Кіріспе
1861 жылғы АҚШ-тың импорттық тарифі
Моррилл тарифі – АҚШ демократтық партиясының президенті Джеймс Бьюкененнің басшылығымен 1861 жылдың 2 наурызында қабылданған АҚШ-тағы импорттық тарифтің жоғарылатуы. Бұл әлі іске қосылмаған, жаңа құрылған Республикалық партияның бағдарламасындағы он жеті қағиданың он екіншісі болды. Тариф өнеркәсіпшілер мен фабрика жұмысшыларына өнеркәсіптік өсуді жеделдетудің бір жолы ретінде ұнады. Ол оны дайындаған Вермонт штатының өкілі Джастин Смит Морриллдің есімімен аталады, ол экономист Генри Чарльз Кэридің кеңесімен жұмыс істеді. АҚШ Сенатында тарифтің қабылдануына Оңтүстік штаттары Одақтан бөлінгеннен кейін Конгрестен отставкаға кеткен қарсыластардың көптеген сенаторлары көмектесті. Тариф ставкалары соңғы жылдары мемлекеттік қарызды арттырған федералдық тапшылықты жою және отандық өнеркәсіпті дамыту, өнеркәсіп жұмысшыларының жалақысын арттыру мақсатымен көтерілді. Моррилл тарифі тарихшы Кеннет Стампптың сөзіне сәйкес, 1850 жылдардың ортасындағы федералдық бюджеттің артықшылығына жауап ретінде жасалған 1857 жылғы төменгі тарифті алмастырды. Президент Авраам Линкольннің басшылығымен Моррилл демеушілік еткен екі қосымша тариф, бұрынғыларынан жоғары, Американдық Азамат соғысы кезінде шұғыл қажет болған кірістерді көтеру үшін қабылданды. Тариф АҚШ-та үздіксіз протекционизм кезеңін бастады, бұл саясат 1913 жылғы Кіріс Заңы немесе Андервуд тарифі қабылданғанға дейін сақталды. Моррилл тарифінің және оның екі жалғасының тізімі Азамат соғысы аяқталғаннан кейін де сақталды.
Шығу тегі
АҚШ тарихында тарифтер көбінесе отандық өнеркәсіптің дамуын ынталандыру үшін жоғары деңгейде белгіленді және оны, әсіресе Виг партиясы мен оның ұзақ жылғы көшбасшысы Генри Клей қолдады. Мұндай тариф 1842 жылы қабылданды, бірақ 1846 жылы Демократиялық партия тариф ставкаларында айтарлықтай төмендеуге әкелген Уокер тарифін енгізді. Демократтар 1857 жылғы тарифте ставкаларыны одан да төмендетті, ол Оңтүстік үшін өте қолайлы болды. Осы уақытта Виг партиясы құлап, тарифтерді жаңа Республикалық партия қабылдады, ол 1856 жылы өзінің алғашқы ұлттық тізімін ұсынды. Шекаралық штаттар мен Жоғарғы Оңтүстіктің бұрынғы вигтері Конгресте «Оппозиция», «Одақтас» немесе «Америкалық» (Білімсіздер) мүшелері ретінде қалды және жоғары тарифтерді қолдады. 1857 жылғы экономикалық дағдарыс тарифтерді қайта қарау туралы шақыруларға әкелді. Белгілі экономист Генри Кэри дағдарыстың себебін жаңа тарифпен байланыстырды. Оның пікірі протекционистік БАҚ-та жоғары тарифтерді қолдау үшін кеңінен таралды. Тарифтерді көтеруге жасалған күш-жігер 1857–1859 жылдардағы 35-ші Конгресс кезінде күшейді. АҚШ Өкілдер палатасына екі ұсыныс енгізілді. Палатаның Жолдар және құралдар комитетінің төрағасы Джон С. Фелпс, Миссуриден шыққан демократ, демократтардың