Кіріспе

1949–1962 жылдардағы Океаниядағы Нидерландтың иелігі. Нидерланд Жаңа Гвинеясы немесе Нидерланд Жаңа Гвинеясы (Nederlands Nieuw Guinea) – Жаңа Гвинея аралының батыс жартысы. 1949 жылға дейін Нидерланд Шығыс Индиясының бір бөлігі болған, кейін 1949 жылдан 1962 жылға дейін Нидерланд Корольдігінің теңіз артындағы аумағына кірген. Оған қазіргі Индонезияның алты шығыс провинциясы кіреді: Орталық Папуа, Таулы Папуа, Папуа, Оңтүстік Папуа, Оңтүстік-Батыс Папуа және Батыс Папуа. Бұлар 2003 жылға дейін «Ириан Джая» деген атпен біртұтас провинция ретінде басқарылды және қазір елдің Папуа аймағын құрайды. Индонезия революциясы кезінде Нидерланд Индонезия Республикасының аумағын басып алу үшін «полициялық әрекеттерді» (politionele acties) жүргізді. Алайда, Нидерландтың қатал әдістері халықаралық қоғамның наразылығын тудырды. Халықаралық пікір Индонезия Республикасын қолдауға көшкен кезде Нидерланд 1949 жылы Нидерланд Жаңа Гвинеясын кең ауқымды Индонезиялық келісімдерден бөлу туралы келіссөздер жүргізді, ал даулы аумақтың тағдыры 1950 жылдың соңына дейін шешілетін болды. Бірақ, Нидерланд алдағы жылдары БҰҰ-да Нидерланд Жаңа Гвинеясының жергілікті халқы Индонезия халқынан өзге этникалық топты құрайтынын, демек, Индонезия мемлекетіне қосылмауы керек екенін сәтті дәлелдеді. Керісінше, Нидерланд Шығыс Индиясының мұрагері болған Индонезия Республикасы Нидерланд Жаңа Гвинеясын өзінің табиғи аумақтық шекарасының бір бөлігі деп мәлімдеді. Жаңа Гвинея дауы Индонезия тәуелсіздігінен кейін Нидерланд пен Индонезия арасындағы екіжақты қарым-қатынастың тез нашарлауына ықпал етті. 1961 жылы Нидерландтың Жаңа Гвинея Кеңесін құруға тырысуы салдарынан 1962 жылы дау төмен деңгейдегі қақтығысқа ұласты. «Влакке-Хек» оқиғасынан кейін Индонезия Нидерландқа қысым көрсету мақсатымен инфильтрация кампаниясын бастады. АҚШ-тың дипломатиялық қысымына, ішкі қолдаудың азаюына және Индонезияның аумаққа басып кіру туралы үнемі айтқан қауіп-қорқыныштарына тап болған Нидерланд 1962 жылдың тамызында даулы аумақтан бас тарды және «Бункер ұсынысын» қабылдады, бірақ аумақтың соңғы тағдырын анықтау үшін кейінірек референдум өткізу шартымен келісті. Аумақ уақытша БҰҰ басқаруында болды, содан кейін 1963 жылдың 1 мамырында Индонезияға берілді. 1969 жылы «Еркін таңдау актісі» деп аталатын плебисцит өтті, бірақ сайлаудың әділдігі күмәнді.

