Америкалық «Пони» автомобильдерінің классы

Кіріспе

Америкалық автомобильдер жіктелімі

1975–1990 жылдар аралығында Hyundai компаниясы шығарған кішкентай автомобиль.

Pony car – қолжетімді, ықшам, жоғары стильді купелер немесе кабриолеттерге арналған американдық автомобильдер жіктелімі, олар "спорттық" немесе өнімділікке бағытталған имиджге ие. Ортақ ерекшеліктеріне артқы жетек, ұзын капот, қысқа багажник, әрбір көлікті жекелендіруге кең мүмкіндіктер және басқа модельдермен ортақ қолданылатын, көптеп өндірілген бөлшектер жатады. Pony car көліктерінің танымалдығы көбінесе 1964 жылы Ford Mustang-тің құрылуымен байланысты. Әуесқойлар арасында pony car-дың нақты анықтамасы және оны muscle car-дан не ерекшелендіретіні туралы көп пікірталас болады. Жалпы, pony car көліктері muscle car көліктеріне қарағанда кішкентай және жақсырақ жабдықталған болып саналады. Dodge Challenger сияқты кейбір орташа өлшемді көліктер екі санатқа да жатуы мүмкін. 2024 жылы Ford Mustang әлі де өндірістегі жалғыз pony car болып табылады. Challenger және Camaro көліктерінің өндірісі 2023 жылы тоқтады; бірақ Camaro-ның соңғы модельдік жылы 2024 жыл.

19601963: Алдыңғылар

1960 жылдардың басында Ford, Plymouth және AMC кішкентай, спорттық машиналарға деген қызығушылықтың артып жатырғанын және жас клиенттердің маңыздылығының өсіп келе жатқанын байқады. Ford басшылығын кішкентай, спорттық машинаны өндіріске беруге көндіру үшін Budd Company XT Bird деп аталатын екі орындық роудстер прототипін жасады. XT Bird Ford Falcon кішкентай шассиі мен 1957 жылғы Ford Thunderbird корпусының өңделген нұсқасымен құрастырылды. Ford бұл ұсынысты қабылдамады, оның орнына сату көлемін арттыратын төрт орындық спорттық машина жасауды жөн көрді. Бастапқыда үнемді машина ретінде ұсынылған Corvair-дің жақсырақ және спорттық Monza моделі 1961 жылға дейін шамамен 144 000 дана сатылды. Corvair Monza-ның құлау орындықтары және еденге орнатылған беріліс дәнекері кішкентай машиналардан бастап, толық көлемді машиналарға дейін осы мүмкіндіктерді ұсыну трендін бастады. Corvair Monza-дан шабыттанған бәсекелес модельдерге Ford Falcon Futura және Futura Sprint модельдері, сондай-ақ Rambler American 440 H және Rogue модельдері кірді. Көптеген спорттық кішкентай машиналар өздерінің қарапайым платформалық баламалары сияқты экономикалық алты цилиндрлі қозғалтқыштармен жабдықталған, бірақ кейбір жағдайларда төрт жылдамдықты механикалық беріліс қосымша V8 қозғалтқыштарымен бірге қол жетімді болды.

