Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Италиялық металлург Ванноччо Бирингуччо, кейде Ванночио Бирингуччо деп те жазылады (шамамен 1480 – 1539), итальяндық металлург болған. Ол 1540 жылы, өлімінен кейін жарық көрген, металл өңдеу туралы "De la pirotechnia" атты еңбегімен ең көп танымал.
Italian metallurgist
Vannoccio Biringuccio, sometimes spelled Vannocio Biringuccio (c. 1480 – c. 1539), was an Italian metallurgist. He is best known for his manual on metalworking, De la pirotechnia, published posthumously in 1540.
Өмірбаян
Бирингуччо Сиена қаласында архитектор Паоло Бирингуччо мен Лукреция ди Бартоломмео Бирингуччоның ұлы ретінде дүниеге келді. Ол 1480 жылдың 20 қазанында крещениеден өтті. Ол қуатты Петруччи әулетінің басшысы Пандолфо Петруччидің ізбасары болды. Пандольфо оны металлург ретінде жұмысқа алды. Пандольфо қайтыс болғаннан кейін, Бирингуччо Петруччи отбасымен байланысын сақтап, Пандольфоның ұлы Боргезе Петруччи оны жұмысқа алды. Бірақ 1515 жылғы көтеріліс Боргезені Сиенадан қашуға мәжбүр етті, ол Бирингуччоны да өзімен бірге алып кетті. Бирингуччо Италияны аралап, 1517 жылы Сицилияға сапар шекті. 1523 жылы Папа Климент VII Петруччи отбасын қайта орнатып, олармен бірге Бирингуччо да жер аударылудан оралды. 1524 жылы оған Сиенаның барлық аймағында тұздық өндірісіне монополия берілді. Бірақ бұл ұзаққа созылмады – 1526 жылы Сиена халқы көтеріліс шығарып, Петруччи отбасын қайтадан қуды. Отбасы Бирингуччоның көмегімен Сиеннаны күшпен қайтаруға тырысты, бірақ бұл әрекет сәтсіз аяқталды. 1530 жылы Сиена бейбіт кезеңге енді, Бирингуччо қайта оралды. Ол 1531 жылдың қаңтар және ақпан айларында қаланың сенаторы болды және түрлі жобаларға қатысты. 1536 жылы Шіркеу оған Римде жұмыс ұсынды, ал 1538 жылы ол папалық құю фабрикасының басшысы және қару-жарақ директоры болды. Оның қайда және қашан қайтыс болғаны белгісіз; 1539 жылға жатқан құжатта оның қайтыс болғаны туралы ғана айтылған.
Biringuccio was born in Siena as the son of Paolo Biringuccio, presumably an architect, and Lucrezia di Bartolommeo Biringuccio. He was baptised on October 20, 1480. He was a follower of Pandolfo Petrucci, the head of the powerful Petrucci family. Pandolfo employed him as a metallurgist. When Pandolfo died, Biringuccio remained tied to the Petrucci family, being employed by Pandolfo's son Borghese Petrucci. However, the uprising of 1515 forced Borghese to flee from Siena, taking Biringuccio with him. Biringuccio traveled about Italy, and visited Sicily in 1517. In 1523 Pope Clement VII caused the reinstatement of the Petrucci family, and along with them Biringuccio was able to return from exile. In 1524 he was granted a monopoly on the production of saltpeter across all of Siena. However, this was short lived—in 1526, the people of Siena revolted and threw the Petrucci family out again. The family made an attempt (aided by Biringuccio) to regain Siena by force, but it failed. In 1530, Siena entered a more peaceful phase, and Biringuccio returned. He was a Senator of the city in January and February 1531, and took part in various projects. In 1536, he was offered a job in Rome by the Church, and in 1538 he became head of the papal foundry, and director of munitions. His exact place and date of death is unknown; all that is known is that a document dated 1539 mentions his death.
Жұмыс
Біріңкуччоны кейбір адамдар құю өнеркәсібінің әкесі деп есептейді, себебі оның "De la pirotechnia" еңбегі – дұрыс құю тәжірибесі туралы алғаш рет басылған еңбек. Онда сондай-ақ кен өндіру, көптеген металдарды, мыс сияқты қорытпаларды, құю және жарылғыш заттарда қолданылатын қоспаларды өндіру және тазарту туралы толық мәліметтер келтірілген. Бұл еңбек Георгиус Агриколаның "De re metallica" атты еңбегінен 14 жыл бұрын жарық көрген. Біріңкуччо Санта-Барбараның Fraternità құпия гильдиясының мүшесі болған. Оның кітабы жарыққа шығар алдында металлургия және әскери өнер туралы ақпарат мұқият сақталған құпия болған; оның кітабы ғылыми және техникалық әдебиеттер дәстүрін қалыптастырды деп есептеледі. Өмірінде ол Сиена маңындағы темір кенінің басшысы болды, сондай-ақ қаланың монета және қару-жарақ қоймасын басқарды. Ол Венеция және Флоренция үшін зеңбірек құюға жауапты болды.
Biringuccio is considered by some as the father of the foundry industry, as his De la pirotechnia is the first printed account of proper foundry practice. It also gives details of mining practice, the extraction and refining of numerous metals, alloys such as brass, and compounds used in foundries and explosives. It preceded the printing of De re metallica by Georgius Agricola by 14 years. Biringuccio was a member of the secretive guild Fraternità di Santa Barbara. Before his book's publication, information on metallurgy and military arts were closely held secrets; his book is credited with starting the tradition of scientific and technical literature. In his career, he was in charge of an iron mine near Siena, and also in charge of its mint and arsenal. He was in charge of casting cannons for Venice and later Florence.
Пиротехника туралы
Бұл еңбек - Ренессанс дәуірінен сақталған ең ерте техникалық қолжазбалардың бірі, демек, ол сол кездегі техникалық тәжірибе туралы маңызды мәліметтердің көзі болып табылады. Бұл еңбек 1540 жылы Венецияда басылып, көптеген рет қайта басылды. Ол минералдар, жартылай минералдар, сынама алу, қорыту, алтынды күмістен бөлу, қорытпалар, металдарды құю өнері (әсіресе қоңыраулар мен зеңбіректер) және алхимия туралы он кітаптан тұрады. Ол құйма жасау кезінде ақауларды болдырмау үшін қалыптардың қалай жасалатынын, соның ішінде дайын өнімнің пішініне сәйкес үлгілердің қалай дайындалатынын толыққанды сипаттайды.
The work is one of earliest technical manuscripts to survive from the Renaissance, and is thus a valuable source of information on technical practice at the time of writing. The work was printed in 1540 in Venice, and has been reprinted numerous times. It is divided into ten books dealing with minerals, semi minerals, assaying, smelting, the separation of gold from silver, alloys, the art of casting metals (especially bells and cannons), and alchemy. He describes in detail the way moulds are made for casting so as to avoid defects, including the way patterns are made for the final product shape.