Сузуки Харунобу: Япон ағаш өрнек суретшісінің өмірі мен шығармашылығы
Suzuki Harunobu
Сузуки Харунобу (1725-1770) – жапон суретші, көп түсті ксилографияны (гравюра) өнерін дамытқан. Классикалық поэзиядан бастап эротикалық суреттерге дейін шығармалары бар.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жапон ukiyo-e суретшісі (шамамен 1725 – 1770)
Japanese ukiyo e artist (c. 1725 – 1770)
Сузуки Харунобу (鈴木 春信; шамамен 1725 – 8 шілде 1770) – ағаштан жасалған баспа өнеріндегі жапон суретшісі. Ол жаңашыл болды, 1765 жылы алғашқы толық түсті баспаларды жасады, бұл бұрынғы екі және үш түсті баспа тәсілдерін қолдануды тоқтатты. Харунобу көптеген арнайы техникаларды қолданды және классикалық өлеңдерден бастап, заманауи әдемілерге дейін түрлі тақырыптарды бейнеледі. Көптеген замандас суретшілер сияқты, Харунобу да эротикалық суреттер жасады. Өмірінде және одан кейін көптеген суретшілер оның стилін үлгі етті. Арушиге сияқты кейбіреулері тіпті ұлы шебердің туындыларын жасауға бейім екенін мақтан тұтты. Харунобудың өмірі туралы көп мәлімет белгісіз.
Suzuki Harunobu (鈴木 春信; c. 1725 – 8 July 1770) was a Japanese designer of woodblock print art in the style. He was an innovator, the first to produce full color prints in 1765, rendering obsolete the former modes of two and three color prints. Harunobu used many special techniques, and depicted a wide variety of subjects, from classical poems to contemporary beauties. Like many artists of his day, Harunobu also produced a number of , or erotic images. During his lifetime and shortly afterwards, many artists imitated his style. A few, such as Harushige, even boasted of their ability to forge the work of the great master. Much about Harunobu's life is unknown.
Әсерлер
Кейбір ғалымдар Харунобудің Киотодан шыққандығын, Нишикава Сукенобудан ықпал алған болуы мүмкін екенін айтады. Дегенмен, оның көптеген туындылары, әсіресе ерте туындылары Эдо стилінде жасалған. Оның жұмыстарында Торii Киёмицу, Ишикава Тоёнобу, Кавамата мектебі және Кано мектебі сияқты көптеген суретшілердің ықпалы байқалады. Бірақ Харунобуға ең зор әсер еткені – суретші және гравюра шебері Нишикава Сукенобу, ол Харунобудың тікелей ұстазы болған болуы мүмкін.
Though some scholars assert that Harunobu was originally from Kyoto, pointing to possible influences from Nishikawa Sukenobu, much of his work, in particular his early work, is in the Edo style. His work shows evidence of influences from many artists, including Torii Kiyomitsu, Ishikawa Toyonobu, the Kawamata school, and the Kanō school. However, the strongest influence upon Harunobu was the painter and printmaker Nishikawa Sukenobu, who may have been Harunobu's direct teacher.
Көркемдік мансап
Харунобудың ерте өмірі туралы көп мәлімет жоқ; оның туған жері мен туған күні белгісіз, бірақ Киотода өскен деп есептеледі. 1770 жылы 46 жасында қайтыс болды. Көптеген суретшілерден өзгеше, Харунобу суретші есімі емес, нағыз атын қолданды. Ол самурай отбасынан тегін алған, оның бір атасы Микава провинциясында Токугава Иэясудың адамы болған; Иэясу астанасын сол жерге салғанда, осы Сузуки Иэясумен бірге Едоға келген. Харунобудың атасы Шигемацу мен әкесі Шигеказу құмар ойындар мен басқа да іс-әрекеттерге қаржы жұмсағандары үшін мәртебесінен айырылды. Олар Эдодан қуылды және Киотоға көшірілді. Бір кезде Харунобу Нишикава Сукенобудың шәкірті болды. Харунобу мансабын Тории мектебінің стилінде бастады, көптеген шеберлікпен жасалған, бірақ жаңашыл емес және ерекше көзге түспеген туындылар жасады. Әдебиетке бейім самурайлар тобымен байланысқа келгенде ғана Харунобу жаңа форматтар мен стильдерді зерттеді. 1764 жылы әлеуметтік байланыстарының арқасында осы самурайларға «э гоёми» жасауға көмектесу үшін таңдалды. Осы жылға дейінгі күнтізбелердің басылымдары сирек кездеспесе де, өте аз санда ғана сақталған. Харунобу сол кезеңнің көптеген көрнекті суретшілері мен ғалымдарымен жақын таныс болды, сондай-ақ Харунобудың күнтізбелерімен таныс болған бірнеше достары болды, олардың бейнелерінде Ай күнтізбесінің есептеулері болды және олар Едодағы жиындар мен кештерде алмасылды. Осы күнтізбелер алғашқы (брокат) басылымдар болды. Самурайлардың байлығы мен талғампаздығының арқасында Харунобу осы басылымдарды жасау үшін тек ең жақсы материалдарды ғана қолданды. Харунобу ағаш блоктары үшін жақсы ағаштарды сынады, катальпаның орнына вишня ағашын қолданды, сондай-ақ қымбат түстерді ғана емес, түстердің қалың жағылуын да қолданды, бұл көбірек мөлдірсіздікке қол жеткізу үшін жасалды. Харунобу жасаған ең маңызды жаңалық – бір суретті жасау үшін бірнеше бөлек ағаш блоктарын пайдалану, бұл клиенттерінің байлығының арқасында мүмкін болды. Осыдан 20 жыл бұрын ғана «ақ түс» технологиясы үш немесе төрт түсті басылымдар жасауға мүмкіндік берді. Харунобу бұл жаңа техниканы қағаздың бір парағына он түрлі түс қолдану арқылы басып шығаруға қолданды. Жаңа техника қағазды бекіту үшін ойықтар мен клиндерді пайдалануды қажет етті және кезекті түсті басылымдардың дұрыс тізілуін қамтамасыз етті. Харунобу әр басылымда үштен астам түс қолдануды тұрақты түрде қолданған алғашқы суретші болды. , олардың бұрынғыларынан айырмашылығы, толық түсті суреттер болды. Бұл техника алғаш рет күнтізбеде қолданылғандықтан, оның пайда болған жылы 1765 жыл деп нақты айтуға болады. 