Кіріспе

Патрик О'Брайанның 1995 жылғы романы

Патрик О'Брайанның Обри-Матурин сериясындағы он жетінші роман.

«Коммодор» – британдық автор Патрик О'Брайанның Обри-Матурин сериясындағы он жетінші тарихи романы, алғаш рет 1995 жылы жарық көрді. Оқиға Наполеон соғыстары мен 1812 жылғы соғыс кезінде өрбуімен байланысты. Бұл романда Обри мен Матурин «Он үш зеңбіректің салюті» романында басталып, «Жаңғақтан демеу», «Кларисса Оукс/Трулав» және «Шараптың қара теңізі» романдары арқылы жалғасқан жер шарын айналып өтуді аяқтайды. Англияда ұзақ күткен демалыстан кейін, коммодор Обриге Батыс Африкадағы құл кемелеріне қарсы миссия жүргізу үшін эскадрилья беріледі, содан кейін ол мен Матурин Наполеонның флотына қарсы жіберіледі. Доктор Матурин соңғы рет кішкентай қызымен кездеседі және оны отбасы арқылы оған зиян келтіруге тырысатын қатыгез жау агентінен қорғауы керек. Оқиға Англиядан Испанияға, Батыс Африкаға және Ирландияның тасты батыс жағалауына дейін кеңістікте өрбиді. Романның рецензияларында кейіпкерлердің шеберлікпен суреттелгеніне назар аударылды, олармен кездессеңіз, «танысқандай болар едіңіз». Publishers Weekly журналы бұл романдағы тұрмыстың тарихи және теңіздік дәлдікпен баяндалғанын атап өтеді. Обри мен Матурин теңіз миссиясын отбасылық мәселелердің «көлеңкесінде» бастайды. Джоэл Уайт Нью-Йорк Таймс газетінде бұл романды «алдыңғы романдармен салыстырғанда, Патрик О'Брайанның әдеттегі шайқастарына қарағанда салыстырмалы түрде тыныш» деп жазады. Бірақ ол «бізді оқиғаның қайғылы жайттары емес, екі адам арасындағы ең жақын достық, сондай-ақ олардың отбасыларымен және кемедегі серіктерімен қарым-қатынасы қызықтырады» деп атап көрсетеді. Басты кейіпкерлер «күрделі, шеберлікпен сомдалған» және екеуі де отбасылық алаңдауларға байланысты бақытсыздықпен теңіз миссиясына аттанады. Теңіз миссиясы Африканың батыс жағалауында құл кемелерін тоқтату үшін басталады, бұл сауда Англияда заңсыз саналады, содан кейін француз экспедициясын күтпеген шабуылға ұрытады. Бұл «әлемдегі барлық нәрсе орнына келгендей» және жаңа кітап жазуға мүмкіндік беретін қорытындыға әкеледі.

Шын тарихқа сілтемелер

Бұл кітап Батыс Африкадағы құл саудасы және 1807 жылғы Құл саудасы заңы туралы мәлімет береді. Заң құл саудагерлерін контрабандистерге теңестіріп, оларды Корольдік теңіз күштерінің тәркілеу қаупіне ұшыратты. Роман бойынша, құл кемелерінен алынған құлдар туған жерлеріне немесе тұтқынға алынған жерлеріне қайтарылмай, Сьерра-Леонедегі Фритаунға жеткізілді, онда оларды қайтадан тұтқынға алу мүмкін болмады. Обридің осы саудаға арналған кемедегі құлдарды алғаш көргені оған терең әсер етті, бірақ ол Матуриннің құлдықты тоқтатуға қатысты ынталы көзқарасын бөліспеді, бұл Ұлыбритания мен оның колонияларында құлдықты жою үшін болған ұзақ күресті бейнелеу тәсілі. Роман сипаттаған "Нэнси" кемесі, адамдарға арналған орын жағынан британдық "Брукс" кемесіне өте ұқсас. Обри командор шеніне көтеріледі, бұл бірінші флаг-офицер шені. Оның қарауында капитан болғандықтан, контр-адмиралдың формасын киеді. Бұл шен 1805 жылы Корольдік теңіз күштерінде ресми түрде пайда болды, бұл романның оқиғасы болған шамамен 1812 немесе 1813 жылдарға дейін болды.

Балтиморлық клипер О'Брайанның назарына қалай түскен

The Washington Post газетінің тілшісі Кен Рингл Патрик О'Брайанмен сұхбаттасып, оған хат жазып тұрды. Рингл О'Брайанның 1812 жылғы соғыста американдықтар қолданған, жылдам жүретін Балтимор клипері деген кеме түрінен хабары жоқ екенін білді. Ол былай деп жазады: "1992 жылдың желтоқсанынан кейін Балтимор клиперлері туралы жаңа кітап тапқанда, оған жіберу үшін бір данасын сатып алдым". Осылайша, кеме Рингл деп аталды, оның керемет қасиеттері жақсы сипатталды және Матуриннің отбасын және мүлкін құтқару сияқты сюжеттің маңызды тұстарында қолданылды.