1967-1970 Сегмент кеңейді

Бастапқыда General Motors 1965 жылы қайта жасалған Chevrolet Corvair (артқы қозғалтқышты шағын автомобиль) Mustang-ке лайықты қарсылас болатынына сенді. Алайда, GM Corvair-дің тағдыры шешілгенін түсінгеннен кейін, 1967 модельдік жылға арналған, жаңа GM F платформасында құрастырылған және дәстүрлі алдыңғы қозғалтқыш орналасқан Nova негізіндегі Chevrolet Camaro ұсынылды. Автомобиль "АҚШ тас жолдарында көбірек кездесетін, кең, жайлы, сергекті және сәнді пони-кардың көрнекті мысалы" деп сипатталды. 1969 жылы Dodge Challenger бұрыннан толығай түскен пони-кар сегментіне қосылды. Challenger, негізінен, Barracuda-ның үлкейтілген нұсқасы болды. Пони-кар нарығы жетіліп, төрт отандық автокөлік өндірушісі Ford әзірлеген ұзын капотты/қысқа палубалы модельдердің өз нұсқаларын жасады. "Пони-кар" термині осы маркалардың барлық түрлеріне – базалық модельдерден бастап, зауыт тарапынан қолдау көрсетілген жарыстар арқылы маркетингтік артықшылыққа қол жеткізу үшін жасалған жоғары өнімділікке ие мысық автомобильдерге дейін қолданылды. Өндірушілер арасындағы бәсекелестік соншалықты күшті болды, 1966 жылдан 1972 жылға дейінгі Trans Am сериясының таныстырылуы мен іске қосылуы "Пони-кар соғысындағы" шайқас ретінде сипатталды. 1960 жылдардың соңында сату көрсеткіштері жақсы болғанымен, пони-карлардың басты құндылығы брендке адалдықты қалыптастыруда болды, әсіресе маңызды жастар нарығында. 1970 жылы Car and Driver журналы хабарлағандай, өте аз пони-кар жүргізушілері екінші бір машина сатып алса, шамамен 50%-ы сол өндірушіден басқа модельді таңдады. Дегенмен, 1969 жылға қарай сату көрсеткіштері төмендеп, 1967 жылғы 13%-дан 9%-ға дейін түсті. Ford Mustang-тен тікелей шабыттанған Ford of Europe 1968 жылы Ford Capri өндірісін бастады (Cortina MkII платформасы мен күш беріліс механизмін және Escort-тен бірнеше компоненттерді пайдаланып), ал GM Europe Opel Manta және Vauxhall Firenza ұсынды. 1970 жылдың сәуір айында Capri Еуропадан импорттала бастады және Lincoln Mercury дилерлік орталықтарында сатылды. Mustang-тың табысы Toyota Celica шағын купесінің құрылуына да ықпал етті, ол 1970 жылы шығарылды, ал Toyota бұрын 1967 жылғы Toyota 1600GT 2 есікті қатты шатырын ұсынды және DOHC I4 цилиндрлі қозғалтқышын екі карбюратормен және 5 жылдамдықты қолмен басқарумен жабдықтады. Mustang сияқты, Celica да экономикалық класс автокөлігінің платформасын пайдаланып жасалды; Celica Mustang-тан қысқа болғанымен, V8 қозғалтқышын ұсынбады. Бірнеше жапондық автокөлік өндірушілері АҚШ-та пони-карларға шағын бәсекелес ретінде шағын купелерді сатты. Алайда, жапондық өндірушілердің ешқайсысы пони-кар шығармады.

Initially, General Motors believed that the restyled 1965 Chevrolet Corvair (a rear engined compact car) would be an adequate challenger for the Mustang. However, once GM realized that the Corvair was doomed, the more conventional Nova based Chevrolet Camaro was introduced for the 1967 model year built on the new GM F body platform and used a conventional front engine layout. The car was described as a "roomy, comfortable, peppy and handsome example of a so called pony car, the type of automobile that's showing up more and more on US highways." In 1969, the Dodge Challenger joined the already crowded pony car segment. The Challenger was essentially an enlarged Barracuda. The pony car market segment was maturing and all four domestic automakers were building versions of the long hood/short deck template that Ford had developed. The term pony car applied to all versions of these nameplates, from base models to the high performance muscle car models, developed in league with factory supported racing to gain a marketing edge. The competition between the manufacturers was so fierce that the introduction and rollout of the Trans Am Series from 1966 to 1972 is described as a battle in "The Pony Car Wars". While sales were strong throughout the end of the 1960s, pony cars' greater value was in generating brand loyalty, particularly among the crucial youth market. In 1970 Car and Driver reported that while very few pony car drivers bought a second, around 50% purchased another model from the same manufacturer. Even so, by as early as 1969 sales were beginning to slide, dropping to 9% of the total market from a peak of 13% in 1967. Directly inspired by the Ford Mustang, Ford of Europe began production of the Ford Capri in 1968 (using the Cortina MkII platform and driveline and a few components from the Escort), while GM Europe introduced the Opel Manta and Vauxhall Firenza. In April 1970, the Capri began to be imported from Europe and was sold in Lincoln Mercury dealerships. The success of the Mustang also inspired the creation of the Toyota Celica compact coupe, which was released in 1970, while Toyota had earlier introduced the 1967 Toyota 1600GT 2 door hardtop and installed a DOHC I4 cylinder engine with dual carburetors and a 5 speed manual transmission. Like the Mustang, the Celica was built using the platform of an economy car; although the Celica was shorter than the Mustang and did not offer a V8 engine. Several Japanese automakers sold compact coupes in the United States as smaller competitors to pony cars. However, no Japanese manufacturer produced a pony car.

