Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Индонезиялық күріш үстелінің буфеті
Indonesian rice table buffet
Rijsttafel (RYSSEtahfəl), голланд тілінде "күріш үстелі" деп аударылатын сөз, Батыс Суматраның Паданг аймағынан шыққан наси падангтың хиданг ұсынысынан кейін голландтар бейімдеген индонезиялық күрделі тағам. Ол көптеген (қырық саны ерекше емес) қосымша тағамдардан тұрады, олар бірнеше түрлі жолмен дайындалған күрішке ілесіп, шағын порцияларда ұсынылады. Көптеген танымал қосымша тағамдарға жұмырлап оралған омлеттер, самбал, сатай, балық, жемістер, көкөністер, тұршы және жаңғақтар кіреді. Ол қызмет көрсететін көптеген аймақтарда, мысалы Нидерландыда және басқа да голландтық ықпалы күшті аймақтарда (мысалы, Батыс Индияның кейбір бөліктерінде) голландша атауымен белгілі. Тағамдардың индонезиялық екені сөзсіз, бірақ rijsttafel-дің тамыры отаршылдыққа саяды. Голландтар күріш үстелін бір отырыста түрлі тағамдарды тамашалау үшін де, сонымен қатар келушілерді колониясының экзотикалық молдығымен таң қалдыру үшін де енгізді. Rijsttafel-дерде ғана емес, дәмдердің, түстердің және ащылық деңгейінің алуан түрлілігі, сонымен қатар текстуралар да ұсынылады, бұл батыс тағамдарында көбінесе талқыланбайтын аспект. Мұндай текстуралар: хрустящий, илебілгіш, тайғақ, жұмсақ, қатты, бархаттай, желатин тәрізді және сұйық болуы мүмкін.
Rijsttafel ('/r//aɪ//s//t//ɑː//f//əl/ RYSSEtahfəl, ), a Dutch word that literally translates to "rice table", is an Indonesian elaborate meal adapted by the Dutch following the hidang presentation of nasi padang from the Padang region of West Sumatra. It consists of many (forty is not an unusual number) side dishes served in small portions, accompanied by rice prepared in several different ways. Popular side dishes include egg rolls, sambals, satay, fish, fruit, vegetables, pickles, and nuts. In most areas where it is served, such as the Netherlands, and other areas of strong Dutch influence (such as parts of the West Indies), it is known under its Dutch name. Although the dishes served are undoubtedly Indonesian, the rijsttafel’s origins were colonial. The Dutch introduced the rice table not only so they could enjoy a wide array of dishes at a single sitting but also to impress visitors with the exotic abundance of their colony. Rijsttafels strive to feature an array of not only flavors and colors and degrees of spiciness but also textures, an aspect that is not commonly discussed in Western food. Such textures may include crispy, chewy, slippery, soft, hard, velvety, gelatinous, and runny.