1760-шы жылдардың соңында Харунобу Эдоның әйелдерінің (сұлулардың суреттері), актерлері және Эдо басылым нарығы үшін байланысты тақырыптардың суреттерін жаппай өндірушісіне айналды. Алайда, ол кабуки актерлерінің басылымдарын жасаған жоқ, себебі ол: «Неге мен кабуки актерлері сияқты ештеңеден тұрмайтын суреттерді салуым керек?» деді. Кейбір ерекше жағдайларда, атап айтқанда оның әйгілі сегіз басылымнан тұратын «Сегіз салондық көріністер» жинағында, меценаттың аты Харунобудың өзінің атымен бірге немесе оның орнына басылып шығады. Меценаттың аты немесе мөрінің болуы, әсіресе суретшінің атының жоқ болуы, сол кездегі басылымдардағы жаңалық болды. 1765 және 1770 жылдар аралығында Харунобу жиырмадан астам суреттелген кітаптар мен мыңнан астам түсті басылымдар, сондай-ақ бірқатар суреттер жасады. Ол өмірінің соңғы жылдарында «конки» стилінің шебері ретінде танылды және оның стилі Кацукава Шуншо және Тории Кионага сияқты жаңа суретшілердің стилімен ығыстырылғанша, өлімінен кейін бірнеше жыл бойы кеңінен еліктелді.
Little is known of Harunobu's early life; his birthplace and birthdate are unknown, but it is believed he grew up in Kyoto. It is said he was 46 at his death in 1770. Unlike most artists, Harunobu used his real name rather than an artist name. He was from a samurai family, and had an ancestor who was a retainer of Tokugawa Ieyasu in Mikawa Province; this Suzuki accompanied Ieyasu to Edo when the latter had his capital built there. Harunobu's grandfather Shigemitsu and father Shigekazu were stripped of their status when they were found to be involved in financing of gambling and other activities; they were exiled from Edo and relocated to Kyoto. At some point, Harunobu became a student of the master Nishikawa Sukenobu. Harunobu began his career in the style of the Torii school, creating many works which, while skillful, were not innovative and did not stand out. It was only through his involvement with a group of literati samurai that Harunobu tackled new formats and styles. In 1764, as a result of his social connections, he was chosen to aid these samurai in their amateur efforts to create e goyomi. Calendars prints of this sort from prior to that year are not unknown but are quite rare, and it is known that Harunobu was close acquaintances or friends with many of the prominent artists and scholars of the period, as well as with several friends of the Harunobu's calendars, which incorporated the calculations of the lunar calendar into their images, would be exchanged at Edo gatherings and parties. These calendar prints would be the very first (brocade prints). As a result of the wealth and connoisseurship of his samurai patrons, Harunobu exclusively created these prints using the best materials available. Harunobu experimented with better woods for the woodblocks, using cherry wood instead of catalpa, and used not only more expensive colors, but also a thicker application of the colors, in order to achieve a more opaque effect. The most important of Harunobu's innovations in the creation of was the use of multiple separate wood blocks in the creation of a single image, an expense afforded through the wealth of his clients. Just 20 years previously, the invention of had made it possible to print in three or four colors; Harunobu applied this new technique to prints using up to ten different colors on a single sheet of paper. The new technique depended on using notches and wedges to hold the paper in place and keep the successive color printings in register. Harunobu was the first artist to consistently use more than three colors in each print. , unlike their predecessors, were full color images. As the technique was first used in a calendar, the year of their origin can be traced precisely to 1765. In the late 1760s, Harunobu thus became one of the primary producers of images of (pictures of beautiful women), actors of Edo and related subjects for the Edo print connoisseur market; however, he did not produce prints of kabuki actors, reported to have said, "Why should I paint pictures of such trash as Kabuki actors". In a few special cases, notably his famous set of eight prints entitled (Eight Parlor Views), the patron's name appears on the print along with, or in place of, Harunobu's own. The presence of a patron's name or seal, and especially the omission of that of the artist, was another novel development in of this time. Between 1765 and 1770, Harunobu created over twenty illustrated books and over one thousand color prints, along with a number of paintings. He came to be regarded as the master of during these last years of his life, and was widely imitated until, a number of years after his death, his style was eclipsed by that of new artists, including Katsukawa Shunshō and Torii Kiyonaga.