1971-1975: Үлкен машиналар, сатылымның төмендеуі

Көптеген автомобильдердің қайта жобалануы сияқты, пони-көліктердің әрбір келесі буыны үлкеніп, ауырлап, қымбаттап, жайлылыққа көбірек бағытталды. 1960 жылдардың соңы мен 1970 жылдардың басында көптеген сатып алушылардың қосымша жабдықтар мен жоғары бағалы модельдерді таңдауы осы үлкен және жайлырақ пони-көліктерге деген үрдіске ықпал етті. Келесі жылдары, қатаң көлік эмиссиясының бақылауының салдарынан, өнімділік көрсеткіштерінің қуаты төмендеді. 1972 жылға қарай, импортталған кішкентай спорттық автомобильдердің танымалдылығы артып, отандық пони-көліктер жақсы сатылмады. Сала сарапшылары Chevrolet Camaro және Pontiac Firebird 1973 жылғы модельден кейін тоқтатылуы мүмкін деп болжады. 1973 жылғы мұнай дағдарысы үлкен және ауыр пони-көліктерді нарықтан шығарып алды. Өлшемдері орташа көлік деңгейіне жеткен және сатып алушыларды көндірмей қалған Mustang екінші буынына дейін қысқартылды; бұл 1974 жылғы Ford Mustang II жанармай үнемдеуші модель ретінде, сәнді немесе спорттық жиынтықтармен сатылды. Toyota Celica және Ford Capri сияқты кішкентай импорттық спорттық автомобильдерден шабыттанған жаңа Mustang II, 1973 жылғы мұнай эмбаргосына бірнеше ай бұрын таныстырылды. Ford "оны Mustang II деп атауға шешім қабылдады, себебі ол жоғары жанармай бағасы мен отын тапшылығының кезеңіне арналған жаңа типтегі пони-көлік болды". Осы жаңа спорттық шағын автомобильдермен бәсекелесу үшін General Motors 1975 жылы Chevrolet Monza және оның логотипі өзгертілген нұсқаларын ұсынды. GM-нің бастапқы пони-көліктері (Chevrolet Camaro және Pontiac Firebird) тоқтатылуға жақын болды, бірақ өндірісте қалды. Chrysler Corporation өзінің пони-көліктерін қысқартпады, бірақ 1974 жылғы модельден кейін Dodge Challenger және Plymouth Barracuda өндірісін тоқтатты. AMC Javelin де 1974 жылдан кейін тоқтатылды. 1974 жылғы Mercury Cougar – бастапқыда Ford Mustang-тің жақсартылған нұсқасы ретінде жобаланған – көлік үлкейтілгенімен және жеке сәнді автомобильдер сегментінде сатылғандықтан, пони-көлік сегментінен шықты.

1976-2004: танымалдылығы мен өнерінің қайта жанданысы

Пони-автомобильдердің танымалдылығы 1970-ші жылдардың соңында фильмдер мен телебағдарламаларда көрініс берген мысалдармен артты, мысалы, "Смоки және Бандит" фильміндегі "Pontiac Firebird Trans Am", "Рокфорд файлдары" фильміндегі "Pontiac Firebird" және "Чарлидің періштелері" фильміндегі "Ford Mustang II Cobra II". Chevrolet Camaro үшін "Z28" жоғары өнімділік опциясы 1974 жылдан кейін тоқтатылды, бірақ Pontiac Firebird Trans Am-ның танымалдылығына байланысты 1977 жылы қайта жаңартылды. 1979 жылғы Ford Mustang (үшінші буын) үлкен Ford Fox платформасын пайдаланып қайта жасалды. Жаңа дизайндағы Mustang, Mercury Capri-дің (екінші буын) негізін құрады, ол еуропалық бірінші буынды алмастырды және енді V8 қозғалтқышымен қол жетімді болды. Қаржылық қиындықтарға тап болған Chrysler Corporation поникерді қайта жаңғыртудың орнына, осы сегментте Dodge Daytona және Chrysler Conquest (Mitsubishi Starion бадж-инжинирингтік үлгісі) сияқты кішкентай купелерді ұсынды. American Motors Corporation поникер сегментінде болған жоқ, бірақ 1979 жылғы AMC Spirit субкомпакты Ford Mustang-тің хэтчбек нұсқаларына бәсекелес ретінде сатты. Spirit төрт, алты цилиндрлі немесе V8 қозғалтқыштарымен қол жетімді болды, ал модельдер қатарына спорттық "GT" және "AMX" үлгілері кірді. 1982 жылы Spirit GT 5 жылдамдықты механикалық қоробкасы бар Американың алғашқы поникері болды. 1980-ші жылдардың басында отын экономиясы туралы алаңдаушылық Фордты Mustang-ті кішкентай, алдыңғы жетектегі модельмен ауыстыруды (кейін Ford Probe ретінде пайда болды) қарастыруға мәжбүр етті. Chevrolet Camaro және Pontiac Firebird General Motors-тың алдыңғы жетектегі "GM 80" бағдарламасы даму кезеңінде тоқтатылғандықтан, осындай тағдырдан құтылды. Шығарындылар мен отын экономиясы туралы алаңдаушылық 1982 жылғы Chevrolet Camaro және Pontiac Firebird-тің алғаш рет төрт цилиндрлі қозғалтқыштармен қол жетімді болуына әкелді. 1980-ші жылдардың ортасында V8 қозғалтқыштарына жанармаз инъекциясын енгізу, мысалы Ford "5.0" қозғалтқышы (1986 жылғы Ford Mustang-та қол жетімді) және General Motors "LB9" қозғалтқышы (1985 жылғы Chevrolet Camaro IROC Z және Pontiac Firebird Trans Am-де пайда болды) поникерлердің қуатын және отын экономиясын арттырды. Дегенмен, төмендеген сатылым мен жеңіл жүк көліктері мен спорттық автомобильдердің танымалдылығының артуы нәтижесінде 2002 жылдан кейін Firebird және Camaro өндірісі тоқтатылды, ал 2008 жылғы Dodge Challenger шыққанша Mustang жалғыз американдық поникері болып қалды.