Тарих
Риштафель индонезиялық архипелагтың көпұлтты сипатын көрсететін, мерекелік және ресми банкет түрін ұсыну үшін жасалған. Тағамдар Индонезияның алыс-жақын аймақтарынан жиналған, онда әртүрлі тағамдар кең таралған, көбінесе нақты аралдың немесе аралдар тобының этностық және мәдени ерекшеліктеріне байланысты. Явандықтардың сүйікті тағамдары – сате, темпе және серонденг, сондай-ақ вегетариандық тағамдар – гадо-гадо және лоде, Батавия мен Преанггерден келген самбал лалабпен бірге. Суматрадағы Минангкабау аймағынан келген дәмді ренданг пен гулай карриден бастап, Шығыс Үндістанда кең таралған наси горенг, сото аям және кропоек кеспелеріне дейін. Қытайлық баби кетжап, ломпиа және бами сияқты гибридтік ықпалдардың нәтижесінде пайда болған индонезиялық тағамдар, сондай-ақ еуропалық сиыр еті де бар. 300-ден астам жергілікті және этникалық тілдер тобы бар жүздеген аралдардан келген тағамдардың саны да көп. Голланд Ост-Индиясында көп жылдар бойы танымал болған кезде, саронг киген қызметшілер немесе официанттар дәмді тағамдармен толтырылған табақтарды салтанатты түрде ұсынатын. Алдымен үлкен табада пирамида пішіндес күріш қойылатын, содан кейін қызметшілер күріштің айналасына ет пен көкөніс, дәмдеуіштер салынған 40-қа жуық кішкентай ыдыс қоятын. Колониалдық кезеңнің гүлденуінен 1942 жылы Жапон Ост-Индияны басып алғанға дейін, Индиядағы ең әйгілі риштафель Батавиядағы Hotel des Indes және Бандунгтегі Savoy Homann қонақүйінде жексенбілік түскі асқа ұсынылатын, онда күрішке 60 түрлі тағам қосатын. 1945 жылы Индонезия тәуелсіздік алғаннан кейін бұрынғы отарлаушылар мен жер аударылған индонезиялықтар мен индоевропалықтар (еуразиялықтар) Нидерландыға риштафельді әкелді, ол голланд отбасыларында, отарлық тамырлары барларда кең таралды. Алайда, 1945 жылы Индонезия тәуелсіздік алғаннан кейін ұлтшылдық сезімдер голланд отаршылдық мәдениеті мен әдет-ғұрыптарын, соның ішінде риштафельді де қабылдамауға шақырды. Бүгінде риштафель Индонезияның мейрамханаларынан көбінесе жоғалып кетті және тек Индонезиядағы бірнеше элиталық мейрамханаларда ғана ұсынылады. Әдеттегі риштафельде әртүрлі тағамдар қойылған бірнеше ас үстелі болады, ал Индонезиядағы кейбір сәнді орындарда әр тағамды жеке официантка жеткізеді. 1990 жылдан бері индонезиялық тағамдар Оңтүстік-Шығыс Азия асханаларына қызығушылықтың артуына байланысты кең таралды және Нидерландыда индонезиялық мейрамханалардың саны көбейді.
The rijsttafel was created to provide a festive and official type of banquet that would represent the multi ethnic nature of the Indonesian archipelago. Dishes were assembled from many of the far flung regions of Indonesia, where many different cuisines exist, often determined by ethnicity and culture of the particular island or island group — from Javanese favourite sateh, tempeh and seroendeng, to vegetarian cuisine gado gado and lodeh with sambal lalab from Batavia and Preanger. From spicy rendang and gulai curry from the Minangkabau region in Sumatra, to East Indies ubiquitous dishes nasi goreng, soto ayam, and kroepoek crackers. Also Indonesian dishes from hybrid influences, such as Chinese babi ketjap, loempia, and bami to European beef smoor. And there are many others from the hundreds of inhabited islands, which contain more than 300 regional and ethnic language groups. During its centuries of popularity in Dutch East Indies, lines of servants or sarong clad waitresses ceremoniously served the marathon meal on platters laden with steaming bowls of fragrant foods. The first to be served was a cone shaped pile of rice on a large platter, which the server placed in the center of the table. The servers then surrounded the rice platter with as many as 40 small bowls holding meat and vegetable dishes as well as condiments. During its colonial heyday until Japanese occupation of Dutch East Indies in 1942, the most celebrated rijsttafel in the Indies was served for Sunday luncheon at the Hotel des Indes in Batavia and the Savoy Homann Hotel in Bandung, where the rice was accompanied by sixty different dishes. Brought back to the Netherlands by former colonials and exiled Indonesians and Indo Europeans (Eurasians) after Indonesia gained its independence in 1945, the rijsttafel was predominantly popular with Dutch families with colonial roots. On the other hand, when Indonesia proclaimed its independence in 1945, nationalist sentiment promoted the rejection of Dutch colonial culture and customs, including the flamboyant rice table. Today, the rice table has practically disappeared from Indonesia's restaurants and is served only by a handful of fine dining restaurants in Indonesia. A typical rijsttafel will have several dining tables covered with different dishes; while in some fancy settings in Indonesia, each dish may be served by a separate waitress. Since about 1990, Indonesian food has become part of a mainstream interest in Southeast Asian cuisine, and there has been a proliferation of Indonesian restaurants in the Netherlands.