Екінші дүниежүзілік соғысқа дейінгі кезең

1898 жылға дейін папуалар оқшауланған, бәсекелестікке ұшыраған және тәуелсіз рулық және тайпалық ортада өмір сүрді. Бірақ 1898 жылы голландтар келіп, өздерінің билігін орнатты. Олардың 1848 жылы жасаған талабы Тернат сұлтандығының Папуаға талап етуіне, Тернатпен байланысты қарым-қатынас негізінде болды. Голландтар Папуаны алдымен екі бөлікке бөлді: Норд-Нью-Гвинея (Манокуари) және Вест-Зюйд-Нью-Гвинея (Факфак) бөлімдері, екеуі де Резиденция Тернатқа бағынышты контролерлер басқарды. Бөлімдерді жаңадан құрылған жердің ерекшелігіне байланысты, әдеттегі ассистент резидент емес, контролерлер басқарды. Колониялық үкімет екі бөлімнің шекарасы ретінде Танджунг Гуде Хоопты немесе Джамур Себаны (Ямурсба) белгіледі. 1901 жылы бас аулаушы угерилерді бағындыру және колониялық бақылауды күшейту үшін Вест-Зюйд-Нью-Гвинея бөлімі Вест-Нью-Гвинея және Зюйд-Нью-Гвинея бөлімдеріне бөлінді. Вест-Нью-Гвинея бөлімі Голланд Жаңа Гвинеясының Джамур-Себа мысынан Стинбум мысы мен Раджа Ампат аралдарынан тұратын, Факфактағы контролерге бағынышты бөлігінен құралды. Зюйд-Нью-Гвинея бөлімі Голланд Жаңа Гвинеясының Стинбум мысынан Бенсбах өзенінің сағасына дейінгі бөлігінен және айналасындағы аралдардан, астанасы кейін анықталатын ассистент резидент басқаратын бөлігінен тұрды. Кейіннен 1902 жылдың 12 ақпанында Мерауке қаласы астана болу мақсатымен құрылды. Құрылғаннан бастап Вест-Нью-Гвинея бөлімі 1911 жылы Резиденция Амбойнаға ауыстырылғанға дейін Резиденция Тернат құрамында болды. Ал Зюйд-Нью-Гвинея бөлімі 1913 жылы Резиденция Амбойнаға берілгенге дейін тәуелсіз бөлім болды. 1920 жылы үш бөлім бірігіп, Жаңа Гвинея резиденциясын құрады. Бірақ бұл ұзаққа соқпады, өйткені 1923 жылдың тамызында генерал-губернатор резиденцияны Резиденция Амбойнаға қосу туралы шешім қабылдады. Ол 1922 жылы Резиденция Амбойнаға қосылған Резиденция Тернаттың тағдырына ұласты. Біріктіру процесі 1924 жылдың 1 сәуірінде жүзеге асырылды. Ол кезде бөлімдер өзгеріссіз қалды. 1925 жылы Резиденция Амбойна мәртебесі Молукктер Үкіметіне жаңартылды, ол екі резиденцияға бөлінді: Резиденция Амбойна және Резиденция Тернат. Жаңа Гвинеяның алты кіші бөлімі (Манокуари, Соронг, Шутенейленд, Жапенг тобы, Голландия және Вест-Нью-Гвинея) Резиденция Тернатқа қарасты. Тек біреуі, Зюйд-Нью-Гвинея кіші бөлімі Резиденция Амбойнаның қарамағында болды. Папуадағы үш бөлімнің мәртебесін төмендетуі, кіші бөлімге және бұрын Жаңа Гвинея резиденциясын Амбойнаға төмендетуі 1922 жылы Цендраваси аулауға тыйым салғаннан бері аймақтық табыстың төмендеуіне байланысты болды. 1934 жылы Молукктер Үкіметі Молукктер Резиденциясына дейін төмендетілді. Резиденция Тернат, Амбон, Туал және Солтүстік және Батыс Жаңа Гвинея бөлімдеріне бақылау жасады. Зюйд-Нью-Гвинея және Бовен-Дигуль кіші бөлімдері Туал бөліміне қарасты. Норд-Нью-Гвинея және Вест-Нью-Гвинея бөлімдері Манокуари, Соронг, Серуи, Голландия және Фак-Фак кіші бөлімдерін бақылайтын Норд-Вест-Нью-Гвинея бөліміне біріктірілді. 1936 жылы голланд отаршылдық үкіметі резиденцияда жаңа аумақтық бөліністі енгізді. Резиденция екі бөлімге бөлінді: 5 кіші бөлімді (Манокуари, Соронг, Орталық Вогелькоп, Серуи және Голландия) бақылаған Норд-Нью-Гвинея бөлімі; және Вест-Зюйд-Нью-Гвинея бөлімі сонымен қатар 5 кіші бөлімді (Фак-Фак, Инанватан, Мимика, Бовен-Дигуль және Оңтүстік Нью-Гвинея) бақылады. 