Кіріспе
Батыс Лондондағы көп мақсатты кешен, Англия.
Теледидар орталығы (TVC), сондай-ақ BBC Studioworks теледидар орталығы деп те аталады, 1960 және 2013 жылдар аралығында BBC теледидарының бас кеңсесі болған Батыс Лондонның Уайт-Ситидегі ғимарат кешені. Жаңарудан кейін кешен 2017 жылы қайта ашылды және үш студия телешоу өндірісі үшін BBC Studioworks жетекшілігімен пайдаланылады. BBC қызметкерлерінің алғашқы тобы 1953 жылы Scenery Block-қа көшіп келді, ал орталық 1960 жылдың 29 маусымында ресми түрде ашылды. Бұл өз түріндегі ең танымал нысандардың бірі, көптеген BBC бағдарламаларының фондық бейнесі ретінде танымал. Ғимараттың орталық сақинасы мен 1-студиясы, соның ішінде бірнеше бөліктері II дәрежелі мүліктер тізіміне енген. BBC-нің ұлттық теледидар және радио жаңалықтарының көп бөлігі Теледидар орталығынан таратылды, ал кейінгі жылдары көптеген жазылған телешоулар Red Bee Media басқаруымен жақын орналасқан 201 Вуд-Лейннен шығарылды. Тікелей эфирдегі телешоулар мен ұлттық және халықаралық спорттық жарыстар Теледидар орталығы арқылы жүргізіліп, содан кейін тарату үшін Теледидар орталығына жіберілді. Ғимарат Лондон орталығынан батысқа қарай 6 шақырым жерде, Хаммерсмит және Фулхэм ауданында орналасқан. Ең жақын метро станциялары – Орталық желідегі Уайт-Сити және Circle және Hammersmith & City желілеріндегі Вуд-Лейн.
Тарих
1 сәуір 1949 жылы жұма күні BBC телеарнасының бақылаушысы Норман Коллинз Лондонның Уолдорф Хилтондағы Телевизиялық қоғамның жылдық кешкі асында Шепард Буш қаласында жаңа телеорталық салынатынын хабарлады. Сол кездегі Лондондық хабар тарату Александра сарайынан және 1949 жылдан бастап Лайм Гроув студиясынан жүзеге асырылды. Бұл әлемдегі ең ірі телеорталық болуы тиіс еді. Оның жоспарланған көлемінен екі есе үлкенірек болып шықты. Ғимарат 1949 жылы тапсырылды, ал құрылыс жұмыстары 1950 жылы басталды. Бірақ үкіметтің несие беру және материалдық-техникалық жабдықтауға қатысты шектеулері құрылыс жұмыстарын 1953 жылға дейін тоқтатты. Уақытша шешім ретінде BBC бұрынғы Гаумонт студиясын Лайм Гроувта және Хаммерсмиттегі Риверсайд студиясын қайта жарақтандырды. 1960 жылдың маусымында ашылғанда BBC теледидарының директоры Джеральд Бидл болды, ал алғашқы бағдарлама үшінші студияда Дэвид Никсонмен «Бірінші түн» болды. 1997 жылы ғимараттың алдындағы жаңа кешенде BBC News Centre ашылды. Радио жаңалықтарын осы ғимаратқа көшіру туралы шешім Бас директор Джон Биртке тиесілі болды, бұл қадамға BBC Радиосының басқарушы директоры Лиз Форган қарсылық көрсетті және губернаторларды көндіре алмағандықтан отставкаға кетті. Бирттің шешімі қиындықтар тудырды; мысалы, Лондон орталығындағы Broadcasting House-қа сұхбатқа баруға үйренген саясаткерлердің кейбіреуі, батысқа орналасқанмен, Уайт-Ситиге сапар шегуге құлшынбады.
