Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Теобальд I (немесе Тиебаут) (шамамен 1191 – 17 ақпан 1220) – 1213 жылдан өліміне дейін Лотарингия герцогы болды. Ол Фредерик II және Бар Агнесінің ұлы және мұрагері еді.
Theobald I ( or Thiébaut) (c. 1191 – 17 February 1220) was the duke of Lorraine from 1213 to his death. He was the son and successor of Frederick II and Agnes of Bar.
Бувин шайқасы
Теобальд 4 шілдеде 1214 жылы Бувин шайқасында Рим императоры Отон IV-ке қосылды, онда шайқас жеңіліспен аяқталып, ол тұтқынға түсті. Бірақ ол тез босатылды.
Theobald joined Otto IV, Holy Roman Emperor, on 4 July 1214 at the Battle of Bouvines, where he was taken in prisoner in the rout. He was quickly liberated.
Қауымгерлер
Лотарингия герцогы ретінде Теобальд құдіретті билеуші болды, ол Киелі Рим империясының ықпалында болғанмен, дерлік тәуелсіз билік жүргізді. Оның бірнеше маңызды вассалдары болды, бірақ олардың көптегені тәуелсіздікке жетістікпен ұмтылды. Осы вассалдардың ішінде Мец епископтары, Туль епископтары, Верден епископтары, Бар графтығы (осы кезде бұл графтар Лотарингияның құрамына кірмегенімен), Коммерси лорды, Водемон графтары және Шини графтары (сондай-ақ Монмеди лорды) бар еді. Дегенмен, герцогтардың осы иеліктерге қатысты билігі, ықтимал, тек атау ғана болды.
As duke of Lorraine Theobald was a powerful lord, almost under the Holy Roman Empire and almost ruling independently. He had several important vassals but many of them strove for independence quite successfully. These vassals included the Bishops of Metz, the Bishops of Toul, the Bishops of Verdun, the County of Bar (though these counts were not de facto part of Lorraine at this point), the lord of Commercy, the Count of Vaudémont, and the Counts of Chiny (also lords of Montmédy). However the dukes suzerainty over these lordships was probably not much more than nominal.
Басқа істер
Абат Герваз оны 5-ші крест жорығының жетекшілерінің бірі болуға ұсынды, бірақ ол, әлдеқашан Шампандық мұрагерлік соғысына тартылып, бас тартуға мәжбүр болды.
He was suggested by the abbot Gervase to be one of the leaders for the 5th crusade but he was probably already embroiled in the Champagne war of succession and had to decline.
Шампандық мұрагерлік соғыс
1216 жылы Шампан мұрагерлік соғысында ол Бриен графы Эрар I-ді Шампан графы Теобальд IV-пен дауласуда қолдады. Теобальдты Франция королі Филипп II, Киелі Рим императоры Фредерик II және Бар графы Генрих II қолдады. Лотарингияның жоғары билеушісі Фредерик өзіне қарсы кандидатты қолдауды қылмыс деп есептеді және Фредерик II Лотарингияға сыйлаған Росхайм қаласын басып алды. 1218 жылы Теобальд Росхаймды қайтарып алып, Эльзас аймағын тонады. Фредерик дереу қарсы шабуыл жасап, Лотарингияға шапты, астанасы Нансиді басып алып, өртеп жіберді. Одан кейін ол Теобальдтың паналаған Аманс бекінісін қоршап алып, жаулап алды. Теобальд тұтқындалып, Шампан графының үстемдігін мойындауға, Бриеннің Эрарының Шампанға талап етуінің заңдылығын қабылдауға және бостандыққа шығу үшін бірнеше иеліктен бас тартуға мәжбүр болды. Ол жоғалтқан жерлерін және беделін ешқашан қайта қалпына келтіре алмады және 1220 жылы қайтыс болды.
In 1216, in the Champagne War of Succession, he supported Erard I, Count of Brienne, in his quarrel with Theobald IV, Count of Champagne, who was supported by Philip II of France, Frederick II, Holy Roman Emperor, and Henry II of Bar. Frederick, the suzerain of Lorraine, considered it a felony to support a candidate he opposed and occupied the city of Rosheim, which he had given to Frederick II of Lorraine. Theobald responded in 1218, retaking Rosheim and ravaging Alsace. Frederick did not hesitate to counterattack and invaded Lorraine and took and burned Nancy, its capital. He then besieged and took the castle of Amance, where Theobald was taking refuge. He was imprisoned and constrained to recognize the suzerainty of the count of Champagne, the legitimacy of Erard of Brienne's claim to Champagne, and relinquish several lordships to attain liberty again. He never recovered his lost land and prestige and died in 1220.