1937 жылы Бовен-Дигуль және Зюйд-Нью-Гвинея кіші бөлімдері қайтадан Туал бөліміне қосылды. Вест-Нью-Гвинея бөлімі Зюйд-Нью-Гвинея бөлімінен бөлінді. Солтүстік Жаңа Гвинея және Батыс Жаңа Гвинея бөлімдері әрқайсысы 4 кіші бөлімнен тұрады. Солтүстік Жаңа Гвинея бөлімі Фак-Фак, Орталық Вогелькоп, Инанватан және Мимика кіші бөлімдерін, ал Батыс Жаңа Гвинея бөлімі Манокуари, Соронг, Серуи және Голландия кіші бөлімдерін бақылады. Батыс Гвинея бөлімінің мәртебесін қайтаруы Нидерланд Жаңа Гвинея Мұнай Компаниясының (NNGPM) Бабода жеке мұнай барлау іс-әрекеттерінің артуымен байланысты болды, ол 1935 жылдың 23 сәуірінде Жаңа Гвинеяда белсенді болды. 1938 жылы Голландтың Шығыс Үндістанының Ява және Калимантанның шығысындағы барлық резиденцияларды қамтитын Groote Oost үкіметі құрылды. 1940 жылы тағы бір өзгеріс болды, ал Норд-Нью-Гвинея бөлімі бес кіші бөлімді бақылады, атап айтқанда Манокуари, Соронг, Серуи, Сарми және Голландия. Батыс Жаңа Гвинея үш кіші бөлімді қамтиды, атап айтқанда Фак-Фак, Инанватан және Мимика. Ал Бовен-Дигуль және Зюйд-Нью-Гвинея кіші бөлімдері Туал бөліміне берілді. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Жаңа Гвинея аралының батыс бөлігі Голландтың Шығыс Үндістанының Ұлы Шығыс (Groote Oost) губернаторлығының бөлігі болды. Голланд Тидор сұлтандығына қорғау арқылы, Малуку аралдарындағы Хальмахера аралының батысындағы сұлтандыққа, колония ішінде Жаңа Гвинеяға егемендік құқығын жариялады. 1660 жылғы келісімшартта Голланд Ост-Индія Компаниясы (VOC) Тидор сұлтандығының Папуа халқына, Жаңа Гвинея тұрғындарына басымдығын мойындады, бірақ Тидор ешқашан Жаңа Гвинеяның ішкі және таулы аймақтарына нақты бақылауды жүзеге асырмады. 1872 жылы Тидор голланд егемендігін мойындады және Голланд Үндістаны билігі қалаған кезде өз территориясында әкімшілік құруға рұқсат берді. Бұл Голландқа Жаңа Гвинея аумағына талап етуді заңдастыруға мүмкіндік берді. Голландтар 141-ші меридианды аумақтың шығыс шекарасы ретінде белгіледі. 1898 жылы Голланд Үндістаны үкіметі Факфак және Манокуариде әкімшілік бекеттер құру туралы шешім қабылдады, содан кейін 1902 жылы Мераукеде құрылды. Бұл шешімнің басты себебі британдық және неміс мүдделерінің шығыста кеңеюі болды. Голландтар Ұлыбритания мен Германияның шекараны батысқа жылжытуына жол бермегіс үшін тырысты. Нәтижесінде Жаңа Гвинея аралы бөлінді. Шындығында, Жаңа Гвинеяның көп бөлігі колониялық ықпалдан тыс қалды. Ішкі аймақтар туралы аз мәлімет болды, картадағы кең аудандар бос қалды, арал тұрғындарының саны белгісіз болды және 20 ғасырдың басында ішкі аймақтарға көптеген саяхаттар жасалды. Жаңа Гвинеяның жергілікті тұрғындары папуалар, тайпаларда өмір сүрді. Олар аң аулау және жинаумен айналысты. Екінші дүниежүзілік соғысқа дейінгі экономикалық белсенділік шектеулі болды. Тек жағалау және арал тұрғындары Малуку аралдарымен көбінесе сауда жасады. 1938 жылы жағдайды өзгерту үшін даму компаниясы құрылды, бірақ ол өте белсенді болған жоқ. Сондықтан, Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін Жаңа Гвинея Голланд Үндістанының ескерілмеген және маңызсыз аумағы болды.