Қайта дамыту
2007 жылдың 18 қазанында 2 миллиард фунт стерлингтік қаржы тапшылығын өтеу үшін BBC "2012/13 қаржы жылының соңына дейін BBC Телевизиялық орталығын сату арқылы Батыс Лондондағы жылжымайтын мүлік портфелінің көлемін азайтуды" жоспарлағанын жариялады. Сол кездегі бас директор Марк Томпсон бұл жоспардың "цифрлық дәуірде кішірек, бірақ тиімдірек BBC-ді" қамтамасыз ететінін айтты. BBC өкілі "Бұл BBC Телевизиялық орталығының толыққанды сатылуы және біз оны қайтадан жалға алмаймыз" деп қосты. Корпорация Телевизиялық орталықты 2011 жылдың маусым айында жылжымайтын мүлік нарығына ресми түрде шығарды. BBC Sport және BBC Children's 2012 жылы Салфорд Куэйс-тегі dock10, MediaCityUK-ке көшті, сондай-ақ Балалар білімі, Radio 5 Live және BBC Future Media & Technology бөлімдері де көшті. Бұл көшуге байланысты телеорталықта 1500-ге дейін, ал Жаңа хабар тарату үйінде 700-ге дейін лауазым Салфорд Куэйске ауыстырылды. BBC News бөлігі BBC Breakfast 2012 жылдың сәуірінде Салфордқа көшті. 2012 жылдың 16 шілдесінде BBC осы учакені Стэнхопқа 200 миллион фунтқа сатуға келісті. Ғимарат 2013 жылдың 31 наурызында жабылды және пәтерлер, кеңселер, кинотеатрлар мен қонақүйлер салу үшін қайта жаңартылды. 1, 2 және 3 студиялар, сондай-ақ жертөле мен кеңселердің бір бөлігі жаңартылып, 15 жылға жалға берілді. Алғашқы жоспар бойынша 1, 2 және 3 студиялар 2014 жылдың күзінде қайта жұмыс істеуі тиіс еді. Алайда 2014 жылдың 17 шілдесінде BBC ауқымды құрылыс жұмыстарына байланысты бағдарлама өндірісі Телевизиялық орталықта 2017 жылға дейін қайта басталмайтынын мәлімдеді, осы уақытқа дейін бұзу және іргелену жұмыстары аяқталады. BBC-дің коммерциялық бизнесі BBC Studios бұрын BBC News орналасқан 6-шы студияны кеңсе ретінде жалға алады. BBC News, ұлттық радио және BBC World Service хабарларын тарату 2012 жылдың шілдесінен 2013 жылдың наурызына дейін Broadcasting House-қа көшірілді, онда әлемдегі ең ірі тікелей эфирлік жаңалықтар студияларының бірі орналасқан. Телевизиялық орталығынан соңғы жаңалықтар хабарлары 2013 жылдың 18 наурызында BBC News арнасы мен қалған жаңалықтар шығарылымдары Broadcasting House-қа толық көшкен кезде таратылды. Бұл ғимараттан тікелей эфирде таратылған соңғы хабарлардың бірі болды. "Телевизиялық орталықтың әңгімелері" атты 90 минуттық деректі фильм 2012 жылы BBC Four телеарнасында көрсетілді. 2013 жылдың 22 наурызында BBC Four кешкі эфирін Телевизиялық орталыққа арналған бағдарламалармен толтырды. Кештің басты оқиғасы – бұрынғы BBC1 бақылаушысы және BBC төрағасы Майкл Грейд ұсынған екі сағаттық "Қош бол, Телевизиялық орталық!" тарихы болды. Соңғы тікелей эфирлік бағдарлама Madness Live: Goodbye Television Centre болды, ол сол күні BBC Four телеарнасында көрсетілді. 2013 жылдың наурыз айында BBC және Stanhope 14 акрлық учаскені қайта дамытуды басқару үшін Television Centre Developments бірлескен кәсіпорнын құрды. Сегіз студияның тек үшеуі ғана BBC-ге жалғастыра пайдалануға берілді, ал қалғандары пәтерлер салу үшін бұзылды. Бұл дербес теледидар өндірісі үшін елордада жеткіліксіз орын қалады деген пікірлерге орын берді, соның салдарынан Save Television Centre Studios веб-сайты мен петиция құрылды. 2013 жылдың желтоқсанында Стэнхопқа Лондонның Хаммерсмит және Фулхэм қалалық кеңесінен құрылысқа рұқсат берілді. 2014 жылдың қазан айында Ұлыбританиялық Private Eye журналы BBC ғимараттан хабар тарату жабдықтарын алып тастауға 60 миллион фунт стерлинг жұмсағанын, ал ғимараттың бөліктерін жалға алу үшін жылына 12 миллион фунт стерлинг жұмсауды жоспарлап отырғанын хабарлады. Бұл шешім 2007 жылы BBC-нің TVC сатуы "толыққанды сатылу" болады және ғимараттың ешбір бөлігі қайтадан жалға алынбайды деген уәдесіне қайшы келді. 2015 жылдың ақпан айында бұзу жұмыстары басталды. 2016 жылдың сәуірінен бастап TC1, TC2 және TC3 студиялары ғана қалды, ал TC4, TC5, TC6, TC7 және TC8 студиялары бұзылды. Гректің Күн құдайы Гелиос мүсіні 2016 жылы қайта орнатылар алдында жөндеу үшін алынып тасталды; әзірлеуші Стэнхоп және құрылыс менеджері Мейс мұра сақтау сарапшыларымен бірге жөндеу және қайта жаңарту үшін алтынмен қапталған қола мүсілін мұқият алып тастады. Гелиос мүсіні 1960 жылы бұрынғы BBC штаб-пәтері ашылғаннан бері Телевизиялық орталықтың ротондасында тұр.
