Кіріспе

Индонезия Халықтық Консультативтік Ассамблеясының жоғарғы палатасы

Өңірлік өкілді кеңес (DPD; басқаша аударуға болады – Өңірлер палатасы немесе Өңірлік өкілдер палатасы немесе Индонезия Сенаты) – Индонезиядағы екі парламенттік палатаның бірі. Өкілдер палатасымен (DPR) бірге, ол Индонезияның ұлттық заң шығару органы – Халықтық Консультативтік Ассамблеяны (MPR) құрайды. Индонезия Конституциясына сәйкес, DPD-ның өкілеттігі облыстық басқарумен байланысты мәселелермен шектеледі және ол DPR-ге заң жобаларын ұсынуға және олар бойынша кеңес беруге ғана құқылы. DPR-дан өзгеше, DPD-ның тікелей заң шығару өкілеттігі жоқ. Оның мүшелері әдетте DPD мүшелері емес, сенаторлар деп аталады.

Тарих

Парламенттегі өңірлік өкілдік идеясы бастапқыда 1945 жылғы Конституцияның түпнұсқасында, MPR-де Utusan Daerah (Аймақтық өкілдер) тұжырымдамасымен, Utusan Golongan (Топ өкілдері) және DPR мүшелерімен бірге қамтылды. Бұл конституцияның 2-бабында реттеледі, онда «МПР ДНР мүшелерінен, сондай-ақ заңда белгіленген ережелерге сәйкес өңірлер мен топтардың өкілдерінен тұрады» делінген. Бұл еркін қағидаға сәйкес түрлі заңдар мен ережелер қабылданды. 1949 жылы қабылданған Индонезия Құрама Штаттарының Конституциясында бұл идея штаттарды ұсынушы және DPR-мен бірге жұмыс істейтін Senat Republik Indonesia Serikat (Индонезия Құрама Штаттарының Сенаты) нысанында іске асырылды. Utusan Daerah-ның орнына, 1945 жылғы Конституцияға 9 қараша 2001 жылы енгізілген үшінші түзету арқылы екіпалаталық жүйеге қадам жасау мақсатында ДПД құрылды. ДПД-ның АҚШ Сенаты сияқты жоғарғы палатаның заңдарды қайта қарау өкілеттігі жоқ. 22D-бап ДПД-ны «өңірлік автономия, орталық және жергілікті билік арасындағы қатынастар, өңірлерді құру, кеңейту және біріктіру, табиғи және басқа да экономикалық ресурстарды басқару, сондай-ақ орталық пен өңірлер арасындағы қаржылық тепе-теңдікке қатысты заң жобаларын» қараудан шектеді. 2004 жылғы Индонезия парламенттік сайлауларында Халықаралық сайлау жүйелері қоры жүргізген сауалнама көрсеткендей, барлық сайлаушылардың жаңа Өңірлік өкілдік кеңесіне қалай дауыс беру керектігін білмейтіні, тіпті оның бар екендігінен де хабарсыз екені анықталды. Алғашқы 128 сайланған ДПД мүшесі 2004 жылдың 1 қазанында алғаш рет қызметке кірісті. ДПД-ның өкілеттігі ескі палата, атап айтқанда ДПР-ға қарағанда салыстырмалы түрде әлсіз, себебі оның тікелей заң шығару немесе заң жобаларын ветолеу құқығы жоқ. Индонезия конституциялық ғалымы Джимли Ашиддикидің пікірінше, ДПД-ның салыстырмалы әлсіздігі конституциялық түзетуге жауапты комиссиядағы келісімнің нәтижесі болды. Реформаторлар фракциясы қазіргі ДПР-ға қосымша күшті екінші палата құруды, осы арқылы тексеру және тепе-теңдік жүйесін күшейтуді қалаған, бірақ консерваторлар фракциясы бұған қарсылық көрсетті.

Мүшелік

Конституцияның 22C бабында ДПД-ның барлық мүшелері әр бес жылда бір рет, Өкілдер палатасының мүшелерімен бірге, бір заң шығарушы сайлау арқылы сайланады. Сенаторлардың жалпы саны ДПР-нің үштен бірінен аспауы үшін шектеледі. Индонезияның 38 провинциясының әрқайсысы ДПД-ға 4 мүшесін сайлайды. 2019 жылғы сайлау кезінде 34 провинция болғандықтан, қазіргі ДПД-де 136 сенатор бар, бірақ 2022 жылы төрт жаңа провинция құрылды, 2024 жылғы сайлаудан бастап сенаторлардың саны 152-ге дейін өсті. Мүшелер партиялық емес негізде, бір рет дауыс беру жүйесі арқылы сайланады. Алайда, 2004 жылғы алғашқы заң шығарушы сайлауда көптеген кандидаттар Өкілдер палатасында, Dewan Perwakilan Rakyat немесе DPR-де ұсынылған партиялармен байланыста болды. Мүшелер өз провинцияларының мүдделерін қорғайды, сондықтан ДПД-ны Сухарто дәуіріндегі МПР-ның өңірлік өкілдерінен (utusan daerah) жасалған реформа ретінде қарастыруға болады, олар президенттің қалауы бойынша МПР-ға тағайындалған.

Билік пен құрылым

DPD Өкілдер палатасына өңірлік заңдарды ұсына алады және DPR ұсынған кез келген өңірлік заңдарды қарауға міндетті.

Әр түрлі

Индонезияда DPD аббревиатурасы жиі кездеседі. Саяси партияларда ол әдетте Dewan Pimpinan Daerah (Аймақтық басшылық кеңесі) дегенді білдіреді және әрбір провинция орталығында орналасқан. Оны заң шығару органымен шатастырмау керек.