Еуразиялықтардың отаны

Жаңа Гвинеяға соғыстан бұрын ең көп қызығушылық танытқан топ – еуразиялықтар немесе индо ұлтының өкілдері болды. Соғысқа дейін Голландиялік Индонезияда 150 000-ден 200 000-ға дейін еуразиялықтар тұрған. Олар еуропалық және индонезиялық ата-тегінен тараған, Голландиямен және голландтық өмір салтымен байланысты болды. Голландиялық Индонезияның отаршылдық қоғамында олар туған индонезиялықтардан ("ішкі халқынан") жоғары әлеуметтік мәртебеге ие болды. Олардың көпшілігі кеңсе қызметкерлері болып жұмыс істеді. Индонезияның жергілікті халқының білім деңгейі артып, бұрын еуразиялықтар атқаратын жұмыстарға көбірек индонезиялықтар орналаса бастады. Бұл адамдар өмір сүрудің басқа жолын таба алмады, себебі еуропалықтарға Ява аралында жер сатып алуға тыйым салынған еді. Бұл жағдай еуразиялықтарға психологиялық және экономикалық қиындықтар тудырды. 1923 жылы Жаңа Гвинеяны еуразиялықтар үшін қоныс аумағы ретінде белгілеудің алғашқы жоспары жасалды. 1926 жылы Жаңа Гвинеяны отарлау қауымдастығы құрылды. 1930 жылы одан кейін Жаңа Гвинеяға көшіп келу және қоныстану қоры (Stichting Immigratie Kolonisatie Nieuw Guinea) құрылды. Бұл ұйымдар Жаңа Гвинеяны тигізбеген, дерлік бос жай ретінде қарастырды, ол шеттетілген еуразиялықтар үшін отанға айналуға, тропикалық Голландияның бір түріне айналуға мүмкіндік береді, онда еуразиялықтар өмір сүре алады. Бұл қауымдастықтар Жаңа Гвинеяға қоныс аударушыларды жіберуге және осы бастамаларды қолдау үшін мемлекеттік агенттік құруға (1938 жылы) сәтті ықпал етті. Дегенмен, көптеген қоныстар қатал климат пен табиғи жағдайларға және қоныс аударушылардың, бұрын кеңсе қызметкерлері болғандықтан, ауыл шаруашылығында тәжірибесі болмауына байланысты сәтсіз аяқталды. Қоныс аударушылардың саны аз болды. Нидерландыда Жаңа Гвинеяда "тропикалық Голландияны" насихаттайтын бірнеше ұйым болды, бірақ олар маргиналды болды. Олар НСБ партиясымен және басқа да фашистік ұйымдармен байланыста болды.

Әкімшілік бөлімшелер

+ Папуа департаменттері Департамент астанасы 1955 жылғы халық саны1. Голландия Голландия 57 0002. Гельвинкбай Биак 78 0003. Орталық Жаңа Гвинея Вамена 52 0004. Оңтүстік Жаңа Гвинея Мерауке 78 0005. Фак-Фак Фак-Фак 28 0006. Батыс Жаңа Гвинея Соронг Дум 95 000Барлығы: 420 000

Жаңа Гвинея туралы даудың шығу тегі

1942 жылы Голландиялық Үндістанның көп бөлігі Жапонияның оккупациясы астына көшті. Жаңа Гвинеядағы жапондық шеп сызығының артында голландиялық партизандық күштер Мауриц Кристиан Коккелинктің басшылығымен қарсылық көрсетті. Оккупация кезеңінде Индонезияның ұлттық қозғалысы қарқынды дамуға ұшырады. Жапонияның капитуляциясынан кейін Сукарно Индонезияның тәуелсіздігін жариялады, ол Голландиялық Үндістанның барлық аумағын қамтуға тиіс болды. Бірнеше айдан кейін Голландия билігі генерал-лейтенант Губернатор Хубертус ван Муктың жетекшілігімен қайта келді. Ван Мук Индонезияны федеративтік принциптер негізінде реформалауға шешім қабылдады. Бұл толығымен жаңа идея емес еді, бірақ ол бұрынғы Голландиялық Үндістандағы әкімшілік тәжірибеге де, орталықтандырылған Индонезияны құруды көздеген ұлтшылдардың идеяларына да қайшы келді.