Қайта ашу
BBC Studioworks, BBC-дің коммерциялық еншілес компаниясы, 1, 2 және 3-студияларды және Телевизиялық орталықтағы өндіріс құрылыстарын басқарады және күтіп ұстайды. Жаңадан жаңартылған құрылыстар 2017 жылдың 1 қыркүйегінде ресми түрде ашылды. 2017 жылдың сәуір айынан бастап жаңартылған студияларға брондаулар қабылдана бастады. Жаңадан жаңартылған студиялардан тікелей эфирде көрсетілген алғашқы бағдарлама 2017 жылдың 25 қыркүйегінде BBC Two арнасында "Strictly Come Dancing: It Takes Two" болды. Оны Зои Болл жүргізді. 2018 жылдың сәуір айында ITV-нің күндізгі бағдарламалары – "Good Morning Britain", "Lorraine", "This Morning", "Loose Women" және саяси талқылау бағдарламасы "Peston" Лондон студиясының жабылуына және қайта құрылуына байланысты Телевизиялық орталыққа көшірілді. Бірақ 2018 жылдың қазан айында ITV Оңтүстік жағалауға қайта оралмайтыны жарияланды, және ITV күндізгі бағдарламалары Телевизиялық орталықтан хабар тарата беруі мүмкін деген болжам бар. 2020 жылдың 29 маусымында Телевизиялық орталық 60 жылдық мерейтойын тойлады, және Корольдік теледидар қоғамы осы оқиғаны құрметтеу үшін арнайы бағдарлама шығарды.
Дизайн
Әуеден қарағанда, жалпы жоба пішін жағынан сұрақ белгісіне ұқсайтын еді. Архитектор Грэм Доубарн (Norman & Dawbarn) ғимараттың дизайнын ойлап отырғанда конвертке сұрақ белгісін салды (қазір BBC Жазба мүрағатында сақталады) және бұл нысанның орынға өте қолайлы екенін түсінді. 1946 жылғы шілдеде жарық көрген "BBC Quarterly" журналында Даубарн жоспарларын жасағанға дейін бірнеше жыл бұрын дөңгелек пішіндегі дизайн ұсынылған болатын. Ғимаратта орталық дөңгелек блок (ресми түрде Басты блок деп аталады, бірақ қызметкерлер оны "пончик" деп атайды) болды, оның айналасында студиялар, кеңселер, инженерлік бөлімдер және Жаңалықтар орталығы орналасқан. Дөңгелек пішіннің арқасында барлық студиялардан орталық VT аймағына бірдей ұзындықтағы бейнесигнал кабельдерін тартуға болып, аналогты теледидар сигналдарының бірнеше студиялық эфирде әртүрлі студиялар арасында синхронды болуына мүмкіндік берді.