жоспарын жазды, ол 1857 жылғы тарифтің төмен ставкаларының көп бөлігін сақтап, кірістерді ынталандыру үшін шағын түзетулер енгізді. «Жолдар және құралдар» комитетінің мүшелері Моррилл және Мэриленд штатының «америкалық» Генри Винтер Дэвис тарифтерді көтеру жөніндегі республикалық ұсынысты жасады. Олар қолданыстағы адвалорлық тарифтік кестені нақты баждармен алмастырды және темір, тоқыма және басқа да өндірілген тауарлар сияқты танымал «қорғалған» өнеркәсіптердегі тауарларға тарифтік ставкаларыны күрт арттырды. Экономикалық тарихшы Франк Тауссиг көптеген жағдайларда ставканың өсу мөлшерін жасыру үшін нақты баждарды қолдануға көшкенін айтты. Нақты ставкалары қолдаушылар оның қажеттілігін еуропалық экспорттаушылар АҚШ тұтынушыларына тауарлар үшін төленген нақты бағадан төмен баға көрсетілген жалған шот-фактураларды ұсынуымен байланыстырды. Нақты ставкалары мұндай алдауды бессәулет етті. Алайда, 35-ші Конгресс кезінде Палата ешбір тарифтік заң жобасы бойынша шара қабыламады.
Үй іс-әрекеттері
1859 жылы 36-шы Конгресс жиналғанда, 1860 жылға дейін Палата спикерінің кім болары туралы дау әрекетті тоқтатты. 1860 жылы Нью-Джерсиден шыққан республикашыл Уильям Пеннингтон спикер болып сайланды. Пеннингтон Тарифті қолдайтын республикашыл көпшілікті Жолдар мен құралдар комитетіне тағайындады, оның төрағасы Огайо штатынан Джон Шерман болды. Моррилл заң жобасы Жолдар мен құралдар комитетінен өтті. Конгрестің бірінші сессиясының (1859 жылдың желтоқсаны – 1860 жылдың маусымы) соңында, 1860 жылдың 10 мамырында заң жобасы жабық дауысқа салынып, 105–64 дауыспен қабылданды. Дауыс беру көбінесе, бірақ толыққанды түрде аймақтық сипатта болды. Республикашылдардың барлығы, солтүстік штаттардан, заң жобасын 89–2 арасында қолдады. Оларға Нью-Йорк, Нью-Джерси және Пенсильваниядан 7 солтүстік демократы қосылды. Олардың бесеуі «Леккомптонға қарсы демократтар» тобына жатты, олар Канзас штаты үшін құлдықты қолдайтын Леккомптон конституциясына қарсы болды. Сонымен қатар, солтүстік штаттарынан 14 демократ заң жобасына қарсы дауыс берді. Шекаралық штаттарда Кентуккиден төрт «Оппозиция» өкілі, сондай-ақ заң жобасының ұсынушысы Мэрилендтен Уинтер, Мэриленд «Одақтас» және Делавэрден бір демократ қолдады. Шекаралық штаттардан сегіз демократ және Миссуриден Америкалық партияның бір мүшесі қарсы дауыс берді. Отыз бес оңтүстік демократы және үш «Оппозиция» өкілі қарсы болды, ал Теннессиден бір «Оппозиция» өкілі қолдады. Осылайша, аймақтық бөлініс солтүстікте 96–15, шекаралық штаттарда 7–9, ал оңтүстікте 1–39 болды. 55 адам дауыс беруден бас тартты, оның ішінде 13 республикашыл, 12 солтүстік демократы, 13 оңтүстік демократы, 8 оңтүстік «Оппозиция» өкілі және «Америкалықтар» болды. (Қалған өкілдердің көпшілігі қатыса алмаған қарсы өкілдермен «жұптасқан»).