Бүгін
Нидерланды мен шетелде танымал болғанына қарамастан, ришттафель Индонезияда сирек кездеседі. Бұл, әдетте, индонезиялық тағамдардың көпшілігі күрішпен бірге бір, екі немесе үш қосымша тағамнан – бастысы, лаук (балық, тауық, ет, жұмыртқа немесе басқа да ақуыз көзі), саюр (көкөніс) және басқа да гарнирлерден тұрады. Бір уақытта осыдан көп тағамды жеу (ришттафель жетіден қырыққа дейін тағамнан құралуы мүмкін) тым ысырапты және тым қымбат деп есептеледі. Индонезияда ришттафельге ең жақын нұсқалар – жергілікті наси Паданг және наси Кампур. Дегенмен, әлемнің түкпір-түкпіріндегі, әсіресе Бельгия, Нидерланды және Оңтүстік Африкадағы индонезиялық мейрамханаларда ришттафель әлі де танымал. Бүгінде Индонезияда тек бірнеше тамақ орны ғана колониялық стильдегі ришттафельді салтанатты түрде ұсынады. Ришттафель көбінесе тек Индонезияның таңдаулы, жоғары деңгейлі мейрамханаларында, негізінен Джакартадағы мейрамханаларда кездеседі. 2011 жылдың шілдесінде Garuda Indonesia әуе компаниясы Executive Class-та Индонезиялық ришттафельді ұшу қызметінің өзіндік белгісі ретінде ұсынды. Бұл индонезиялық тағам Garuda Indonesia тәжірибесінің бөлігі ретінде жолаушыларды индонезиялық тағамдардың кең ассортиментімен таныстыруға бағытталған. Бұл ұшақтағы индонезиялық ришттафельге Индонезияның есімді тағамдары кіреді: наси куниг немесе әдеттегі буланған күріш, сондай-ақ сатай, ренданг, гадо-гадо, грильденген тауық рикасы, сары акар соусындағы қызыл балық, самбал соусындағы қуырылған креветка, картоптан жасалған перкедель және темпе, сонымен қатар керупук немесе ремпеек печеньелері қосады.
Despite its popularity in the Netherlands and abroad, the rijsttafel is rarely found in Indonesia. That is probably because most Indonesian meals consist of rice accompanied by only one, two or three dishes, mostly consisting of lauk (fish, chicken, meat, egg, or other source of protein), sayur (vegetable), and other side dishes. To consume more than that number of dishes at once (a rijsttafel might range from seven to forty dishes) is considered too extravagant and too expensive. The closest versions to rice table dishes readily available in Indonesia are local nasi Padang and nasi campur. However, in Indonesian restaurants around the world, especially in Belgium, the Netherlands, and South Africa, the rijsttafel is still popular. Today only a handful of dining establishments in Indonesia ceremoniously serve elaborate colonial style rijsttafel. Rijsttafel is commonly found only in select upscale Indonesian restaurants, mainly the ones in Jakarta. In July 2011, the airline Garuda Indonesia launched Indonesian rijsttafel in Executive Class as its signature in flight service. This Indonesian signature dining was meant to introduce the passenger to a wide array of Indonesian cuisine in a single setting as part of Garuda Indonesia experience. This in flight Indonesian rijsttafel includes Indonesian signature dishes; choices of nasi kuning or regular steamed rice, accompanied with choices of dishes such as satay, rendang, gado gado grilled chicken rica, red snapper in yellow acar sauce, fried shrimp in sambal, potato perkedel and tempeh, also with kerupuk or rempeyek crackers.