Гелиос
Негізгі блоктың ортасында Т. Б. Хаксли Джонстың грек күн құдайы Гелиос мүсіні орналасқан, ол теледидардың бүкіл әлемге таралуын бейнелейді. Мүсіннің табанында дыбыс пен бейнені символдайтын екі жатқан фигура болды – теледидардың құрамдас бөліктері. Бұл бастапқыда фонтан болған, бірақ ғимараттың ерекше пішініне байланысты, үстіндегі кеңселердегі қызметкерлер үшін тым шулы болды, сондай-ақ ұзақ уақыт бойы тікелей астында орналасқан бейнетаспа аймағына судың ағып кетуіне байланысты мәселелер туды. Негізгі ғимараттың іргесінде «BBC 1956» деген жазуы бар іргетас болғанымен, құрылыс 1951 жылы басталды. Артур Хейс 1956 жылдан 1970 жылға дейін ғимаратта жұмыс істеді және 1-студияның фасадындағы «BBC Television Centre» деген түпнұсқа әріптерді жасауға жауапты болды. Кейіннен бұл әріптер ғимараттың барлық жерінде, тіпті лифт кіреберістерінің сыртындағы плиткаларда да қолданылды. Broadcasting House-тан түскен талаптар Хейске фасадты безендіру жобасын күткеннен гөрі аз уақытта жасауға мәжбүр етті, нәтижесінде ол қабырғаның көпір үлгісін кеңсе таспасымен тесіп, осылайша әйгілі «Атомдық нүктелер» дүниеге келді: 1-студияның фасадында 26 дана бар, олардың әрқайсысы арттан жарықтандырылып, түнде анық көрінеді. 1960 жылы ашылған ғимарат бірнеше рет кеңейтілді, әсіресе Wood Lane бағытындағы «ұзын тілке» бойымен бастапқы жоспарға сәйкес, бірақ нақты іске асыру бірнеше онжылдықтар бойы әртүрлі сәулетшілердің қатысуымен аяқталды. Бірнеше кеңейтулерге қарамастан, BBC басқа жерде де орын іздеуге мәжбүр болды, мысалы, жақын орналасқан BBC White City кешені, оның құрамына 25 000 шаршы метрлік кеңсе ғимараты White City One және іргелес Хабар тарату және Медиа орталықтары кірді.
Тізімделген мәртебесі
Жақын маңдағы Вестфилд сауда орталығының дамуы жылжымайтын мүлік бағаларының күрт өсуіне алып келді және Телевизиялық орталықты қауіпке ұшыратты. 2008 жылдың ақпан айында, қараша айында түзетулер енгізілгеннен кейін, English Heritage декорациялық шеберханасы, Blue Peter бағына іргелес асхана блогы және орталық ғимаратқа ескерткіш мәртебе беруді сұрады. Бұрынғы келісім бойынша, BBC мен English Heritage арасындағы ұзақ мерзімді келісімге сәйкес, ғимарат хабар тарату орталығында қажетті өзгерістер жасау үшін тізімге енгізілмеген. Қарсылығында, BBC егер орталықты тастап кетсе, ғимараттың құрылымы 1960 жылдардың ортасымен салыстырылатын күйіне келтірілетініне және English Heritage ерекше ерекшеліктерді тізімге енгізетініне келісті. 2009 жылдың 17 маусымында Мәдениет, БАҚ және спорт департаменті ғимараттың орталық бөлігі мен 1-студиясына, атап айтқанда Джон Пайпердің мозаикасы, мозаикалық плиткалары бар орталық барабаны, Хаксли Джонстың алтынмен қапталған Гелиос мүсіні, баспалдақтың толық биіктігіндегі әйнек және орталық бөліктегі бастапқы сағатқа II дәрежелі ескерткіш мәртебесін берді. "Атомдық нүктелер" және 1-студияның атауы, сондай-ақ оның сыртындағы консольді шатыры сол ғимараттың маңызды сәулеттік ерекшеліктері ретінде белгіленді.
