларына және дамымаған жұмыртқа бездері бар жіңішке, жіп тәрізді жұмыртқа өзектеріне ие. Жасөспірімдерде жұмыртқа бездері үлкейген, айқын ооциттері бар, сары денелер жоқ немесе аздаған. Ересектердің жұмыртқалары үлкен және вителлогенді ооциттері бар. Овуляцияға дейінгі аналықтарда сперматозоидтар байқалды. Тонус жоғалтуды (tonic immobility) бірінші арқа қанатын бір қолмен, ал анальдық қанаттың алдындағы денесін екінші қолмен ұстап, акуланы кері бұрып, қатаң ұстау арқылы тудырады. Жылтыраған иттік балықтарда тонус жоғалтуды тудырудың орташа уақыты 32,5 секундты құрады. Тонус жоғалтудың орташа ұзақтығы 61,9 секундты құрады. "Жұмсақ" реакциясын көрсеткен акулалар да тонус жоғалтуды көрсетті. "Жұмсақ" реакциясы – тонус жоғалтудың басталуының критерийі.