Линггаджати келісім

Индонезияның этникалық әртүрлілігі алғаш рет Малино және Панкальпинанг қалаларында өткен екі конференцияда талқыланды. Панкальпинанг конференциясында еуразиялықтар, қытайлар және арабтардың этникалық азшылықтарының өзін-өзі анықтау құқығы мәселесі көтерілді. Жаңа Grooter Nederland Actie (Кеңейтілген Нидерланд әрекеті) осы конференцияға өкілдерін жіберіп, Жаңа Гвинеяны Суринам сияқты дербес аймақ деп жариялау қажеттігін айтты. Бұған қоса, конференцияда белгілі бір аумақтар Нидерланд Корольдігімен қаласа ерекше қарым-қатынас орната алатыны белгіленді. Ван Муктың жоспары Индонезияны бірнеше федералды штаттарға – негараларға, сондай-ақ мүмкін болатын автономиялық аймақтарға – daerah-тарға бөлуді көздеген. Бұл құрылымның барлығы Біріккен Индонезия Штаттары деп аталып, Нидерланд-Индонезия одағы арқылы Нидерландпен байланыста болар еді. Индонезия тарапы 1946 жылғы қарашада Линггаджати конференциясында осы жоспарға келісім берді. Ван Мук федеративтік құрылым Индонезияның мәдени және этникалық әртүрлілігін қорғайды деп есептеді. Ван Мук және оның қолдаушылары осы орайда өзін-өзі анықтау құқығына сілтеме жасады: Индонезияның әр түрлі этникалық қауымдары өздерін-өздері басқаруға құқылы болуы керек.

"Линггаджати" заңына біржақты өзгерістер енгізу

Голландиялықтардың көптегені үшін Индонезиядан айырылу идеясы дүрбелең тудырды. Голландиялықтардың көпшілігі өз елінің Индонезияны дамытуға міндетті деп ойлады. Индонезияның тәуелсіздікке ұмтылысы голландиялықтардың көпшілігіне толыққанды күйреу болды. Индонезиялық ұлтшылдар, Сукарно басшылығымен, этно-мемлекеттік ұлтшылдықтан басқа сайлау немесе ресми заңдылыққа ие болмағандықтан, жапондықтармен ынтымақтасқандары үшін сатқын және жақтас деп танылды. Голландияның дерлік барлық саяси партиясы Индонезияның тәуелсіздігіне қарсы болды. Протестанттық революцияға қарсы партия (АРП) Индонезиядағы голландиялық этикалық саясатты ынталы түрде қолдады. Жаңадан құрылған либералды "Азаттық және демократия үшін халық партиясы" ұлтшылдарға қарсы қатаң саясатты жақтады. Тіпті Индонезияның тәуелсіздігін принцип бойынша қолдаған Еңбек партиясы да Сукарноның саясатына байланысты тартынды. Колониялар министрі Ян Энн Йонкман 1946 жылы парламентте Линггаджати келісімін қорғай отырып, үкіметтің Жаңа Гвинеяның голландиялық билік астында қалуын қалағанын, оның эуразиялықтар үшін мекен болуы мүмкін екенін айтты. Католик халық партиясы (КВП) мен Еңбек партиясының парламентке енгізген және қабылданған ұсынымында Йонкманның парламенттегі мәлімдемесі Линггаджати келісімінің бір бөлігі болуы тиіс делінген. Осылайша Нидерланды бір жақты түрде Линггаджати келісімін өзгертіп, Жаңа Гвинеяның голландиялық болып қалатынын бекітті. Парламенттегі Еңбек партиясының жетекшісі Марин ван дер Гос ван Натерс, Еңбек партиясының КВП-мен бірге ұсынысқа қол қойғанын, өйткені католиктер Линггаджати келісімдерін қабылдамай қалуы мүмкін деп қорқыпты деді. Индонезиялықтар бұл бір жақты түзетуді қабылдамады. Жоспарланған билік беру процесіне кедері келтірмеу үшін Индонезия вице-президенті Мохаммад Хатта Голландияның Жаңа Гвинеядағы билігін бір жылға сақтап тұруға және кейін келіссөздерді қайта бастауға келісім білдірді.

