Ирландия Парламентінің тарихы (1297-1800)

Кіріспе

Ирландияның бұрынғы парламенті, 1800 жылдың соңында таратылған.

Ирландия Парламенті (Parlaimint na hÉireann) – 1297 жылдан 1800 жылдың соңына дейін Ирландия Лордтығының, кейіннен Ирландия Корольдігінің заң шығару органы болды. Ол Англия Парламентінің үлгісімен құрылған және 1537 жылдан бастап екі палатадан тұрды: Өкілдер палатасы және Лордтар палатасы. Лордтар – ирландиялық ақсүйектер («әйруақтар») және епископтар («руханилар»; Реформациядан кейін – Ирландия шіркеуінің епископтары) болды. Өкілдер палатасы тікелей сайланды, бірақ сайлау құқығы өте шектеулі болды. Парламенттер Лейнстер және Манстердің түрлі аймақтарында отырды, бірақ соңында Дублинде жиналатын болды: Христос шіркеуінің соборында (15 ғасыр), Дублин қамалында (1649 жылға дейін), Чичестер үйінде (1661–1727), Көк пальто мектебінде (1729–1731) және, ақырында, Колледж Гринде салынған арнайы Парламент үйінде. Парламенттің басты мақсаты – Дублин қамалының әкімшілігі арқылы жиналатын салықтарды бекіту болды. Салықтың басым бөлігін төлейтін дін қызметкерлері, саудагерлер және жер иелері де осы палатаның мүшелері болды. Алғашқы гельдік ақсүйектер шақырылған 16 ғасырға дейін тек «Ирландияның ағылшындары» ғана өкілдік етті. 1495 жылғы Пойнинг заңына сәйкес, Парламент қабылдаған барлық заңдар Ирландияның және Англияның Жеке кеңесінің алдын ала мақұлдауынан өтуі керек еді. Парламент Ирландиядағы Реформацияны қолдады және католиктер қылмыстық заңдар кезеңінде мүшелікке және дауыс беруге қатыстырылмады. 1782 жылғы Конституция Пойнинг заңын өзгертіп, Ирландия Парламентіне заң жобаларын ұсынуға мүмкіндік берді. 1793 жылғы Рим-католиктерге жеңілдік беру туралы заңға сәйкес католиктерге сайлау құқығы қайтадан берілді. 1800 жылғы Одақ актісі Ирландия Корольдігі мен Ұлыбритания Корольдігін Ұлыбритания мен Ирландияның Біріккен Корольдігіне біріктірді. Парламент Ұлыбритания Парламентімен біріктірілді; біріккен Парламент, іс жүзінде, Вестминстердегі британ Парламенті болды, ол Ирландия Лордтары мен Өкілдер палатасының бір бөлігімен толықтырылды.