The popularity of pony cars increased in the late 1970s with examples appearing in movies and TV programs like the Pontiac Firebird Trans Am in Smokey and the Bandit, the Pontiac Firebird in The Rockford Files and the Ford Mustang II Cobra II in Charlie's Angels. The "Z28" high performance option for the Chevrolet Camaro had been discontinued after 1974, however it was resurrected for 1977 due to the popularity of the Pontiac Firebird Trans Am. The 1979 Ford Mustang (third generation) was redesigned using the larger Ford Fox platform. The redesigned Mustang also formed the basis of the Mercury Capri (second generation), which replaced the European built first generation and was now available with a V8 engine. Chrysler Corporation, beset by financial problems, did not revive the pony car, instead offering smaller coupes such as the Dodge Daytona and Chrysler Conquest (a badge engineered Mitsubishi Starion) in this market segment. American Motors Corporation remained absent from the pony car segment, however the 1979 AMC Spirit subcompact was marketed as a competitor to the hatchback versions of the Ford Mustang. The Spirit was available with four cylinder, six cylinder, or V8 engines, and the model range included sporty "GT" and "AMX" models. In 1982, the Spirit GT became America's first pony car with a 5 speed manual. In the early 1980s, concerns about fuel economy prompted Ford to seriously consider replacing the Mustang with a smaller front wheel drive model (which eventually appeared as the Ford Probe instead). The Chevrolet Camaro and Pontiac Firebird escaped a similar fate with General Motors' front wheel drive "GM 80" program canceled late in development. Emissions and fuel economy concerns also led the 1982 Chevrolet Camaro and Pontiac Firebird to be available with four cylinder engines for the first time. The introduction of fuel injection on V8 engines in the mid 1980s—such as the Ford "5.0" engine (available in the 1986 Ford Mustang) and the General Motors "LB9" engine (introduced in the 1985 Chevrolet Camaro IROC Z and Pontiac Firebird Trans Am)—benefitted the pony cars with increased power and fuel economy. However, declining sales and the growing popularity of light trucks and sport utility vehicles ultimately led to the Firebird and Camaro being discontinued after 2002, leaving the Mustang as the only remaining American built pony car until the 2008 Dodge Challenger was introduced.