Бұрынғы студиялар
Studio 0 1989 жылы музыкалық студия ретінде ашылды, кейіннен Studio 12 ретінде басқару бөлмесіне айналды. Бұл жерде UK Play және кейін виртуалды шындық бағдарламалары өндірілді. 2000 және 2002 жылдар аралығында Liquid News, ал 2002 және 2008 жылдар аралығында CBeebies көрініс сабақтастығы орналасты, содан кейін студияны BBC R&D пайдаланды. Студия 4 1961 жылдың қаңтар айында ашылды, TC4 TC3 сияқты орналасқан және жеңіл ойын-сауық студиясы ретінде жобаланды. 1970 жылы түсті түсірілімге, ал 2008 жылы HDTV және surround дыбыс өндірісіне жаңартылды. Z Cars, Top of the Pops, Strictly Come Dancing және Room 101 сияқты бағдарламалар TC4 студиясында жазылды. Студия 5 1961 жылдың тамызында ашылды, бастапқыда BBC Schools бағдарламаларын тарату үшін пайдаланылды, ал оған іргелес аймақ осындай бағдарламаларға арналды. 1973 жылы түсті өндіріс үшін қайта жабдықталды және 1980 жылдардың ортасында жабылды. 1987 жылы екі жылдық жөндеуден кейін, TC5 студиясында 2011 жылдың қарашасына дейін Match of the Day, Football Focus және Grandstand сияқты спорттық бағдарламалар жазылды, содан кейін Спорт бөлімі Сальфордтағы MediaCityUK-ке көшірілді. Студия 6 BBC Two түске ауысқанмен бірге, TC6 1967 жылдың шілдесінде ашылды. Бұл түсті өндіріс үшін жабдықталған алғашқы студия болды. Бастапқыда ортасында үлкен, алынып тасталатын қабырғасы бар екіге бөлінген студия салу жоспарланған, бірақ бұл идеядан бас тартылды. TC6 студиясында Live & Kicking, Dick & Dom in da Bungalow және Pointless сияқты балалар бағдарламалары жазылды. Кейін 1993 жылы студияның басқару бөлмесі көшіріліп, Red Button қызметі үшін басқару бөлмесі ретінде пайдаланылды. 2010 жылдың шілдесінде HDTV өндірісі үшін қайта жабдықталды, содан кейін Ұлыбританиядағы алғашқы 3D мүмкіндігі бар студияға айналды. Студия 7 1962 жылы ашылды, Going Live! және Play School сияқты балалар бағдарламалары бастапқыда TC7 студиясында жазылды. 1997 жылы BBC News студиясына көшіп келгеннен кейін BBC Breakfast және BBC News at Six сияқты жаңалықтар бағдарламалары хабарланды, ал басқа жаңалықтар бағдарламалары News Centre-дегі әртүрлі студиялардан таратылды. BBC Breakfast 2012 жылдың 5 сәуірінде TC7 студиясындағы көрсетілімін аяқтады, өндіріс MediaCityUK-ке көшірілді, ал BBC News at Six 2013 жылдың 15 наурызында хабарларын Лондон орталығындағы Broadcasting House студиясына көшірді. Студия 8 1967 жылы ашылды, теледидар продюсерлері оны өлшеміне байланысты ең жақсы студия деп есептеді. Ол негізінен комедиялық бағдарламалар, ситкомдар және Миранда, Tipping Point және Five Minutes to a Fortune сияқты викториналар көрсетілді. Бұл 2007 жылдың қаңтарында HDTV өндірісі үшін қайта жабдықталған алғашқы студия болды. Студия 9 1955 жылы ресторан блогының вестибюлі ретінде салынған, кейіннен дүкенге айналдырылды. 1996 жылы CBBC үшін студияға айналдырылды және оның ыңғайлылығы мен кеңдігі үшін мақтау алды. CBBC 2004 жылы студиядан шығып, 2 жылдан кейін барлық көрініс сабақтастығы TC12-ге көшірілді. Sam & Mark's TMi Friday және SMart сияқты бағдарламалар TC9 студиясында жазылды.
Террористік мақсат
2001 жылдың 4 наурызында жаңалықтар орталығының сыртына қойылған бомба жарылып, ешкім қаза болған жоқ. Жарылыс "Нағыз ИРА" тобына еске салды, ал кінәлілер кейін ұсталды. Ғимараттың фасады орташа дәрежеде зақымданды, бірақ тез жөнделіп бітті.
