Кіріспе

Неміс католик діни қызметкері (1875–1943)

Бернхард Лихтенберг (; 3 желтоқсан 1875 – 5 қараша 1943) – Адольф Гитлер билікке келгеннен кейін және Холокост кезінде еврейлерді қудалау мен депортациялауға қарсы қайта-қайта сөйлегендігімен белгілі болған неміс католик діни қызметкері. Түрме жазасын өтегеннен кейін, ол Гестапоның күзетінде Дахау концлагеріне жолда қайтыс болды. 1996 жылы Католик шіркеуі оны киелі деп жариялады, ал 2004 жылы Яд Вашем оны халықтардың арасындағы әділ адам ретінде мойындады.

Тағайындаулар

Лихтенберг өзінің қызметін 1900 жылы Берлинде Шарлоттенбургтің пасторы ретінде бастады. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол әскери капеллан болып қызмет етті. 1913-1930 жылдар аралығында ол Берлиннің Шарлоттенбург қаласындағы Herz Jesu Gemeinde (Қасиетті Жүрек) соборында қызмет етті. 1932 жылы Берлин епискобы оны Қасиетті Гедвига соборының каноны етіп тағайындады. 1941 жылдың қазан айында тұтқындалғанға дейін Лихтенберг күн сайынғы кешкі құлшылықта (Веспер) қудаланған еврейлер үшін ашық түрде дұға ететін. Кейіннен епископ Конрад фон Прейсинг оған қаладағы еврей қауымына көмек көрсетуді тапсырды. Нацистік Германияның денсаулық сақтау орындарындағы эвтаназия, епископтар Клеменс Август Граф фон Гален және Теофил Вурм бастаған эвтаназияға қарсы шіркеу наразылықтарынан кейін көп ұзамай тоқтатылды. "Нацистік басшылардың алдында екі мүмкіндік болды: қадірленген дін қызметкерлері мен басқа да наразылардың тұтқындалуына қабылдану, бұл олардың қоғамдық пікірден қорқатын жағымсыз салдарына әкелуі мүмкін, немесе бағдарламаны тоқтату".

Тұтқындау және қамауға алу

Лихтенберг 1941 жылғы 23 қазанда тұтқындалып, 1934 жылғы "Минабар заңы" мен "Қиянат актісін" бұзғаны үшін екі жылға бас бостандығынан айырылды. Ол еврейлермен бірге шығысқа барып, оларға көмектесуді сұрады. Оны түзетуге келмейтін адам деп есептегендіктен, 1943 жылы Гестапо оны ұстап алып, Дахау концлагеріне жіберді. Ол ауырғаннан кейін Бавариядағы Хоф қаласында пневмониядан қайтыс болды.

Құрмет

1996 жылы 23 маусымда Папа Иоанн Павел II Лихтенберг пен Карл Лейснерді қасиетті шейіттер деп жариялады. Ырыс беру рәсімі Берлиндегі Олимпиада стадионында өткен әйгілі мисса кезінде болды. Оның қайтыс болған күні, 5 қараша, Папа Иоанн Павел II-нің бұйрығымен Бернард Лихтенбергтің еске алу күні ретінде белгіленді. Лихтенбергтің қабірі Берлиндегі Санкт-Гедвиг соборының жер астындағы бөлігінде орналасқан. Соғыстан кейін Берлин архиепископы кеңсесі орналасқан ғимарат Бернхард Лихтенберг үйі деп аталды. Бұрынғы Эстервеген концлагерінің естелік алаңында Лихтенбергтің лагерьдегі тұтқындарға жасаған қызметі үшін естелік тақта орнатылды. Хоф қаласының тарихи орталығындағы Әулие Мария шіркеуінің алдындағы алап 2013 жылдан бері Бернхард Лихтенберг алаңы деп аталады, ал пастор Ханс Юрген Видоудың бастамасымен 2016/17 жылдары Әулие Конрад шіркеуінің жанында Бернхард Лихтенберг атындағы жаңа приход орталығы салынды. 2004 жылы 7 шілдеде "Яд Вашем" Бернхард Лихтенбергті Ұлттар арасындағы Адал кісі деп мойындады.