Орта ғасырлар

12 ғасырдағы Ирландияға нормандықтардың шабуылынан кейін, Ирландияның англо-нормандық иелігінің басқару жүйесі Англия Корольдігінің үлгісімен құрылды. 1217 жылы Ирландия жарғысында Магна Карта кеңейтілді. Англиядағыдай, парламент патшаның вице-королі шақырған «магнум консилиумнан» (үлкен кеңес) өркендеді, оған кеңес (curia regis), магнаттар (феодалдар) және прелаттар (епископтар мен аббаттар) қатысты. Мүшелік патшаға адалдыққа және патшаның бейбітшілігін сақтауға негізделгендіктен, автономды ирландтық гэлдердің өзгеретін саны жүйеден тыс қалды; олардың өздерінің жергілікті салық салу тәртібі болды. Ең алғашқы парламент 1264 жылдың 18 маусымында Кастлдермот маңындағы Килкеа қамалында өтті, онда тек прелаттар мен магнаттар ғана қатысты. Сайланған өкілдер алғаш рет 1297 жылы және 14 ғасырдың соңынан бастап куәландырылды. 1297 жылы округтер алғаш рет сайланған графтық рыцарьлар (бұрын шерифтер оларды өкілдік еткен) арқылы ұсынылды. 1299 жылы қалалар өкілдік етті. 14 ғасырдан бастап ағылшын парламентінен айырмашылығы, шіркеуді қаржыландыру мәселесі бойынша пікірталас парламентте, емес, жиналыста өтті. Жеке шақырылған лордтардың сайланған қара халықтан бөлінуі он бесінші ғасырда дамыды. Әр дін ауданының төменгі дін қызметкерлері сайлаған дін қызметкерлерінің прокторы 1537 жылға дейін жеке үй немесе иелік құрды, олар Ирландия реформасына қарсылық көрсеткені үшін қуылды. 1569 және 1585 жылдардағы парламенттерде Ирландияның Төменгі палатасындағы Ескі ағылшын католик өкілдерінің католиктерге қарсы жазалау заңнамасын енгізу және әртүрлі гэл және католик көтерілістерін басу үшін «Cess» салығын төлеу туралы корона билігімен бірнеше даулары болды. Осы себепті, және 1605 жылғы оқ-дәрі заговор мен 1613-15 жылдардағы Ольстер плантациясынан кейінгі саяси салдарлар нәтижесінде, Ирландияның Төменгі палатасы үшін сайлау округтері протестанттарға көпшілік беру үшін өзгертілді. Ольстер плантациясы ағылшын және шотланд протестант үміткерлеріне жаңадан құрылған аудандардың өкілдері ретінде отырғызылған аймақтарда қатысуға рұқсат берді. Бастапқыда бұл протестанттарға 132-100 көпшілігін берді. Алайда, католиктердің қарсылығынан кейін, оның ішінде парламенттің алғашқы отырысында палатада болған төбелес салдарынан, кейбір жаңа парламенттік сайлау округтері жойылды, нәтижесінде протестанттарға аздап көпшілік (108-102) берілді. Лордтар палатасында католиктердің көпшілігі 1689 жылға дейін сақталды, бұл «Патриоттық парламент» болды, бірақ Комонвелл кезеңін (1649-60) қоспағанда. 1641 жылғы Ирландия көтерілісінен және 1642-49 жылдардағы католиктердің өздігінен құрылған жиналысынан кейін, Кромвельдің 1652 жылғы Жарғысымен католиктерге дауыс беруге немесе парламентке қатысуға тыйым салынды, бұл 1660 жылы II Чарльздің таққа қайта оралуымен кері қайтарылды.

After the 12th century Norman invasion of Ireland, administration of the Anglo Norman Lordship of Ireland was modelled on that of the Kingdom of England. Magna Carta was extended in 1217 in the Charter of Ireland. As in England, parliament evolved out of the Magnum Concilium "great council" summoned by the king's viceroy, attended by the council (curia regis), magnates (feudal lords), and prelates (bishops and abbots). Membership was based on fealty to the king, and the preservation of the king's peace, and so the fluctuating number of autonomous Irish Gaelic kings were outside of the system; they had their own local brehon law taxation arrangements. The earliest known parliament met at Kilkea Castle near Castledermot, County Kildare on 18 June 1264, with only prelates and magnates attending. Elected representatives are first attested in 1297 and continually from the later 14th century. In 1297, counties were first represented by elected knights of the shire (sheriffs had previously represented them). In 1299, towns were represented. From the 14th century a distinction from the English parliament was that deliberations on church funding were held in Parliament rather than in Convocation. The separation of the individually summoned lords from the elected commons had developed by the fifteenth century. The clerical proctors elected by the lower clergy of each diocese formed a separate house or estate in until 1537, when they were expelled for their opposition to the Irish Reformation. In the parliaments of 1569 and 1585, the Old English Catholic representatives in the Irish Commons had several disputes with the crown's authorities over the introduction of penal legislation against Catholics and over paying of "Cess" tax for the putting down of various Gaelic and Catholic rebellions. For this reason, and the political fallout after the 1605 Gunpowder plot and the Plantation of Ulster in 1613–15, the constituencies for the Irish House of Commons were changed to give Protestants a majority. The Plantation of Ulster allowed English and Scottish Protestant candidates in as representatives of the newly formed boroughs in planted areas. Initially this gave Protestants a majority of 132–100 in the House of Commons. However, after vehement Catholic protests, including a brawl in the chamber on Parliament's first sitting, some of the new Parliamentary constituencies were eliminated, giving Protestants a slight majority (108 102) of members of the House of Commons thereafter. In the House of Lords the Catholic majority continued until the 1689 "Patriot Parliament", with the exception of the Commonwealth period (1649–60). Following the general uprising of the Catholic Irish in the Irish Rebellion of 1641 and the self established Catholic assembly in 1642–49, Roman Catholics were barred from voting or attending the Parliament altogether in the Cromwellian Act of Settlement 1652, which was reversed by the Restoration of Charles II in 1660.