Стиль
«Ақ жол» сияқты революциялық жаңалықтармен қатар, Харунобудың жеке стилі тағы да көптеген жағынан ерекше болды. Оның суреттерінің барлығы өте жіңішке және жеңіл; кейбір сыншылар оның барлық суреттері балаларға ұқсайды дейді. Дегенмен, Харунобудың жеке стилінің өзіне тән ерекшелігі – осы жас қыздар. Ричард Лейн мұны «Харунобудың ерекше саласы, онда ол басқа барлық жапон суретшілерін басып өтті – ерекше және поэтикалық ортада мәңгілік жас қыздығы» деп сипаттаған. Оның композициялары, көптеген гравюралар сияқты, жалпы алғанда қарапайым болғанымен, Харунобуды ең алдымен жалпы композиция қызықтырды. Көптеген алдыңғыларынан айырмашылығы, ол қыздардың кимоноларын көрерменнің назарына түсіруге тырыспады. Харунобу Эдодағы қарапайым қалалық өмірді бейнелеуде осы кезеңнің ең ұлы суретшілерінің бірі ретінде даңққа ие. Оның тақырыптары гейшалар, куртизандар, актерлер және сумо күресшілерімен ғана шектелмейді, сонымен қатар көше сатушылары, шаруалар және осы заманның мәдениетін толықтыруға көмектесетін басқа да адамдарды қамтиды. Оның туындылары әдеби сілтемелерге толы, ол жиі жапондық классикалық поэзиядан цитаталар келтіреді, бірақ қоса берілген суреттер көбінесе тақырыпты аздап пародизациялайды. Оның көптеген гравюраларында біртұтас, бір түсті фон бар, ол «Таке-дзури» деп аталатын техникамен жасалған. Көптеген басқа суретшілер де осы техниканы қолданғанмен, Харунобу оны ең күшті әсерге қолданған деп есептеледі. Түсті фон тұтас суреттің көңіл-күйін және мәнерлерін анықтайды.
In addition to the revolutionary innovations that came with the introduction of , Harunobu's personal style was unique in a number of other respects. His figures are all very thin and light; some critics say that all his figures look like children. However, it is these same young girls who epitomize Harunobu's personal style. Richard Lane describes this as "Harunobu's special province, one in which he surpassed all other Japanese artists eternal girlhood in unusual and poetic settings". Though his compositions, like most prints, may be said to be fairly simple overall, it is the overall composition that concerned Harunobu. Unlike many of his predecessors, he did not seek to have the girls' kimono dominate the viewer's attention. Harunobu is also acclaimed as being one of the greatest artists of this period in depicting ordinary urban life in Edo. His subjects are not restricted to geisha, courtesans, actors, and sumo wrestlers, but include street vendors, errand boys, and others who help to fill in the gaps in describing the culture of this time. His work is rich in literary allusion, and he often quotes Japanese classical poetry, but the accompanying illustrations often gently poke fun at the subject. Many of his prints have a solid, single color background, created by a technique called Though many other artists used the same technique, Harunobu is generally regarded as having used it to the strongest effect. The colored background sets a mood and tone for the entire image.
Forbes, Andrew ; Henley, David (2012). Suzuki Harunobu: 100 Beauties. Chiang Mai: Cognoscenti Books. ASIN: B00AC2NB8Y
Курт, Джулиус. Судзуки Харунобу. Мюнхен: R. Piper & Co., 1923. ASIN: B000K0A7DK
Кондо, Ичитаро. Судзуки Харунобу (Kodansha Library of Japanese Art Vol. 7). Чарльз Э. Татлл (1956). ASIN: B0007KFY7C
Лейн, Ричард. (1978). "Жүзбелі әлемнен суреттер", Жапон гравюрасы. Оксфорд: Оксфорд университетінің баспасы. OCLC 5246796
Уотерхаус, Дэвид Б. "Харунобу". Жапония энциклопедиясы (Kodansha). (3-том); Токио: Kodansha Ltd. 1983. Систо Паскале.
Kurth, Julius. Suzuki Harunobu. Munchen: R. Piper & Co., 1923. ASIN: B000K0A7DK
Kondo, Ichitaro. Suzuki Harunobu (Kodansha Library of Japanese Art Vol. 7). Charles E. Tuttle (1956). ASIN: B0007KFY7C
Lane, Richard. (1978). Images from the Floating World, The Japanese Print. Oxford: Oxford University Press. ; OCLC 5246796
Waterhouse, David B. "Harunobu". Kodansha Encyclopedia of Japan. (vol. 3); Tokyo: Kodansha Ltd. 1983. Sisto Pascale