Сенат әрекеті
Моррилл заң жобасы АҚШ Сенатына жіберілді. Бірақ, Сенат демократтардың бақылауында болғандықтан, ол Вирджиниялық Роберт М. Т. Хантер төрағалық ететін Қаржы комитетінде тоқтатылды. Осылайша Сенаттың дауыс беруі 1860 жылдың желтоқсан айындағы екінші сессияға дейін шегерілді және тариф 1860 жылғы сайлаудың маңызды мәселесіне айналды.
1860 жылғы сайлау
Республикалық партия 1860 жылғы сайлау бағдарламасына жоғары тарифтерді қолдау туралы маңызды пункт енгізді және тарифтерге қолдау көрсетілген Пенсильвания және Нью-Джерси штаттарында үгіт жұмыстарын жүргізу үшін Моррилл мен Шерман сияқты белгілі тарифтерді жақтаушыларды жіберді. Демократтардың екі үміткері – Джон К. Брекинридж және Стивен Дуглас барлық жоғары тарифтерге және жалпы протекционизмге қарсы болды. Тарихшы Рейнхард Х. Лутин 1860 жылғы президенттік сайлауда республикашылар үшін Моррилл тарифінің маңыздылығын көрсетеді. Ол Линкольннің протекционистік саясатын ұстануы және Моррилл заң жобасын қолдауы оған маңызды Пенсильвания және көршілес Нью-Джерси штаттарында қолдау табуға көмектескенін атап өтеді. Линкольн қараша айында Пенсильванияны сәтті бағындырды, бұл солтүстікке жасаған үлкен жеңісінің бір бөлігі болды. 1861 жылдың 14 ақпанында президенттікке сайланған Линкольн Питтсбургте сөйлеген сөзінде, егер заң жобасы 4 наурыздағы инаугурациясына дейін қабылданбаса, келесі сессияда жаңа тарифті басымдыққа қоятынын мәлімдеді.
Сенаттың жаңа әрекеті
36-шы Конгрестің екінші сессиясы 1860 жылдың желтоқсан айында басталды. Бастапқыда Хантер Моррилл заң жобасын наурыз айындағы мерзім аяқталғанға дейін қарастырмауға тырысқандай болды. Алайда, 1860 жылдың желтоқсаны мен 1861 жылдың қаңтарында жеті оңтүстік штаты одақтан шығып, олардың төмен тарифтік сенаторлары дауыс беруден бас тартты. Республикалықтар ақпан айында Сенатта басымдыққа ие болды, ал Хантер Қаржы комитетіне бақылауын жоғалтты. Осы уақытта қазынашылық қаржылық қиындыққа тап болды, қолында 500 000 доллардан аз ақша болды және миллиондаған төленбеген есептемелер жинақталды. Одаққа жаңа кіріс қажеттілігі зор болды. Бір жақындағы тарихшы: «Тарифті қайта қарастыруға түрткіс кірісті арттыру, «құрып кетуден» сақтау және жинақталған қарызды шешу үшін жасалған әрекет болды» деген қорытындыға келді. Моррилл заң жобасы 20 ақпанда Сенатта дауысқа салынып, 25 дауысқа 14 дауыспен қабылданды. Дауыс беру шамалы ғана партиялық желі бойынша бөлінді. Оны 24 республикашыл және Пенсильваниядан шыққан демократ Уильям Биглер қолдады. 10 оңтүстік демократы, 2 солтүстік демократы және 2 алыс батыстың демократы қарсы болды. Он екі сенатор дауыс беруден бас тартты, олардың ішінде 3 солтүстік демократы, 1 Калифорния демократы, 5 оңтүстік демократы, 2 республикашыл және Мэрилендтен келген 1 одақтас болды. Шай мен кофеге қатысты шағын түзетулер болды, олар үшін палатамен бірлескен комиссия құрылды, бірақ олар шешілді және соңғы заң жобасы 2 наурызда бірауыздан мақұлданды. Президент Джеймс Бьюкенен өзі демократ болғанымен, өзінің туған штаты Пенсильванияның мүддесін ескере отырып, заң жобасын қолдады. Ол заң жобасына өкіметтік қызметінің соңғы әрекеттерінің бірі ретінде қол қойды.