1660 жылдан 1800 жылға дейін

Кромвельдің өлімі мен Протектораттың аяқталуынан кейін Стюарттар таққа оралды, осылайша парламентке қатысты сектанттық бөліністерді аяқтады. Содан кейін, Англияның католицизмге өткен Джеймс II билігі кезінде ирландтық католиктер қысқа мерзімге бұрынғы беделді мәртебесін қайта алды, себебі тақ олардың қауымын жақтады. Джеймс Англияда тақтан құлатылғанда, ол Ирландия парламентінің католик қолдаушыларынан көмек сұрады. 1688-91 жылдардағы Вильям соғысы кезінде көрсеткен қолдауы үшін 1689 жылғы католик көпшілігінен құралған Патриот парламент Джеймсті Кромвельдік жаулау кезінде католиктерден тартып алынған жерлерді қайтару және автономия беру туралы заңға қол қоюға көндірді. Якобиттердің осы соғыста жеңілуі Вильгельм III билігінде протестанттардың Ирландия қоғамындағы артықшылықты жағдайын қалпына келтірді, ал көптеген католик аристократтары мен көшбасшылары Лимерик шарты бойынша адалдық серт бергенше парламентте отыра алмады. Джеймсті соғыс кезінде адал қолдауымен католик абсолютизмін қолдағандықтарын көрсеткен және 1693 жылдан бастап Папа Рим басшысы якобиттерді қолдағандықтан, ирландтық католиктер 1695 жылдан бастап басымдықпен лоялисттік және протестант парламент қабылдаған Жатқа заңдарында дискриминацияға ұшырады. Дегенмен, бұл құқық бай католиктерге де қол жетімді болды. 1728 жылға дейін католиктер Төменгі палата сайлауларында дауыс берді және Лордтар палатасында орындар алды. Католиктерге жалпы қысым көрсетуден басқа ешқандай себепсіз, олар Джордж II билігінің алғашқы парламентіне сайлауда дауыс беруден шеттетілді. Бұл мәртебе көбінесе Ирландия шіркеуінің жақтастарына ғана берілді. Мемлекеттік шіркеуді мойындамаған протестанттар да заңмен дискриминацияға ұшырады, сондықтан пресвитериандар, конгрегациялистер және квакерлер сияқты конформистер де парламентте бағынышты мәртебеге ие болды; 1707 жылдан кейін олар орындар ала алды, бірақ мемлекеттік лауазымдар емес. Осылайша, жаңа жүйе шіркеу мен мемлекетте жаңа англикандық құрылымды қолдады. 1728 жылға қарай қалған ақсүйектердің көпшілігі берік протестант немесе адал католик болды. Жоғары таптардың көпшілігі гаэльдік дәстүрлерін тастап, сол кезде Еуропаның көп бөлігінде басым болған англо-француздық аристократиялық құндылықтарды қабылдады. Ертедегі гиберно-нормандық және гэльдік-ирландтық магнаттардың ескі феодалдық иеліктерінің көп бөлігі бұзылып, ирландтық лоялистерге, ағылшын және шотландтық протестант отаршылдарына берілді. Магнаттардың заңды билігінде ұзақ уақыт болған, бірақ әлдеқайда көп шаруалар саны салыстырмалы түрде анархиялық және сектанттық жағдайларда салыстырмалы түрде тәуелсіздікке қол жеткізді. Енді ақсүйектер мен жаңадан құрылған адал әулет өздерінің құқықтары мен артықшылықтарын күшпен пайдалана алады. Англия, Уэльс және Шотландиядағыдай, франшиза әрқашан жер иеленуші таптарға ғана қатысты болды, бұл жер иеленуші дворяндарға артықшылық берді. Осылайша, ағылшынның коммерциялық кеңею кезінде Ирландия парламенті Ирландияның экономикалық және сауда мүдделерін ағылшын мүдделеріне бағынышты болудан қорғай алмады. Бұл бүкіл Ирландияның экономикалық әлеуетін қатты әлсіретті және жаңа және негізінен протестанттық орта тапты қолайсыз жағдайға түсірді. Нәтижесінде ағылшын-ирландтық, шотландтық-ирландтық және протестанттық-ирландтық отбасылар мен қауымдар, негізінен Солтүстік Америкадағы отарларға баяу, бірақ үздіксіз көшіп кетті. Қызығы, Ирландияда англикандықтарды бірінші орынға қоюға жасалған тырысқанның өзі Ирландия мен Ұлыбритания парламенттерінің мақсаты болған протестанттық ирландтардың жалпы ісіне баяу кедергі келтірді. Ирландия парламенті Лондондан тәуелсіздігін бірнеше рет мәлімдеді. XVIII ғасырдың басында ол әр жаңа билік басталған кезде ғана емес, екі жылда бір рет шақырылуы үшін сәтті лоббилік әрекет жасады және көп ұзамай ол өзін тұрақты сессияда деп жариялады, бұл ағылшын парламентіндегі оқиғаларды бейнелейді. Ирландия парламентінің ағылшындардың қарауына берілгені Корольдіктің өркендеуіне әсер еткені анық болған соң, Ирландия парламенті баяу өзін-өзі нығайтты және 1770 жылдардан бастап Ирландия патриоттық партиясы ағылшын парламентіне қатысты үлкен билік үшін агитация жасай бастады. Бұдан басқа, кейінірек министрліктер Ирландияның саудагерлерінің Ұлыбританиямен және оның империясымен сауда шарттарын шектеген Навигациялық актілерді өзгертуді көздеді.