2005-ден қазіргі уақытқа дейін: Ретро стильдегі қайта жаңғыру

1980-жылдардан бері автомобиль өндірушілердің пони-автомобильдерді ұсынудағы қиындық – оларды жасау үшін негіз ретінде пайдалануға жарамды, көптеп өндірілген автомобиль платформаларының жетіспеуі. 1960-шы жылдардың ортасынан ерекшеленетіні, қазіргі заманғы шағын автомобильдердің көпшілігі алдыңғы жетекке ие және төрт немесе алты цилиндрлі қозғалтқыштармен жабдықталған. Ал, пони-автомобиль үшін арнайы артқы жекпе-жекке арналған платформаны жасау өте қымбат. 2005 жылғы Ford Mustang (бесінші буын) сол кездегі жалғыз қалған пони-автомобиль болды. Mustang-тың сәттілігі 2008 жылы Dodge Challenger-дің (үшінші буын) және одан кейін 2010 жылы Chevrolet Camaro-ның (бесінші буын) пайда болуына түрткіс болды. Бұрынғы пони-автомобильдерден айырмашылығы, Challenger мен бесінші буын Camaro толық көлемді автомобильдердің платформалары негізінде құрастырылды. Mustang пен Camaro купе және кабриолет нұсқаларында сатылды, ал Challenger тек купе ретінде ұсынылды. Пони-автомобильдердің келесі буыны 2015 жылы Ford Mustang (алтыншы буын) және 2016 жылы Chevrolet Camaro (алтыншы буын) моделі болды. Mustang – тәуелсіз артқы серікпесі, турбо зарядталған төрт цилиндрлі қозғалтқышы және экспорттық нарықтар үшін қажетті оң жақтан рульді басқаруы бар алғашқы пони-автомобиль. Алтыншы буын Camaro бұрынғы толық көлемді платформадан дәстүрлі өлшемдерге сәйкес келетін орта көлемді платформаға дейін кішірейтілді. Алғашқы толық жекпе-жекке ие пони-автомобиль – V6 қозғалтқышымен жабдықталған 2017 жылғы Dodge Challenger GT. Жетінші буын Mustang 2024 жылы дебют жасайды. Жаңа буынның мөлшері, конфигурациясы және опциялары алтыншы буынға өте ұқсас. Алтыншы буын Camaro 2024 жылғы модель жылының соңында өндірілістен шығарылады. Алайда, Chevrolet компаниясы «Бұл Camaro тарихының соңы емес» деген мәлімдеме жасады. Қазіргі Dodge Challenger мен Charger 2023 жылғы модельден кейін тоқтатылып, олардың орнына жаңа, толық электрлі, ретро стильдегі Charger Daytona ұсынылатын болады, ол қазіргі Challenger сияқты екі есікті купе болады деп күтілуде. Ford 2028 жылы толық электрлі Mustang-тың сегізінші буынын ұсынуды жоспарлап отыр, ал GM электрлі Camaro купесін де қарастырып жатыр.

Since the 1980s, the dilemma facing car manufacturers in offering pony cars is the lack of mass produced automobile platforms to use as a basis for building them. Unlike the mid 1960s, the majority of modern compact cars are front wheel drive with four or six cylinder engines, and engineering a dedicated rear wheel drive performance vehicle platform specifically for a pony car is an expensive proposition. The 2005 Ford Mustang (fifth generation) was the sole remaining pony car at the time of its introduction. The success of the Mustang inspired the 2008 Dodge Challenger (third generation) to be introduced, followed by the 2010 Chevrolet Camaro (fifth generation). Unlike previous pony cars, the Challenger and fifth gen Camaro were built on the platforms from full size cars. The Mustang and Camaro were sold in a coupe and convertible body styles, whereas the Challenger was sold only as a coupe. The next generation of pony cars consisted of the 2015 Ford Mustang (sixth generation) and the 2016 Chevrolet Camaro (sixth generation) in 2015. The Mustang was the first pony car with independent rear suspension, a turbocharged four cylinder engine, and right hand drive required for specific export markets. The sixth generation Camaro was downsized from a full sized platform to a mid sized platform more in line with its traditional size. The first all wheel drive pony car was the V6 powered 2017 Dodge Challenger GT. The seventh generation Mustang will debut in 2024. The new generation is very similar to the sixth generation in size, configuration, and options. The sixth generation Camaro will be discontinued at the end of the 2024 model year. However, Chevrolet has stated, "This is not the end of Camaro's story." The current Dodge Challenger and Charger are expected to be discontinued after the 2023 model year, and replaced with a new, fully electric, retro styled Charger Daytona, which will most likely be a 2 door coupe similar to the current Challenger. Ford plans to debut the fully electric eighth generation Mustang in 2028, and GM is considering an electric Camaro coupe as well.

Автоматтық жарыстар

2000-шы жылдардағы пони-көліктердің қайта жаңғыруымен бірге, мотор спортына жаңаша назар аударылды, бұл 2010 жылы NASCAR Xfinity Series (кейін "Nationwide Series" деп аталған) жарысынан басталды, онда Dodge Challenger және Ford Mustang силуэттік жарыс машиналарын пайдалануға кірісті. Қазіргі заманғы пони-көліктер Rolex Sports Car Series, SCCA World Challenge және Michelin Pilot Challenge жарыстарында да бақ сынады. Ford Mustang және Chevrolet Camaro GT3 тобына гомологацияланды, ал Ford Mustang 2017 жылы SRO GT4 жарыстарына гомологация алды. Dodge Challenger, Ford Mustang және Chevrolet Camaro сияқты пони-көліктер бүгінге дейін NASCAR Pinty's Series жарыстарында қолданылып келеді.