Қабылдау және өзгерістер
Тариф заңға қол қойылғаннан кейін бір ай өткен соң күшіне енді. Тариф ставкалары белгілеуден басқа, заң 1846 жылғы қойма туралы заңды өзгертіп, шектеді. Тариф жобасы Азамат соғысы басталғанға дейін немесе күтілмегенге дейін Палатада қабылданды, ал жеті штат бөлінгеннен кейін Сенатта қабылданды. Кем дегенде бір автор бірінші Морриллді «Азамат соғысы» заңнамасы деп санамау керек екенін айтты. Шындығында, тариф Азамат соғысының кіріс қажеттіліктері үшін тым төмен болып шықты және сол күзде 1861 жылғы Екінші Моррилл тарифі немесе Кіріс заңы арқылы тез жоғарылатылды.
Әсері
Қолданылудың алғашқы жылында Моррилл тарифтері кедендік импорттан алынатын тиімді мөлшерлемені шамамен 70%-ға арттырды. 1860 жылы американдық тарифтер әлемдегі ең төменгі тарифтердің қатарында болды және 19-ғасыр стандарттары бойынша тарихи төмен деңгейде болды, 1857-1860 жылдардағы орташа мөлшерлеме жалпы алғанда 17% (ad valorem) шамасында, тек кедендік төлемге жататын тауарлар бойынша 21% болды. Моррилл тарифтері осы орташа көрсеткіштерді жалпы алғанда 26%-ға, ал кедендік төлемге жататын тауарлар бойынша 36%-ға дейін көтерді. 1865 жылға қарайғы қосымша өсімдер осы көрсеткіштерді 38% және 48% деңгейіне жеткізді. Жаңа мөлшерлемелер соғысқа дейінгі кезеңге қарағанда жоғары болғанымен, 1825-1830 жылдардағыдан әлдеқайда төмен болды, сол кезде мөлшерлемелер кейде 50%-дан асып кеткен. Азамат соғысына қарсы күреске жиналған алып әскерлер мен флотты қаржыландыру үшін АҚШ-қа 3 миллиард доллар қажет болды, оның ішінде 1862 жылы ғана 400 миллион доллардан астам қаржы жұмсалды. Кірістің басты көзі – тарифтер болды. Сондықтан, Қаржы министрі Салмон П. Чейс, өмір бойы еркін сауданы жақтаған болғанымен, Морриллмен бірлесіп 1861 жылдың жазында екінші тарифтік заң жобасын қабылдады, ол кірісті арттыру үшін мөлшерлемені тағы 10%-ға өсірді. Келесі заң жобалары негізінен соғыс қажеттіліктерін қанағаттандыруға бағытталған кіріс табу мақсатымен жасалды, бірақ Кари сияқты протекционистердің қолдауына ие болды, ол Морриллге заң жобасын дайындауда қайтадан көмектесті. Дегенмен, тариф соғысты қаржыландыруда шамалы ғана рөл атқарды және облигацияларды 2,8 миллиард долларға сату және «жасыл долларларды» басып шығару сияқты басқа шараларға қарағанда әлдеқайда маңызсыз болды. 1861 жылдан 1865 жылға дейін тарифтерден түскен кедендік түсімдер 345 миллион долларды құрады, бұл барлық федералды салық түсімдерінің 43%-ын білдірді, бірақ әскери шығындар 3,065 миллиард долларды құрады.