Following the death of Cromwell and the end of the Protectorate, the Stuarts returned to the throne thereby ending the sectarian divisions relating to parliament. Then, during the reign of James II of England, who had converted to Roman Catholicism, Irish Catholics briefly recovered their pre eminent position as the crown now favoured their community. When James was overthrown in England, he turned to his Catholic supporters in the Irish Parliament for support. In return for its support during the Williamite war in Ireland (1688–91), a Catholic majority Patriot Parliament of 1689 persuaded James to pass legislation granting it autonomy to and to restore lands confiscated from Catholics in the Cromwellian conquest of Ireland. The Jacobite defeat in this war meant that under William III of England Protestants were returned to a favoured position in Irish society while substantial numbers of Catholic nobles and leaders could no longer sit in parliament unless they took a loyalty oath as agreed under the Treaty of Limerick. Having proven their support for Catholic absolutism by their loyal support for James during the war, and because the Papacy supported the Jacobites after 1693, Irish Catholics increasingly faced discriminatory legislation in the Penal Laws that were passed by the predominantly loyalist and Protestant Parliament from 1695. Nonetheless, the franchise was still available to wealthier Catholics. Until 1728, Catholics voted in House of Commons elections and held seats in the Lords. For no particular reason, beyond a general pressure for Catholics to conform, they were barred from voting in the election for the first parliament in the reign of George II. Privileges were also mostly limited to supporters of the Church of Ireland. Protestants who did not recognise the state supported Church were also discriminated against in law, so non conformists such as Presbyterians, Congregationalists and Quakers also had a subservient status in Parliament; after 1707 they could hold seats, but not public offices. Thus, the new system favoured a new Anglican establishment in Church and State. By 1728, the remaining nobility was either firmly Protestant or loyally Catholic. The upper classes had dropped most of its Gaelic traditions and adopted the Anglo French aristocratic values then dominant throughout most of Europe. Much of the old feudal domains of the earlier Hiberno Norman and Gaelic Irish magnates had been broken up and given to Irish loyalists soldiers, and English and Scottish Protestant colonial settlers. Long under the control of de jure power of magnates, the far larger peasant population had nonetheless under the relatively anarchic and sectarian conditions established a relative independence. Now, the nobility and newly established loyalist gentry could exercise their rights and privileges with more vigour. Much as in England, Wales, and Scotland, the franchise was always limited to the property owning classes, which favoured the landed gentry. The Irish Parliament was thus at a time of English commercial expansion left incapable of protecting Irish economic and trade interests from being subordinated to English ones. This in turn severely weakened the economic potential of the whole of Ireland and placed the new and largely Protestant middle class at a disadvantage. The result was a slow but continual exodus of Anglo Irish, Scots Irish, and Protestant Irish families and communities to the colonies, principally in North America. Ironically, it was the very efforts to establish Anglicans as the primacy in Ireland which slowly subverted the general cause of the Protestant Irish which had been the objective of successive Irish and British Parliaments. The Irish Parliament did assert its independence from London several times however. In the early 18th century it successfully lobbied for itself to be summoned every two years, as opposed to at the start of each new reign only, and shortly thereafter it declared itself to be in session permanently, mirroring developments in the English Parliament. As the effects on the prosperity of the Kingdom of submitting the Irish Parliament to review by the British became apparent, the Irish Parliament slowly asserted itself, and from the 1770s the Irish Patriot Party began agitating for greater powers relative to the British Parliament. Additionally, later ministries moved to change the Navigation Acts that had limited Irish merchants' terms of trade with Britain and its empire.