1949-1956 жылдар

Осылайша 1949 жылы Голландиялық Шығыс Үндістанның қалған бөлігі Индонезия ретінде толық тәуелсіздік алғанда, голландиялықтар Батыс Жаңа Гвинеяның егемендігін сақтап қалды және оны жеке ел ретінде тәуелсіздікке дайындау үшін шаралар қабылдады. Шамамен бес мың мұғалім сол жерге ұшақпен жеткізілді. Голландиялықтар саяси, кәсіптік және азаматтық біліктерге баса назар аударды. 1950 жылдың 8 ақпанында Стефан Люсьен Джозеф ван Ваарденбург Голландиялық Жаңа Гвинеяның тұңғыш губернаторы (De Gouverneur) болып тағайындалды. 1955 жылы алғашқы жергілікті теңіз күштерінің курсанттары бітірді, ал 1956 жылы алғашқы армия бригадасы құрылды.

1957-1961 жылдар

Голландиялық Жаңа Гвинея туралы Нидерланд-Индонезия дауы 1957 жылдың желтоқсан айында, Индонезияның 1957 жылдың 29 қарашасындағы БҰҰ Бас Ассамблеясында аумаққа қатысты талабын қолдайтын резолюцияны қабылдау әрекеті сәтсіз аяқталғаннан кейін күшейді. Сукарно Индонезиядағы голланд кәсіпорындарын тәркілеуге рұқсат берді және голланд азаматтарын Индонезиядан қуу туралы жариялады. Даудың күшеюі голландтарды даулы аумақты өзін-өзі анықтауға қарай жылжу жоспарларын жеделдетуге итермеледі. 1961 жылдың қаңтарында сайлаулар өтті және Жаңа Гвинея Кеңесі 1961 жылдың 5 сәуірінде ресми түрде қызметке кірісіп, онжылдық соңына дейін толық тәуелсіздікке дайындық жасады. Голландтар кеңестің жаңа ұлттық әнұранды және таңғы жұлдызды жаңа ұлттық ту етіп таңдауын 1961 жылдың 1 желтоқсанында мақұлдады. 1961 жылдың 1 желтоқсанында Папуа ұлттық туы көтерілгеннен кейін жағдай одан әрі шиеленісті. 1961 жылдың 19 желтоқсанында Сукарно "Три Командо Ракат" (Халықтың үш бұйрығы) жариялап, индонезиялықтарды Батыс Папуаның тәуелсіз мемлекет құруына қарсы тұруға, сол елде Индонезия туын көтеруге және кез келген уақытта жұмылдыруға дайын болуға шақырды.

Төмен деңгейдегі қақтығысқа дейін шиеленісу

1962 жылы Индонезия даулы аумаққа қарсы әуе және теңіз арқылы кең ауқымды шабуыл науқанын бастады, ол 1962 жылғы 15 қаңтарда индонезиялық күштер жасаған теңіз шабуылымен басталды. Индонезияның шабуылы голланд әскерлері, оның ішінде «Эвертсен» және «Кортенаер» голланд эсминецтері тарапынан толық жеңіліске ұшыратылды, бұл оқиға «Влакке Хок» деп аталды. Қаза тапқандардың арасында Индонезия Әскери-теңіз күштері Бастығының орынбасары коммодор Йос Сударсо болды. Индонезиялықтардың білмегені, голландтық байланыс барлау қызметі индонезиялық байланыстарды ұстап алды, бұл голланд күштеріне 1962 жыл бойында Индонезияның шабуыл әрекеттерін сәтті болжауға мүмкіндік берді. Қайта топтасқаннан кейін, индонезиялықтар 1962 жылғы наурыз айында шабуыл науқанын қайта бастады. Келесі айларда 500-ден астам индонезиялық десантшы және арнайы күштер голландтық Жаңа Гвинеяға жасырын түрде жіберілді, бірақ голланд күштері және жергілікті тұрғындардың көмегімен олар шешуші жеңіліске ұшырады.