Тарифке қатысты
Құлдық оңтүстіктегі бөліну пікірталасының басты мәселесі болғанымен, Моррилл тарифі кейбір оңтүстік штаттарында бөлінушілік қозғалысын күшейтуге себеп болды. Заңды сынға алғандар оны 1828 жылғы "Жамандық тарифтерімен" салыстырды, ол Босқа шығару дағдарысын тудырды, бірақ оның орташа ставкалары айтарлықтай төмен болды. Роберт Барнвелл Ретт 1860 жылғы Оңтүстік Каролина конвенциясы алдында күтіліп отырған Моррилл тарифтеріне қарсы сөйледі. Ретт Оңтүстік Каролинаның құл иеленуші штаттарға жолдаған үндеуіне тарифтерге қатысты ұзақ сынауды қосты, конвенция 1860 жылғы 25 желтоқсанда бөліну жарлығымен бірге қабылдады:
Осылайша, Оңтүстік штаттары Солтүстік штаттарымен салық салу мәселесіндегі қарым-қатынастарында. Олар Конгресте азшылықта. Конгрестегі олардың өкілдігі оларды әділетсіз салық салудан қорғауға жеткіліксіз; және олар Солтүстік халқынан өздерінің игілігі үшін салық төлейді, дәл сол сияқты Ұлыбритания халқы Ұлыбритания парламентіндегі ата-бабаларымызға өздерінің игілігі үшін салық салғандай. Соңғы қырық жылда АҚШ Конгресі салған салықтар Солтүстіктің мүдделерін қамтамасыз ету мақсатымен салынды. Оңтүстік халқына импорттық баж салынады, бұл кіріс үшін емес, кіріспен үйлеспейтін мақсат үшін – тыйым салу арқылы Солтүстіктің кен орындары мен өндірістерінің өнімдерін дамыту үшін. Моррилл тарифтері Оңтүстіктегі басқа жерлерде осылайша көзге түспеді. Вирджинияның кейбір аймақтарында сепаратистер штаттың жаңадан құрылған өнеркәсіптеріне көмектесу үшін жаңа қорғаныш тарифтерін уәде етті. Солтүстікте тарифтің күші өнеркәсіпшілер мен саудагерлердің Одаққа қолдау көрсетуіне септігін тигізді. Аболиционист Орест Браунсон "Моррилл тарифтері оларды Самтердің құлауынан да әсерлірек қозғады" деп қынжырлы айтты. Мысалы, Мориллдің еркін саудаға қарсы заң жобасына қарсы болған «Нью-Йорк Таймс» газеті тарифтік теңгерімсіздіктің Солтүстікке саудалық қиындықтарды әкелетінін және бөліну дағдарысы аяқталғанға дейін оны тоқтатуға шақырды: «Біз бөлінуші штаттар өз портына төмен баж салығы арқылы сауданы шақырып жатқанда, саудаға жоғары баж енгіздік». Бөліну айқын болғанда және жас Конфедерация әлдеқайда төмен тарифті қабылдағанда, газет Моррилл тарифін Оңтүстікте күштеу үшін әскери шаралар қабылдауға шақырды.