Құзыреті

1707 жылдан кейін Ирландия түрлі деңгейде Ұлыбритания Корольдігіне бағынышты болды. Ирландия Парламенті тек заң шығару құқығына ие болды, ал атқарушы билік, Лорд-лейтенанттың басшылығымен, Лондондағы британ үкіметіне жауап берді. Бұған қоса, қылмыстық заңдар Ирландия халқының көпшілігін құрайтын католиктерге парламентте отыруға немесе сайлауға қатысуға рұқсат бермеді. Сонымен қатар, Poynings заңының үлгісін пайдалана отырып, бұл заң Ирландия Парламентіне ұсынылатын заң жобаларын британдық Жеке кеңесінің мақұлдауын талап етті, 1719 жылғы Ирландияның Ұлыбританияға тәуелділігі туралы заң британдық Парламенттің Ирландия үшін заң шығару құқығын және британдық Лордтар палатасының оның соттарына апелляциялық юрисдикциясын бекітті. Ирландия Парламенті билігінің осы бағыныштылығының салдары көп ұзамай көрінді, Ирландия экономикалық тұрғыдан баяу дамыды және протестант халқының саны салыстырмалы түрде азайды. Сонымен қатар, жергілікті билік органдары британдық Парламентке қатысты тәуелсіз болған американдық колониялардың өсіп келе жатқан байлығы, Ирландия Парламенті билігін арттыруды қалайтындарға қосымша күш берді. Британ үкіметтері сауданы, салық салуды және сот қарауын империя бойынша орталықтандыра бастағанда, Ирландия Парламенті британ үкіметінің мақсаттарына наразылық білдіріп, қарсылық көрсеткен американдық колонияларды одақтас деп санады. 1775 жылы американдық колонияларда ашық көтеріліс болғанда, Ирландия Парламенті американдық наразылықтарды қолдаған бірнеше бастамаларды қабылдады. Ирландияның тағы бір бөлінуінен қорқып, көтеріліс американдық колонияларға таралып, әртүрлі еуропалық державалар британдық мүдделерге қарсы жаһандық шабуылға қосылғанда, британдық Парламент ирландтық талаптарға көбірек келісім білдірді. 1782 жылы, ірі парламенттік тұлғалардың, әсіресе Генри Граттанның, Патриот қозғалысының қолдауымен жасаған әрекеттерінен кейін, Ирландия Парламентінің билігі едәуір артты. 1782 жылғы Конституция деп аталған заң бойынша, Poynings заңымен орнатылған шектеулер 1782 жылғы Ирландияның тәуелділігін сақтау туралы заңның күшін жою арқылы алынып тасталды. Граттан сонымен қатар католиктердің Ирландия саясатына қатысуын қалады; Ирландия Парламенті қабылдаған 1793 жылғы Рим католиктеріне жеңілдік беру туралы заң британдық 1791 жылғы Рим католиктеріне жеңілдік беру туралы заңның үлгісін алды, католиктерге парламенттік сайлауда дауыс беру құқығы қайтарылды, бірақ олар әлі де мүшелікке және мемлекеттік лауазымдарға ие болудан шеттетілді.

