Бірінші дүниежүзілік соғыс және ойдан шығарылған аңыз
Angels of Mons
Бірінші дүниежүзілік соғыс, Мон шайқасы, «Періштелер» аңызы. Артур Макеннің «Стрелоктар» әңгімесі – соғыс кезіндегі мистикалық оқиғалар мен қате ақпарат туралы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бірінші дүниежүзілік соғыс туралы көркем әңгімелер және кездейсоқ алаяқтық
World War I fiction and accidental hoax
Монс періштелері – 1914 жылғы 23 тамызда Бельгиядағы Монс шайқасы кезінде Бірінші дүниежүзілік соғыстың басында Германия империясының басқыншы әскерлерінен жеңіліске ұшырауынан Ұлыбритания армиясын қорғаған түрлі мистикалық күштердің пайда болғандығы туралы көптеген әңгімелердің бірі.
The Angels of Mons is one of many stories of the reputed appearance of a variety of supernatural entities which protected the British Army from defeat by the invading forces of the German Empire at the beginning of World War I during the Battle of Mons in Belgium on 23 August 1914.
Тарих
1914 жылдың 22-23 тамызында Монс шайқасы Бірінші дүниежүзілік соғыстағы британдық экспедициялық корпусының алғашқы маңызды шайқасы болды. Көтеріліп келе жатқан неміс әскерлері сандар жағынан артық болғанына қарамастан, британдық әскерлер тарапынан кері тартуға мәжбүр болды, бірақ олар ауыр шығынға ұшырады және жақтан оралып, келесі күні жедел түрде шегінуге мәжбүр болды. Бұл шегініс пен шайқас британдық қоғамда соғыстың маңызды кезеңі ретінде тез қабылданып, бағаланды.
On 22–23 August 1914, the first major engagement of the British Expeditionary Force in the First World War occurred at the Battle of Mons. Advancing German forces were thrown back by heavily outnumbered British troops, who suffered heavy casualties and, being outflanked, were forced into rapid retreat the next day. The retreat and the battle were rapidly perceived by the British public as being a key moment in the war.
Артур Махен және фантомдық садақшылар
1914 жылдың 29 қыркүйегінде Уэльстің жазушысы Артур Мачен "Кешкі жаңалықтар" газетінде "Ақбаушылар" атты қысқа әңгімесін жариялады. Махен, газет үшін соғыс туралы бірнеше деректі мақала жазған, әңгімесін 1914 жылдың тамызында Монс шайқасынан шегіну кезінде болған оқиғаға арқау еткен. Әңгімеде Агинкур шайқасының көшпенді садақшылары, әулие Георгийге шақырумен келген, неміс әскерін талқандап жібергені суреттелген. Алайда, Махеннің әңгімесі ойдан шығарылған деп көрсетілмеген, ал "The Evening News" газетінің сол санында басқа автордың "Біздің қысқа әңгімеміз" атты туындысы жарияланды. Махеннің әңгімесі бірінші тұлғадан баяндалған, және ол Махен жақсы білетін, жалған құжаттар жасау тәсіліне жататын еді. Көп ұзамай, әңгіме шындыққа жақын деп ойлаған оқырмандар Махенге оның дереккөздерін дәлелдеуді сұрады, бірақ ол бұл әңгіменің толығымен ойдан шығарылған екенін, ал ол ешқандай алдау жасауға ниеттенбегенін мәлімдеді. Бір-екі айдан кейін Махенге шіркеу журналдарының редакторларынан әңгімені қайта басып шығару туралы өтініштер келіп түсті, оларға ол келісім берді. "The Bowmen and Other Legends of the War" (1915) кітабының кіріспесінде Махен бір атаусыз дін қызметкерінің, осы журналдардың бірінің редакторының, кейіннен оған хат жазып, әңгімені жеке парақтар жинағы түрінде қайта басып шығаруға рұқсат сұрағанын, сондай-ақ әңгіменің көздерін көрсететін қысқаша алғы сөз жазуды ұсынғанын айтады. Махен олардың әңгімені қайта басып шығаруға құмар екенін, бірақ ол әңгімеге ешқандай дереккөз келтіре алмайтынын, себебі мұндай деректер жоқ екенін жеткізді. Дің қызметкері Махеннің қателесіп жатқанын, әңгіменің "фактілері" шындыққа сәйкес болуы керек екенін, ал Махен тек шын оқиғаны кеңейтіп бергенін айтты. Кейінірек Махен былай деді:
On 29 September 1914, the Welsh author Arthur Machen published a short story entitled "The Bowmen" in The Evening News, inspired by accounts that he had read of the fighting at Mons and an idea he had had soon after the battle. Machen, who had already written some factual articles on the conflict for the paper, set his story at the time of the retreat from the Battle of Mons in August 1914. The story described phantom bowmen from the Battle of Agincourt summoned by a soldier calling on St. George, destroying a German host. Machen's story was not, however, labelled as fiction, and the same edition of The Evening News ran a story by a different author under the heading "Our Short Story". Machen's story was written from a first hand perspective and was a kind of false document, a technique Machen knew well. The unintended result was that Machen had a number of requests to provide evidence for his sources for the story soon after its publication, from readers who thought it was true, to which he responded that it was completely imaginary, as he had no desire to create a hoax. A month or two later Machen received requests from the editors of parish magazines to reprint the story, which were granted. In the introduction to The Bowmen and Other Legends of the War (1915) Machen relates that an unnamed priest, the editor of one of these magazines, subsequently wrote to him asking if he would allow the story to be reprinted in pamphlet form, and if he would write a short preface giving sources for the story. Machen replied that they were welcome to reprint but he could not give any sources for the story since he had none. The priest replied that Machen must be mistaken, that the "facts" of the story must be true, and that Machen had just elaborated on a true account. As Machen later said:
Сол кезде әңгіменің әртүрлі нұсқалары шыға бастады, олар шынайы тарих ретінде баяндалды, соның ішінде неміс сарбаздарының денелерінің шайқас даласында жебе жараларымен табылғаны туралы мәліметтер де болды. "Ақбаушылар" әңгімесінде Махеннің сарбазы "артында жарқыраған ұзын сызықты пішіндерді" көрді. А. П. Синнетт мырза "Оккульттік шолу" журналында "көре білгендер екі әскердің арасында 'жарықтанған жандардың қатарын' көргенін" жазды. Бұл Махенді өз әңгімесіндегі садақшылардың Монстың періштелеріне айналғанын болжауға итерді. Бұл тұжырымға Харольд Бегби өзінің "Періштелер жағында: Артур Махенге жауап" атты кітабында (Лондон, 1915) күмән келтірді. Филис Кэмпбеллдің 1915 жылғы "Фронтқа қайту: медбике тәжірибесі" атты естеліктерінде Франциядағы майдан даласында медбике болып жұмыс істеген кезінде сарбаздардың Жанна д'Арк пен бас періште Михаил туралы көрген көріністері туралы әңгімелер бар. Кітаптың құрылымы кейбір әдебиеттанушыларды оны Махеннің "Ақбаушылар" туындысына "параллель туынды" деп сипаттауға алып келді.
Around that time variations of the story began to appear, told as authentic histories, including an account that told how the corpses of German soldiers had been found on the battlefield with arrow wounds. In "The Bowmen" Machen's soldier saw "a long line of shapes, with a shining about them." A Mr. A. P. Sinnett, writing in The Occult Review, stated that "those who could see said they saw 'a row of shining beings' between the two armies." This led Machen to suggest that the bowmen of his story had become the Angels of Mons. This last point was challenged by Harold Begbie in his book: On the Side of the Angels: A Reply to Arthur Machen, London 1915. Phyllis Campbell's 1915 memoir Back to the Front: Experiences of a Nurse includes tales of soldiers' visions of Joan of Arc and the archangel Michael which were told to her while serving as a nurse on the front in France. The construction of the book has led some literary scholars to describe it as a "parallel work" to Machen's "The Bowmen".
Уильям Дойдждың аңызы
2001 жылы The Sunday Times газетінде жарияланған мақалада Бірінші дүниежүзілік соғысқа қатысқан Уильям Дойдж деген сарбазға тиесілі Монс періштелерінің бар екенін дәлелдейтін күнделік, фильм және фотосуреттер табылғаны туралы айтылды. Мақалада Дойдждің американдық әскери қызметкермен және жылдар өткен соң Вудчестер сарайында көрінген періштемен байланысты күрделі оқиға жазылған. Марлон Брандо мен Тони Кей фильм түсіру үшін осы дәлелдерді сатып алуға 350 000 фунт стерлинг жұмсауға ниеттенгендері хабарланды. Variety, Los Angeles Times сияқты баспасөз беттері мен телеарналар да оқиғаны қозғап, құпияға байланысты веб-сайт кеңінен танымал болды. Бұл кадрлар Дэнни Салливанның Махеннің туған жері Кэрлеоннан көп алшақтамай орналасқан Монмут қаласындағы антикварлық дүкендегі сандықтан табылған деген сөз болды. 2002 жылы BBC радиосындағы «Қалалық аңыздың жасалуы» атты деректі фильмде Салливан оқиғаның Вудчестер сарайына қызығушылықты арттыру мақсатымен жасалған әсте болғанын және фильмдегі кадрлар мен сарбаздың ойдан шығарылған екенін мойындады.
In 2001, an article in The Sunday Times claimed that a diary, film and photographic evidence proving the existence of the Angels of Mons from a World War I soldier named William Doidge had been found. The article discussed an involved story in which Doidge was involved with an American GI and an angel seen years later in Woodchester Mansion. It was claimed Marlon Brando and Tony Kaye were going to spend £350,000 to buy the evidence to make a film. Other papers like Variety and the Los Angeles Times and television programmes soon followed up the story and a website connected to the mystery became very popular. The footage was supposedly found in a trunk in an antique shop by Danny Sullivan in Monmouth, close to Machen's birthplace of Caerleon. In 2002, in a BBC Radio documentary; The Making of an Urban Myth, Sullivan admitted the story was a hoax created to drum up interest in Woodchester Mansion, and the film footage and soldier were fictional.