Элсворт бункері туралы ұсыныс

Халықаралық дипломатиялық қысымның күшеюіне және Индонезияның әскерін енгізу мүмкіндігіне тап болған Голландия келіссөздерге қайта оралып, 1962 жылдың 28 шілдесінде Элсворт Банкердің ұсынысына келісті. Бұл ұсыныс БҰҰ басшылығымен Голландиядан Индонезияға кезең-кезеңмен өтуді көздеді, бірақ аумақта болашақта референдум өткізілуі керек еді. Келісім 1962 жылдың 15 тамызында Нью-Йорктегі БҰҰ штаб-пәтерінде қол қойылды, ал аумақ 1962 жылдың қазан айында Біріккен Ұлттар Ұйымының Уақытша Әкімшілік Билігіне берілді. Кейіннен 1963 жылдың мамыр айында Индонезияға берілді. 1966 жылдан бастап президент Сухарто басшылығымен «Жаңа тәртіп» режиміне көшкен Индонезия үкіметі 1969 жылы Банкер ұсынысына негізделген референдум өткізіп, оны «Еркін Таңдау Актісі» деп атады. Әскери қысыммен нәтиже бірауыздан Индонезия құрамына кіруге ниетті екенін көрсетті. БҰҰ Бас Ассамблеясы кейіннен БҰҰ 2504 қарары арқылы бұл нәтижені қабылдады. Бұл актіні халықаралық қауымдастықтың бір бөлігі, соның ішінде Батыс Папуа үшін халықаралық парламентарийлер тобы сынға алды және оны «таңдаудың жоқтығына тең акт» деп сипаттады.

Нидерланд тілінде

Доел, Х. В. ван ден, Индиядан қоштасу. Азиядағы Нидерланд империясының құлдырауы (Амстердам, 2001). Drooglever, P. J., Еңбек бостандығының ісі. Батыс Жаңа Гвинеяның папуалары және өзін-өзі билеу құқығының шектері (Амстердам, 2005). Холст Пеллекаан, Р. Э. ван, И. К. де Регт, Ж. Ф. Бастианс, Папуалар үшін патрульдеу: Нидерланд Жаңа Гвинеясындағы Корольдік теңіз күштері (Амстердам, 1989). Холст Пеллекаан, Р. Э. ван, И. К. де Регт, Шығыстағы операциялар: Корольдік теңіз күштері Үнді архипелагында (1945–1951) (Амстердам, 2003). Huydecoper van Nigteveld, J. L. R., Жаңа Гвинея. Колониялық саясаттың аяқталуы (Гаага, 1990). Газе, Рональд, Салдақтандыру ма, өзіңді-өзі алдау ма? Нидерланд Жаңа Гвинея саясатының талдауы, қатысқан саясаткерлер мен дипломаттармен сұхбаттасулар негізінде (Baarn, 1984). Гейс, П. Б. Р. де, Жаңа Гвинея мәселесі. Сыртқы саясат және әскери күш аспектілері (Лейден, 1984). Янсен ван Гален, Джон, Біздің соңғы соғысымыз. Жаңа Гвинея: Нидерланд бейбітшілігі, дипломатиялық күрес және Папуа ұлтының өткен арманы (Weesp, 1984). Клейн, W. C. e. a., Жаңа Гвинея, 3 томдық (Гаага, 1953/1954). Мейер, Ханс, Гаага – Джакарта. Нидерланд-Индонезия қарым-қатынастары, 1950–1962 (Утрехт, 1994). Сонымен қатар, "`Таңдалған жер`. Индонезия-Еуропалық отаршылдардың Жаңа Гвинеядағы тағдыры, 1949–1962", Тарих журналы, 112 (1999) 353–384. Шорл, Пим (ред.), Нидерланд Жаңа Гвинеясында басқару, 1945–1962 (Лейден, 1996). Смит, С., Империяның таратылуы. Нидерланд және Индонезия, 1945–1962 (Амстердам, 1962). van Holst Pellekaan, R. E., de Regst, I. C. және Bastiaans, I. F. J. (ред.), Папуалар үшін патрульдеу: Нидерланд Жаңа Гвинеясындағы Корольдік теңіз күштері, 1945–1960 (Амстердам, 1989). Власблом, Дирк, Папуа. Тарих (Амстердам, 2004). Валь, Ханс ван де, Тартысты және беймамдық жағдай. Нидерланд реформаттық шіркеуі және Жаңа Гвинея, 1949–1962 (Хилверсум, 2006).