After 1707, Ireland was, to varying degrees, subordinate to the Kingdom of Great Britain. The Parliament of Ireland had control over only legislation, while the executive branch of government, under the Lord Lieutenant, answered to the British government in London. Furthermore, the Penal Laws meant that Catholics, who constituted the majority of Irish people, were not permitted to sit in, or participate in elections to, the parliament. Meanwhile, building upon the precedent of Poynings' Law which required approval from the British Privy Council for bills to be put to the Irish Parliament, the Dependency of Ireland on Great Britain Act 1719 declared the British Parliament's right to legislate for Ireland and the British House of Lords appellate jurisdiction over its courts. The effects of this subordination of Irish Parliamentary power soon became evident, as Ireland slowly stagnated economically and the Protestant population shrank in relative size. Additionally, the growing relative wealth of the American colonies, whose local authorities were relatively independent of the British Parliament, provided additional ammunition for those who wished to increase Irish Parliamentary power. When the British governments started centralising trade, taxation and judicial review throughout the Empire, the Irish Parliament saw an ally in the American colonies, who were growing increasingly resistant to the British government's objectives. When open rebellion broke out in the American colonies in 1775, the Irish Parliament passed several initiatives which showed support for the American grievances. Fearing another split by Ireland, as rebellion spread through the American colonies and various European powers joined in a global assault on British interests, the British Parliament became more acquiescent to Irish demands. In 1782, following agitation by major parliamentary figures, most notably Henry Grattan, supported by the Patriot movement, the Irish parliament's authority was greatly increased. Under what became known as the Constitution of 1782 the restrictions imposed by Poyning's Law were removed by the Repeal of Act for Securing Dependence of Ireland Act 1782. Grattan also wanted Catholic involvement in Irish politics; the Roman Catholic Relief Act 1793 passed by the Irish parliament copied the British Roman Catholic Relief Act 1791, and Catholics were given back the right to cast votes in elections to the parliament, although they were still debarred from membership and state offices.

Ұйым

Лордтар палатасына лорд-канцлер төрағалық етті, ол Англия, Ирландия және Шотландияның үш жерінен алынған жүнмен толтырылған үлкен орындықта отырды. Халық палатасында істерді спикер басқарды, ол, Халық палатасынан сайланған және оған жауапты үкімет болмаған жағдайда, парламенттегі ең ықпалды саяси тұлға болатын. Спикер Конолли бүгінгі күнге дейін ирландиялық парламенттің өндірген ең танымал тұлғаларының бірі болып табылады. Ирландия парламентіндегі көптеген ресми шаралар британдық парламенттің шараларына ұқсас болды. Сессиялар ресми түрде Лорд-лейтенанттың сөзімен ашылды, ол, айтуынша, «Англия тағында отырған Ұлы Патшадан да зор салтанатпен оранылған» еді. Лорд-лейтенант таққа отырғанда, қызыл барқыттан жасалған шатырдың астында отырды. Мемлекеттік ашылу кезінде депутаттар Халық палатасынан Лордтар палатасына Қара таяқ арқылы шақырылды, ол патшалық лауазымды тұлға болып, «Его Ең Көкемінің атынан мүшелерге оған келуді бұйырды». Парламент сессиялары Ирландияның ең бай англо-ирланд аристократиясының көптеген өкілдерін Дублинге тартты, әсіресе сессиялар көбінесе әлеуметтік маусыммен (қаңтар – 17 наурыз) сәйкес келетін, сол кезде Лорд-лейтенант Дублин сарайындағы Вице-корольдік пәтерлерде мемлекеттік балдар мен қабылдауларға төрағалық етті. Көшбасшы аристократтар әсіресе Дублинге ағылып келді, олар бастапқыда Дублиннің солтүстік жағындағы үлкен және әсем безенділген үйлерде, кейіннен Меррион алаңы мен Фитцуильям алаңының маңындағы жаңа георгиандық резиденцияларда тұрды. Олардың Дублинде болуы, көптеген қызметшілерімен бірге, қала экономикасына тұрақты серпін берді. Парламенттің жазбалары 1750 жылдардан бастап жарияланды және сол кездегі Ирландияны басқарудың нақты жағдайы туралы мол түсіндірмелер мен статистика ұсынады. Атап айтқанда, Ирландияның шетелдік саудасының өсуі туралы егжей-тегжейлі мәліметтер мен түрлі мамандандырылған комитеттердің есептері тіркелген. 1780 жылдары оларды екі бәсекелес фирма – King & Bradley және Grierson баспалары шығарды.

