Кіріспе

Британдық көз хирургы, жазушы және гомосексуалистер құқығының алғашқы жақтасы Патрик Дейк Тревор Ропер (7 маусым 1916 – 22 сәуір 2004) Ұлыбританияда гомосексуализмді қылмыстық жазадан босату науқанында маңызды рөл атқарды.

Өмір және мансап

Ол Нортумберлендте дәрігердің ұлы және тарихшы Хью Тревор Ропердің інісі болып дүниеге келді. Ол Чартерхаус, Кембридж университеті мен Вестминстер медициналық мектебінде білім алған. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол Жаңа Зеландия Корольдік армиясының медициналық корпусында Жерорта теңізінде қызмет етті. Соғыстан кейін ол офтальмохирургияның маманы болды және өзінің жұмыс өмірін мемлекеттік ауруханалардағы жұмыс пен Лондондағы табысты жеке практика арасында бөлісті. 1955 жылы Тревор Ропер Ұлыбритания үкіметімен гомосексуализмді қылмыс ретінде сақтау мәселесін зерттеу үшін тағайындалған Вольфенден комитеті алдында куәгер ретінде сөйлеуге келісті. Ол Комитет алдында ашық түрде өзінің гомосексуалдығын мойындаған үш куәгердің бірі болды. Басқалары – гомосексуализм үшін сотталған журналист Питер Уайлдблуд және Фицвильям мұражайының директоры Карл Винтер еді. Тревор Ропер Вольфенден комитетіне көптеген гей-еркектер қалыпты және адаптирленген өмір сүретінін, балаларға немесе қоғамдық моральға қауіп төндірмейтінін, ал гомосексуализм физикалық немесе психикалық ауру емес екенін айтты. Ол қазіргі заңдардың тек шантажшыларды ғана қолдайтынын атап өтті. Ол келісім жасын 16 жасқа дейін төмендету қажеттігін айтып, көптеген жас гейлер гомофобия тудырған оқшаулану немесе депрессиядан өзіне-өзі қол жұмсауға немесе оған әрекет етуге баратынын мәлімдеді. Бұл көзқарастар 1950 жылдары өте даулы болды. Тревор Ропердің куәлігі Комитетті еркектердің гомосексуализмін қылмыстық жазадан босату туралы ұсыным қабылдауға ықпал етті, бұл ұзақ саяси күрес нәтижесінде 1967 жылы іске асырылды. Тревор Ропер белсенді гей-құқық қорғаушы болып қала берді, әсіресе дискриминациялық келісім жасы туралы заңдарды жою үшін күш салды. 1967 жылғы заң бойынша еркектердің гомосексуализміне келісім жасы 21 жасқа, ал гетеросексуалдар үшін 16 жасқа белгіленді. 1980 жылдардың басында СПИД эпидемиясы пайда болған кезде Тревор Ропер Терренс Хиггинс қорының негізін қалаушылардың бірі болды, ол Ұлыбританиядағы СПИДке қарсы күрес бойынша жетекші ұйым болып табылады және алғашқы отырысы оның үйінде өтті. Тревор Ропер өзінің күшін офтальмологиялық медицинаға қолжетімділікті арттыруға жұмсады, бұл мәселе Ұлыбританияда да, Африка елдерінде де маңызды болды. Ол оптиктер лоббисінің қарсылығына қарамастан, арзан көзәйнектерді сатуға тыйым салатын британдық заңдарды жою үшін сәтті күш салды. 1983 жылы ол Питер Рисдонға Ұлыбританиядағы оптиктер монополиясына қарсы күресте көмектесті, бұл рецептсіз оқу көзілдіріктерін сатуды заңдастыруға тікелей себеп болды. Ол Эфиопияның Аддис-Абеба қаласында Хайле Селассие атындағы көз ауруханасын құрды және Нигерия мен Сьерра-Леонеде осындай ауруханалар құруға көмектесті. 1945 жылы Тревор Ропердің достары – Эдвард Саквилл Уэст, суретші және өнер сатушы Эрдли Ноллис және музыка сыншысы Десмонд Шоу Тейлор бірлесіп Лонг Кричелдегі георгиандық пасторлық үйді сатып алды. Тревор Ропер бір кезде сол жерде тұрып, достарымен бірге "соғыстан кейінгі соңғы ұлы салонның бірін" құрды, онда Сибил Колефакс, Энтони Асквит, Грэм Сазерленд, Лорд Бернерс, Нэнси Митфорд, Бенджамин Бриттен, Лори Ли, Бен Николсон, Сесил Дей Льюис және Грэм Грин сияқты қонақтар жиналатын. Тревор Ропер сәулет өнерін жақсы көріп, Ұлыбританияда мұраны сақтау мәселесімен белсенді айналысты, бұл сол кезде аса танымал болған мәселе емес еді. Ол Spitalfields тарихи ғимараттар қорының негізін қалаушы мүшесі болды және оның үйі ол құрылуына көмектескен отызыншы жылдар қоғамының, кейіннен жиырмасыншы ғасыр қоғамының кеңсесі ретінде пайдаланылды. 1970 жылы жарық көрген "The World Through Blunted Sight" атты кітабында ол көру қабілетінің нашарлауы немесе бұзылуы жазушылар мен суретшілердің стилі мен техникасына қалай әсер ететінін зерттеді. Миопия, катаракта, түс соқырлығы, көздің қисықтығы және толық соқырлықтың әсерін қарастыра отырып, ол суретшілер көзілдірік тақса қандай әсер ететіні туралы болжам жасады.

Мұра

Патрик Тревор Ропер сыйлығы – Ұлыбритания мен Ирландия Республикасынан медицина бакалавриатын тәмамдаған студенттерге офтальмология саласында берілетін сыйлық.

Шығармалары

Тревор Ропер, Патрик (1970) Бұлыңғыр көзбен қараған әлем: көркемөнер мен мінезге көру қабілетінің жетіспеуінің әсерін зерттеу. Лондон: Темза және Хадсон.
Тревор Ропер, Патрик (1980) Офтальмология бойынша лекциялар. Лондон: Блэкуэлл ғылымы.