Туыс-туыс өлтіруші
1217 жылдың 3-10 сәуірінде (Шампандық мұрагерлік соғысы кезінде) ол өзінің мәселелі әкесінің інісі, Туль епископы Матью де Лотарингияны іздеді, оны Сен-Мишель-сюр-Мёрттегі Void Parupt жолында тауып, найзамен өлтірді (бұл қастандық емес, төбелес екенін көрсетеді). Бұл тәртіпсіз епископты өлтіру үшін қолданған қаруы, Шампандық мұрагерлік соғысында одақтас болған және, мүмкін, досы да болған Жоинвилльдің Симонынан алынған болып көрінеді.
Between 3 and 10 April 1217 (during the Champagne war of Succession) he searched for his problematic paternal uncle the bishop of Toul Matthew de Lorraine, found him on the path Void Parupt in Saint Michel sur Meurthe, and killed him with a spear (implying a fight rather than a murder). The weapon he used to kill the unruly bishop was apparently borrowed from Simon of Joinville, who was an ally during the Champagne war of Succession and probably also a friend.
Жерлер және мүмкін болатын госпитальгерлер қауымдастығы
Лотарингия герцогы ретінде оның негізгі ордасы Нанси қаласында орналасқан еді. 1212 жылы әйелі Гертруда арқылы ол Дагсбург графтығын және оның астанасы – Дабо шатосын, сондай-ақ Дорлисхаймді мұраға алды. Оның ата-бабаларының Госпитальдық Шартымен (Knights Hospitallier) байланысын ескере отырып, аурухананы оның құрғандығы ықтимал. Луневиль, Лотарингия герцогтарының шатосы және тағы да көп нәрсе.
As duke of Lorraine, his chief seat was at the city of Nancy. In 1212, through his wife Gertrude, he inherited the County of Dagsburg and its capital, the Chateau de Dabo and also Dorlisheim. Considering his ancestors' association with the Knights Hospitallier, it seems likely that the hospital was founded by him. Lunéville, Château des Ducs de Lorraine, and many more.
Қасиет-қасиеттері
Есептерде Лотарингияның герцогтары әрқашан өте әдемі және дарынды деп сипатталады, ал Теобальдтың әскери ерліктеріне сүйенсек, оның батыл болғаны да мүмкін. Осыған қарамастан, ол өзінің феодалы Шампан мұрагерлік соғысында қарсы тарапқа қосылғанда мойын бұрмаудан бас тартқандықтан, қатты мінезді немесе адал болған сияқты көрінеді. Феодалына қарсы шығуы оған қымбатқа түсті, ал оның феодалына деген наразылық реакциялары оның тым мақтаншыл екенін көрсетеді. Оның Туль епискобы, ағасы Матфейді өлтіруі оның мінез-құлқына жағымсыз әсер етеді, әсіресе орта ғасырларда мұндай іс-әрекеттер өте қынжырлы деп есептелген кезде.
In accounts, the dukes of Lorraine are always referred to as extremely handsome and talented and, based on Theobald's military adventures, it is not unlikely that he was brave. Despite this, he seems to have been either stubborn or loyal, after refusing to back down when his liege joined the opposing side of the Champagne War of Succession. Opposing his Liege cost him dearly and his violent reactions against his liege show that he was too proud to seek to smooth things over. The killing of his uncle Matthew, Bishop of Toul, does not reflect well on his personality, especially when such actions were considered particularly egregious in the Middle Ages.
Неке және мұрагерлік
1206 жылы ол Дагсбург және Мец графы Альберт ІІ-нің жалғыз қызы және мұрагері Гертрудаға үйленді. Олардың балалары болмады, және күйеуі қайтыс болғанда ол он алты жаста еді. Оның ізін басып, ағасы Маттиас билікке келді. Ал оның жесірі, бұрынғы қарсыласы Шампандық Теобальдқа қайта үйленді.
He had married, in 1206, Gertrude, only child and heir of Albert II, count of Dagsburg and Metz. They had no children, and she was just 16 years old when her husband died. His successor was Matthias his brother; his widow remarried his old rival, Theobald of Champagne.