The House of Lords was presided over by the Lord Chancellor, who sat on the woolsack, a large seat stuffed with wool from each of the three lands of England, Ireland and Scotland. In the Commons, business was presided over by the Speaker who, in the absence of a government chosen from and answerable to the Commons, was the dominant political figure in the parliament. Speaker Conolly remains today one of the most widely known figures produced by the Irish parliament. Much of the public ceremonial in the Irish parliament mirrored that of the British Parliament. Sessions were formally opened by the Speech from the Throne by the Lord Lieutenant, who, it was written "used to sit surrounded by more splendour than His Majesty on the throne of England". The Lord Lieutenant, when he sat on the throne, sat beneath a canopy of crimson velvet. At the state opening, MPs were summoned to the House of Lords from the House of Commons chamber by Black Rod, a royal official who would "command the members on behalf of His Excellency to attend him in the chamber of peers". Sessions of Parliament drew many of the wealthiest of Ireland's Anglo Irish elite to Dublin, particularly as sessions often coincided with the social season, (January to 17 March) when the Lord Lieutenant presided in state over state balls and drawing rooms in the Viceregal Apartments in Dublin Castle. Leading peers in particular flocked to Dublin, where they lived in enormous and richly decorated mansions initially on the northside of Dublin, later in new Georgian residences around Merrion Square and Fitzwilliam Square. Their presence in Dublin, along with large numbers of servants, provided a regular boost to the city economy. The Parliament's records were published from the 1750s and provide a huge wealth of commentary and statistics on the reality of running Ireland at the time. In particular, minute details on Ireland's increasing overseas trade and reports from various specialist committees are recorded. By the 1780s they were published by two rival businesses, King & Bradley and Grierson.

Одақ актісі және жою

1800 жылдың 31 желтоқсанынан бастап Ирландия Парламенті толыққанды таратылды. 1800 жылғы Одақ актісі Ұлыбритания мен Ирландияның Біріккен Корольдігін құрып, 1801 жылдың 1 қаңтарынан кейін британдық және ирландиялық заң шығарушы органдарды Біріккен Корольдіктің жалғыз Парламентіне біріктірді. Ирландия мен Ұлыбритания арасындағы саяси одақ идеясы 18 ғасыр бойы бірнеше рет ұсынылғанмен, Ирландияда оған қарсы күшті оппозиция болды. 1782 жылы Ирландияға заң шығару тәуелсіздігі берілуі одақ үмітін жойды деп есептелді. Бірақ 1798 жылғы Ирландия көтерілісі кезінде француз экспедициясы Киллалаға түсіп, Ирландияның Ұлыбританияға қарсы шабуылдар үшін база ретінде пайдаланылуы мүмкін деген алаңдау тудырды, соның салдарынан Ирландия мен Ұлыбритания арасындағы саяси одақ идеясы қайта жанданды. Британдық Одақ актісі 1800 жылдың 2 шілдесінде заң күшіне енді, ал ирландиялық Одақ актісіне 1800 жылдың 1 тамызында патшаның бекітілуі берілді. Ирландия Парламенті келесі күні соңғы рет отырды. 1801 жылдың 1 қаңтарында Одақ актілерінің шарттары күшіне енді.