Кіріспе

2004 жылғы бейне ойын

Rome: Total War – The Creative Assembly әзірлеген және бастапқыда Activision баспасынан шыққан стратегиялық бейне ойын. Ойынның баспа құқығы кейін Sega компаниясына өтті. Ойын 2004 жылы Microsoft Windows үшін шығарылды. Feral Interactive компаниясы 2010 жылдың 5 ақпанында macOS нұсқасын, 2016 жылдың 10 қарашасында iPad нұсқасын, 2018 жылдың 23 тамызында iPhone нұсқасын және 2018 жылдың 19 желтоқсанында Android нұсқасын шығарды. Ойын The Creative Assembly-дің Total War сериясының үшінші ойыны, Shogun: Total War және Medieval: Total War ойындарынан кейін жарық көрді. Ойынның негізгі кампаниясы б.з. дейінгі 270 жылдан б.з. 14 жылына дейінгі кезеңде өтеді, бұл Рим Республикасының өркендеуі мен соңғы ғасырларын, сондай-ақ Ежелгі Рим империясының алғашқы онжылдықтарын көрсетеді. Ойын нақты уақыттағы тактикалық шайқастар мен кезектік стратегиялық кампания арасында бөлінеді. Ойын алаңында ойыншы әскерлер тобын басқарады және оларды жау әскерлерімен шайқасқа жібереді. Rome: Total War ойыны шыққаннан кейін сыншылардың жоғары бағасын алды. Ойыннан бері өткен жылдарда сыншылар оны барлық уақыттағы ең ұлы бейне ойындардың бірі деп есептейді. Ойынға екі ресми кеңейту жинағы – Barbarian Invasion және Alexander шығарылды. Total War: Rome II атты жалғасы 2013 жылдың 3 қыркүйегінде жарық көрді. Feral Interactive компаниясы жасаған ойынның жаңартылған нұсқасы 2021 жылдың 29 сәуірінде шығарылды.

Ойын процесі

Total War сериясындағы бұрынғы ойындар сияқты, Rome: Total War-да екі негізгі ойын режимі бар: әлем картасындағы кезектік жүйемен жүзеге асырылатын, бір ойыншылық кампания және 3D шайқас алаңдарындағы нақты уақыт шайқас жүйесі. Әрбір фракция отбасы мүшелерімен басталады. Отбасының басшысы – фракцияның басшысы; 16 жасқа толған кез келген ер адам ағымдағы басшының мұрагері ретінде тағайындалуы мүмкін. 16 жасқа толған еркектер елді мекендерді басқаруға және генерал ретінде әскерлерге басшылық етуге құқылы. Отбасы мүшелерінің еркек өкілдерін үйленген отбасы мүшелерінен туған балалар, асырап алу немесе әйел отбасы мүшесімен неке арқылы қосуға болады. Отбасы мүшелері уақыт өте келе қайтыс болады; табиғи себептер, шайқастар, кісі өлтіру, аурулар және табиғи апаттар кейіпкердің өліміне себеп болуы мүмкін. Отбасы мүшелері өмірлік тәжірибе немесе гендерлік факторлар арқылы мінез-құлық ерекшеліктерін дамытуы мүмкін. Бұл ерекшеліктер кейіпкердің қасиеттеріне оң және теріс әсер етеді, бұл өз кезегінде олардың шайқастағы өнімділігіне, елді мекендерді басқару қабілетіне және келіссөздердегі ықпалдылығына әсер етеді. Отбасы мүшелерінің қасиеттеріне олардың жеке серіктері де әсер ете алады. Агенттер – бұл қалалардағы тиісті ғимараттарда жалданатын арнайы кейіпкерлер. Агенттер де қасиеттер мен серіктерін жинақтай алады. Агенттердің үш түрі бар: тыңшылар, дипломаттар және саботаждер. Тыңшылар әскерлердің құрамы туралы ақпарат жинау, жат елдердегі қалаларға кіру және ойыншының қалаларында қарсы тыңшылық жұмысын жүргізу үшін пайдаланылуы мүмкін. Жау қаласын қоршағанда, қала ішінде орналасқан тыңшылар қақпаларды ашу мүмкіндігіне ие. Саботаждер кейіпкерлерді өлтіруге және елді мекендерде саботаж жасауға қабілетті. Тыңшылар мен саботаждер өздерінің тапсырмаларын орындау кезінде өлтірілуі мүмкін. Дипломаттар басқа фракцияларға одақтар, салықтар және сауда құқықтары сияқты түрлі дипломатиялық ұсыныстар жасай алады. Олар сондай-ақ жат елдердегі әскерлерге, қалаларға, агенттерге және отбасы мүшелеріне дезертирлікке немесе, егер пара алған сарбаздар басқа фракциямен үйлесімді болмаса, жаққа өтуге пара беруге тырысады. Әскерлер ұрыстағы өнімділігін өзгертетін әртүрлі формацияларды құра алады; мысалы, көптеген сүңгі қорғаушылар фаланга формациясын құра алады, ал көптеген римдік әскерлер – тестудо формациясын. Бұл екі формация да қорғанысқа басымдық беру үшін жылдамдықты құрбан етеді. Ойыншы жеңіске жету үшін күрделі тактиканы қолдана алады; мысалы, әскерлер жақын жердегі орманнан жауға шабуыл жасауға немесе майданды тікелей шайқастан аулақ сақтау үшін флангамен шабуылдауға болады. Ойынның алғашқы нұсқасы екі телешоуда қолданылды: History Channel-дың "Шешуші шайқастар" сериалында тарихи шайқастарды қайта құру үшін және BBC Two-дің "Уақыт командирлері" сериалында тәжірибесіз ойыншылар командалары ежелгі армияларға басшылық ету үшін қолданылды. Әскери тарихшылар осы телешоулар үшін ойын қозғалтқышын жақсартты, тарихи дәлдіктің жоғары деңгейін қамтамасыз етті. Екі сериалда да Rome: Total War шайқастарында қолданылған музыка тректері пайдаланылды. Джефф ван Дайк ойынның түпнұсқа саундтрегін жазды және өз жұмысы үшін BAFTA Interactive Awards номинациясын алды. Оның әйелі Анжела ван Дайк ойынның титрлерінде ойналатын "Forever" әні сияқты кейбір әндерді орындады. Анжела сондай-ақ латын тілінде жазылған "Divinitus" әнінің сөздерін жазды. 2014 жылдың мамыр айында GameSpy-дың көп ойыншылық қызметі тоқтатылды, нәтижесінде ойын 1.51 жаңартудан бастап Steamworks платформасына көшірілді. Feral Interactive компаниясы әзірлеген ойынның iPad нұсқасы 2016 жылдың 12 тамызында жарияланды және 2016 жылдың 10 қарашасында шығарылды. iPhone нұсқасы 2018 жылдың 23 тамызында шығарылды. Android нұсқасы 2018 жылдың 8 қарашасында жарияланды, бірақ шығарылу күні әлі белгілі емес.