Электр қуатының үзiлуi
Теледидар орталығы электр қуатының үзілуінен зардап шекті, бірақ бұл жүйелік проблема ретінде қарастырылмады. Мұндай электр қуатының өшіруі BBC2-нің 1964 жылғы 20 сәуірдегі іске қосылу кешін тоқтатуға әкелді; бағдарламалар келесі күні басталды. 2000 жылдың 20 маусымында шамамен сағат 17:00-де үлкен электр ақаулығы болды, ол бүкіл Теледидар орталығына әсер етті, нәтижесінде BBC One, BBC Two және BBC Radio 4 сияқты арналар эфирден шықты және/немесе кестелерін өзгертті. BBC News 24 екі рет эфирден шығып, BBC-нің Вестминстер студиясына көшірілді және BBC World арнасымен бірдей хабар таратуды бастады (BBC World арнасының Ұлыбритания көрермендеріне таратылуы сирек кездесетін жағдай). «Алты сағаттық жаңалықтар» ауыр жарықтандыру мәселелеріне тап болды және ортасынан тоқтатылды, ал BBC-нің қосалқы генераторы өртенді. Оңтүстік-Шығыс аймағында да қиындықтар туындады, себебі Newsroom South East жоспарланғаннан кейін басталды. Сол күні Теледидар орталығында өрт сигнализациясы іске қосылды, нәтижесінде минималды штат қалды. Біраз уақыттан соң көптеген бағдарламалар әртүрлі орындардан қайта оралды: Newsnight негізгі жаңалықтар студиясынан үзіліспен техникалық проблемалармен көрсетілді. Мүсілістер Шепард Буш қаласындағы істен шыққан подстанцияға байланысты болды. Нормалды жұмыс келесі күні қайта басталды. 2003 жылғы 28 қарашада сағат 8-ге дейін электр ақаулығы кейбір жабдықтардың қызуына себеп болды, бұл өрт сигнализациясын іске қосты. Өрт болмаса да, ақаулық кең ауқымда электр қуатын өшірді және қосалқы генераторлардың балама қуат беруіне кедергі келтірді. Барлық хабарлау Лондонның басқа студияларына ауыстырылды. «One O'Clock News» және «BBC News 24» көп бөлігін BBC-нің Миллбанк студиясынан хабарлады.
Наразылықтар
Теледидар орталығына кіруге рұқсат алған наразылық білдірушілер бағдарламаларды үзіп тастады. 1988 жылы Жергілікті басқару туралы 1988 жылғы заңның 28-бабына қарсы науқан жүргізген лесбияндық наразылық білдірушілер тобы тікелей эфир кезінде сағат алтыдағы жаңалықтар студиясына кірді. Жаңалықтар жүргізушісі Сью Лоули хабарды жалғастыра берді, ал оның әріптесі Николас Витчелл камера алдында наразылық білдірушілерді тоқтатып, камерадан тыс жерде олармен күресті. 2006 жылдың 20 мамырында National Lottery: Jet Set бағдарламасының тікелей эфирі кезінде Fathers 4 Justice науқаны тобының мүшелері студияға кіріп, шоуды қысқа уақытқа тоқтатты, наразылық білдірушілер шығарылды. Бұл да қиындық тудырды, себебі сол түні лотерея эфирі 2006 жылғы «Евровидение» ән байқауымен бірге өтті. 22 қазан 2009 жылы «Сұрақ сағаты» бағдарламасында BBC алғаш рет Британдық Ұлттық партиясының басшысы Ник Гриффинді шақырды, бұл студия сыртында қызу пікірталас пен күшейген наразылыққа себеп болды. Теледидар орталығының қауіпсіздігі бұзылды, шамамен 30 антифашистік наразылық білдіруші қабылдау бөліміне шабуыл жасап, сыртында бірнеше жүз адам жиналды. Полиция мен қауіпсіздік қызметкерлері орталыққа кіретін қақпаларды жауып, қауіпсіздікті бұзудың алдын алу үшін кедергілер жасауға мәжбүр болды. 2021 жылдың 9 тамызында «Covid-19 вакциналарын насихаттады» деген сылтаумен BBC News-ке наразылық білдірген вакцинаға қарсы наразылық білдірушілер бірнешеуі теледидар орталығына кіруге тырысты. BBC-нің жаңалықтар бөлімі 2013 жылы осы ғимараттан көшіп кеткендіктен, сол кезде онда болған жоқ. Полиция наразылық білдірушілердің BBC Studioworks-қа кіруіне кедергі жасады, ал наразылық білдірушілердің бір бөлігі кейіннен BBC News орналасқан Broadcasting House-қа қарай бет түзеді.