Тарихнама
Тарихшылар, Джеймс Хьюстон атап көрсеткендей, жалпы алғанда жоғары тарифтердің рөлінен баңғырып, жылдар бойы көптеген келіспейтін түсіндірмелер ұсынды. (Төмен тарифтер, барлық тарихшылар келіседі, даусыз және федералды үкіметті қаржыландыру үшін қажет болды.) Бір мектептің ойынша, республикашылар болашақ монополистердің ынталы құралдары болған. Екінші мектеп республикашылардың тарифтер ұлтшылдықты және барлық аймақтарда теңдестірілген өсіммен бірге барлығына дамуды ынталандырады деп шынайы сенгенін айтады, мақта өсіретін Оңтүстіктегі ғана өсімге қарсы. Үшінші мектеп, әсіресе өнеркәсіптік штаттарда партиялық адалдықты нығайтуда тарифтің маңыздылығын атап көрсетеді. Тағы бір көзқарас фабрика жұмысшыларының еуропалық бәсекелестікке қарсы жоғары жалақыларын қорғау үшін жоғары тарифтерді қалауға құштар болғанын көрсетеді. Чарльз А. Берд 1920 жылдары ұзақ мерзімді экономикалық мәселелердің маңызды екенін айтты, соның салдарынан тарифтік өнеркәсіптік Солтүстік-Шығыс плантациялық Оңтүстікке қарсы тарифтік аграрлық Орта Батыспен коалиция құрды. 1940 жылдары Лютиннің сөзіне сүйенсек, "Тарихшылар құл мемлекеттерінің бөлінуіне себеп болған Оңтүстіктің жоғары тарифтен сескенуі мен жек көруінің салыстырмалы маңыздылығы туралы бірауыздан келіспейді". Дегенмен, 1860-61 жылдары соғыстың алдын алу үшін келісімге келген мемлекет қайсысы да тарифтің шешімге кілт немесе бөлінудің себебі болуы мүмкін деп ойламады. 1950 жылдары тарихшылар Бердтің экономикалық себеп-салдарлық туралы тезисінен алшақтады. Оның орнына Ричард Хофстадтер бастаған тарихшылар соғыстың әлеуметтік себептерін, оның ортасында құлдық мәселесін атап көрсетті. Бердтің тезисі экономистер, Конфедерацияны жақтаған тарихшылар және нео-бердиандық ғалымдар арасында жаңадан жанданды. 2002 жылы экономистер Роберт МакГайр және Т. Норман Ван Котт жасаған зерттеуде: Лаффер қатынасының төменгі жағында тарифтердің болуын конституциялық талап ету Конфедерацияның "жоғары" және "төмен" салық ставкаларымен белгілі бір салық кірісін алуға болатындығын байқаудан асып түседі, мысалы, Александр Гамильтон және басқалар. Шын мәнінде, конституциялық шара тариф мәселесі Азамат соғысына әкелген Солтүстік-Оңтүстік шиеленісінде көптеген экономистер мен тарихшылардың қазіргі уақыттағы пікірінен гөрі одан да маңызды болуы мүмкін екенін көрсетеді. Марк Уильям Пэйлен тарифтің Конгресс арқылы қабылдануына Оңтүстік штаттарының бөлінуінің қалай себеп болғанын атап көрсетеді. Осылайша, бөлінудің өзі заң жобасының қабылдануына мүмкіндік берді, керісінше емес. Аллан Невинс және Джеймс М. Макферсон тарифтің маңыздылығын азайтады; оның құлдық мәселесіне шеткі екенін айтады; және құлдық сепаратистік жарияламалар, сөздер мен памфлеттерде басымдыққа ие екенін ескертеді. Невинс сондай-ақ Александр Стивенстің Морилл тарифінің ауырлығы туралы Тумбстың талаптарын жоққа шығарған аргументін келтіреді. Бөлінуге бастапқыда қарсы болған Стивенс кейіннен құлдықты бөлінуді қолдауының "негізгі тасы" деп атады.
A de facto constitutional mandate that tariffs lie on the lower end of the Laffer relationship means that the Confederacy went beyond simply observing that a given tax revenue is obtainable with a "high" and "low" tax rate, a la Alexander Hamilton and others. Indeed, the constitutional action suggests that the tariff issue may in fact have been even more important in the North–South tensions that led to the Civil War than many economists and historians currently believe. Rather than contributing to secession, Marc William Palen notes how the tariff was passed through Congress only by the secession of Southern states. Thus, secession itself allowed for the bill's passage, rather than the other way around. Allan Nevins and James M. McPherson downplay the significance of the tariff; argue that it was peripheral to the issue of slavery; and note that slavery dominated the secessionist declarations, speeches, and pamphlets. Nevins also points to the argument of Alexander Stephens, who disputed Toombs's claims about the severity of the Morrill Tariff. Though initially opposed to secession, Stephens would later cite slavery as the "cornerstone" for his support of secession.