Өзгерістер

Rome: Total War ойынның кейбір ресурстарын, соның ішінде мәтіндік файлдар мен текстураларды өзгертуге мүмкіндік береді, нәтижесінде түрлі модификациялар пайда болды. Олардың ең белгілілері – Europa Barbarorum және Roma Surrectum, екеуі де тарихи нақтылықты арттыруға және фракциялардың ойналысын жаңаша құруға бағытталған.

Сатылымдар

The NPD Group мәліметтері бойынша, Rome: Total War 2004 жылы ең көп сатылған компьютерлік ойындардың 20-сы болды. Ол келесі жылы NPD-нің компьютерлік ойындардың жылдық сатылымдар тізімінде осы позициясын сақтап тұрды. Тек АҚШ-та ғана ойынның 390 000 данасы сатылып, 2006 жылдың тамызына дейін 16,8 миллион доллар табыс әкелді. Осыған байланысты Edge журналы оны елдегі 40-шы ең көп сатылған компьютерлік ойын деп жариялады, сондай-ақ 2000 жылдың қаңтарынан бері шыққан ең көп сатылған Total War ойыны деп атады. Rome ойынын қоса алғанда, бүкіл серия АҚШ-та 2006 жылдың тамызына дейін 1,3 миллион дана сатылды. 2013 жылға қарай, Rome: Total War аймақта 876 000 дана сатылымға ие болды. Ол сонымен қатар, ойын-сауық және демалыс бағдарламалық жасақтамаларын жариялаушылар қауымдастығынан (ELSPA) "Платиналық" сату сыйлығын алды, бұл Ұлыбританияда кем дегенде 300 000 дана сатылғанын көрсетеді. Rome ойыны 2004 жылдың желтоқсанына дейін Германия нарығында кем дегенде 100 000 дана сатылды.

Жалғасы

2 шілдеде 2012 жылы The Creative Assembly Total War: Rome II ойынын Total War сериясының келесі нұсқасы ретінде дамытылатынын хабарлады. Rome II 3 қыркүйекте 2013 жылы жарық көрген кезде оның ізбасары болды, бұл ойын Рим Республикасы мен Империясы дәуірінде өтеді, үлкен науқан картасын және бұрынғы Total War ойындарынан жаңа және алынған көптеген ойын механикаларын ұсынады.

Қайта өңдеу

2021 жылдың 25 наурызында, алғашқы шығарылымынан 16 жарым жыл өткен соң, Total War: Rome Remastered деп аталатын жаңа өңделген нұсқасы жарияланды. Онда жақсартылған графика, қосымша фракциялар және жаңартылған интерфейс болды; сонымен қатар бастапқы ойын мен барлық кеңейтулер де кірді. Feral Interactive компаниясы жасаған жаңа өңделген нұсқа сол жылдың 29 сәуірінде шықты. Қабылдау жағынан жағымды болды, сыншылар бұл жаңа өңделген нұсқаның бүгінде Rome: Total War ойынын ойнаудың ең жақсы тәсілі екенін, бірақ Total War сериясының жақындағы ойындарымен салыстырғанда ойын механикасының көне болғанын айтты. Бастапқы ойын сияқты, жаңа өңделген нұсқа да модтауды қолдайды. Ең танымалдарының бірі – Rome: Total Realism және Roma Surrectum модарын жасаған команданың Imperium Surrectum жобасы.